Кіріспе
Жергілікті шіркеу басқару формасы – әрбір қауымның өзін-өзі басқаруын қамтамасыз ететін шіркеу ұйымдастыру формасы. Қауымдық басқару немесе қауымдық жүйе, көбінесе қауымдық деп аталады, – әрбір жергілікті шіркеудің (қауымның) тәуелсіз, шіркеулік тұрғыдан егеменді немесе "автономды" болуын қамтамасыз ететін шіркеулік басқару жүйесі. Оның алғашқы жазбаша түрі 1648 жылы Жаңа Англиядағы Кембридж платформасы болып табылады. Қауымдық жүйені қолданатын негізгі протестанттық христиандық дәстүрлерге квакерлер, баптист шіркеулері, конгрегациялық методист шіркеуі және 17 ғасырдың ағыл-американдық пуритан қозғалысының тәуелсіз реформалық қанатынан тараған конгрегационалистік шіркеулер жатады. Соңғы буын қауымдастыққа негізделген басқаруға ие, көптеген тәуелсіз шіркеулердің саны артып келеді. Автономды болғамен, ойдас қауымдар басқа қауымдармен ерікті түрде бірігіп, конгрестер, конфессиялар немесе қауымдастықтар деп аталатын бірлестіктер құруы мүмкін. Қауымдық жүйе епископтық жүйеден, яғни епископтардың иерархиясы арқылы басқарудан және пресвитериандық жүйеден, онда қауым өкілдерінің жоғары жиналыстары жеке қауымдарға елеулі билік жүргізе алады, ерекшеленеді. Қауымдық жүйе христиан шіркеулерін ұйымдастырумен ғана шектелмейді. Унитариандық Универсалистік Ассоциация және Канадалық Унитариандық Кеңесі қауымдық жүйенің принциптерін мұра еткен.
the form of church organization in which each congregation governs itself
Congregational polity, or congregationalist polity, often known as congregationalism, is a system of ecclesiastical polity in which every local church (congregation) is independent, ecclesiastically sovereign, or "autonomous". Its first articulation in writing is the Cambridge Platform of 1648 in New England. Major Protestant Christian traditions that employ congregationalism include Quakerism, the Baptist churches, the Congregational Methodist Church, and Congregational churches known by the Congregationalist name and having descended from the Independent Reformed wing of the Anglo American Puritan movement of the 17th century. More recent generations have witnessed a growing number of nondenominational churches, which are often congregationalist in their governance. Although autonomous, like minded congregations may enter into voluntary associations with other congregations, sometimes called conventions, denominations, or associations. Congregationalism is distinguished from episcopal polity which is governance by a hierarchy of bishops, and is also distinct from presbyterian polity in which higher assemblies of congregational representatives can exercise considerable authority over individual congregations. Congregationalism is not limited only to organization of Christian church congregations. The principles of congregationalism have been inherited by the Unitarian Universalist Association and the Canadian Unitarian Council.
Негізгі нысан
Қауымдық басқару деген термин жергілікті қауымға негізделген шіркеу басқаруының бір түрін сипаттайды. Әрбір жергілікті қауым өз мүшелерімен басқарылатын, тәуелсіз және өзін-өзі қамтамасыз ететін ұйым болып табылады. Кейбіреулері ұқсас сенімдерді бөлісетін басқа қауымдармен ерікті, шалқары байланыстар құрады (мысалы, Уиллоу Крик қауымдастығы және Унитариандық Универсалистік қауымдастығы). Басқалары Оңтүстік баптистер конвенциясы, Ұлттық баптистер конвенциясы немесе АҚШ-тың Америкалық баптистік шіркеулері (бұрынғы Солтүстік баптистер конвенциясы) сияқты "конвенцияларға" қосылады. Квакер қауымдық жүйесінде әкімшіліктің ең негізгі бірлігі болып табылатын ай сайынғы жиналыстар, ірірек тоқсан сайынғы жиналыстарға немесе жылдық жиналыстарға біріктірілуі мүмкін. Ай сайынғы, тоқсан сайынғы немесе жылдық жиналыстар сондай-ақ, "Достардың" Бас конференциясы немесе "Достардың" Біріккен жиналысы сияқты ірі "қамтушы" қауымдастықтарымен байланысты болуы мүмкін. Бұл конвенциялар қауымдар арасындағы байланысты күшейтеді, соның ішінде белгілі бір діни бағыттарды ұсынады және қаржылық ресурстарды біріктіруге мүмкіндік береді. Қауымдастықтар мен конвенцияларға мүше қауымдар әлі де тәуелсіз басқарылады. Көптеген конфессиялық емес шіркеулер қауымдық принциптер бойынша ұйымдастырылған. Көптегендер осы ерікті қауымдастықтарды "конфессия" деп санамайды, себебі олар "жергілікті шіркеуден басқа шіркеу жоқ деп санайды және конфессиялар Құранға қайшы келеді" деп есептейді.
Діндік отбасылар
Бұл христиан дінінің дәстүрлері қауымдық басқару нысандарын қолданады.
Қауымдық шіркеулер
Конгрегационализм – пуритандық және тәуелсіз қозғалыстардан бастау алған протестанттық дәстүр. Қауымдық басқаруда, келісім шарттасқан қауым өз қызметкерлерінен бұрын құрылады, сондықтан мүшелері жоғары діни органның араласуынсыз пасторларын шақырып, қызметтен босатуға құқылы. Олардың шіркеулерінде әдетте кем дегенде бір пастор болады, бірақ басқарушы ақсақалдарды да қызметке тағайындау мүмкін. Қауымдық дәстүрдегі басқару ережелерінің жарияланған мәлімдемелері "платформалар" деп аталады. Оларға Савой конфессиясының платформасы, Кембридж платформасы және Сейбрук платформасы кіреді. UCC, CCCC және EFCC қауымдық дәстүрдегі конфессиялардың арасында. Дәстүрдегі конфессиялар өз құрамына кіретін шіркеулерді қолдайды, бірақ оларды басқармайды.
