Кіріспе
Форт-Хумбольдт мемлекеттік тарихи паркі – Калифорния штатының Эврика қаласында орналасқан Калифорния штатының мемлекеттік паркі. Оның көрмелері 1853–1870 жылдар аралығында құрылған бұрынғы АҚШ армиясының фортын, сол шамадағы кезеңде еуропалық американдықтар мен жергілікті американдықтар арасындағы қарым-қатынастарды, ағаш өңдеу жабдықтарын және аймақтың тар жол темір жолы тарихын көрсетеді. Жиынтықта пойыздар, ағаш кесу құралдары, соның ішінде толық жұмыс істейтін Steam Donkey двигателі және түпнұсқалық американдықтардың қазып жасаған каноэсі бар. Форттан Гумбольдт шығанағына көрініс ашылады. Калифорния мемлекеттік парктері жүйесінің Солтүстік жағалауындағы аймақтық бас кеңсесі осы жерде орналасқан.
Fort Humboldt State Historic Park is a California state park, located in Eureka, California, United States. Its displays interpret the former U. S. Army fort, which was staffed from 1853–1870, the interactions between European Americans and Native Americans in roughly the same period, logging equipment and local narrow gauge railroad history of the region. Within the collection, there are trains, logging equipment, including a fully functional Steam Donkey engine, and an authentic Native American dug out canoe. The Fort overlooks Humboldt Bay from atop a bluff. The North Coast regional headquarters of the California State Parks system is located onsite.
Алғашқы жылдары, 18531860
1849 жылы мамыр айында Тринити округінің Тринити өзенінде алтынның табылуымен, солтүстік-батыс Калифорнияда тұратын үндістер мен аймаққа ағылып келген қоныс аударушылар мен алтын іздеушілер арасындағы қақтығысқа жағдай жасалды. Ақ қоныс аударушылардың қайталап шабуылдарынан кейін, Юрок, Карук, Уиот және Хупа тайпалары сияқты Солтүстік Калифорния тайпалары кек қайтарды және тәртіпті қалпына келтіру үшін әскер жіберілді. Форт-Гумбольдт, Жосия Грегг саяхатының мүшесі Дэвид Бактың құрметіне аталған Гумбольдт шығанағы мен Бакспорт қаласын бақылайтын стратегиялық жартаста орналастырылды. Жергілікті тұрғындарды қорғаумен қатар, ол Калифорния мен Орегон шекарасындағы Форт-Гастон және Форт-Брэгг сияқты бекеттер үшін де жабдықтау орталығы болды. 1860 жылғы АҚШ халық санағы форттағы өмірдің бір көрінісін ұсынады. Сол жылы фортта майор Рейнс, оның әйелі Мэри және олардың алты баласы (оның ішінде 19 және 16 жастағы екі қызы) тұрды. Сондай-ақ, капитан Чарльз Ловелл, оның әйелі Марджерет және олардың төрт баласы, лейтенант Алекс Джонсон, оның әйелі Элизабет және олардың төрт баласы, лейтенант Джеймс Додуэлл, оның әйелі Йоханна және олардың екі баласы, лейтенант Эдвард Джонсон, оның әйелі Кристиана және олардың екі баласы да фортта тұрды. Форттың дәрігері Лафайет Гилд және оның әйелі Марта хирургтік жайларды иеленді. казармада 47 сарбаз болды, олардың барлығының жұбайлары болмаған сияқты. Фортта қызмет еткен көптеген белгілі сарбаздардың арасында жас капитан Улисс С. Грант болды, ол 1854 жылы бес ай бойы сонда болды. Чарльз С. Ловелл майор болып тағайындалды және Булл-Ран, Антиэтам және Фредериксбургтің екінші шайқасында бригадаға қолбасшылық етті. Роберт С. Бьюкенен Азамат соғысы кезінде генерал болды. Осы кезеңде Азамат соғысының басқа генералдары Джордж Крук пен Льюис С. Хант та қызмет етті. Габриэль Дж. Рейнс Конфедерация армиясында бригадир-генерал болды. Доктор Лафайет Гилд генерал Роберт Лиге тікелей қызмет етіп, Солтүстік Вирджиния армиясының барлық маңызды науқандары үшін Медициналық директор болды.
