Кіріспе

Вибрато – электр аспаптарының, көбінесе электр гитарасының дыбысына вибрато эффектін қосуға арналған электронды эффекттер құрылғысы. Вибрато құрылғылары жеке педальдар түрінде немесе көп эффектілі құрылғыларға біріктірілген болуы мүмкін, бірақ дәстүрлі түрде гитара күшейткіштеріне орнатылады. Вибрато құрылғылары әсіресе серф музыкасында жиі қолданылады. «Вибрато» атауы вибрато терминінің жалпы қабылдануына қайшы келеді, сондықтан бұл құрылғы дұрыс есімделмеген. «Вибрато» терминін тремоло эффектісін білдіру үшін қолдану дәстүрі 1956 жылы Лео Фендердің Fender Vibrolux атауында осы терминді пайдалануымен басталды. Қалған жағдайлардың барлығында дәстүрлі вибрато құрылғысы тудыратын эффект тремоло деп аталады, вибрато емес. Бірнеше гитара күшейткіштерінде нақты питч өзгертуі бар вибрато эффектісі кездеседі, атап айтқанда, 1950 жылдардың соңы мен 60-жылдары Magnatone компаниясы және қазіргі уақытта Juke Amplification ұсынған модельдерде. Басқа күшейткіш өндірушілері стандартты музыкалық терминологияға сәйкес осы эффектіні тремоло деп сипаттайды.

Тарих

Қазір вибрато деп аталатын құрылғы электронды гитара эффектілерінің ең алғашқыларының бірі болды. Danelectro, Gibson және Premier компаниялары 1940 жылдардың соңында амплитудалық модуляция бірлігі орнатылған гитара күшейткіштерін шығарды. «Вибрато» термині алғаш рет 1956 жылы Fender Vibrolux таныстырылғанда қолданылды. Fender компаниясының осы эффектіге ие алғашқы күшейткіші, Fender Tremolux 5E9 моделі, бұрынғы жылы шығарылған еді. Атаулары әртүрлі болғанымен, эффекттер тізбектері ұқсас болды және эффекттерге қол жеткізілген нәтижелер шамалы ғана ерекшеленді.

Вибрато немесе тремоло?

"Вибрато блогы" термині 1950 жылдары жоғары сапалы Fender гитара күшейткіштерінде пайда болды, 1956 жылы Vibrolux күшейткішімен басталып, сол кезде қазір "тремоло мойылы" деп аталатын құрылғы Fender гитараларында да қолданыла бастады. "Синхронды тремоло" алғашқы Stratocaster гитарасында 1954 жылы енгізілді. Бұрынғыдағы "тремоло мойылының" жалғыз сәтті үлгісі – Bigsby вибратоның артқы бөлігі, көбінесе жай ғана "Bigsby" деп аталатын. 1958 жылы Fender Jazzmaster және кейбір келесі гитараларда "Fender floating tremolo" қолданылуын нығайтты. "Синхронды тремоло" осы үш негізгі "тремоло мойылы" үлгісінің арасында ең көп көшірілгені болды, бірақ қалған екеуінің де әлі де жақтастары бар. "Тремоло мойылы" және "вибрато блогы" жағдайында Лео Fender вибрато және тремоло терминдерін қалыптасқан қолданылуын кері қайырды. Яғни, ол нағыз вибрато эффектін тудыратын құрылғыны "синхронды тремоло" деп, ал нағыз тремоло эффектін тудыратын құрылғыны "вибрато блогы" деп атады. Шындығында, ол осы терминдерді біріншісінің орнына бірін қолданды. Алғашқы Fender вибрато блогы (1954) "тремоло" деп аталды, ал кейінірек Fender тремоло мойылы "вибрато таилписі" немесе осыған ұқсас атаулармен белгіленді. Бірақ "тремоло мойылы" және "вибрато блогы" терминдері қалыптасып, стандартты қолданылуға қайшы болды. Соның салдарынан электр гитарашылары дәстүрлі түрде осы аппараттық құрылғыларды және олардың эффекттерін сипаттағанда, басқа музыканттардан кері мағынада "вибрато" және "тремоло" терминдерін қолданады.