Сула аралдары – Индонезияның Солтүстік Малуку провинциясының аймағы. Тұрғындары 105 мыңнан астам, ауданы 5,2 мың км². Тарихы, географиясы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сула аралдары округі — Индонезияның Солтүстік Малуку провинциясындағы округтердің бірі. Ол 2003 жылдың 25 ақпанында құрылды, ол Сула архипелагындағы үш ірі аралды және олармен жақын орналасқан кіші аралдарды қамтыды. Алайда, үш аралдың ең үлкені және батысы Талиябу 2012 жылдың 14 желтоқсанында Сула аралдары округінен бөлініп, жеке округ құрды. Қазіргі округті құрайтын қалған екі арал — Сулабеси (бұрынғы Санама) және Манголи (бұрынғы Мангуле). Қалған округтың жер ауданы 5 213,55 км² құрайды және 2010 жылғы халық санауы бойынша 85 215 адам, ал 2020 жылғы халық санауы бойынша 104 082 адам тұрды; 2023 жылдың ортасы бойынша ресми бағалау бойынша 105 095 адамды құрайды (оның ішінде 52 697 ер адам және 52 398 әйел). Әкімшілік орталығы Сулабеси аралының шығыс жағалауының солтүстік бөлігінде орналасқан Санана қаласы.
The Sula Islands Regency is one of the regencies in North Maluku province of Indonesia. It was originally formed on 25 February 2003, when it encompassed the three large islands comprising the Sula Archipelago, together with minor adjacent islands. However, the largest and most westerly of the three, Taliabu, was split off from the Sula Islands Regency on 14 December 2012 to form a separate regency. The remaining two islands which now comprise the Regency are Sulabesi (formerly Sanama) and Mangoli (formerly Mangole). The residual regency covers a land area of 5,213.55 km2 and had a population of 85,215 at the 2010 Census and 104,082 at the 2020 Census; the official estimate as at mid 2023 was 105,095 (comprising 52,697 males and 52,398 females). The administrative capital is at the town of Sanana on the north part of the east coast of Sulabesi Island.
Тарих
Голландиялықтар 1652 жылы Санана аралына бекініс салған. Уоллес 1862 жылы орнитологиялық экспедиция барысында аралдарды зерттеген. Индонезия тәуелсіздігі алдында Сула аралдары Ксулла аралдары деп те аталатын, онда Талиябо Ксулла Талиябо, Сулабеси (бастапқыда Санана аралы) Ксулла Бесси, ал Манголи Ксулла Мангола деп белгіленген.
The Dutch built a fort on Sanana in 1652. Wallace visited the islands during an ornithological expedition in 1862. Pre Indonesian Independence saw the Sula Islands also known as the Xulla Islands, with Taliabo as Xulla Taliabo, Sulabesi (originally Sanana Island) as Xulla Bessi, and Mangoli as Xulla Mangola.
