Кіріспе
Индустриялық талдаушы белгілі бір сала, мысалы ақпараттық технологиялар, консалтинг немесе сақтандыру салаларында негізгі және қосымша нарық зерттеулерін жүргізеді. Аталған талдаушылар секторлық тенденцияларды бағалайды, сегменттердің жіктелуін құрастырады, нарық көлемін анықтайды, болжамдар дайындайды және салалық модельдерді әзірлейді. Индустриялық талдаушылар көбінесе зерттеу және кеңес беру қызметтерін ұсынатын фирмаларда жұмыс істейді, сондай-ақ кейбір талдаушылар кеңес беру (консалтинг) қызметтерін де көрсетеді. Әдетте, талдаушылар бір сегментке немесе кіші сегментке маманданған, нарықтың жалпы дамуын зерттейді, бірақ қаржы талдаушысы сияқты нақты бір акциялық компанияларға, акцияларға, инвестицияларға немесе олармен байланысты қаржылық мүмкіндіктерге емес.
An industry analyst performs primary and secondary market research within an industry such as information technology, consulting or insurance. Analysts assess sector trends, create segment taxonomies, size markets, prepare forecasts, and develop industry models. Industry analysts usually work for research and advisory services firms, and some analysts also perform advisory (consulting) services. Typically, analysts specialize in a single segment or sub segment, researching the broad development of the market rather than focusing on specific publicly traded companies, equities, investments, or associated financial opportunities as a financial analyst might.
Тарих
1970 жылдан бастап немесе одан бұрын үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан үш салалық талдау фирмасы бар. Computer Review – 1959 жылы «Адамс Ассошиэйтс» ретінде құрылғаннан бері үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан ең көне талдау фирмасы. International Data Corp 1964 жылдан бері салалық талдау және баспа қызметтерін ұсынады, және оны құрылтайшысы Патрик Джозеф Макговерн жеке компания ретінде басқаруда. Үшеудің соңғысы, «Янки Групп» 1970 жылы Говард Андерсон құрды. Андерсон 1999 жылға дейін фирманы басқарды. Көптеген салалық талдау фирмалары мен талдаушылар өздерінің бастауын осы үш фирманың біріне, әсіресе IDC, Gartner және «Янки Групп»-қа жатқызады. Мысалы, Джордж Колони «Форрестер Риサーチ» құрудан бұрын «Янки Групп»-та талдаушы болды. Дейл Кутник те «Гартнер»-ге қосылғанға дейін «Янки Групп»-тың талдаушысы және акциялар иесі болды, кейіннен «Гартнер» сатып алған «Мета Групп»-ты құрды. «Янки Групп» компаниясын 2013 жылы 451 Research сатып алды. Джим Ланди мен Майк Андерсон «Арагон Риサーチ» құрудан бұрын «Гартнер» компаниясында талдаушы болып жұмыс істеді.
Өнеркәсіптік талдаушы бизнесі
740-тан астам аналитикалық фирмадан тұратын қауымдастық әлемді қамтиды. Осы компаниялардағы зерттеу және кеңес беру қызметкерлерінің саны бір адамнан 1000-нан астамға дейін жетеді. "Дәстүрлі" бизнес-модельді қолданатын белгілі аналитикалық фирмаларға 451 Research, Gartner, IBISWorld, International Data Corporation, Informa Telecoms & Media, SNL Kagan, Ovum Ltd, Yankee Group, Digital Clarity Group және Aragon Research кіреді. Тұрақты ақпараттық қызметтерге (CIS, яғни жазылымдарға) негізделген "дәстүрлі" бизнес-модель, онда аналитиктер есептер жазып, оларды көптеген клиенттерге сатады, қазір қысымға ұшырауда. Бірнеше фирма заманауи технологиялар, ашық лицензиялау концепциялары, жаңа нарықтар, еркін федерацияланған аналитиктер және/немесе оффшорингке басымдық бере отырып, жаңа аналитикалық бизнес-модельдерді жобалап жатыр. Әлеуметтік желілерге негізделген модельдерді дамытатын аналитикалық фирмалардың көрнекті мысалдары – Канаданың ConneKted Minds және "ашық зерттеулер мен талдау" жүргізетін RedMonk, MWD Advisors, Quocirca, ResearchFarm, Freeform Dynamics, Omnisperience және Cambashi (барлығы Ұлыбританияда орналасқан немесе кеңселері бар) және АҚШ-тағы Wikibon (ашық бастапқы кодты жоба). Сингапурлық Springboard Research (қазір Forrester-дің меншігінде) оффшорингтік зерттеулерді тиімді пайдаланудың мысалы, ал Experton және Experture тәуелсіз аналитиктердің еркін федерацияларын көрсетеді. capioIT жаңа географиялық және технологиялық нарықтарға бағытталған фирмалардың мысалы болып табылады.
MWD Advisors, Quocirca, ResearchFarm, Freeform Dynamics, Omnisperience and Cambashi, all based in or having offices in the United Kingdom, and US based Wikibon, an open source project. Singapore based Springboard Research (now owned by Forrester) exemplifies progressive use of offshoring research and Experton and Experture exemplify loose federations of independent analysts. capioIT exemplifies firms which focus on emerging geographic and technology markets.
