Кіріспе

Жаңа Зеландиядағы христиан діні

Жаңа Зеландияның реформацияланған шіркеулері – Жаңа Зеландиядағы кальвинистік дін. Бұл конфессия 22 мүше шіркеуден тұрады, олардың алғашқы жетісі 1953 жылы құрылған. 2023 жылғы мәлімет бойынша, жалпы мүшелер саны 3530 адамды құрайды.

Діннің формасы

Жаңа Зеландияның реформацияланған шіркеулерінің доктринасы олар жазылған төрт сенім білдіруі арқылы көрініс береді. Бұл – Хайдельберг катехизисі (1563 ж.), Бельгиялық конфессиясы (1566 ж.), Дорт қағидалары (1619 ж.) (жинақтап «Бірлік Үш Түрі» деп аталады) және Вестминстерлік сенім білдіруі (1646 ж.). Апостолдардың Иман Жарғысы, Никейлік Иман Жарғысы және Афанасийлік Иман Жарғысы да мойындалады, олардың барлығы шіркеулердің доктринасын қамтиды. Жаңа Зеландияның реформацияланған шіркеулері – «Бірлік Үш Түріне» (Еуропа құрлығында, әсіресе Нидерландыда пайда болған реформацияланған шіркеулерде кең таралған) және Вестминстерлік сенім білдіруіне (Британ аралдарында пайда болған реформацияланған немесе пресвитериан шіркеулерде кең таралған) жазылған халықаралық Кальвинисттік шіркеулердің санатындағы сирек шіркеулердің бірі болып табылады.

Басқару формасы

Жаңа Зеландияның реформацияланған шіркеулері пресвитериандық шіркеу басқару жүйесін ұстанады. Әрбір шіркеуде ақсақалдар мен бір немесе бірнеше пастор (оқытушы ақсақалдар деп те аталады) құрамында басқарушы сессия болады. Пасторы жоқ шіркеулер бос деп есептеледі. Әрбір шіркеуде сондай-ақ дьякондар бар, олар шіркеу мүшелерінің тұрмыстық жағдайын жақсартумен және әлеуметтік қиындықтарды жеңілдетумен шұғылданады. Ірі шіркеулерде дьякондар өз дьякондық кеңестерінде жиналады, ал кіші шіркеулерде олар сессияның қалған бөлігімен бірге жиналады. Пастор, ақсақал және дьякон лауазымдарына тек ер адамдар ғана сайлана алады. Бұл шіркеулер үш өңірлік пресвитеридің біріне жатады, олар жылына үш рет жиналып, ортақ мәселелерді талқылайды және бір-бірін бақылайды. Сонымен қатар, олар үш жылда бір рет синодта жиналып, ортақ мәселелерді талқылайды және діни ұйымға қатысты іс-шараларды басқарады. Пресвитериум мен синодқа шағым беру құқығы бар.

Тарих

Кальвинизм шіркеулерінің бастауы 16 ғасырғы протестанттық реформацияға саяды. 1940 жылдардың соңында Нидерландыдан көшіп келген және Жаңа Зеландияға қоныстанған мигранттар, кальвинистік бағыттағы бар шіркеулерде рухани ошақтарын табуды күтті. Бірақ, олар кальвинизм ілімі мен тәжірибесінен айырмашылықтарды байқады, оларды елемеуге болмады. 1951 жылы Оклендте, жаңа жергілікті кальвинистік конфессия құру мақсатымен пікір-алулар басталды. 1952 жылы Нидерландыдан келген пастор Дж. В. Диник жаңадан құрылып келе жатқан топқа көмектесу үшін келді. Жаңа Зеландияның реформаланған шіркеулері 1953 жылы Веллингтонда өткен синодта, Окленд, Веллингтон және Крайстчерч шіркеулерінің қатысуымен ресми түрде құрылды. Сол жылдың соңында Гамильтон, Нельсон және Палмерстон Норт қалаларында тағы да шіркеулер жинала бастады, сондай-ақ Ховик (қазіргі Баклендс Бич) қаласының бұрынғы пресвитериан қауымы да қосылды. Одан бері тағы 15 шіркеу құрылды.

