Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америкалық саясаткер және газет баспагері
American politician and newspaper publisher
Шарлотта Аманда Спирс Басс (14 ақпан 1874 – 12 сәуір 1969) – американдық педагог, газет баспагері және азаматтық құқықтар белсендісі. Ол сонымен қатар тұрғын үй құқығы, сайлау құқығы және еңбек құқығы сияқты, полицияның зорлық-зомбылығы мен мазақтауы мәселелеріне де назар аударды. Басс Америка Құрама Штаттарында газеттің иесі және редакторы болған алғашқы афроамерикандық әйел деп есептеледі; ол 1912 жылдан 1951 жылға дейін «Калифорниялық Бүркіт» газетін шығарды. 1952 жылы Басс Прогрессивтік партиядан вице-президенттікке кандидат болған алғашқы афроамерикандық әйел атанды. Оның қызметіне байланысты Басс бірнеше рет Коммунистік партия мүшесі деп айыпталды, бірақ бұл айыптауды растайтын ешқандай дәлел табылған жоқ және Басс өзі мұны бірнеше рет жоққа шығарды. ФБР оны тоқсан жасқа дейін қауіпті тұлға деп санай отырып, бақылап отырды.
Charlotta Amanda Spears Bass (February 14, 1874 – April 12, 1969) was an American educator, newspaper publisher editor, and civil rights activist. She also focused on various other issues such as housing rights, voting rights, and labor rights, as well as police brutality and harassment. Bass is believed to be the first African American woman to own and operate a newspaper in the United States; she published the California Eagle from 1912 until 1951. In 1952, Bass became the first African American woman nominated for Vice President, as a candidate of the Progressive Party. Due to her activities, Bass was repeatedly accused of being part of the Communist Party, for which there was no evidence and which Bass herself repeatedly denied. She was monitored by the FBI, who continued to view her as a potential security threat until she was in her nineties.
Өмірбаян
Шарлотта Аманда Спирс 1874 жылдың 14 ақпанында Хайрам мен Кейт Спирс отбасында дүниеге келді. Кейбір дереккөздер оның туған жерін Оңтүстік Каролина штатының Самтер қаласы деп көрсетеді. Ол отбасыдағы он бір баланың алтыншысы болған. Оның әпкесі Викторина Спирс Кинлох еді. Ол мемлекеттік мектептерде білім алып, Браун университетінің Пемброк колледжінде бір семестр оқыды. Жиырма жасқа келгенде, ол ағасы Эллиспен бірге Род-Айленд штатының Провиденс қаласына көшіп, онда "Providence Watchman" атты жергілікті афроамерикандық газетке жазылымдарды сатумен айналысты.
Charlotta Amanda Spears was born on February 14, 1874, to Hiram and Kate Spears. Some sources give her birthplace as in Sumter, South Carolina, She was the sixth child of eleven. Her sister was Victorine Spears Kinloch. She received an education from public schools and one semester at Pembroke College in Brown University. When she was twenty years old, she moved to live with her brother Ellis in Providence, Rhode Island, where she worked selling subscriptions for the Providence Watchman, a local Black newspaper.
Неке және отбасы
Шарлотта Спирс Джозеф Бассқа үйленді, және олар "Eagle" журналын бірге жүргізді. Оның балалары болған жоқ.
Charlotta Spears married Joseph Bass, and they ran the Eagle together. She had no children.