Әкімшілік
Сула аралдары облысы он екі ауданнан (kecamatan) тұрады, олардың аумағы мен халқы 2010 жылғы және 2020 жылғы халық санағы бойынша, сондай-ақ 2023 жылдың ортасына ресми есептемелермен бірге төмендегі кестеде көрсетілген. Кестеде сонымен қатар аудан әкімшілік орталықтарының орналасқан жері, әрбір ауданның әкімшілік ауылдарының саны (барлығы ауылдық деса саналады) және пошта индексі де келтірілген. Код Wilayah Аудан атауы (kecamatan) Аймағы (км²) 2010 жылғы халық санағы 2020 жылғы халық санағы 2023 жылдың ортасындағы есептеме Әкімшілік орталық Ауылдар саны Пошта индексі 82.05.03 Сулабезі Батысы Батыс Сулабезі 265.994,7075,5855,834Кабау Pantai 697797 82.05.09 Сулабезі Оңтүстік Оңтүстік Сулабезі 340.624,2985,5455,731Фуата 597798 82.05.02 Санана 217.8525,18333,99432,436Фоги 1197795 82.05.07 Сулабезі Орталығы Орталық Сулабезі 232.805,9297,2507,427Уайбога 697799 82.05.08 Сулабезі Шығысы Шығыс Сулабезі 283.533,1004,3504,444Баллеха 697795 82.05.18 Санана Солтүстік Солтүстік Санана 249.015,6757,6228,307Похеа 797796 Сулабезі аралдары (барлығы) 1,589.8048,89264,34664,179 41 82.05.01 Маңголи Шығысы Шығыс Маңголи 560.564,3015,6135,347Уайтина 597793 82.05.11 Маңголи Орталығы Орталық Маңголи 691.256,3817,6448,085Маңголи 997793 82.05.10 Маңголи Солтүстік Шығысы Солтүстік-Шығыс Маңголи 811.473,7774,7354,744Уайсакай 497793 82.05.06 Маңголи Батысы (a) Батыс Маңголи 416.767,0847,1987,933Дофа 797793 82.05.13 Маңголи Солтүстік Солтүстік Маңголи 582.9110,1159,3739,305Фаламисахая 797793 82.05.12 Маңголи Оңтүстік Оңтүстік Маңголи 560.774,6655,1735,502Буя 5 Маңголи аралдары (барлығы) 3,623.7236,32339,73640,916 37
Sula Islands Regency comprises twelve districts (kecamatan), tabulated below with their areas and populations at the 2010 Census and the 2020 Census, together with the official estimates as at mid 2023. The table also includes the locations of the district administrative centres, the number of administrative villages (all classed as rural desa) in each district, and its post code. Kode Wilayah Name ofDistrict(kecamatan) English name Area in km2 Pop'nCensus2010 Pop'nCensus2020 Pop'nEstimatemid 2023 Admin centre No. of villagesPostcode 82.05.03 Sulabesi Barat West Sulabesi 265.994,7075,5855,834Kabau Pantai 697797 82.05.09 Sulabesi Selatan South Sulabesi 340.624,2985,5455,731Fuata 597798 82.05.02 Sanana 217.8525,18333,99432,436Fogi 1197795 82.05.07 Sulabesi Tengah Central Sulabesi 232.805,9297,2507,427Waiboga 697799 82.05.08 Sulabesi Timur East Sulabesi 283.533,1004,3504,444Balleha 697795 82.05.18 Sanana Utara North Sanana 249.015,6757,6228,307Pohea 797796 Sulabesi Island (total) 1,589.8048,89264,34664,179 41 82.05.01 Mangoli Timur East Mangoli 560.564,3015,6135,347Waitina 597793 82.05.11 Mangoli Tengah Central Mangoli 691.256,3817,6448,085Mangoli 997793 82.05.10 Mangoli Utara Timur Northeast Mangoli 811.473,7774,7354,744Waisakai 497793 82.05.06 Mangoli Barat (a) West Mangoli 416.767,0847,1987,933Dofa 797793 82.05.13 Mangoli Utara North Mangoli 582.9110,1159,3739,305Falabisahaya 797793 82.05.12 Mangoli Selatan South Mangoli 560.774,6655,1735,502Buya 5 Mangoli Island (total) 3,623.7236,32339,73640,916 37
Ескерту: (a) Пулау Додоку және Пулау Манкарилдің теңіз аралдары кіреді.
Note: (a) including offshore islands of Pulau Dodoku and Pulau Mancaril.