Азамат соғысы жылдары, 18611865
1861 жылдың жазында Америка Азамат соғысы толыққанды басталып кеткен еді, және оның салдарынан туған ұлттық қақтығыс Форт-Гумбольдтқа үлкен өзгерістер әкелді. Федералды әскерлер шығыс майдандарына қайтарылып алынды және олардың орнына Калифорниялық еріктілер жасақтары келді. Бұл еріктілер жергілікті қоныс аударушылардың арасынан таңдалды, олар жергілікті халықтарға қатысты қатал және зорлыққа толы саясатты қолға алды. Азамат соғысы кезінде Форт-Гумбольдт Тынық мұхиты департаментіне қарасты Гумбольдт округінің (кейде Гумбольдт әскери округі деп те аталады) штаб-пәтері болды. Округтың бекеттеріне Форт Брэгг және Форт Райт кірді, солтүстік Мендосино округінен бастап, Хумбольдт округі арқылы Гупадағы Форт Гастонға және Кламат маңындағы Форт Тер Вауға дейін (1862 жылғы Үлкен су тасқынынан кейін, Крессент-Ситиге жақын жердегі Линкөлн лагеріне көшірілді) созылды. Басқа бекеттерге Кёртис лагері (Аркатада), Иаква лагері, Форт-Сьюард (оңтүстік Гумбольдт округінде) және Бейкер, Лион және Андерсон лагерлері кірді.
Соңғы жылдары және тастап кетуі, 18651867
Азамат соғысының аяқталуы Форт-Гумбольдтқа одан да көп өзгерістер әкелді. 1865 жылы Калифорниялық еріктілер бөлімдері таратылды, ал АҚШ-тың қалыпты әскерлері шығыстағы шайқас алаңдарынан фортқа қайта оралды. Аппоматтокстағы капитуляциядан кейін алты ай өткен соң, 1865 жылдың 8 қарашасында 9-шы жаяу әскер полкінің Е ротасы Форт-Гумбольдтқа қайтып келген алғашқы қалыпты әскер бөлімшесі болды. Е ротасының құрамында бір офицер және 49 сарбаз болды. 1866 жылдың қазан айында фортта 178 сарбаз қызмет етті. Бір айдан кейін, бір кішкентай отрядты қоспағанда, барлық күштер Форт-Гумбольдттан шығарылды. Дегенмен, Гумбольдт округының журналисі Эндрю Гензоли "1867 жылдың қаңтары Форт-Гумбольдт үшін соңғы айлық есептік мәліметтерді көрсетті. Ординарлық сержант Антуан Шонбергер 1866-1870 жылдар аралығында қызмет атқарды" деп жазды. "Хумбольдт Таймс" газеті 1870 жылдың 10 тамызында 32 ғимарат (655 доллар) және 13 есек (602 доллар) соның ішінде басқа да мемлекеттік мүліктің сатылуын хабарлады.
Купер кезеңі, 1893-1928
Әскерилер тастап кеткеннен кейін, 1870 жылдың 6 сәуірінде жерлер Ішкі істер министрлігіне берілді, ал форт қираған күйге түсті. Дегенмен, Калифорния Ұлттық гвардиясының бөлімшелері бұл аймақты 1893 жылдың тамызында соңғы рет пайдаланды. Калифорния Ұлттық гвардиясының екінші артиллерия полкінен 135 сарбаз 17 тамызда «Помона» пароходымен келді және Эврика арқылы Форт-Гумбольдтқа қарай жүріп кетті. 1893 жылы жері мен оның бір ғана қалған ғимараты В. С. Куперге сатылды. Купер мүлікті сатып алғаннан кейін оны бөліп, жаңа бөлініске Форт-Гумбольдт-Хайтс деп атау берді. Купердің қызы әкесі қалған ғимаратты екі рет жартылай қалпына келтіргенін, оның болашақтағы маңыздылығын сезінгенін айтты. 1894 жылы Сан-Францискодағы көрмеде Форт-Гумбольдттан алынған күзетші қорабы қойылды. Газетте жарияланған мақалада былай делінген: «Гумбольдт көрмелерінің арасында әрбір патриоттың жүрегін қозғайтын және ұлттың ұлы қолбасшысының естелігін оятатын бір экспонат бар. Бұл Форт-Гумбольдттың түпнұсқа күзетші қорабы, генерал Грант сол жерде болған кезде де осы жерде қызмет еткен». 1895 жылдың 21 қазанында кавалерия қорабы өртеніп, жанып кетті. 1925 жылдың 7 ақпанында Америка революциясының қыздары «Форт-Гумбольдт. 1853-1865 жылдары АҚШ әскерлері басып алған. 1853 жылы генерал Грант мұнда орналасқан» деген жазуы бар қола тақта орнатты. Тақта әлі де паркте, ағаштардың арасында жасырылған күйде сақталған. Жазуы Тринидад маңындағы Медицин-Роктан алынған үлкен тасқа орнатылған қоладан жасалған. Түпнұсқа тақта ұрланып, кейіннен Америка революциясының қыздары оны ауыстырды. 