Баптист шіркеулері
Баптистердің көпшілігі ешқандай конфессиялық немесе шіркеу ұйымының жеке баптистік шіркеуге табиғи билігі жоқ деп санайды. Шіркеулер осы жүйеде тек ерікті ынтымақтасу арқылы ғана бір-бірімен байланыса алады, ешқандай мәжбүрлеу арқылы емес. Сонымен қатар, баптистік жүйе үкіметтік бақылаудан толық азаттықты талап етеді. Жергілікті басқарудың осы түрінен ерекшелік ретінде епископтық жүйеге ие епископтық баптистер жатады. Тәуелсіз баптистік шіркеулердің жергілікті қауымнан жоғары ресми ұйымдық құрылымы жоқ. Баптистер арасында әртүрлі шіркеуден тыс ұйымдар мен евангелистік білім беру мекемелеріне қолдау көрсету немесе көрсетпеу, толығымен жергілікті қауымның әдет-ғұрыптары мен бейімділіктеріне байланысты. Әдетте, шіркеу мұндай ұйымдарға қаржылық көмек беру немесе бас тарту туралы шешім қабылдағанда, доктриналық сәйкестік бірінші орынға қойылады, себебі олар заңды түрде сыртқы және қызмет көрсететін қауымдардан бөлек болып табылады. Бұл тәжірибелер конфессиялық емес фундаменталистік немесе харизматикалық бірлестіктерде де кең таралған, олардың көпшілігі баптистік тамырдан шыққан, тіпті теологиялық тұрғыдан емес, мәдени тұрғыдан. Керісінше, Оңтүстік баптистер мен Ұлттық баптистер қауымдары тәуелсіз баптистерге қарағанда миссионерлік агенттіктер мен білім беру мекемелері сияқты сыртқы ұйымдармен тығыз байланыста болады. Дегенмен, олар жергілікті шіркеудің істерін сырттан бақылауға немесе қадағалауға жол бермей, өте ұқсас еклисиологияны ұстанады.
Мәсіх шіркеулері
Діни басқару қауымдық, конфессиялық емес болып табылады. Мәсіхтің шіркеулерінің орталық кеңсесі, кеңестері немесе жергілікті шіркеу деңгейінен жоғары ұйымдық құрылымы жоқ. Керісінше, тәуелсіз қауымдар – әр қауымның өз ынтасымен түрлі қызметтерге қатысып, басқа қауымдармен әріптестік құратын желі. Мәсіхтің шіркеулерін қалпына келтіру принциптеріне берілгендігі байланыстырады. Қауымдарға көбінесе бірнеше ақсақал (кейбір қауымдарда оларды шопан, епископ немесе пастор деп те атайды) басшылық етеді, ал оларға түрлі істерді басқаруда диякондар көмектеседі. Ақсақалдар қауымның рухани тұрмысы үшін жауапты, ал диякондар – рухани емес қажеттіліктері үшін жауапты деп есептеледі. Диякондар ақсақалдардың бағынысында қызмет етеді және көбінесе нақты миссияларды басқаруға тағайындалады. Диякондық қызметтегі табыс көбінесе ақсақалдыққа дайындық ретінде қарастырылады. Ақсақалдар мен диякондарды қауым Тімотейге 3-тарау мен Титке 1-тарауда көрсетілген талаптарға сәйкес сайлайды. Қауымдар ақсақалдардың кітапты жеткілікті меңгергенін, олардың пасторды бақылауға, үйретуге және басқарушылық функцияларды орындауға қабілетті болуын қалайды. Егер осы талаптарға сай келетін ер адамдар болмаса, қауымдар кейде сайланбаған ер адамдардан тұратын комитет басшылығымен басқарылады. Алғашқы қалпына келтіру қозғалысында көшпелі уағыздаушылар дәстүрі болғанмен, 20-ғасырда ұзақ мерзімді, формалды оқытылған қауымдық пасторлар Мәсіх шіркеулерінде кең таралды. Пасторлар ақсақалдардың бақылауымен қызмет етеді. Пастордың ұзақ жылдар бойы қызмет етуі кейде «де-факто пасторлық билікке» алып келсе де және пастор мен ақсақалдар арасында қақтығыс тудырса да, ақсақалдық қауымдағы «биліктің ең жоғары орны» болып қала береді. Мәсіх шіркеулерінде бір ғана уағыздаушыға қарсы шығып, оның орнына білікті ақсақалдар арасында уағызды кезектестіретін шағын топ бар (бұл топ көбінесе жексенбілік мектепке қарсы және Иеміздің кешкі асы үшін бір тостағанды қолданатын топтармен байланысты). Мәсіх шіркеулері барлық сенушілердің діни қызметін ұстанады. Уағыздаушылар мен пасторларға оларды дін қызметкерлері ретінде анықтайтын ерекше атаулар берілмейді. Мәсіх шіркеулері «дін қызметкерлері» мен «жамағат мүшелері» арасында ешқандай айырмашылық жоқ екенін және әрбір мүшенің шіркеу жұмысын іске асыруда өз сыйы мен рөлі бар екенін баса көрсетеді.
Конгрегациялық методистік шіркеу
Методистер, Оңтүстік Методист Епископтық шіркеуінің епископтық басқару түрімен келіспей, аналық шіркеуін тастап, Веслиандық Арминийлік теологиясын сақтайтын, бірақ ерекшелік ретінде қауымдық басқаруды қабылдаған Конгрегациялық Методист шіркеуін құрды.