Калифорниялық бүркіт
"Арлан" газеті қара оқырмандардың көптеген назарына ілікті. 1925 жылға қарай "Арлан" газетінде он екі адам жұмыс істеді және аптасына жиырма беттік басылым шығарды. "Арлан" газетінің 60 мың тиражы батыс жағалаудағы ең ірі афроамерикандық газет етіп белгіледі. Ол 1940 жылдары азиялық американдықтар мен мексикалық американдықтардың азаматтық құқықтарын қорғау арқылы көпұлтты саясатты дамытуда алғашқы қадам жасады. Осы кезеңде Калифорниялық "Бүркіт" газеті, басқа афроамерикандық баспасөздермен бірге, Соғыс министрлігінің ұлттық қауіпсіздікке қауіп деп қарауына түсті. 1942 жылы Басс газеттің Жапония мен Германия қаржыландырғаны туралы айыптаулар бойынша тергеуден өтті. Бас бас редактор ретінде сапалы мерзімді басылым шығаруға міндеттенді. 1927 жылы басталған "Тротуарда" атты апталық бағанында ол Лос-Анджелестегі барлық аз ұлтты қауымдастықтарының әділетсіз әлеуметтік және саяси жағдайларын көрсетіп, реформалар үшін белсенді түрде үгіт жүргізді. Басс 1912 жылдан 1951 жылға дейін "Калифорниялық Бүркіт" газетін шығарды. Басс және оның күйеуі Д.У. Гриффиттің "Ұлттың Тууы" фильміндегі жаман стереотиптерге, Лос-Анджелестің кемсітушілікке негізделген жұмысқа орналастыру саясатына, Ку-Клукс-Кланның қайта жандануына, полицияның зорлық-зомбылығына және тұрғын үй құрылысындағы шектеулерге қарсы күресті. Басс клан басшысы Г.В. Прайстың газетте жариялаған қара көшбасшыларды жою жоспарларын егжей-тегжейлі баяндаған хаты үшін жала жабуға сотқа берді. Басс 1951 жылы газетті сатқанға және Нью-Йорк қаласына көшкенге дейін "Калифорниялық Бүркіт" газетін өздігінен басқарды, онда ол саясатқа белсенді қатысты. Басс ақ үстемдікпен байланысты барлық аудандардағы тұрғын үй құрылысындағы шектеулерді жеңу үшін "Тұрғын үйді қорғау қауымдастығын" құрды. Ол жұмысқа орналастырудағы кемсітушілікке қарсы күрескен және қара нәсілді адамдарды бизнеске кірісуге ынталандырған "Индустриалды бизнес кеңесін" құруға көмектесті. Батыс жағалаудағы ең көне қара газеттің редакторы және баспашысы ретінде Басс Лос-Анджелестегі тұрғын үй және мектептердегі шектеулерге қарсы күресті. Ол Лос-Анджелес қалалық ауруханасында, Лос-Анджелес жедел көлік компаниясында, Оңтүстік телефон компаниясында және Боулдер каньоны жобасында жұмысқа орналастырудағы кемсітушілікті жою үшін науқан жүргізді. 1930 жылдардағы Ұлы депрессия кезінде ол "Жұмыс істей алмайтын жерден сатып алма" науқаны арқылы қара бизнесін қолдауды жалғастырды. Ұзақ жылдар бойы республикашыл болған ол 1936 жылы демократ Франклин Д. Рузвельтке дауыс берді. 1940 жылы Республикалық партия Бассты Венделл Уилкидің президенттік науқанына батыс аймақтық директоры етіп таңдады. Үш жылдан кейін ол Лос-Анджелес округінің сотының алғашқы афроамерикандық қазына ағасы болды. 1943 жылы Басс қара көшбасшылардың тобын Лос-Анджелес қаласының әкімі Флетчер Боуронның кеңсесіне алып барды. Олар қала әкімінің америкалық бірлік жөніндегі комитетін кеңейтуді, нәсілдер аралық бірлікті нығайту үшін көпшілік жиналыстарын өткізуді және жеке меншік Лос-Анджелес теміржол компаниясының кемсітушілікке негізделген жұмысқа орналастыру саясатын тоқтатуды талап етті. Әкім тыңдады, бірақ комитетін кеңейтуден басқа ештеңе істеуге келіспеді. Кейін 1940 жылдары Басс Республикалық партиядан шығып, азаматтық құқықтарға берілмегендігіне сенгендіктен Прогрессивті партияға қосылды. Басс 1940 жылдары Лос-Анджелес қалалық кеңесіне үміткер болды, "Don't Fence Me In" әнінің атауын тұрғын үй құрылысындағы кемсітушілікті айыптау үшін лозунг ретінде пайдаланды. Сол жылы ол Прогрессивті партиядан АҚШ вице-президентіне үміткер болып ұсынылды. Ол адвокат Винсент Холлинанның кандидаттығын қолдады. Басс АҚШ вице-президентіне үміткер болған алғашқы афроамерикандық әйел болды. Оның платформасы азаматтық құқықтарды, әйелдер құқығын, Корея соғысын тоқтатуды және Кеңес Одағымен бейбітшілік орнатуды қамтыды. Басс вице-президенттік науқанында "Жеңсек те, жеңбесек те, мәселені көтеру арқылы жеңеміз" деген ұранды қолданды. Ол науқанында Пол Робсон, В.