Кіріспе

Америкалық джаз әншісі (1950 жылы туған)

Ди Ди Бриджвотер (туған аты Дениз Гарретт, 27 мамыр 1950) – американдық джаз әншісі және актриса. Ол үш рет «Грэмми» сыйлығын жеңіп алған әнші-күйші, сондай-ақ «Тони» сыйлығын жеңіп алған сахна актрисасы. 23 жыл бойы ол National Public Radio-ның «JazzSet with Dee Dee Bridgewater» радио шоуының жүргізушісі болды. БҰҰ-ның Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының ізгі ниет елшісі қызметін атқарады.

Өмірбаян

Денис Айлин Гаррет Теннесси штатының Мемфис қаласында афроамерикандық отбасында дүниеге келді және Мичиган штатының Флинт қаласында католик дінінде тәрбиеленді. Оның әкесі Мэтью Гаррет – джаз трубашысы және Манассас орта мектебінің мұғалімі болған. Ол әкесінің ойнауы арқасында ерте жасынан джаз музыкасына бейімделді. 16 жасында Мичиган штатындағы клубтарда ән салған рок және R&B триосының мүшесі болды. 18 жасында Мичиган мемлекеттік университетінде оқыды, кейін Иллинойс университетінің Урбана-Шампейн қаласындағы бөліміне түсті. Университет джаз тобымен бірге 1969 жылы КСРО-да гастрольдік сапарда болды. Келесі жылы трубашы Сесил Бриджвотермен танысты, олар үйленген соң Нью-Йорк қаласына көшіп барды, онда Сесил Хорас Сильвердің тобында ойнады. 1970 жылдардың басында Бриджвотер Тэд Джонс-Мэл Льюис джаз оркестріне жетекші вокалист ретінде қосылды. Бұл оның джаз мансабының бастауы болды, ол сол кездегі ұлы джаз музыканттарымен, мысалы, Сонни Роллинс, Диззи Гиллеспи, Декстер Гордон, Макс Роуч, Рахсан Роланд Кирк, Уэйн Гарфилд және тағы да басқалармен бірге өнер көрсетті. 1973 жылы Монтерей джаз фестивалінде өнер танытты. 1974 жылы оның тұңғыш жеке альбомы – «Afro Blue» жарық көрді, сондай-ақ ол Бродвейде «The Wiz» мюзиклінде өнер көрсетті. «Жақсы сиқыршы» Глинда рөлі үшін 1975 жылы «Үздік әйел актер» номинациясында «Тони» сыйлығын жеңіп алды, ал мюзикл 1976 жылы «Үздік музыкалық шоу альбомы» номинациясы бойынша «Грэмми» сыйлығына ие болды. Кейін ол бірнеше сахналық қойылымдарда ойнады. 1984 жылы «Sophisticated Ladies» мюзиклімен Франция бойынша гастрольде болғаннан кейін, 1986 жылы Париж қаласына көшіп барды. Сол жылы ол «Леди Дей» фильмінде Билли Холидей рөлін ойнады, бұл рөлі үшін Лоренс Оливье сыйлығына ұсынылды, сондай-ақ «Сүйіспеншіліктің құрбаны» альбомында Рей Чарльзбен бірге «Precious Thing» әнін жазды. 1980 жылдардың соңы мен 1990 жылдардың басында ол поп және қазіргі заманғы R&B музыкасынан джазға қайта оралды. 1990 жылы Италиядағы Сан-Ремо музыка фестивалі мен Монтрё джаз фестивалінде өнер көрсетті, ал төрт жылдан кейін ол ұзақ жылдар бойы құрметтеген Хорас Сильвермен бірлесіп, «Love and Peace: A Tribute to Horace Silver» альбомын шығарды. 1996 жылы Сан-Франциско джаз фестивалінде де өнер көрсетті. 1997 жылы шыққан «Dear Ella» альбомы 1998 жылы «Жаздың үздік вокалдық альбомы» номинациясы бойынша «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды, ал 1998 жылы шыққан «Live at Yoshi's» альбомы да «Грэмми» сыйлығына ие болды. 1998 жылы Монтерей джаз фестивалінде қайтадан өнер көрсетті. Ол сонымен қатар «This Is New» (2002) альбомында Курт Вайльдің әндерін зерттеді, ал келесі альбомында «J'ai deux amours» (2005) француз классикасын ұсынды. Оның 2007 жылы шыққан «Red Earth» альбомында Африкаға негізделген тақырыптар мен Малиден келген көптеген музыканттардың үлесі бар. 2007 жылы Сан-Франциско джаз фестивалінде өнер көрсетті. 2007 жылдың 8 желтоқсанында ол Вашингтондағы Джон Ф. Кеннеди атындағы сахналық өнер орталығында Теренс Бланшард квинтетімен бірге өнер танытты. Ол әлем бойынша, соның ішінде шетелдегі концерттерді қоса, жиі гастрольдік сапарлар жасап тұрады. 2009 жылдың 16 қазанында ол Шанхай JZ Jazz Festival-дің ашылуында Элла Фицджеральдпен байланысты әндерді, Эллингтонның композицияларын және басқа да джаз стандарттарын орындады. Біріккен Ұлттар Ұйымының Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының ізгі ниет елшісі ретінде Бриджвотер әлемдік аштыққа қарсы күрестегі жаһандық жобаларды қаржыландыру үшін халықаралық ынтымақтастыққа шақыруды жалғастыруда. Мичиган университеті мен Беркли музыка колледжінің құрметті докторлық дәрежесін алған Бриджвотер жас музыканттарға кеңес беру және оларды тәрбиелеуге күш салады. 2017 жылдың сәуірінде Бриджвотер Вашингтондағы Кеннеди орталығында марапатталған NEA Jazz Masters Award сыйлығын алды, ал 2018 жылы Thelonious Monk / Hancock Jazz Institute 2018 жылғы Мария Фишердің негізін қалаушысы сыйлығымен марапатталды. Қазіргі уақытта ол өзінің соңғы «Memphis Yes, I'm Ready» CD-сін насихаттау үшін әлем бойынша гастрольдік сапарда жүр.

