Нассау әулеті: Еуропалық аристократия тарихы

Кіріспе

Еуропадағы түрлендірілген аристократиялық әулет. Еуропадағы түрлендірілген аристократиялық әулет. Нассау үйі – Еуропадағы түрлендірілген аристократиялық әулет. Ол қазіргі Нассау қаласында орналасқан Нассау қамалымен байланысты иелік атауымен аталады, Рейнланд-Пфальц, Германия. Хөгенштауфендер әулетінің 13 ғасырдың бірінші жартысында құлауымен Франкониядағы патшалық билік жойылды және бұрынғы герцогтік бөлініп, жеке тәуелсіз мемлекеттерге айналды. Нассау Киелі Рим империясының бір бөлігі ретінде пайда болған тәуелсіз мемлекеттердің бірі болды. Нассау иелері бастапқыда "Нассау графы" атағын алып, императорға ғана бағынышты болды, содан кейін "Принц-графтар" ретінде әміршілік санатқа көтерілді. Олар ертеде екі негізгі тармаққа бөлінді: үлкен (Валрамиан) тармағы, ол неміс патшасы Адольфты дүниеге келтірді, және кіші (Отон) тармағы, ол Оранж князьдері мен Нидерланды монархтарын дүниеге келтірді. Киелі Рим империясы мен Наполеон соғыстарының соңында Вальрамиан тармағы Нассаудың барлық ата-бабаларының жерлерін мұраға алды немесе сатып алды және Вена конгресінің рұқсатымен "Нассау герцогтары" деп жариялады, Висбаден қаласы астанасы болатын Нассаудың тәуелсіз мемлекетін құрды; бұл аумақ бүгінде негізінен Германияның Гессен федералды штатында және ішінара көршілес Рейнланд-Пфальц штатында орналасқан. Герцогтік 1866 жылы Австрия-Пруссия соғысынан кейін Австрияның Пруссиямен одақтасы ретінде аннексияланды. Кейіннен ол жаңадан құрылған Пруссияның Гессен-Нассау провинциясына қосылды. Бүгінде Нассау термині Германияда географиялық, тарихи және мәдени аймақтың атауы ретінде қолданылады, бірақ енді саяси мағынасы жоқ. 1815 жылдан бері Нидерланды мен Люксембургтің барлық монархтары Нассау үйінің үлкен мүшелері болды. Алайда, 1890 жылы Нидерландыда және 1912 жылы Люксембургте екі тақтың мұрагерлерінің еркек желілері тоқтап қалды, сондықтан содан бері олар Нассау үйінен әйел желісі арқылы тарады. Немец дәстүріне сәйкес, отбасылық тегі тек еркек мұрагерлік желісі арқылы беріледі. Осы неміс көзқарасы бойынша, үй 1985 жылдан бері жойылған болар еді. Алайда, Нидерланды мен Люксембургтің монархиялық дәстүрлері, конституциялық ережелері мен заңнамасы осы мәселеде неміс дәстүрінен өзгеше, сондықтан екі ел де үйді жойылған деп санамайды. Люксембургтің Ұлы Герцогы "Нассау герцогы" атауын өзінің екінші атағы ретінде және Нассау үйінің басшысы деген мәртебеге ие (үйдің ең үлкен тармағының ең үлкен мүшесі), бірақ бұрынғы Нассау герцогтігіне ешқандай аумақтық талаптар қою үшін емес, ол қазір Германия Федеративтік Республикасының бөлігі.

