Кіріспе
Электромагниттік шабуыл эскадрильясы 137 (VAQ 137), сондай-ақ "Rooks" деп белгілі, – Вашингтон штатындағы Уидби аралы әскери-теңіз әуе станциясында орналасқан АҚШ Әскери-теңіз күштерінің электромагниттік шабуыл эскадрильясы. Эскадрилья Boeing EA-18G Growler ұшақтарымен ұшып, қазіргі уақытта Теодор Рузвельтке (CVN 71) бекітілген 11-ші авиатасымалдаушы қанатының (CVW 11) құрамында. Олардың радио шақыру белгісі "Rook", ал CVW 11-нің құйрық коды "NH".
Тарих
VAQ 137 деп аталатын екі бөлек эскадрилья болған. Әскери-теңіз күштері эскадрильялардың тарихын сақтау қағидалары бойынша, бұрынғы эскадрильяның тарихы мен мұрасын алға қоюға, осы атауды (осы жағдайда: VAQ 137) қолданатын келесі эскадрильяға рұқсат етілмейді. Алайда, кейінгі эскадрилья бұрынғы эскадрильяның нышандарын және/немесе атын құрмет ретінде пайдалана алады. Екі эскадрильяның тарихы төменде баяндалған.
1970 жылдар
VAQ 137 1973 жылдың 14 желтоқсанында құрылды және алғаш рет 1974 жылы CVW 14 тобымен бірге Enterprise кемесімен WESTPAC круизіне, EXCAP EA-6B Prowlers ұшақтарымен аттанды. 1975 жылдың сәуірінде Оңтүстік Қытай теңізінде орналасқан эскадрилья, американдықтарды Сайгоннан эвакуациялау операциясы – Operation Frequent Wind үшін маңызды электрондық бақылауды қамтамасыз етті. 1976 және 1978 жылдар аралығында эскадрилья CVW 6 тобымен бірге America кемесімен Жерорта теңізіне екі рет круиз жасады. 1976 жылдың сәуірінде эскадрилья Ливанның Бейрут қаласынан азаматтық соғыс салдарынан эвакуацияланатын американдықтарға ECM қолдау көрсетті. Осы екі круиз барысында эскадрилья КСРО-ның Киев класындағы әуе кемесінің және олардың ең жаңа Кара класындағы крейсерінің алғашқы суреттерін және эмитерлік деректерін алды. 1979 және 1982 жылдар аралығында VAQ 137 Ranger кемесімен CVW 2 тобымен бірге WESTPAC аймағына үш рет круиз жасады.
1980 жылдар
1981 жылдың қаңтар айында эскадрилья Солтүстік Араб теңізінде кезекте болғанда, ирандықтар 1979 жылдың қарашасынан бері ұстап келген 52 американдық тұтқынды босатты. Наурыз айында USS Ranger кемесі VAQ 137 экипажының 138 вьетнамдық қайықтан құтқарылған адамын анықтауынан кейін, гуманитарлық қызмет көрсеткені үшін медаль алды. 1983 жылы эскадрилья Джон Ф. Кеннеди кемесімен Жерорта теңізіне круиз жасау үшін CVW 3-ке қосылды. Қараша айында олар Ливанның Баалбек қаласындағы ирандық оқу лагеріне қарсы француз-американдық бірлескен әуе шабуылына қатысты. Желтоқсан айында Бейруттен шығысқа қарайғы SAM/AAA нысандарына шабуыл жасап, маңызды радарлық кедергі жасады. 1984 жылдың ақпан айында РУКС эскадрильясы Ливаннан бейбітшілік сақтау күштерінің шығарылуына қолдау миссияларын орындады. 1984 жылы РУКС эскадрильясы ICAP II жүйесіне көшкен алғашқы EA-6B эскадрильясы болды. 1985 және 1987 жылдар аралығында эскадрилья "Саратога" кемесімен CVW 17 құрамында екі рет Жерорта теңізіне круиз жасады. 1985 жылдың қазанында итальяндық "Ахилле Лауро" лайнері қашқындалғаннан кейін, CVW 17 ұшақтары қашқын ұшағын ұстап алып, оны НАТО әуе базасына қонуға мәжбүр етті. 1986 жылдың наурыз айында VAQ 137 Ливияның Сирт қаласындағы SA-5 нысанына қарсы сәтті әуе шабуылына қатысты. 1989 жылы эскадрилья CVW 1-ге қосылып, USS America кемесімен Жерорта теңізі мен Үнді мұхитында круиз жасады. Теңізде тоғыз ай бойы VAQ 137 Солтүстік Атлантика, Жерорта теңізі және Үнді мұхитында тоғыз ірі жаттығуға қатысты. Олар Арктикалық аймақтан Суэц каналы арқылы Экваторға дейін жүзіп өтті. Тамыз айында, Ливанда АҚШ теңіз корпусының подполковнигі Хиггинс өлімге кесілген кезде, USS America кемесі Сингапурдан жедел түрде Солтүстік Араб теңізіне шығып, төтенше жағдайларға электрондық бақылау жүргізу үшін кезекке тұрды. АҚШ қыркүйек айында Бейруттегі елшілігін эвакуациялағанда, эскадрилья операцияға EW қолдауын көрсетті.