Дін

Ғибадатханалар әр жексенбі күні екі рет және әдетте Рождество күні, Ұлы жұма, Көктемге көтерілу күні және Жаңа жыл қарсаңында құлшылық қызметтерін өткізеді. Киелі кітаптан уағыз айту – құлшылықтың орталық бөлігі болып табылады. Уағызды тағайындалған дін қызметкерлері айтады, немесе дін қызметкері болмаған жағдайда, сол дін қызметкері жазған уағызды сессияға тағайындалған ер адам оқи алады. Ән шырқау және бірлескен дұға ету – құлшылықтың ең маңызды келесі элементтері. Діни псалтыр/ән жинағы, «Иемізге ән шырқайық», – әнұранның басты көзі, онда псалмдардың әндері ерекше орын алады. Күнәні мойындау және Құдайдың кешіріміне сенім білдіру жексенбі күнгі таңертеңгі құлшылықтың ажырамас бөлігі, ал екінші қызметте діни сенімнің бірі әдетте бір ауыздан оқылады. Иеміздің соңғы тоқпағы (немесе қасиетті тағам) айына кем дегенде үш рет тойланады. Жаңадан келгендерге және шіркеу мүшелерінің нәрестелеріне қасиетті дын рәсімі беріледі.

Синодтар тізімі

ЖылОрынМодератор жәнеВице-модераторБірінші жәнеЕкінші хатшыларБас хатшы11953ВеллингтонЭ. Дейкстра, ВеллингтонДж. В. Диник, ОклендА. ван Гелдер21953ОклендДж. В. Диник, ОклендЭ. Дейкстра, ВеллингтонТ. Алтхуис31954ВеллингтонЭ. Дейкстра, ВеллингтонДж. А. Скарроу, Баклендс-БичА. ван ГелдерФ. Ченнинг41955ОклендБ. Боленс, КрайстчерчДж. В. Диник, ОклендФ. ЧеннингП. Г. ван Дам51957ХамилтонДж. В. Диник, ОклендЭ. Дейкстра, ВеллингтонВ. Ин’т ВелдДж. КлейнжанФ. Ченнинг61959ДанидинДж. А. Скарроу, Баклендс-БичР. Дж. Венема, ДанидинХ. ван дер ПолсП. Г. ван ДамФ. Ченнинг71961ВеллингтонР. Дж. Венема, Баклендс-БичДж. В. Диник, ОклендП. Г. ван ДамВ. ван РеййР. Дж. Венема81962ВеллингтонС. Купер, КрайстчерчП. Х. Пелликан, ДанидинД. Г. ВандерпилР. О. Зорн, ХамилтонР. О. Зорн, Хамилтон91964ВеллингтонР. О. Зорн, ХамилтонП. ван дер Шааф, КрайстчерчА. И. де Грааф, ВеллингтонФ. Ченнинг, НельсонР. О. Зорн, Хамилтон101965КрайстчерчГ. И. Вильямсон, МангереП. Х. Пелликан, ДанидинА. И. де Грааф, ВеллингтонФ. Ченнинг, НельсонР. О. Зорн, Хамилтон111967ЭйвондалХ. Л. Ховинг, СильверстримР. О. Зорн, ХамилтонА. И. де