1929 жылы «Форт-Гумбольдт Посты» американдық легионы бірнеше күн бойы форттың ғимараттарын қалпына келтірумен айналысты. Гумбольдт округінің алғашқы сымсыз радио станциясы Форт-Гумбольдт қаласында орналасқан. Біріккен сымсыз телеграф компаниясы 1900 жылы «PM Eureka» шақыру белгісімен станцияны іске қосуды бастады. Бұл Гумбольдт округінің Петалумаға дейін оңтүстікке қарай жүретін сымды телеграфқа ие болғанға дейін көп жыл өткен соң болды. Сондай-ақ 1930 жылдары «Генерал Грант күндері» тәуелсіздік күніне арналған төрт күндік мереке болып өтті. Жергілікті бизнес дүкендердің фасадасын пионерлер заманына ұқсатып жасады. Ер азаматтар сақал өсіріп, еркектер де, әйелдер де 19 ғасыр киімдерін киіп жүрді. Мереке төрт-бес жыл бойы жыл сайын қайталанды. 1939 жылғы төртінші жыл сайынғы мерекеге дейін «Гумбольдт Стандарт» газеті «Бұл Батыстың тұрақты пионерлік мерекелерінің бірі болуға уәде беретін оқиға, маңыздылығы бойынша Салинас Родео, Пендлтон Раундап және Портленд Роза фестивалімен салыстыруға болады» деп жазды. 1940 жылдары форт генерал Грант пен жергілікті естеліктерге арналған Эврика қалалық мұражайына айналды. Бір кезде генерал Грант пен генерал Роберт Лидің мүсіндері (көрініп тұрғандай, ағаштан жасалған) саябаққа орналастырылды және 1947 жылы әлі де сол жерде болды, бұл сол жылғы Шустердің әуе суретінен көрінеді. 1952 жылы Роберт Мэдсен Эврика қаласының мэрі болып сайланды, оның басқаруы кезінде қала кеңесі жобаға қызығушылық танытқандықтан, фортты нақты қалпына келтіруде үлкен ілгерілеу жасалды. Хумбольдт округінің қадағалаушы кеңесімен бейресми кездесулер арқылы олардың қызығушылығын білу үшін Жағажайлар мен саябақтардың мемлекеттік бөліміне хабарласты. 1952 жылдың жазында мемлекет өкілдері Эврикада өткен түскі асқа қатысты және фортты мемлекеттік ескерткіш етуге мүдделі екендерін мәлімдеді. Олар ақырында шынайы қалпына келтіруді жүзеге асыратынын түсіндірді. 1955 жылы бұл аймақ Калифорния штатына берілді, мемлекет тарихи ғимараттарды қайта тұрғызып, солтүстік Калифорния жағалауының қонысын түсіндіруге міндеттенді. Рейнджер С.Д. Томпсон ескерткіштің алғашқы қадағалаушысы болды және 1956 жылы қамалда тұруға кірісті. Ол ең алдымен ескі ғимаратты Жағажайлар мен саябақтар бөлімінің бірінші округінің кеңсесі етіп қайта жаңартты. Бұл кеңсе ауданның бақылаушысының штаб-пәтері болды, оның штабында ауданның бақылаушысының көмекшісі, хатшы, Рейнджер монументінің бақылаушысы, ауданның балташы бригадирі, ауданның бухгалтерлік техникасы және, мүмкін, ландшафт архитекторы мен машинист бар. 1950 жылдардың аяғында Дональд Жьюэлл мен Джон Клеммер археологиялық зерттеу жүргізді. «Timber Heritage Association» қауымдастығының веб-сайтында аталған саябақтағы ағаш кесудің қазіргі көрінісі 1962 жылы орнатылған деп жазылған. Форт-Гумбольдт 1963 жылы Мемлекеттік тарихи парк болып тағайындалды. Парк 1970 жылдың қыркүйегінде Ұлттық тарихи орындар тізіліміне ұсынылған сияқты (NPS Reference # 70000927). Кейбір қалпына келтірулер жүргізілді, аурухана бастапқы құрылыстан қалған жалғыз ғимарат болды. 1978 жылы Калифорния мемлекеттік саябақтары жасаған Бас жоспар форттың барлық кешенін қайта жасауды көздейді. Хирургтік жай 1985 жылы қайта жасалса да, бұл Бас жоспардың іске асырылуы баяу болды. Осы кезеңде бірнеше археологиялық қазбалар жүргізілді және форт Калифорния тарихи ескерткіші №154 екенін көрсететін қола тақта шамамен 1980 жылы тұрақ орнының жанына орнатылды. 1986 жылы форттың тарихын және мәдени қақтығыстарды баяндау үшін ауруханада көрмелер орнатылды.
