Кіріспе

Малкольм Арнольдтың композициясы. Төрт шотланд биі (Op.59) – Малкольм Арнольдтың 1957 жылы BBC Light Music Festival үшін жазған оркестрлік жеңіл музыка туындыларының жинағы.

Билер

Арнольдтың сюитасы немесе жинағы шотланд халық әндері мен билерінен тікелей негізделмеген, бірақ олардан шабыттанған төрт биден тұрады. Жеке билерге атау берілмегенімен, әрқайсысы жеке темп немесе стильлік белгімен көрсетілген. Композитордың ноталарында, оның метрономдық көрсеткіштері (М. М.) де бар: I. Pesante (♩ = 104) II. Vivace (♩ = 160) III. Allegretto (♩ = 96) IV. Con brio (♩ = 144) Арнольд төрт шығармаға жеке атау бермеген, бірақ оның музыка баспасы (Novello & Co) түсіндірмелер ұсынды, оларды оркестрлік және концерттік бағдарламаларға түсініктеме жасайтындар жиі пайдаланады. Novello атап өткендей, бірінші би «стратспей стилінде», ал екіншісі – «қуатты рил» биі. Үшінші би әсем әрі лирикалық, ол «Гебрид аралдарындағы тыныш жаз күнін» еске түсіреді, ал соңғысы – «шабытты флинг» биі. Билердің барлығы Шотландияны бейнелеуге арналған, сонымен қатар сыбызғының дыбысын имитациялайтын тембрлер мен рил және «шотландтық серпіліс» сияқты музыкалық тәсілдер қолданылған. Композитор сонымен қатар комедиялық элементтерді де пайдаланады, мысалы, екінші бидегі «мастық» ортаңғы бөлімі, онда ансамбль жанды виваче темпінен кенеттен мено моссоға (төрттік нота = 112) баяулайды, содан кейін бір фагот жоғары-төмен жылжулармен немесе глиссандомен, сондай-ақ өрескел, синкоптық ырғақтармен орындалатын жалғыз бөлшек ойнайды. (Бетховен өзінің «Пасторальдық симфониясының» үшінші бөліміндегі шекерцосында – «Ауылдық халықтың көңілді жиыны» – ұқсас комедиялық эффект үшін жалғыз фаготты қолданады.) Алғашқы орындалысы 1957 жылдың 8 маусымында Корольдік фестиваль залында композитордың басқаруымен BBC концерттік оркестрі тарапынан таныстырылды.

Таңдалған коммерциялық жазбалар

1959 жылы Малкольм Арнольд Лондон филармониялық оркестрін «Эверест рекордс» тақтасында SDBR 3021 (кейіннен «Эверест» 9006 тақтасында қайта шығарылды) дирижерлік етеді. 1979 жылы Малкольм Арнольд Лондон филармониялық оркестрін «Lyrita» LP және CD-де басқарады: SRCD.201. 1996 жылы Эндрю Пенни Квинсленд симфониялық оркестрін «Naxos Records» тақтасында 8.553526 (Сэр Малкольм Арнольд: Билер) дирижерлік етеді.