Кіріспе

Ойын теориясында байланысты емес асимметрия – әрқалай болғанда симметриялық болатын ойындағы кез келген асимметрия. "Байланысты емес асимметрия" деген атау Джон Мейнард Смитге тиесілі, ол ойыншылардың рөлі ұқсас ойындардағы төлемге қатысты асимметрияларды "байланысты асимметриялар" деп атады (есіңізде болсын, байланысты асимметриясы бар кез келген ойында байланысты емес асимметрия да болады). Байланысты емес асимметрияны түсіндіру әдетте "ақпараттық асимметрияға" сілтеме жасайды. Бұл кейбір оқырмандарды шатастыруы мүмкін, себебі байланысты емес асимметриялары бар ойындар да толық ақпаратты ойындар болып табылады. Бір ойынның байланысты емес асимметриясы бар және жоқ арасындағы айырмашылық – ойыншылар өздеріне қандай рөл берілгенін білуі. Егер симметриялық ойындағы ойыншылар өздері 1-ші ойыншы, 2-ші ойыншы, т.б. екенін білсе (немесе биматрицалық ойындағы қатар мен баған ойыншысы), онда байланысты емес асимметрия бар. Егер ойыншылар өздерінің қай ойыншы екенін білмесе, онда байланысты емес асимметрия жоқ. Ақпараттық асимметрия – бір ойыншы өзін 1-ші ойыншы деп есептейді, ал екіншісі – 2-ші ойыншы деп санайды. Сондықтан "ақпараттық асимметрия" кеңейтілген формадағы ойындағы ақпарат жиынтығы мағынасындағы білімді білдірмейді. Байланысты емес асимметриялар ұғымы, "тауық ойыны" сияқты үйлестірілмейтін ойындардағы Нэш тепе-теңдіктерінің эволюциялық тұрақты стратегияларын анықтау үшін маңызды. Мұндай ойындарда, егер байланысты емес асимметрия болмаса, аралас Нэш – ЭСС, ал байланысты емес асимметрия болғанда таза шартты Нэш тепе-теңдіктері ЭСС болып табылады. Байланысты емес асимметрияның жиі қолданылатын мысалы – "қарлығаш-құрлышқын" ойынындағы аумақтың иелігі. Егер екі ойыншы ("иесі" және "басқыншы") бірдей төлем алса (яғни ойын симметриялы), онда аумақ иесі "шұбар" (Hawk) стратегиясын, ал басқыншы "көгершін" (Dove) стратегиясын таңдайды, бұл "буржуа стратегиясы" деп аталады (керісінше "антибуржуа стратегиясы" деп аталатын ЭСС де бар, бірақ оның биологиялық мағынасы аз).