Diversified aristocratic dynasty in Europe
the European aristocratic dynasty

The House of Nassau is a diversified aristocratic dynasty in Europe. It is named after the lordship associated with Nassau Castle, located in present day Nassau, Rhineland Palatinate, Germany. With the fall of the Hohenstaufen in the first half of the 13th century royal power within Franconia evaporated
and the former stem duchy fragmented into separate independent states. Nassau emerged as one of those independent states as part of the Holy Roman Empire. The lords of Nassau were originally titled "Count of Nassau", subject only to the Emperor, and then elevated to the princely class as "Princely Counts". Early on they divided into two main branches: the elder (Walramian) branch, that gave rise to the German king Adolf, and the younger (Ottonian) branch, that gave rise to the Princes of Orange and the monarchs of the Netherlands. At the end of the Holy Roman Empire and the Napoleonic Wars, the Walramian branch had inherited or acquired all the Nassau ancestral lands and proclaimed themselves, with the permission of the Congress of Vienna, the "Dukes of Nassau", forming the independent state of Nassau with its capital at Wiesbaden; this territory today mainly lies in the German Federal State of Hesse, and partially in the neighbouring State of Rhineland Palatinate. The Duchy was annexed in 1866 after the Austrian Prussian War as an ally of Austria by Prussia. It was subsequently incorporated into the newly created Prussian Province of Hesse Nassau. Today, the term Nassau is used in Germany as a name for a geographical, historical and cultural region, but no longer has any political meaning. All Dutch and Luxembourgish monarchs since 1815 have been senior members of the House of Nassau. However, in 1890 in the Netherlands and in 1912 in Luxembourg, the male lines of heirs to the two thrones became extinct, so that since then, they have descended in the female line from the House of Nassau. According to German tradition, the family name is passed on only in the male line of succession. The House would therefore, from this German perspective, have been extinct since 1985. However, both Dutch and Luxembourgish monarchial traditions, constitutional rules and legislation in that matter differ from the German tradition, and thus neither country considers the House extinct. The Grand Duke of Luxembourg uses "Duke of Nassau" as his secondary title and a title of pretense to the dignity of Chief of the House of Nassau (being the most senior member of the eldest branch of the House), but not to lay any territorial claims to the former Duchy of Nassau which is now part of the Federal Republic of Germany.

Шығу тегі

Насау графтығы болып қалыптасқан аймақ Франкония герцогтығының құрамына кірді. Франкония Хогенштауфендердің құлауымен ерте 13 ғасырда фрагменттеген кезде, Насау Киелі Рим империясының құрамында тәуелсіз мемлекет ретінде пайда болды. Дудо Генрих Лоренбургтық (шамамен 1060 – шамамен 1123 ж.) (Dudo von Laurenburg; Tuto de Lurinburg) Насау әулетінің негізін қалаушы саналады. Дудо – Зигерландтағы Майнц архиепископы Руперттің (нем. Ruprecht) ұлы. Дудо өзі Липпорн мен Миленнің иесі немесе вогты болды және Липпорн/Лоренбург жерлерінің үлкен бөлігіне иелік етті. Липпорн/Лоренбург жерлерінің иегерлері (сонымен қатар Дудоның алдыңғылары) ретінде оның ата-бабалары болуы мүмкін адамдар туралы мәліметтер бар. Біріншісі – 881 жылы Прумдегі жер иесі ретінде айтылған Друтвин, ол Насау әулетінің ең ерте белгілі ата-бабасы болуы мүмкін. Ол алғаш рет 1093 жылғы Мария Лаах аббаттығының негізін қалау туралы құжатта (бірақ көптеген тарихшылар бұл құжатты жасалған деп санайды) еске алынады. 1159 жылы Насау қамалы басқару орталығына айналды, және әулет қазір осы қамалдың атымен аталады. 1134 жылғы жарғыда (оның қайтысынан кейін) ол Лоренбург графы ретінде көрсетілген. Романдық стильдегі құрылыстар 1126 және 1145 жылдар аралығында, болжам бойынша үш кемелі бар базиликамен салынған. Аббаттық кешенге монахтар үшін монастырь және кішкентай, бөлек әйелдер монастырі кірді. 1122 жылы Дудо Майнц архиепископтығының қарауында Таунустағы Идштейн қамалын иеленді. Бұл Идштейн Эппштейн графтарының Удалрихының мұрасының бір бөлігі болды. Ол сонымен қатар байлыққа толы Блейденштадт бенедиктік аббаттығының (қазіргі Таунусштайнда) вогты дәрежесін алды. Лоренбург және Насау графтары Роберт (Рупрехт) I (1123–1154) және Лоренбургтың Арнольд I (1123–1148) ағайындарының басшылығымен билігін кеңейтті. Роберт өзін Насау графы деп атаған алғашқы адам болды, бірақ бұл титул Роберттің өлімінен кейін бес жыл өткен 1159 жылға дейін расталмады. Роберттің ұлы Вальрам I (1154–1198) – Насау графы титулын заңды түрде алған алғашқы адам. Лоренбург графтарының тарихнамасы нақты емес, және Роберт I мен Вальрам I арасындағы байланыс әсіресе даулы. Сонымен қатар, кейбір дереккөздер 1148 жылы Лоренбург графтарының бірі ретінде тіркелген Герхардты Роберт I-нің інісі Арнольд I-нің ұлы деп санайды. Алайда, Эрих Бранденбург өзінің "Die Nachkommen Karls des Großen" еңбегінде Герхардтың Роберт I-нің ұлы болуы ықтимал деп мәлімдейді, өйткені Герхард Лимбургтың Беатрикс анасының әкесінің аты болған.