ХХ ғасырдың соңы және жаңа мыңжылдық
Соңғы жылдары бірнеше Азамат соғысы қайта жаңғырту шаралары фортта 1990-шы жылдары өткізілді, бірақ 1998 жылы Фортунаға көшірілді. 2000 жылы Калифорния университетінің Ынтымақтастық кеңейту Магистр бағбаншылар бағдарламасының студенттері аурухананың жанында тарихи бақ отырғызды, онда 19 ғасырдағы бақта кездесетін емдік, жеуге жарамды және сәндік өсімдіктер бар. Бұл бақ 2001 жылы "Евриканы әдемілету" сыйлығының иегері атанды. Парк 2003 жылдың қаңтар айында Форт-Гумбольдттың 150 жылдығын тойлады. Еврика орта мектебінің Әскери-теңіз жасөспірімдер резервтік корпусының (ROTC) қарауыл тобы 36 жұлдызды американдық тудың көшірмесін көтерді. Сондай-ақ, 1853 жылы алғаш рет қамал үстінде көтерілген түпнұсқа ту да қойылды. Бұл туды көтерілген солдат (Жозеф Снедден) сақтап қалған. Снедден армиядан кеткеннен кейін Хумбольдт округінің тұрғыны болды және ақырында туды миссис Вера О'Коннер Берриге тапсырды. Ол өз кезегінде 1923 жылы Америка революциясының қыздарының Редвуд орман бөлімшесіне туды сыйлады. Бұл ұйым 1990-шы жылдары туды сақтау және нығайту жобасын бастады, қазір оны Редвуд орман бөлімінің регенті сақтайды. 2008 жылдың қазан айында Бейшор моллдың тамақ алаңында тұрақты ақпараттық тақталар орнатылды. Калифорния мемлекеттік парктері мен Солтүстік жағалау Редвуд түсіндіру қауымдастығының бірлескен жобасының аясында жасалған сегіз тақта Форт-Гумбольдт пен Бак портының ертедегі шекаралық өмірін зерттейді, қазір осы жерде сауда орталығы орналасқан. 2009 жылы Форт-Гумбольдт Калифорния штатының бюджеттік дағдарысынан туындаған 48 мемлекеттік саябақтың жабылуына ұшырауға тиіс болды. Бірақ, халықтың қарсылығына байланысты жабылулар орындалмады.
Жинақтар
Әскери қызметтің түрлі атрибуттары мен ежелгі тау гаубицасынан басқа, аурухана ғимараты Американың жергілікті халқының еуропалық қоныс салушылармен болған тәжірибесіне қатысты артефакттарды және әсіресе ескертпелерді (көптеген ақпараттық тақталармен бірге) қамтиды. Жүрек секвойясынан жасалған, мәдени және тарихи тұрғыдан дұрыс қазылған каноэ көрмеге қойылған. Бұл жердің әскери тарихымен тікелей байланысы болмаса да, ағаш өңдеудің алғашқы кезеңдерінде жергілікті стандартты теміржолдарда жұмыс істеген, толыққанды жұмыс істейтін пойыздар да бар. Ағаш өңдеу жабдықтарының көрмесіне "Есек" (Donkey) қозғалтқышы да кіреді. Жергілікті Dolbeer and Carson Lumber Company компаниясының Джон Долбирі 1880 жылдары ойлап тапқан бұл машина, жергілікті ағаш өңдеу тарихының 150 жылындағы жетістіктерді көрсететін басқа да жабдықтармен бірге қойылған.
Қонақтар туралы ақпарат
Жыл бойы тұрақты көрмелер арнайы шаралармен толықтырылады. Ерекше атап өтуге лайық – саябақ пен құрылыстар орналасқан тіктеуден Гумбольдт шығанағының, Самоа түбегінің және Эврика қаласының бір бөлігінің көрнекті көріністері. Парктің кіреберісі Эврикадағы Bayshore сауда орталығына жақын, АҚШ 101 тас жолынан бір блок қашықтықта орналасқан.
Қосымша сілтемелер
Бледсо, Энтони Дж., Солтүстік-батыс Үнді соғыстары: Калифорниялық суреттеме, Бекон және компания, 1885. Гумбольдт тарихшысы, "Генерал Гранттың 'күндері' еске түсірілді", Гумбольдт округінің тарихи қоғамы, 1977 жылғы шілде-тамыз, 3. Кайл, Дуглас Э. (ред.), Калифорниядағы тарихи жерлер, 4-ші басылым, Стэнфорд университетінің баспасы, 1990. АҚШ Соғыс департаменті, Соғыс министрінің есебі, Үкіметтік баспа кеңсесі, 1867. Калифорния штаты, Парктер және демалыс департаменті, Форт-Гумбольдт мемлекеттік тарихи паркі: Ресурстарды басқару жоспары, жалпы даму жоспары және экологиялық әсерді бағалау жоспары, 1978 жылғы тамыз.