Грааф, ВеллингтонТ. Э. Тайсон, Баклендс-БичС. Дж. Рейтсма, Веллингтон121969НельсонС. Дж. Рейтсма, ВеллингтонТ. Э. Тайсон, Баклендс-БичД. Г. ВандерпилФ. Ченнинг, НельсонД. Г. Вандерпил131971ВеллингтонХ. Л. Ховинг, Сильверстрим/ВайнуиоматаА. В. Палмер, МангереВ. Вирсма, КрайстчерчФ. В. Кроон, Баклендс-БичД. Г. Вандерпил141974СильверстримВ. Вирсма, КрайстчерчВ. А. Дэвис, Баклендс-БичД. Г. ВандерпилХ. Л. Ховинг, ИнверкаргиллД. Г. Вандерпил151977ХамилтонГ. И. Вильямсон, СильверстримА. В. Палмер, МангереМ. Шварц, ХамилтонЛ. Рейрих, ХастингсД. Г. Вандерпил161980Пальмерстон-НортМ. Шварц, ХамилтонДж. Горис, ЭйвондалДж. С. Вильямс, НельсонЛ. Рейрих, Керепехи/ТокороаД. Г. Вандерпил171983КрайстчерчП. Д. Штадт, КрайстчерчДж. Э. де Грааф, БишопдейлБ. У. Куйперс, Пальмерстон-НортС. А. Р. Ларсен, ДанидинД. Г. Вандерпил181986МангереД. Дж. ван Гардерен, БишопдейлП. Р. Флинн, Норт-ШорБ. Э. Хойт, СильверстримЛ. Драйер, НельсонД. Г. Вандерпил191989СильверстримВ. Вирсма, ХамилтонБ. Кроон, КрайстчерчДж. А. Хаверланд, Баклендс-БичД. Дж. ван дер Вехт, ЭйвондалД. Г. Вандерпил201992БишопдейлВ. Вирсма, ХамилтонДж. А. Хаверланд, БишопдейлМ. А. Флинн, ПукекохеБ. Э. Хойт, МастертонДж. Плог211995ЭйвондалДж. А. Хаверланд, БишопдейлМ. А. Флинн, ПукекохеБ. Э. Хойт, ХастингсВ. Валравен, СильверстримДж. Плог221998ВайнуиоматаДж. А. Хаверланд, БишопдейлГ. Х. Милн, ВайнуиоматаБ. Э. Хойт, ХастингсМ. А. Флинн, ПукекохеБ. Э. Хойт, Хастингс232001Пальмерстон-НортМ. А. Флинн, ДоведейлМ. А. Капилл, Баклендс-БичС. Баджема, МангереДж. ван Ренсбург, Баклендс-БичБ. Э. Хойт, Хастингс242002КрайстчерчВ. Вирсма, ХамилтонДж. А. Хаверланд, БишопдейлБ. Э. Хойт, ХастингсВ. Валравен, СильверстримБ. Э. Хойт, Хастингс252005ХамилтонДж. А. Хаверланд, ПукекохеМ. А. Флинн, ДоведейлБ. Э. Хойт, ХастингсР. Х. де Врис, КрайстчерчБ. Э. Хойт, Хастингс262008ХастингсДж. Х. Роджерс, Норт-ШорД. Дж. ван Гардерен, Баклендс-БичП. ван дер Вел, ХамилтонА. Нугтерен, ВеллингтонБ. Э. Хойт, Хастингс272011Баклендс-БичБ. Э. Хойт, Данидин/ОамаруП. С. Клоостерман, МастертонП. ван дер Вел, ХамилтонМ. Р. Виллемсе, ХамилтонП. ван дер Вел, Хамилтон282014БишопдейлП. С. Клоостерман, МастертонР. Дж. ван Вихен, БишопдейлДж. Д. ван Дейк, ДанидинМ. Р. Виллемсе, ХамилтонП. ван дер Вел, Хамилтон292016ПукекохеП. С. Клоостерман, МастертонР. Дж. ван Вихен, БишопдейлДж. Д. ван Дейк, ДанидинМ. Р. Виллемсе, ХамилтонП. ван дер Вел, Хамилтон302017Пальмерстон-НортД. А. Валдрон, КрайстчерчДж. А. Хаверланд, ПукекохеП. ван дер Вел, ХамилтонДж. Д. ван Дейк, ДанидинП. ван дер Вел, Хамилтон312021/22ХукануиП. С. Клоостерман, ХастингсР. Нопперс, БишопдейлА. ван Амейде, ДоведейлДж. Д. ван Дейк, ДанидинТ. А. Куперус, РангиораДж. Д. ван Дейк, Данидин