Кіріспе
Мәтін негізіндегі туындылардың бірегей идентификаторы. Халықаралық стандартты мәтіндік код (ISTC) – мәтін негізіндегі туындылардың бірегей идентификаторы. ISO стандарты TC 46/SC 9 тобымен әзірленді және 2009 жылдың наурыз айында ISO 21047:2009 ретінде жарияланды. Стандартты іске асыруға жауапты орган Халықаралық ISTC агенттігіне берілді. Аталған агенттік 2017 жылы қызметін тоқтатты. ISTC деректерін сақтау және тіркеуді қолдау үшін жаңа ұйымды іздеу бойынша ашық шақыру жасалды, бірақ ешбір ұйым өтініш білдірмеді. Содан кейін ISO TC 46/SC 9 мәтіндік идентификация бойынша баяндама жасады және 2021 жылдың тамызында ISTC стандарты ISO стандарттарының каталогынан алынып тасталды. ЕСКЕРТУ: Төмендегі ақпарат маңызды өзгерістерге ұшырамаған, бірақ стандарт пен оның іске асырылуының архиві ретінде сақталған.
The International Standard Text Code (ISTC) is a unique identifier for text based works. The ISO standard was developed by TC 46/SC 9 and published in March 2009 as ISO 21047:2009. The authority responsible for implementing the standard was assigned to The International ISTC Agency. That Agency ceased operations in 2017. Following a public call for a new organization to support the maintenance and registration of ISTC data in which no other organizations stepped forward, and a subsequent report produced by ISO TC 46/SC 9 on text identification, the ISTC standard was withdrawn from the ISO catalogue of standards in August 2021. NOTE: The following information has not been substantially edited but remains as an archive of the standard and its implementation.
Мақсаты
Бір немесе бірнеше ISTC нөмірлерін библиографиялық жазбаның атрибуты ретінде қосу арқылы (мысалы, ISBN жазбасы), жарияланымдардың жинақталуы, біріктірілуі, сүзілуі және т.б. тиісті жарияланымдардың мазмұнына негізделген автоматты түрде жүзеге асырылуы мүмкін. Бұл әртүрлі тақырыптармен жарияланған немесе бір тақырыпта әртүрлі мазмұн жарияланған кезде қатысты мазмұнды анықтау мәселесін шешеді. ISTC сондай-ақ тиімділікті арттыруға мүмкіндік береді, мысалы, бөлшек сауда сайттарына бір басылымға қолданылған пікірлер мен тақырыптық жіктелімдерді сол туындының басқа басылымдарында дәл қайта пайдалануға мүмкіндік береді. ISTC-тің тағы бір қолданылуы – оларды ерекше, бірақ байланысты туындыларды анықтау үшін пайдалану. Мысалы, бір шығарманың аудармалары сияқты бірнеше туындылардың библиографиялық жазбалары сол түпнұсқа шығарманың ISTC-ін қамтуы мүмкін, осылайша олар автоматты түрде топтастырылуы мүмкін, тіпті жазбалар жеке тақырыптары бар ерекше туындылардың басылымдарына қатысты болса да.
Іске асыру
Барлық ISTC деректері қай елде тіркелгеніне қарамастан, бір деректер базасында сақталды. Мәтіндік туындыны тіркегісі келетін кез келген адам, мысалы, автор, агент немесе баспагер, ISTC тіркеу агенттігіне осы туындыны басқалардан ажырату үшін қажетті метадеректерді қоса беру туралы өтінішті тапсыруы керек. Бұл мәтіндік туындыны тіркеу туралы әрбір өтініштің жаһандық бірегейлігін тексеруге мүмкіндік береді. Егер туынды әлі тіркелмеген болса (яғни, тіркеу өтінішінде ұсынылған метадеректер бірегей деп табылса), жүйе жаңа ISTC нөмірін қайтарады; егер туынды бұрын тіркелген болса (яғни, тіркеу өтінішінде ұсынылған метадеректер қолданыстағы ISTC жазбасына сәйкес келсе), онда қолданыстағы ISTC нөмірі қайтарылады. ISTC нөміріне меншік құқығы жоқ; бір туынды қайда болса да пайда болып, оны анықтау қажет болған жағдайда, кез келген адам сол нөмірді пайдалануы керек. Тіркеу өтінішін қай тіркеу агенттігі арқылы тапсыруға шектеу жоқ. Белгілі бір туындының тіркелгені жоқ па, әлде тіркелгенін тексеруге ниет білдірген кез келген адам Халықаралық ISTC агенттігінің веб-сайтындағы тегін қолжетімді іздеу құралын пайдаланып тексеруге болады. ЕСКЕРТУ: ISTC веб-сайтындағы іздеу функциясы қазіргі таңдағыда жұмыс істемейді. Тарихи деректерге қол жеткізу туралы ақпарат алу үшін ISO-ға хабарласыңыз.
Пайдаланушының нұсқаулығы
ISTC пайдаланушы нұсқаулығы ISTC-ні пайдалану жөніндегі ресми нұсқаулық болып табылады; оны Халықаралық ISTC агенттігінің веб-сайтынан ақысыз жүктеуге болады.