Біліктілік
Өнеркәсіптік талдаушы мамандығымен айналысатын компаниялар қызметкерлердің білімі, дағдылары немесе кәсіби әдеп-құлықтары бойынша бірыңғай стандарттарды қабылдаған жоқ. Кейбір фирмалар бәсекелестік барлау, нарық зерттеулері немесе басқа да кәсіби ұйымдар белгілеген стандарттарды ұстанады. Жалпы алғанда, мұндай жағдай талдаушылық фирмалардың арасындағы бәсекелестік айырмашылығына себеп болады. Көптеген талдаушылық фирмалар жоғары деңгейдегі жазбаша және ауызша коммуникация дағдыларын талап етеді.
Адалдық пен ашықтық мәселелері
Талдаушының объективтілігі мен дәлдігі жиі пікірталас тудыратын мәселе. Көптеген сын-есімдер талдаушылар мен олар зерттейтін технология жеткізушілер арасындағы іскерлік қарым-қатынастарға баса назар аударады. Қысқасы, талдау фирмалары көбінесе қамтыған технология жеткізушілерінен түсетін табысқа тәуелді (мысалы, Darwin журналы, 2001 жылғы наурыз). Бұл кіріс көзі көптеген талдау фирмаларының бизнес-моделінің маңызды бөлігін құрайды. Жеке талдаушылар мен командалар өнім немесе қызмет ұсынатын жеткізушілер бар салалық сегменттерді зерттейді, сондай-ақ сол жеке тұлға немесе топ осы сегменттегі жеткізушіге зерттеу нәтижелерін немесе кеңес беру қызметтерін ұсына алады. Сарапшы осы өнімдер мен қызметтерді сатып алушыларға тәуелсіз және объективті кеңес беруі керек. Мұндай қарым-қатынастар қақтығыстар туындауы мүмкін жағдайларға әкеледі. Бұл, жеткізушілермен қарым-қатынас жасайтын сарапшыларға оқыту барысында, клиенттердің тауарлар мен қызметтерді сатып алуына ықпал ете алатын сарапшыларға шығындарды бағыттауға және сарапшы фирмаларының объективтілігін сақтау үшін, зерттеуге қатысы жоқ мақсаттарда белгілі бір сарапшыларға тікелей қол жеткізуді шектеуге кеңес беру арқылы одан әрі күшейеді. Сондай-ақ, талдау фирмаларының жеткізуші фирмалармен стандартты құпиялылық туралы келісімдерге қол қою мәселесі де бар. Бұл зерттеулерге лицензия беру, кеңес беру жұмыстарын орындау немесе жариялаулар алдында егжей-тегжейлі брифингтер өткізу кезінде болады. Осы келісімдердегі тіл көбінесе зерттеу барысында талдаушыларға ашылуы мүмкін белгілі бір ақпаратты ашуды шектейді, бұл зерттеу нәтижелерін кез келген зерттеу өнімдерін сатып алушыларға толық ашу мүмкіндігін азайтады. Кейбір зерттеу ұйымдары қазір жеткізушілермен немесе қызмет көрсетушілермен құпиялылық туралы келісімдерге қол қоюдан бас тартады. Бірақ кейбір ірі жеткізуші клиенттер үшін ақпарат ашуды шектейтін келісімдердің мұрасы болуы мүмкін, сондықтан кейбір кіші фирмалар жеткізушілермен шектеулі жұмыс істейді. Мысалы, Burton Research компаниясы өнім берушілер мен қызмет көрсетушілерден түсетін кірістің 20%-ына шектеу қояды. Burton қазір Gartner компаниясына тиесілі және жеткізушілерге жұмсалатын шығыстарды шектеуді жалғастыруда. Real Story Group – өнімдерді зерттейтін және бағалауларды жариялайтын шағын фирма. Ол тек сатып алушылар үшін жұмыс істейді және бағалауларының нысаны болған жеткізушілерден бизнес қабылдаудан бас тартады. Бірнеше ерекшеліктерге қарамастан, сатып алушы жағындағы салалық талдаушылар бүгінде талдау фирмаларының аз бөлігін құрайды. Тіпті қызметтерін өнімдер мен қызметтерді сатып алушылардың мүдделеріне бағыттайтын зерттеу фирмалары да өз кірістерінің белгілі бір бөлігін жеткізушілер мен қызмет көрсетушілерден алады, өйткені бұл ақпарат олар үшін де маңызды. Бұл пікірталастың тағы бір жағы – талдау фирмалары түрлі жарнамалық әрекеттер арқылы нарыққа ықпал етеді және тіпті соңғы пайдаланушылармен сөйлескенде келісімдерге тікелей әсер етеді. Объективтілік және тәуелсіздік туралы пікірталас әрдайым жалғастып келеді, кейбір фирмалар тәуелсіздікті (абсолютті және салыстырмалы түрде) стратегиялық ерекшеленудің көзі ретінде пайдаланады. Зерттеудің сапасын анықтайтын басқа факторларға зерттеу әдістемесі мен зерттеу үлгілерін алудағы ашықтық, талдаушылардың теориялық немесе терең білімі, сапалық зерттеулерге баса назар аудару және фирманың зерттеу ұсыныстарының бизнес және технологиялық шешімдерді жақсартуға бағытталған тиімділігі жатады.