Е.Б. Дюбуа және Ада Б. Джексонның қолдауын алды. Ол Холлинан кәсіподақ жетекшісі Гарри Бриджестің қорғаны үшін соттан кейін алты айға сотталғандықтан, науқанды өздігінен бастады. Басс 1930-1950 жылдары Лос-Анджелестегі афро-чикано саясатында белсенді болған Луиза Мореноны да қызықтырған мәселелермен айналысты. Екеуінің кездескенін көрсететін дерек жоқ, бірақ 1943 жылы екеуі де Ұйқылы лагунаны қорғау комитетіне мүше болды, бұл түрлі нәсілдік топтардан тұратын, әлдебір ақ сотқа сотталған бірнеше чиканоның босатылуы үшін күрескен ұйым болды, бұл Басс пен Мореноны бірдей күрестің бір бөлігіне айналдырды. Басс "Калифорниялық Бүркіт" газеті үшін 1951 жылдың 26 сәуірінде соңғы бағанын жазды және газетті жақын арада сатты. Өзінің өмірбаяны "Forty Years" (1960) аяқтағанда Басс өзінің мансабын еске ала отырып былай деп жазды:
The Eagle developed a large black readership. By 1925, the Eagle employed a staff of twelve and published twenty pages a week. The Eagles circulation of 60,000 made it the largest African American newspaper on the West Coast. It is credited as pioneering multiethnic politics, advocating Asian American and Mexican American civil rights in the 1940s, during which time the California Eagle, along with other African American presses, were under investigation by the Office of the Secretary of War, who viewed it as a threat to national security. The Department of Justice interrogated Bass in 1942 over claims that the paper was funded by Japan and Germany. As publisher, Bass was committed to producing a quality periodical. In her weekly column "On the Sidewalk", begun in 1927, she drew attention to unjust social and political conditions for all Los Angeles minority communities and campaigned vigorously for reform. Bass published the California Eagle from 1912 until 1951. Bass and her husband combated such issues as the derogatory images in D. W. Griffith's film, The Birth of a Nation; Los Angeles' discriminatory hiring practices; the revival of the Ku Klux Klan; police brutality; and restrictive housing covenants. She was also unsuccessfully sued for libel by Klan leader G. W. Price after Bass published a letter from the clan which detailed plans to exterminate black leaders. Bass continued to run the California Eagle on her own until selling it in 1951 and moving to New York City, where she focused on politics. Bass formed the Home Protective Association to defeat housing covenants in all white neighborhoods. She helped found the Industrial Business Council, which fought discrimination in employment practices and encouraged black people to go into business. As editor and publisher of the California Eagle, the oldest black newspaper on the West Coast, Bass fought against restrictive covenants in housing and segregated schools in Los Angeles. She campaigned to end job discrimination at the Los Angeles General Hospital, the Los Angeles Rapid Transit Company, the Southern Telephone Company, and the Boulder Canyon Project. During the Great Depression of the 1930s, she continued to encourage black businesses with the campaign known as "Don't Buy Where You Can't Work". A longtime Republican, she voted for President Franklin D. Roosevelt, a Democrat, in 1936. In 1940, the Republican Party chose Bass as western regional director for Wendell Willkie's presidential campaign. Three years later, she became the first African American grand jury member for the Los Angeles County Court. Also in 1943, Bass led a group of black leaders to the office of the Mayor of Los Angeles, Fletcher Bowron's office. They demanded an expansion of