Жұмыс істеу принципі, тарихы және қолданылуы туралы толық ақпарат! Бұрандалы беріліс – бұл бұранда мен тісті дөңгелектің үйлесімі. Қазіргі заманғы механизмдерде кеңінен қолданылады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құрылымдық тіркесім
Gear arrangement
Құртты беріліс – бұл құрт (бұранда пішіндес тісті дөңгелек) пен құртты дөңгелек (сыртқы түрі тік тісті дөңгелекке ұқсас) арасындағы тісті дөңгелектердің құрылымдық тіркесімі. Бұл екі элемент құрт бұрандасы және құрт дөңгелегі деп те аталады. Терминологияны көбінесе құрт, құрт дөңгелегі немесе құртты беріліс бірлік ретінде аталатын құртты беріліс терминінің дәл емес қолданылуымен шатастырады. Құртты беріліс немесе "соңы жоқ бұранда" Таренттік Архитас, Пергалық Аполлоний немесе Архимед ойлап тапқан, соңғысы ең ықтимал автор. Құртты беріліс кейіннен Үндістан субконтинентіне, он үшінші немесе он төртінші ғасырларда Дели сұлтандығы кезінде, ролик мақта тазартқыштарында қолданылды.
A worm drive is a gear arrangement in which a worm (which is a gear in the form of a screw) meshes with a worm wheel (which is similar in appearance to a spur gear). The two elements are also called the worm screw and worm gear. The terminology is often confused by imprecise use of the term worm gear to refer to the worm, the worm wheel, or the worm drive as a unit. The worm drive or "endless screw" was invented by either Archytas of Tarentum, Apollonius of Perga, or Archimedes, the last one being the most probable author. The worm drive later appeared in the Indian subcontinent, for use in roller cotton gins, during the Delhi Sultanate in the thirteenth or fourteenth centuries.
Түсіндірме
Құрт және құрт дөңгелегін пайдалана отырып жасалған беріліс қорабы, қарапайым тісті дөңгелектерден жасалғаннан әлдеқайда кішірек болады, ал оның жетекші осьтері бір-біріне 90° бұрышпен орналасады. Бір спиральді құртта, құрттың әрбір 360° айналымында құрт дөңгелегі тек бір тісқабырғаға жылжиды. Сондықтан, құрттың өлшеміне қарамастан (нақты инженерлік шектеулерді ескере отырып), беріліс қатынасы "құрт дөңгелегінің тіс санына 1" болады. Мысалы, бір спиральді құртта 20 тісті құрт дөңгелегі жылдамдықты 20:1 қатынасында төмендетеді. Ал қарапайым тісті дөңгелектермен осы 20:1 қатынасына жету үшін 12 тісті дөңгелек 240 тісті дөңгелекпен жұптасуы керек. Демек, егер әрбір дөңгелектің диаметрлік модулі (ДМ) бірдей болса, онда 240 тісті дөңгелектің физикалық көлемі 20 тісті дөңгелектің көлемінен әлдеқайда кіші болады.
A gearbox designed using a worm and worm wheel is considerably smaller than one made from plain spur gears, and has its drive axes at 90° to each other. With a single start worm, for each 360° turn of the worm, the worm wheel advances by only one tooth. Therefore, regardless of the worm's size (sensible engineering limits notwithstanding), the gear ratio is the "size of the worm wheel to 1". Given a single start worm, a 20 tooth worm wheel reduces the speed by the ratio of 20:1. With spur gears, a gear of 12 teeth must match with a 240 tooth gear to achieve the same 20:1 ratio. Therefore, if the diametrical pitch (DP) of each gear is the same, then, in terms of the physical size of the 240 tooth gear to that of the 20 tooth gear, the worm arrangement is considerably smaller in volume.
Сол және оң қол құрт
Оң спиральді тісті дөңгелек немесе оң құрт – тістері осі бойына қарайтын бақылаушыға қарай шегінгенде сағат тілімен бұрылатын тістерге ие. «Оң» және «сол» деген белгілеулер сыртқы және ішкі бұрандалы жіптер үшін қалыптасқан дәстүрдегідей бірдей. Параллель осьтерде жұмыс істейтін екі сыртқы спиральді тісті дөңгелектердің бағыты қарама-қарсы болуы керек. Ішкі спиральді тісті дөңгелек пен оның тісті дөңгелегі бір бағытта жасалуы тиіс. Сол спиральді тісті дөңгелек немесе сол құрт – тістері осі бойына қарайтын бақылаушыға қарай шегінгенде сағат тіліне қарсы бұрылады.
A right hand helical gear or right hand worm is one in which the teeth twist clockwise as they recede from an observer looking along the axis. The designations, right hand and left hand, are the same as in the long established practice for screw threads, both external and internal. Two external helical gears operating on parallel axes must be of opposite hand. An internal helical gear and its pinion must be of the same hand. A left hand helical gear or left hand worm is one in which the teeth twist anticlockwise as they recede from an observer looking along the axis.