VAQ-137 деп аталатын екінші эскадрилья
1995 жылы 752 және 753 бағдарламалық бюджеттік шешімдер USAF EF 111A Raven ұшағын ауыстырып, бірлескен электрондық шабуыл міндетін орындау үшін 5 EA-6B эскадрильясын құруды белгіледі. Қазіргі VAQ 137 – осы бес эскадрильяның үшіншісі болып құрылған. Екінші/қазіргі VAQ 137 1996 жылдың 1 қазанында Вашингтон штатындағы NAS Whidbey Island әскери-теңіз базасында құрылды. Толық операциялық мүмкіндікке жеткен соң, эскадрилья Air Wing One авиаэскадрильясына бекітілді және «Джордж Вашингтон» авиатасығышына орналастырылды. 1997 жылы «Оңтүстік күзет» операциясын қолдау мақсатында Персия шығанағына жасалған жорықта эскадрилья 91 жауынгерлік миссияны, 275 жауынгерлік сағатты, 618 ұшу сағатын, 230 тоқтаумен қонуды және «Оңтүстік күзет» операциясының 100% орындалуын қамтамасыз етті. Бұдан өзге, эскадрилья тарихындағы ең ірі EA-6B эскадрильясын басқарды: сегіз ұшақ орналастырылып, жетісі NAS Whidbey Island әскери-теңіз базасына қайтарылды. JCS CONOPS талаптарын орындау үшін эскадрильяға тағы 3 ұшақ, 12 ұшқыш және 10 техникалық персонал қосылды. Жорық аяқталғаннан кейін VAQ 137 эскадрильясы 1997 жылғы үздік өнімдері үшін Атлантика флоты әскери-теңіз күштерінің бас қолбасшысының «Тиімділік» сыйлығымен және 1997 жылдың екінші жартыжылдығы үшін «Қауіпсіздік» белгісімен марапатталды. 1999 жылдың қыркүйегінде эскадрилья Джон Ф. Кеннеди авиатасығышында, SIX (CCG 6) және Carrier Air Wing One (CVW 1) авиаэскадрильяларына қосылып жорыққа шықты. Басқа жаттығулармен қатар, «Рук» эскадрильясы Мысырдың жағалауында өткен «Жарқын жұлдыз» жаттығуына қатысты. «Рук» эскадрильясы CVW 1 авиаэскадрильясының «Оңтүстік күзет» операциясын ұрыспен қамтамасыз ету үшін миссияға ұшқан алғашқы және соңғы бөлімшесі болды.
" Мәңгілік бостандық " операциясы
VAQ 137 2001 жылдың 19 қыркүйегінде «Теодор Рузвельт» кемесіне орналастырылды. Бұл эскадрилья түнгі көру көзілдіріктерін алғаш рет қолданған Prowler эскадрильясы болды және 751 сағат NVD уақытын жинады. Эскадрилья «Тұрақты бостандық» операциясы барысында теңізде рекордтық 159 күн өткізді, үш ай бойы қатарынан 400 сағаттан астам ұшты, соның ішінде 254 жауынгерлік ұшу миссиясын орындады.
2003 жыл Әфганстанға жіберілген
2003 жылдың ақпан айында эскадрилья жауынгерлік дайындық жұмыстарын бастады, 2003 жылдың қыркүйегінде TSTA III және COMTUEX-ті аяқтады және 2003 жылдың 3 қазанында CVW 1 Enterprise бортында орналасты. 2003 жылдың желтоқсан айының басында эскадрилья Дубай портына (Біріккен Араб Эмираттары) кірген кезде, Афғанстанның Баграм әуежайына эскадрильядан бөлім жіберу қажеттігі туралы хабарланды. Ресми хабарламадан кейін 48 сағаттан аз уақыт өткен соң, эскадрилья шамамен 17 000 фунт жүк пен 30-нан астам адамды Баграмға түсіріп, тасымалдады және кемеден келіп қонсатын ұшақтарды қарсы алу үшін жайлар құрды. Осылайша, базаға алғаш рет EA-6B Prowler эскадрильясы орналастырылды. 2004 жылдың қаңтар айында эскадрилья VAQ 142 эскадрильясының EA-6B ұшақтарымен ауыстырылып, USS Enterprise кемесіне қайта орналастырылды.
Ирак соғысы
2006 жылдың мамыр айында "Корсоры" эскадрильясы "Авианосецтік әуе күштері" тобының бір бөлігі ретінде және "Авианосецтік соққы тобының" екінші құрамы ретінде USS Enterprise кемесіне орналастырылды. VAQ 137 эскадрильясы терроризмге қарсы жаһандық соғысты тікелей қолдау мақсатында Ирактағы Al Asad әуе базасында бөлек операцияларды сәтті жүргізді. 2007 жылдың шілдесінде эскадрилья Перс шығанағында USS Enterprise кемесіне жөнелтілді. 2010 жылы эскадрильяда Ұңғымааралық дайындық циклы (IDRC) өтті. 2011 жылы эскадрилья Ауғанстан және Ирактағы "Тұрақты бостандық" операциясы мен Ирак соғысында, сондай-ақ Аден шығанағы мен Үнді мұхитында қаракшылыққа қарсы операцияларды қолдады. Эскадрилья ICAP III ұшағынан ескі ICAP II ұшағына көшті.