The area that came to be the county of Nassau was part of the Duchy of Franconia. When Franconia fragmented in the early 13th century with the fall of the Hohenstaufen, Nassau emerged as an independent state as part of the Holy Roman Empire. Count Dudo Henry of Laurenburg (c. 1060 – c. 1123) (Dudo von Laurenburg; Tuto de Lurinburg) is considered the founder of the House of Nassau. Dudo was a son of Rupert (German: Ruprecht), the Archbishop of Mainz's Vogt in Siegerland. Dudo was himself lord or Vogt of Lipporn and Miehlen and owned large parts of the lands of Lipporn/Laurenburg. There are more persons known who, as owners of the lands of Lipporn/Laurenburg (and thus the predecessors of Dudo), probably also were his ancestors. The first is a certain Drutwin mentioned in 881 as a landowner in Prüm, and who is the oldest known possible ancestor of the House of Nassau. He is first mentioned in a document in the purported founding charter of Maria Laach Abbey in 1093 (although many historians consider the document to be fabricated). In 1159, Nassau Castle became the ruling seat, and the house is now named after this castle. In a charter dated 1134 (after his death) he is mentioned as Count of Laurenburg. The Romanesque buildings were constructed between 1126 and 1145, presumably with a three nave basilica. The abbey included both a monastery for monks and a small, separate one for nuns. In 1122, Dudo received the castle of Idstein in the Taunus as a fief under the Archbishopric of Mainz. This was part of the inheritance of Count Udalrich of Idstein Eppstein. He also received the Vogtship of the richly endowed Benedictine Bleidenstadt Abbey (in present day Taunusstein). The Counts of Laurenburg and Nassau expanded their authority under the brothers Robert (Ruprecht) I (1123–1154) and Arnold I of Laurenburg (1123–1148). Robert was the first person to call himself Count of Nassau, but the title was not confirmed until 1159, five years after Robert's death. Robert's son Walram I (1154–1198) was the first person to be legally titled Count of Nassau. The chronology of the Counts of Laurenburg is not certain and the link between Robert I and Walram I is especially controversial. Also, some sources consider Gerhard, listed as co Count of Laurenburg in 1148, to be the son of Robert I's brother, Arnold I. However, Erich Brandenburg in his Die Nachkommen Karls des Großen states that it is most likely that Gerhard was Robert I's son, because Gerard was the name of Beatrix of Limburg's maternal grandfather.

География

Жоғарыда айтылғандай, Нассау графтығы Франкония герцогтігінің бір бөлігі болған. Ол Рейн өзенінен солтүстік-шығысқа қарай тармақталып, Лан және Зиг өзендерінің бағытын ұстанды. Оның солтүстік-шығысы мен оңтүстік-шығысында Гессен әулетінің жерлері орналасқан. 13 ғасырдың бірінші жартысында Хөгенштауфендер әулетінің құлауымен Франкониядағы патшалық билік жойылды және бұрынғы герцогтік бөлініп, жеке тәуелсіз мемлекеттерге айналды. Нассау Киелі Рим империясының құрамындағы тәуелсіз мемлекеттердің бірі ретінде пайда болды. Нассау, бастапқыда графтық болғанымен, Франкония герцогтігінің бір бөлігі ретінде, қазіргі Рейнланд-Пфальц аймағындағы төменгі Лан өзені бойында дамыды. Нассау қаласы 915 жылы негісталған. Жоғарыда айтылғандай, Лоренбургтың Дудосы Нассауды Вормс епископтығының берген жекеленген иелігі ретінде иеленді. Оның ұлы Руперт 1125 жылдары сол жерде Нассау қамалын салды және өзін «Нассау графы» деп жариялады. Бұл атақ Руперттің ұлы Вальрам билікке келген 1159 жылға дейін Вормс епискобынан ресми түрде мойындалмады. 1159 жылға қарай Нассау графтығы салық салу, кедендік баж жинау және сот жүргізу құқықтарын алды, осы кезде оны мемлекет деп санауға болады.

