Кіріспе
Норвегиялық шаңғы спортымен айналысатын Фроде Эстиль (31 мамыр 1972 жылы туған) – норвегиялық зейнеткер шаңғышы. Ол әйелі Гретпен Мерёкерде тұрады, олар 2001 жылдың жазында үйленген. Олардың екі ұлы бар: 2002 жылдың тамызында туған Бернхард пен Конрад. Эстиль классикалық стильде шаңғы тебуде шебер болған, сондай-ақ Әлем чемпионаттары мен Олимпиада ойындарында жеңіске жетуде де сардар болды. Эстиль Әлем кубогының тек төрт жарысын жеңіп алғанмен, жекелей Олимпиадада бір алтын және Әлем чемпионаттарында бір алтын медальді иеленді. Бұған қоса, ол Әлем чемпионаттарында үш командалық жарыста және Олимпиада ойындарында тағы бір командалық алтын медаль жеңіп алды.
Frode Estil (born 31 May 1972) is a retired Norwegian cross country skier. He lives in Meråker with his wife Grete whom he married in the summer of 2001. They have two sons, Bernhard, born in August 2002, and Konrad. Estil was classical specialist and also a specialist at succeeding in World Championships and Olympics. While Estil only won four World Cup races, he won one individual Olympic Gold and one individual World Championship gold. In addition, he won three team events in the World Championships and another team gold in the Olympics.
Әлем кубогы
Эстильдің әлем кубогындағы алғашқы жеңісі 1999 жылы Давоста 30 км қашықтықта болды. Оның маусым соңындағы ең жақсы көрсеткіші 2001/02 жылы бесінші орынға ие болуімен байланысты. Эстиль 1995/96 жылдан бері әлем кубогында қатысып келеді, ол маусымды 42-ші орында аяқтады, ал 1996/97 жылы 63-ші орында болды. Бірақ келесі жылы ол 12-ші орынға көтерілді. Одан кейінгі екі жылда ол 19-шы және 12-ші орындарды иеленді. Соңында, 2000/01 маусымында ол әлемнің үздік ондығына еніп, сегізінші орынды алды. Келесі маусым (2001/02) Эстиль үшін одан да сәтті болды, ол жазда үйленіп қана қоймай, жалпы есепте бесінші орынды иеленді, бұл оның ең жоғары көрсеткіші. Одан кейінгі екі маусымда ол алтыншы орынды алды. 2002/03 маусымынан кейін ол спринт жарыстарында қатысуын тоқтатты, себебі маусымды 58-ші орында аяқтады. Ол спринт маусымдарын 48-ші (1996/97), 18-ші (1997/98), 18-ші (1998/99), 32-ші (1999/00) және 2001/02 жылы 39-шы орында аяқтаған. 2003/04 жылы ол қашықтықта үшінші орынды алды. 2004/05 маусымы нашар өтті, ол қашықтықта 14-ші, ал жалпы есепте 25-ші орынды иеленді. Эстиль 2005/06 маусымын FIS әлем кубогының турнирлік кестесінде тоғызыншы орында аяқтады, жеңімпаз Тобиас Ангерден 456 ұпайға қалып қойды. Эстиль Ангерден 420 ұпайға қалып, қашықтықта төртінші орынды алды және тағы да спринтте қатыспады. Эстиль әлем кубогында 18 рет марапаттау тұғырына көтерілді. Оның төртеуі бірінші орынға, алтауы екінші орынға, сегізі үшінші орынға ие болды. Оның жеңістері 1999/00, 2002/03 және 2003/04 жылдары тіркелді. Бір маусымда ең көп марапаттау тұғырына көтерілгені 2002/03 жылы болды, онда ол төрт рет тұғырға шықты (бір жеңіс, екі екінші және бір үшінші орын). Ол осы маусымның екі жағында да үш рет марапаттау тұғырына көтерілді. Оның барлық жеңістері классикалық стильде болды, бір қос қуғынды (жарыстың бірінші жартысы классикалық техникада өткен) есептемегенде. 15 км қашықтығы оның ең табысты жарысы болып табылады. Ол жылдар бойы бір жеңіс, үш екінші және үш үшінші орын алды. Жеңістер саны бойынша ең табысты жарысы – 30 км, онда ол үш рет жеңімпаз атанды (сондай-ақ бір екінші және бір үшінші орын алды).