Қайырымдылық

Бриджвотердің қайырымдылық және әлеуметтік қызмет тарихы ұзақ. Оның БҰҰ-ның FAO-дағы ізгі ниет елшісі лауазымына тағайындалуы, сондай-ақ ASCAP Foundation Champion Award сыйлығы, ЮНЕСКО-мен Дүниежүзілік джаз күніне арналған үздіксіз жұмысы және Дорис Дьюк суретшісі ретінде мойынға алғаны The Woodshed Network желісін құруына түрткі болды. 2019 жылы құрылған The Woodshed Network желісі, джаз өнеріндегі әйелдерге кәсіби қолдау көрсету және тәлімгерлік, білім алмасу және қауымдастық байланысы арқылы мансапты дамыту мақсатындағы бағдарлама ретінде жоспарланды. Бағдарлама Ди Ди Бриджвотердің көркемдік жетекшісі (DDB Productions + DDB Records), Тулани Бриджвотер Ковальскидің ортақ көркемдік жетекшісі және бағдарламалық кураторы (Bridgewater Artists Management) және 651 ARTS арасындағы ынтымақтастық болып табылады, қаржыландыру Дорис Дьюк қайырымдылық қорынан жүзеге асырылады. Бірінші жылғы түлектер қатарында Эринн Алексис (саксофон), Лейксия Бенджамин (саксофон), Дарнн Дин (вокал), Сара Ханахан (саксофон), Кеннеди (вокал), Амина Скотт (бас) және Секуоя Снайдер (фортепиано) бар. Бағдарламаның тәлімгерлеріне Шила Джордан, Артель Невилл, Мэрилин Розен (Marilyn Rosen Presents), Алис Кингсли (Muse Media Public Relations), Морин МакФадден (DL Media), Джетт Галиндо (The Bakery LA), Ширазетт Тиннин, Фанни Делсол (Motema), Симма Левин (NJ PAC), Робин Томчин (Motema), Стейси Негас (Sony Masterworks) және Лиза Джефферсон (LRJ Account Management) кірді, ал Бриджвотер Ковальски модераторлық қызметін атқарды.

Жеке өмір

Бриджвотер үш баланың анасы: Тулани Бриджвотер (Сесил Бриджвотермен некесінен), Чайна Мозес (театр, кино және теледидар режиссері Гилберт Мозеспен некесінен) және Габриэль Дюран (француздық концерт ұйымдастырушысы Жан Мари Дюранмен соңғы некесінен). Оның үлкен қызы Тулани Бриджвотер Лос-Анджелестегі Дарынды балаларға арналған Мирман мектебінде оқыды. Ол 16 жасында Париждегі Ecole Active Bilingue мектебін бітіріп, кейін Вассар колледжін аяқтады. Ол Бриджвотердің менеджері ретінде өзінің Bridgewater Artists Management фирмасы арқылы жұмыс істейді және Бриджвотердің продюсерлік компаниясы мен жазбалар студиясын (DDB Productions, Inc. және DDB Records) басқарады. Қызы Чайна Мозес – талантты әнші, ән жазушы, продюсер, радио жүргізушісі және Франциядағы MTV VJ. Оның сыншылар тарапынан жоғары бағаланған альбомдары Бриджвотердің мұрасын жалғастырушы ретінде оған халықаралық даңқ әкелді. Мозес әлемдік турларға шығады, кейде Бриджвотермен бірлесе өнер көрсетеді.