Кіріспе

Биохимияда ABTS (2,2'-азинобис(3-этилбензотиазолин-6-сульфоқышқылы)) – белгілі бір ферменттердің реакциялық кинетикасын бақылауға қолданылатын химиялық қосылыс. Оның кең таралған қолданылуы – ферменттермен байланысты иммуносорбенттік талдау (ELISA), молекулалардың бір-бірімен байланысуын анықтау үшін. Ол көбінесе пероксидаза ферментімен (мысалы, хрендік пероксидазамен) сутек пероксидімен бірге субстрат ретінде немесе көк мультиметалл оксидаза ферменттерімен (мысалы, лакказа немесе билирубин оксидазасымен) жеке қолданылады. Оны қолдану пероксидазалардың реакциялық кинетикасын тікелей бақылауға мүмкіндік береді. Осылайша, ол кез келген сутек пероксидін өндіретін ферменттің реакциялық кинетикасын жанама түрде бақылауға немесе үлгідегі сутек пероксидінің мөлшерін анықтауға да пайдаланылуы мүмкін. ABTS үшін формальды тотығу-тотығу потенциалы (редукция потенциалы) молекулалық оттегі және сутек пероксиді сияқты оксо түрлерін, әсіресе биологиялық катализде кездесетін төмен pH мәндерінде, электрон доноры ретінде әрекет етуі үшін жеткілікті. Бұл жағдайда сульфонат топтары толық депротонды болады және медиатор дианион түрінде болады. ABTS–· + e– → ABTS2– E° = 0.67 В vs SHE
ABTS + e– → ABTS–· E° = 1.08 В vs SHE

Бұл қосылыс фермент сутек пероксидімен реакцияны жеңілдетіп, оны жасыл және ерігіш түпкі өнімге айналдырады. Оның 420 нм жарық ұзындығындағы жаңа ең жоғары сіңіруін (ε = 3.6 × 104 М–1 см–1) спектрофотометрмен – зертханада қолданылатын құралмен оңай бақылауға болады. Кейде ол қан сарысуы сияқты ерітінділердегі глюкоза концентрациясын анықтау үшін глюкозаны бағалау реагентінің құрамына кіреді. ABTS тағам өнеркәсібі және ауыл шаруашылығы зерттеушілері тарапынан тағамның антиоксиданттық қабілетін өлшеу үшін жиі қолданылады. Бұл талдау кезінде ABTS натрий персульфатын қосу арқылы радикал-катионға айналады. Бұл радикал-катион көк түсті және 415, 645, 734 және 815 нм жарықты сіңіреді. ABTS радикал-катионы фенолдар, тиолдар және C витамині сияқты көптеген антиоксиданттарға реактивті. Бұл реакция кезінде көк ABTS радикал-катионы түссіз бейтарап түріне қайта айналады. Реакцияны спектрофотометриялық түрде бақылауға болады. Бұл талдау көбінесе Trolox эквивалентті антиоксиданттық сыйымдылық (TEAC) талдауы деп аталады. Сыналған әр түрлі антиоксиданттардың реактивтілігі суға ерігіш E витамині аналогы – Trolox-тың реактивтілігімен салыстырылады.

Функционалдық тағамдарды талдау үшін қолданылатын тәсілдер

Азат радикалдардың ерекше химиялық қасиеттеріне негізделген АБТС әдісі, азық-түлік өнімдерінің антиоксиданттық қабілетін анықтау үшін қолданылады. Мысалы, жемістерде кең таралған полифенол қосылыстары адам ағзасындағы азат радикалдарды бейтараптандырып, олардың күйдіргіш зақымдануын алдын алады. Өсімдік экстракттерінің немесе азық-түлік өнімдерінің антиоксиданттық қуаты АБТС әдісі арқылы өлшенді. Гибискус өнімдерінің антиоксиданттық белсенділігін талдау – бұл әдістің егжей-тегжейлі мысалы.