Экономика
Үкімет деректеріне сәйкес, Сула аралдары ауданының азық-түлік дақылдарына көкөністер, жер жаңғағы, маниок, тәтті картоп, дуриан, мангостин және манго кіреді. 2005 жылғы мәліметтер бойынша, ауыл шаруашылығына пайдаланылатын жердің ауданы 24 743,56 гектарды құрады, ал өндіріс көлемі жылына 33 608,62 тоннаға жетті. Талиабу Санана ауданы – қырыққабат, мускат жаңғағы, какао, копра және басқа да кокос өнімдерін өндіруде жетекші. Балық шаруашылығы өндірісі өте әртүрлі, оның тұрақты потенциалы жылына шамамен 40 273,91 тоннаны құрайды, алайда қазіргі уақытта оның 22,8 пайызы ғана игерілген. Орман шаруашылығы перспективалы сала саналады, табиғи орманға негізделген TGHK RTRWP жіктеу картасы 471 951,53 гектар орманды аумақ екенін көрсетеді, бірақ оның көп бөлігі қорғауға алынған немесе тік беткейлер мен көлік инфрақұрылымының қиындығына байланысты қол жеткізу қиын. Аралдардағы ірі фанера өндіруші компания – PT Barito Pacific Timber Group (Фалабисахая, Батыс Манголи) жабылды. Өнеркәсіптік қызмет өте шектеулі. Шығыс Манголи ауданында алтын кені (Ваитина және Каватада) бар, ал көмір кендері Батыс Сулабеси ауданының түбегінде, Шығыс Талиабу және Суб Сананада (Уай ауылы, Ипа) орналасқан. Көмірдің қоры шамамен 10,4 миллион тоннаға бағаланады.
According to government data, Sula Islands Regency's food crops include vegetables, groundnuts, cassava, sweet potatoes, durian, mangosteen and mango. as of 2005 the area of agriculturally active land was 24743.56 hectares with production amounting to 33,608.62 tons per year. Taliabu Sanana District is the main producer of cloves, nutmeg, cocoa, copra and other coconut products. Fishery production is very diverse with and estimated sustainable potential of 40,273.91 tonnes per year of which only 22.8 percent is currently exploited. Forestry is considered a potential industry with the natural forest based Classification Map TGHK RTRWP suggesting a forest area of 471,951.53 hectares, but much of this is protected or hard to access, due to steep slopes and transportation logistics, and the islands' main plywood company, PT Barito Pacific Timber Group (in Falabisahaya, West Mangoli) has closed. Industrial activity is very limited. There is a gold mine in East Mangoli District (at Waitina and Kawata) and coal mines are located in the peninsula of West Sulabesi District, East Taliabu and Sub Sanana (Wai Village Ipa). Reserves of coal are estimated around 10.4 million tonnes.
Туризм
Индонезияның Туризм министрлігі (Kemenpar) Сула аралдарындағы туристік мүмкіндіктерді насихаттауға қолдау көрсетуге дайын. Географиялық жағынан Вакатоби және Раджа Ампат туристік аймақтарының тоғысқан жерінде орналасқандықтан, теңіз туризмін және әсіресе су астына түсуге құмарлар үшін арнайы туризмді дамытуға өте қолайлы. Осы қолдаудың бірі – Вай-Ипа жағажайынан Бажо ауылының жағажайына дейінгі Максайра фестивалі. 2018 жылы фестиваль мәдени және теңіз туризмін тарту шарасы ретінде үшінші жылына жетті және 2018 жылы 3000 қатысушыға бағытталған ең көп балық аулауға қатысушы рекорды MURI кітапханасына енгізілді, ал 2017 жылы 1700 қатысушы болған еді.
The Indonesian Ministry of Tourism (Kemenpar) is ready to support the promotion of tourism destination potential on Sula Islands. Demographically located between the crossroads of Wakatobi and Raja Ampat tourist areas, it is ideally developed as marine tourism and special interest tourism for diving enthusiasts. One of the support is Maksaira Festival at Wai Ipa Beach to Bajo Village Beach. On 2018 the festival as a cultural and marine tourism attraction event has entered the third year and will be listed as MURI record breaking for the largest grouper fishing participant targeted by 3000 participants in 2018, where year 2017 followed by 1700 participants.