Насау-Визбаден-Идштейн графтары (13441728)

1102 жылғы құжаттағы еске алудан бастап 1721 жылға дейін Идштейн, үзілістермен, Нассау графтарының Идштейн және басқа Нассау тармақтарының резиденциясы болды. Олардың бірі, жоғарыда айтылғандай, 1292–1298 жылдар аралығында Киелі Рим империясының императоры болған Германиялық Адольф еді. Нассау графтарының иеліктері мұрагерлер арасында көп рет бөлінді, ал бір тармақ қырылғанда бөліктер қайтадан біріктірілді. Бұл 1480–1509 жылдар аралығында ескі Нассау Идштейн тармағын құрады, кейіннен Нассау Висбаден және Нассау Вейлбургпен қайта біріктірілді, ал 1629–1721 жылдар аралығында жаңа Нассау Идштейн тармағы пайда болды. 1721 жылы Идштейн Нассау Оттвейлерге, ал 1728 жылы Нассау Усингенге өтті, осылайша ол резиденциялық қала мәртебесін жоғалтты, бірақ Нассау мұрағаты мен Оберамттың орналасқан жеріне айналды. 1170 жылдары Нассау графы Вальрам I Висбаден маңындағы аймақты феод ретінде алды. 1232 жылы Висбаден Киелі Рим империясының Рейхштадт, императорлық қаласы атанды. Висбаден 1270 жылы Нассау әулетінің бақылауына қайта оралды. Дегенмен, Висбаден мен Сонненберг қалашығы 1283 жылы Эппштейнмен болған қақтығыста тағы да қирады. Вальрамның ұлы және мұрагері Адольф, жоғарыда айтылғандай, 1292–1298 жылдар аралығында Германияның королі болды. 1329 жылы Адольфтің ұлы Герлах I Нассау Вейльбург Киелі Рим императоры Бавариялық Людовиктан монета соғу құқығын алды, соның арқасында Нассау үйі, және Висбаден де осы құқыққа ие болды. 1355 жылы Нассау Вейльбург графтығы Герлахтың ұлдары арасында бөлінді. Нассау графтығының иеліктері мұрагерлер арасында көп рет бөлінді, ал бір тармақ қырылғанда бөліктер қайтадан біріктірілді. Висбаден Герлахтың үлкен ұлы граф Адольф I (1307–1370) тұсында Нассау Висбаден графтығының орталығы болды. 1605 жылы ол Нассау Вейльбургке қайта оралды.

Насау-Узинген князьдері (1659-1816)

Округтың шығу тегі ортағасырлық Вейльнау округінде жатыр, оны 1602 жылы Насау-Вейлбург графтары сатып алды. Бұл округ 1629 жылы Насау-Вейлбург, Насау-Идштейн және Насау-Саарбрюкен тармақтарына бөлінді, одан 30 жыл өткен соң, 1659 жылы тағы бөлінді. Пайда болған округтер – Насау-Саарбрюкен, Насау-Оттвейлер және Насау-Усинген. 18 ғасырдың басында Насаудың үш тармағы жойылды, ал Насау-Усинген олардың мұрагері болды (1721 жылы Насау-Идштейн, 1723 жылы Насау-Оттвейлер және 1728 жылы Насау-Саарбрюкен). 1735 жылы Насау-Усинген тағы да екіге бөлінді – Насау-Усинген және Насау-Саарбрюкен. 1797 жылы Насау-Усинген Насау-Саарбрюкенді мұра етті. 1816 жылы Насау-Усинген Насау-Вейлбургпен бірігіп, Насау герцогтығын құрды. Жоғарыдағы «Насау герцогтары» бөлімін қараңыз. Фридрих Август қайтыс болғаннан кейін, князьдік атақты оның жартылай інісі Карл Филип, тең емес неке арқылы (сақтықпен) қабылдады. 1907 жылы үйдің басшысы Вильгельм IV Меренберг графының династиялық емес екенін жариялады; осының нәтижесінде (Насау үйіне қатысты Люксембург заңдарына сәйкес) бұл тармақ Меренбергтің соңғы ер графының қайтысынан кейін 1965 жылы үйдің саликалық басшылығын қабылдауы мүмкін.

Насау-Дилленбург графтары

Насау графлығының Оттондық бөлігі, төмендегі генеалогиялық кестелерде көрсетілгендей, бірнеше рет бөлініп, тармақталды, соның нәтижесінде әр графтың ұлы өз үлесін алды. Көзі таусылып, ақырында бұл тармақтардың барлығы Нидерландыда бекінген отбасының бас тармағына өтті.

