Кіріспе

Ассинт (Asainn немесе Asainte) – Шотландияның батыс жағалауындағы Уллапулдан солтүстікке қарай орналасқан Сазерлендтің оңтүстік-батысындағы сирек қоныстанған аймақ. Ассинт өзінің әдемі пейзажымен және ерекше тауларымен танымал. Осы аймақ, көршілес Коигачпен бірге, Шотландиядағы 40 ұлттық көрікті аймақтың бірі – Ассинт-Коигач ұлттық көрікті аймағы болып белгіленген. Ассинттің батыс бөлігінде Квинаг, Канипс, Суилвен және Бен Мор Ассинт сияқты ерекше пішіндес таулар көптеп кездеседі. Олар айналасындағы «кнок және лохан» ландшафтынан тік көтеріледі. Таулардың тік беткейлері мен оларды қоршаған төңкерілген жерге қарама-қарсылығының арқасында олардың нақты биіктігінен гөрі биік көрінуі мүмкін. Суилвен сияқты ең ерекше шыңдардың көпшілігі соңғы мұз дәуірінде пайда болған. Олар мұз қабатынан жоғарыдағы нұнатактар ретінде ашық қалды және қазірде күшті эрозияға ұшыраған Торридон құмтасының инсельбергтері болып табылады, олардың негізінде ежелгі Льюис қыратты құрайтын тау жыныстары жатыр. Мойн шөгіндісі осы аймақтан өтеді және Кнокан жартасы ұлттық табиғи қорығында ең жақсы көрінеді. Онда ландшафттың геологиялық ерекшеліктерін түсіндіретін келушілер орталығы бар. Ассинттің шығысында Бен Мор Ассинтті қоршап тұрған әктасты пейзаж жатыр. Ассинттің геологиялық маңыздылығы Солтүстік-Батыс жоталар геопаркіне енуінен көрінеді. «Ассинт» атауы көне скандинав тілінен шыққан болуы мүмкін, ол «қырдың соңы» дегенді білдіреді. Сондай-ақ, бұл атау екі бауыр – Ұнт пен Ас Ұнт (Тыныштық пен араздықты білдіретін адам) арасындағы шайқастан туындаған деген дәстүр бар. Жеңіске жеткен соңғысы аймаққа өз атын берген.

Жергілікті билік

Көптеген жылдар бойы Ассинт Шотландияның дербес ауданы немесе провинциясы саналды, кейін азаматтық приход ретінде бекітілді. Округтар енгізілген соң Сазерленд графтығының құрамына кірді. 1930 жылы әкімшілік мақсаттармен приходтар таратылып, 1975 жылы округтер аймақтық және аудандық кеңестер жүйесімен алмастырылды. Бірақ, екеуінің де шекаралары статистикалық мақсаттар үшін (мысалы, халық санағы мен жер тіркелімі) және рәсімдік мақсаттар үшін (мысалы, лейтенанттық) сақталды. 1996 жылы аймақтар мен аудандар біртұтас кеңестерге ауыстырылды, қазір Ассинт Хайленд кеңесінің аумағындағы қауымдастықтың бір бөлігін құрайды.

Меншік

Шотландияның таулы аймақтарына тәндей, Ассинт аймағы жеке, қайырымдылық және қоғамдық меншіктегі бірнеше ірі иеліктерге бөлінген. Бен Мор Ассинт және Лочинвер төңірегіндегі жерлерді қамтитын Ассинт иелігі Вести отбасының қолында қалып, олар бұрын Солтүстік Ассинт иелігіне де ие болған (төменде қараңыз). Куинаг иелігі жабайы жерлерді және табиғи кеңістіктерді сақтауға ұмтылатын Джон Мьюр қорына тиесілі. Ассинттің екі ескі поселкесін – Кіші Ассинт және Лох Беаннахты қамтитын Кіші Ассинт иелігі қазір Кулаг қауымдық орман қорына тиесілі. Бұл қор жергілікті тұрғындарға жұмыспен қамту, оқыту мүмкіндіктерін ұсыну және олардың әл-ауқатын жақсартумен қатар, аймақтың табиғи ортасы туралы білім беруді дамытуға бағытталған.