the Mayor's Committee on American Unity, more public mass meetings to promote interracial unity, and an end to the discriminatory hiring practices of the privately owned Los Angeles Railway Company. The mayor listened, but agreed to do no more than to expand his committee. Then later in the 1940s, Bass left the Republican Party and joined the Progressive Party because she believed neither of the major parties was committed to civil rights. Bass also ran for the Los Angeles City Council in the 1940s using the song title slogan “Don't Fence Me In” to highlight her condemnation of housing discrimination. That year, she was nominated for vice president of the United States by the Progressive Party. She was the running mate of lawyer Vincent Hallinan. Bass became the first African American woman to run for vice president of the United States. Her platform called for civil rights, women's rights, an end to the Korean War, and peace with the Soviet Union. Bass's slogan during the vice presidential campaign was, "Win or lose, we win by raising the issues." She was endorsed by Paul Robeson, W. E. B. DuBois and Ada B. Jackson in campaign material during her run. She began the campaign on her own as Hallinan served out a six month contempt of court sentence arising from his legal defense of union leader Harry Bridges. Bass worked on issues that also attracted Luisa Moreno, who was active in Afro Chicano politics in Los Angeles during the 1930s 1950. No record shows that the two women ever met, but in 1943 both served on the Sleepy Lagoon Defense Committee, a multiracial group that fought for the release of several Chicanos convicted of murder by an all white jury making Bass and Moreno part of the same "constellation" of struggle. Bass wrote her last column for the California Eagle on April 26, 1951, and sold the paper soon after. Considering the sum of her career as she was completing her autobiography, Forty Years (1960), Bass wrote:
"Мен өте қиын болған, бірақ жақсы өмір сүрдім, және болашақтың одан да жақсы болатынын білемін. Өмірімнің жалғыз мағынасы осы екенін ойласам, адамға қызмет ету арқылы өзіңе ең жақсы қызмет етесің."
quote=It has been a good life that I have had, through a very hard one, but I know the future will be even better, And as I think back I know that is the only kind of life: In serving one's fellow man one serves himself best
1966 жылы Басс инсульт алды және одан кейін Лос-Анджелес қаласындағы зейнеткерлер үйіне көшіп кетті.
In 1966, Bass had a stroke and afterwards retired to a Los Angeles nursing home.
Ұлтаралық саяси іс-әрекеттер
Гей Джонсонның "Күрес шоқжұлдыздары" (2008) атты эссесі Шарлотта Басс және Луиза Мореноның саяси белсенділіктегі рөлін және түрлі-түсті халықтардың күрес тарихымен байланысын зерттейді. Басс пен Морено екеуі де "ортақ күрес" бастан өткерді және азаматтық құқықтар үшін бірлесіп, сондай-ақ жеке күш-жігерлері арқылы белсенділік танытты. Шарлотта Басс пен Луиза Мореноның қызметі түрлі нәсілдер арасындағы күрес пен ынтымақтастыққа толы сәттерді көрсетеді. Ол Лос-Анджелес округі сотының алқа мүшесі және АҚШ вице-президентіне кандидат болған алғашқы афроамерикандық әйел болды.
Gaye Johnson's essay Constellations of Struggle (2008) examines Charlotta Bass and Luisa Moreno's significance on political activism and how it relates to the history of struggle communities of color have faced. Both Bass and Moreno shared a "mutual struggle" and were active in fighting for civil rights through organizations together and through their own pursuits. The work of Charlotta Bass and Luisa Moreno represents an interracial struggle and moments of solidarity. She was the first African American woman to be a jury member in the Los Angeles County Court and to run for Vice President of the United States.