Насау-Бейльштейн графтары

Бейльштейндегі Нассау графтары көбінесе Рейн өңіріндегі жергілікті неміс мәселелерімен айналысты. 1343 жылы Нассау-Бейльштейн Нассау-Дилленбургтен бөлініп шықты. Иоанн III-нің қайтысынан кейін Нассау-Бейльштейн қайтадан Нассау-Дилленбург құрамына кірді. 1607 жылы ол Джордж үшін тағы да бөлінді, ол 1620 жылы Нассау-Дилленбургтің қалған бөлігін мұраға алды (төменде қараңыз).

Насау-Сигеннің бірінші үйі

Насау Сиген тармағы Насау үйінің қосалқы тармағы болып табылды және Сигенде билік етті. Насау Сигеннің алғашқы графы Генрих I, Насау Сиген графы (1343 жылы қайтыс болды), Насау графы Отто I-нің үлкен ұлы еді. Оның ұлы Отто II, Насау Сиген графы, сонымен қатар Диленбургте де билік етті. 1328 жылы Насау графы Джон Диленбург үйленбеген және баласыз қайтыс болды, соның салдарынан Диленбург Генрих I-ге тиді. 1343 және 1606 жылдар аралығындағы Насау Сиген графтары туралы мәліметтер үшін жоғарыдағы "Насау Диленбург графтары" бөлімін қараңыз.

Нидерланды Нассау/Оранж-Нассау

Оранж-Нассау әулеті Оттон әулетінің ескі тармағынан шыққан. Бұл байланыс Энгельберт I арқылы болды, ол қызметтерін Бургундия герцогына ұсынды, 1403 жылы Бреда баронының, ден Лек иелігінің және Рейн дельтасы мен Шельда өзенінің сағасындағы Брабант герцогтігінің басқа да жерлерінің мұрагері Йоханна ван Поланенге үйленді. Шельда сол кезде Бургундия/Габсбург Нидерландтарының маңызды сауда артериясы болғандықтан, Нидерланд пен Нассаулар саудадан пайда тапты. Бұл жерлер Нассаудың Нидерландтағы иеліктерінің ядросын құрады. Нассаулардың беделі 15- және 16-ғасырларда артып, Генрих III Нассау-Бреда 16-ғасырдың басында император Карл V оны Голландия, Зеландия және Утрехт штаттарының штатгальтері етіп тағайындады. Генрих 1515 жылы француз Бургундиясынан шыққан Клаудия Оранжға үйленді. Олардың ұлы Рене де Шалон 1530 жылы анасының ағасы Филипберттен тәуелсіз және егеменді Оранж княздығын мұраға алды. Оранж князі болған алғашқы Нассау ретінде Рене "Оранж-Нассау" деген жаңа отбасылық атын қабылдауға мүмкіндігі болды. Алайда, оның ағасы өсиетімен Рене Шалон Оранж есімін пайдалануды жалғастыруы керек еді. 1544 жылы Рене қайтыс болғаннан кейін, ол барлық жерлерін, соның ішінде егеменді Оранж княздығын, өзінің туысы Вильгельм Нассау-Дилленбургке қалдырды. Осы "Вильгельм I Оранж", ағылшын тілінде Вильгельм Үндемейтін ретінде танымал, Оранж-Нассау әулетінің негізін қалаушы және Голландия Республикасының құрылуына әкелген Голландия төңкерісінің көшбасшысы болды. Оранж-Нассау әулеті мұрагерлік билікті жақтаған дәуірде тұрақты мұрагерлік әулет құруда көп қиындықтарға тап болды. Стюарттар мен Бурбондар билікке келген кезде Оранждар, Вазалар мен Ольденбургтер Швеция мен Данияда мұрагерлік монархияны орнатуға қол жеткізді, ал Гогенцоллерндер Германияны билеуге бағыт алды. Оранж әулеті осы әулеттерден кем емес еді, тіпті кейбіреулер одан да қабілетті деп санайды, өйткені олардың қатарында сол кездегі көрнекті мемлекет қайраткерлері мен қолбасшылар көп болды. Біріккен провинциялардың институттары уақыт өте келе республикалық сипатқа ие болғанымен, Вильгельмге Голландия мен Зеландия графтығы ұсынылды, бірақ оның қазасы осы лауазымдарға ие болуына кедергі келтірді. Оның ұрпақтары да осыны естен шығармады. Бұдан бөлек, ағаш жоғарыдағы әулет мүшелерінің қарым-қатынасын көрсетеді және сонымен бірге, үлкен қайырсыздыққа толы кезеңді көрсетеді. Вильгельмнің өлімінен бастап Францияның басып алуына дейінгі 211 жылдың ішінде, ұл әкесінен кейін Оранж князі, штатгальтер және бас қолбасшы ретінде тікелей мұрагерлікке ие болған жағдай тек бір рет болды (Вильгельм II). Оранждар билікте болғанда, олар көрініске емес, биліктің нақты мәніне көңіл бөлді, бұл қалалар мен қалалардың билеуші регенттерін жиі наразылыққа түсірді. Гелдерланд герцогтігін сол провинцияның Генерал штаты ұсынған кезде, Вильгельм III бұл ұсынысты басқа провинцияларда қарсылық тудыруы мүмкін деген себеппен қабылдамады. Джон Вильгельм Фризо, сондай-ақ Нассау-Диц князі, осылайша Оранж-Нассау әулетінің екінші тармағын құрды (біріктірілген атау Оранж-Нассау-Дицтен "Диц" қосымшасы алынып тасталды). Революциялық және Наполеон дәуірі Оттон және Вальрами тармақтарының Нассау әулеті тарихындағы күрделі кезең болды. Францияның халықаралық қатынастардағы үстемдігі Нассау әулетінің халықаралық қақтығыстарды шешудің дәстүрлі стратегиясына, яғни барлық маңызды күштермен династиялық желі арқылы байланыс орнатуға және оларды бір-біріне қарсы ойнауға үміттенуге қатты нұқсан келтірді. Нассау әулетінің екі тармағы да 1812-1814 жылдардағы азаттық жылдарында династиялық желіні жаңартқанмен, Наполеоннан кейінгі еуропалық тәртіп екі тармақтың да әртүрлі тарихи жолға түскенін көрсетті. Еуропаның Наполеоннан кейінгі қайта құрылуынан кейін Оранж-Нассау әулетінің басшысы "Нидерландтың королі/патшайымы" атанды.