Әлем чемпионаттары
Эстильдің халықаралық чемпионаттағы алғашқы алтын медалі 2001 жылы Лахтиде өткен FIS Nordic World Ski Championships эстафетасында болды, онда ол 30 км қашықтықта күміс жүлде алды. 2003 жылы Валь-ди-Фьеммеде өткен FIS Nordic World Ski Championships-те Эстиль 4 × 10 км эстафетасында алтын, ал 15 км және 30 км жарыстарында қола жүлде жеңіп алды. 2005 жылы Оберстдорфта өткен FIS Nordic World Ski Championships-те Эстиль 50 км жарыста және 4 × 10 км эстафетасында алтын медаль жеңіп алды. 50 км қашықтықтағы жарыста ол 2:30:10.1 уақытында жеңіске жетті, Андерс Аукланды 0,7 секундқа оқсып өтті, ал Одд Бьёрн Хелмесет үшінші орынға ие болды, нәтижесінде норвегиялық спортшылар үштікке енді. Эстильдің ерекшелігі – жарысты баяу бастап, соңына қарай қарқынды өсіру. Ол 12,5 км-ден кейін 23-ші, 27,5 км-ден кейін 11-ші болды, бірақ 42,5 км-ге келгенде үшінші орынға шығып, жеңіске жетті. Эстафетада Норвегия құрамасы (Хелмесет, Эстиль, биатлоншы Ларс Бергер және Торе Руд Хофстад) жеңіп алды, Германия екінші, ал Ресей үшінші орынды иеленді. Норвегиялықтар немістерден 17,7 секундқа озып кетті, ал Эстиль Норвегияның екінші ең жылдам кезеңін (Бергерден кейін) шаңғымен жүрді. Ол сондай-ақ 15 км + 15 км қос қууда 1:19:21.3 уақытпен қола медаль жеңіп алды, жеңімпаз Винсент Виттоздан 0,8 секундқа қалып қойды, ал күміс жүлдені фотофиниш бойынша Джорджо Ди Чента жеңіп алды. 2007 жылы Саппорода өткен FIS Nordic World Ski Championships-те Эстиль тек бір медаль жеңіп алды. Ол 50 км жарысының соңында норвегиялық Одд Бьёрн Хелмесетке алтын медальді жоғалтты. Саппоро чемпионатынан бастап Эстильдің еншісінде төрт алтын, екі күміс және үш қола медальмен әлем чемпионаттарында тоғыз медаль бар.
Олимпиада ойындары
Эстиль екі рет қысқы Олимпиада ойындарына қатысқан. 2002 жылғы Ойындарда Эстиль 10 км + 10 км аралықтағы қуып жететін жарыста алтын, ал 4 × 10 км эстафетасында алтын жүлдеге ие болды. Сондай-ақ 15 км жарыста күміс медаль жеңіп алды. 2006 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарында 15 км + 15 км қос қууда күміс медальді жеңіп алды. 10 км + 10 км аралықтағы қуып жететін жарыста Эстиль норвегиялық Томас Алсгаардпен тең екінші орынды бөлісті, ал жарысты Иоганн Мюльгег жеңіп алды. Бірақ Мюльгег допинг қолданғаны үшін кінәлі деп танылып, 2004 жылдың ақпан айында ХОК-тан шеттетілді, соның салдарынан Эстиль мен Алсгаард бірлесіп алтын медаль иегерлері атанды. Алсгаард пен Эстиль 49:48.9 уақыт көрсетті, бұл Пер Элофссоннан 4 секундқа артық. Сол Олимпиада ойындарында ол 15 км классикалық жарыста күміс медальді, ал 4 × 10 км эстафетасында Алсгаард, Кристен Скьелдаль және Андерс Аукландпен бірге алтын медальді жеңіп алды. Эстиль 15 км жарысты 37:43.4 уақытта аяқтады, бұл эстониялық Андрус Вэрпалудан 36 секундқа қалып, эстониялық Яак Мэйден 7.4 секундқа озып кетті. Эстиль 50 км классикалық жарысқа да қатысты, бірақ 2:10:44.8 уақытында, ресейлік Михаил Ивановтан 4:22.0 секундқа қалып, тоғызыншы орынды иеленді. 2006 жылы Италияның Турин қаласында өткен Олимпиада ойындарында Эстиль ерлер арасында 15 км + 15 км қос қууда күміс медальді жеңіп алды, жарыс басында құлып, шаңғысы сынғандықтан соңғы орынға түсіп кеткеніне қарамастан. Ресейлік Евгени Дементьев жарысты жеңіп алды, Эстильден 1.6 секундқа озып, Эстиль 1:17:01.8 уақытпен аяқтады, үшінші орын алған Пьетро Пиллер Коттерден 0.3 секундқа озып кетті. Сол Ойындарда Эстиль 15 км классикалық және 50 км еркін стильдегі жаппай стартқа да қатысты, бірақ тиісінше 17-ші және 28-ші орындарды иеленді. Эстильдің нәтижелері Норвегияның кросс-кантри командасының нәтижелерін көрсетті, олар Туринде асқазан ауруы мен Норвегияның сегіз адамнан тұратын қызмет тобы жасаған шаңғы майлау қателіктерінен кейін бірде-бір алтын медальді жеңіп ала алмады. Эстильдің Олимпиадалық медальдары екі алтын және екі күміс медальдан тұрады.
Медициналық
Эстильдің гемоглобин деңгейі жоғары, және ол FIS-тен қан сертификатын алған. Сондықтан, оның қаны тексерілген кезде, жарысқа қатысуға рұқсат етілген гемоглобиннің максималды мөлшері 100 мл қанға 17,5 граммды құрайды, ал ерлер үшін бұл көрсеткіш 17 грамм, ал сертификаты жоқ спортшылар үшін – 100 мл қанға 16 грамм.
Мұра
Фроде Эстильдің үш медалінің құрметіне АҚШ-тың Юта штатындағы Солдиер Холлоудағы (2002 жылғы Қысқы Олимпиаданың шаңғымен жүгіру және биатлон жарыстары өткен жер) төбеге оның есімі берілді. Фроде Эстиль 2001 жылы Норвегияның жыл спортшысы атанды. Эстиль 2007 жылы Холменколлен медалін алды (Симон Амман, Одд Бьёрн Хелмесет, король Харальд V және королева Сонямен бірге).
Туралы тау шаңғысы
Барлық нәтижелер Халықаралық шаңғы федерациясы (FIS) деректерінен алынған.