EA-6B соңғы қолданылуы және EA-18G-ға ауысуы
2012 жылдың басында эскадрилья қаңтар және ақпан айларында COMTUEX және JTFX-пен бірге жайғасуға дайындық жүргізді. NAS Whidbey аралында қысқа қайта оралудан кейін, эскадрилья USS Enterprise (CVN 65) кемесінің соңғы сапарына аттанды. Жайғасудың басым бөлігі "Тұрақты бостандық" операциясы аясындағы жауынгерлік операцияларға тікелей қолдау көрсетуден тұрды, осы кезеңде эскадрилья 165 жауынгерлік ұшысты және 1040 жауынгерлік сағатты орындады. 2013 жылдың қазан айында эскадрилья EA-18G ұшағында "ұшуға қауіпсіз" деп танылды.
EA-18G операциялары
2015 жылдың наурыз айында «Rooks» алғаш рет «Theodore Roosevelt» кемесіндегі «CVW 1» құрамында «EA-18G Growler» ұшағымен ұшуға шықты. Тоғыз айлық миссия барысында «Rooks» Ирак және Сирияда «INHERENT RESOLVE» (OIR) операциясын қолдап, 291 жауынгерлік ұшу және 1777 сағат орындады. Миссиядан оралғаннан кейін, 2016 жылы «Rooks» эскадрильясы жаттығулар мен техникалық қызмет көрсету кезеңдеріне кірісті. Сәуір және мамыр айларында Аляскадағы «Red Flag Alaska» жаттығуына қатысты, АҚШ Әскери-әуе күштері мен Үндістан Әскери-әуе күштерінің күштерімен бірлесіп жұмыс істеді. Сәтті дайындық циклынан кейін, «Rooks» 2018 жылдың сәуірінде «Harry S. Truman» кемесіне жіберілді. Вирджиния штатының Норфолк қаласынан шыққаннан кейін, эскадрилья Марокко жағалауында «Operation LIGHTNING HANDSHAKE» операциясына қатысты, жауынгерлік операцияларға дайындалды. Содан кейін кеме «INHERENT RESOLVE» операциясын қолдау үшін Шығыс Жерорта теңізіне бағытталды. Жоғары қарқынды жұмыс «Rooks» эскадрильясының 22 ұшу күнінде 370 сағаттан астам жауынгерлік ұшу орындауына әкелді, жауынгерлік тапсырмалардың 100% аяқталды, бұл эскадрильяға CVW 1 «Алтын кілт» сыйлығын әкелді. Норфолк портына ұзақ тоқтағаннан кейін, «Rooks» және CVW 1 2018 жылдың екінші жартысында теңізге қайта оралды. Бұл жолы USS Harry S. Truman (CVN 75) 30 жылдан астам уақыттан кейін Арктикалық аймақтың солтүстігінде ұшу операцияларын жүргізген алғашқы авиатасымалдаушы болды, «Operation TRIDENT JUNCTURE» қатысты. Ұшу палубасының экипажы суық жағдайда төтеп берді және көпұлттық ұшу операцияларын жүргізгені үшін «Көк мұрын» орденін алды. «Rooks» 2018 жылдың желтоқсан айында NAS Whidbey Island-қа оралды. Кейіннен «Rooks» 2019 жылдың қараша айында Иранның ықпалын тойтару операцияларын және Ауғанстан үстіндегі «FREEDOM’S SENTINEL» операциясын қолдау үшін USS Truman кемесіне қайта жіберілді. Эскадрилья 2020 жылдың маусым айына дейін теңізде болды, себебі COVID-19 пандемиясы жалғасты. «Rooks» өздерінің еңбегі үшін 2020 жылғы «Battle E», «Safety S» және «Retention Excellence» сыйлықтарын алды.
Жасалған әшекейлер
Төрт Әскери-теңіз күштерінің бірлігіне берілген мақтау белгісі, үш Еңбегі сіңген бірлік мақтау белгісі, сегіз «Ұрыс Е» белгісі, үш Әскери-теңіз күштерінің экспедициялық медалі, екі Қарулы күштердің экспедициялық медалі, бір Гуманитарлық қызмет медалі және алты «Қауіпсіздік S» сыйлығы. 1988 жылы эскадрилья «Prowler Excellence Award» сыйлығымен марапатталды. «Rooks» эскадрильясы екі рет «Жылдың Prowler эскадрильясы» деп танылды және бес рет барлық VAQ/VMAQ эскадрильялары арасында электрондық соғыстағы ең жоғары жетістіктері үшін беделді адмирал Артур В. Радфорд сыйлығын жеңіп алды.