Солтүстік Ассинт

1989 жылы Ассинт иелігінің солтүстік-батыс бөлігі Солтүстік Лочинвер иелігі деп қайта аталды және иелері, Вести отбасы оны сатуға шығарды. Бұл аймақ негізінен шаруашылық жерлерден тұрды, және Таулы аймақтарды тазалау кезінде 13 шаруашылық поселені құрылды. Сату мақсаты – иелеріне бұқа аң аулауға қолайлы жерлерді сатып алу үшін қаражат жинау болды. Иелікті Scandinavian Property Services Limited компаниясы сатып алды. Үш жылдан кейін компания таратылды. Солтүстік Лочинвер иелігі жеті лотқа бөлініп, сатылымға шығарылды. Сатуды Эдинбург қаласындағы John Clegg and Co. жылжымайтын мүлік агенті жүзеге асырды. Иеліктің бөлінуі шаруаларды алаңдатты, себебі лоттардың шекаралары жайылымдық жерлерді кесіп өтетін, бұл кейбір шаруалардың бірнеше жер иесімен сделке жасауына мүмкіндік беретін еді. Шаруалар сондай-ақ, кейбір бөліктерді кәсіби басқарушы емес, тікелей иелері басқарады деп санады. Шотландиялық шаруалар одағының Ассинт бөлімшесі 1992 жылдың 6 маусымында сатуды талқылау үшін жиналды. Онда шаруалар иелікті сатып алып, өздері басқару үшін жеткілікті қаражат жинауға тырысуға келісті. Жерді сатып алу үшін ұсыныс жасау мақсатында Assynt Crofters' Trust компаниясы құрылды. Трастқа мүшелік иелік ішіндегі шаруаларға ашық болды. Траст иелікті сатып алып, шаруалардың бақылауында ұстауға, сондай-ақ тұрғын үй салу, жұмыс орындарын құру және ағаш отырғызу сияқты жобаларды бастау арқылы аймақты дамытуға мүдделі болды. Трастқа қаржы алудың көптеген көздері болды. Әр шаруашылықтан 1000 фунт стерлинг жинау сұралды. Caithness and Sutherland Enterprise, Highlands and Islands Enterprise аясындағы ұйым, 50 000 фунт стерлинг, ал Scottish Natural Heritage 20 000 фунт стерлинг көлемінде грант берді. Highland Regional Council 10 000 фунт стерлинг салым қосты. Дегенмен, қаражаттың көп бөлігі халықтан қаржы жинау науқаны арқылы алынды. Бұл науқан 824 адамнан 130 000 фунт стерлингтен астам қаражат жинады. Ақша бүкіл Ұлыбританиядан, сондай-ақ шетелден келді. Жергілікті парламент мүшесі Роберт Макленнан, Рей Мичи, Алекс Салмонд, Виннифред Юинг және Чарльз Кеннеди сияқты саяси тұлғалар, сондай-ақ Runrig рок-тобы да қаржылай көмек көрсетті. Траст 235 000 фунт стерлинг және 245 000 фунт стерлинг сомасында екі сәтсіз ұсыныс жасады. Бұл трастты күштірек ұстанымға итермеледі. Олар шаруашылық заңның сатып алу құқығын пайдаланып, шаруашылық жерлерін сатып алу мүмкіндігімен қорқытты. Бұл опция құқықтық шараларды талап ететін, қымбатқа соғатын және уақытты көп алатын болар еді, сонымен қатар шаруаларға иелікті толық бақылаудан айыру қаупі бар еді. Сондықтан бұл опция резервте сақталды, басқа әлеуетті сатып алушылар үшін иелікті аз қызықты ету мақсатында – шаруашылық жерлерін міндетті түрде сатып алу жаңа жер иелерін жаңадан сатып алынған жерлерінің көп бөлігін өте төмен бағаға сатуға мәжбүр ететін еді. Бұл стратегияны қолдау үшін шаруалар ортақ жайылымдық жерлердің бір бөлігін қоршап, бөліп алды, бұл оларға ортақ жерді, сондай-ақ шаруашылық жерлерін сатып алу мүмкіндігін беретін еді. Сонымен қатар, Scandinavian Property Services компаниясының негізгі кредиторы, швед Östgöta Enskilda Bank-іне траст олардың жоспарланған стратегиясы туралы хат жолдап, қысым көрсетті.

Гленканисп және Драмруни есемдіктері

2005 жылдың маусым айында жергілікті қауымдастық Гленканисп иелігін, оның ішінде Суилвен және Канисп тауларын, сондай-ақ көршілес Драмруни иелігін, оның ішінде Куль Мор және Куль Биг тауларын сатып алды. Ассинт қоры жергілікті жұмыс орындарын құруды және табиғи және мәдени мұраны қауымның және болашақ ұрпақтардың мүддесі үшін, сонымен қатар жалпы жұртшылықтың ләззаты үшін сақтауды мақсат етеді. Гленканисп және Драмруни иеліктерінің жалпы ауданы шамамен 18 000 гектарды құрайды және Ассинт қоры оларды Ассинт қауымының атынан басқарады.

Табиғат және табиғатты қорғау

Ассинтте тасты және құмды жағалаулардан бастап биік тауларға дейін алуан түрлі мекендер кездеседі, сондай-ақ ормандық аймақтар, жоталы далалар және нанәгі бұталы жерлер де бар. Аймақта көптеген тұщы сулы көлдер орналасқан, оларда қара мойынды су құстары сияқты құстар мекендейді. Таулы аймақтарда қақ қарлы тоқылдар қоныстанады, ал алтын бүркіттерді де көруге болады. Ассинттің ірі бөлігі, Инверполли деп аталатын жер, бұрын ұлттық табиғат қорығы болып белгіленген, бірақ 2004 жылдан бері бұл мәртебе Кнокан Крагының төңірегіндегі аумақпен шектелді. Инверполли аймағы – Ассинттегі үш арнайы сақтау аймағының бірі, оның ішінде Инчнадамф және Ардвар, сондай-ақ Лох а'Мюлинн ормандары да бар. Көптеген көлдер мен кішкентай көлдер арнайы қорғау аймақтары ретінде тағайындалған.

Танымал мәдениетте

Disney+ түпнұсқа "Жұлдыздық соғыс" сериалы "Асока" Ассинт қорының келісімімен Glencanisp және Drumrunie Estate-ті сыртқы түсірілімдер үшін пайдаланды.