The House of Orange Nassau stems from the elder branch of the Ottonian Line. The connection was via Engelbert I, who offered his services to the Duke of Burgundy, married in 1403 Johanna van Polanen, the heiress of the barony of Breda, the lordship of den Lek and other lands in the duchy of Brabant at the mouth of the Rhine delta and the Scheldt river. As the Scheldt was the main trade artery in the Burgundian/Habsburg Netherlands during the time, the Netherand Nassaus benefitted from the commerce. These lands formed the core of the Nassau's Dutch possessions. The importance of the Nassaus grew throughout the 15th and 16th century. Henry III of Nassau Breda was appointed stadtholder of Holland, Zeeland and Utrecht by Emperor Charles V in the beginning of the 16th century. Henry married Claudia of Châlon Orange from French Burgundy in 1515. Their son René of Chalon inherited in 1530 the independent and sovereign Principality of Orange from his mother's brother, Philibert of Châlon. As the first Nassau to be the Prince of Orange, René could have used "Orange Nassau" as his new family name. However, his uncle, in his will, had stipulated that René should continue the use of the name Châlon Orange. At René's death in 1544, he left all his lands to his cousin William of Nassau Dillenburg, including the sovereign principality of Orange. This "William I of Orange", in English better known as William the Silent, became the founder of the House of Orange Nassau and the leader of the Dutch Revolt that lead to the formation of the Dutch Republic as a separate sovereign nation. The house of Orange Nassau was relatively unlucky in establishing a hereditary dynasty in an age that favoured hereditary rule. The Stuarts and the Bourbons came to power at the same time as the Oranges, the Vasas and Oldenburgs were able to establish a hereditary kingship in Sweden and Denmark, and the Hohenzollerns were able to set themselves on a course to the rule of Germany. The House of Orange was no less gifted than those houses, in fact, some might argue more so, as their ranks included some the foremost statesmen and captains of the time. Although the institutions of the United Provinces became more republican and entrenched as time went on, William the Silent had been offered the countship of Holland and Zealand, and only his assassination prevented his accession to those offices. This fact did not go unforgotten by his successors. Besides showing the relationships among the family, the tree above then also points out an extraordinary run of bad luck. In the 211 years from the death of William the Silent to the conquest by France, there was only one time that a son directly succeeded his father as Prince of Orange, Stadholder and Captain General without a minority (William II). When the Oranges were in power, they also tended to settle for the actualities of power, rather than the appearances, which increasingly tended to upset the ruling regents of the towns and cities. On being offered the dukedom of Gelderland by the States of that province, William III let the offer lapse as liable to raise too much opposition in the other provinces. John William Friso, who also was the Prince of Nassau Dietz, founded thereby the second House of Orange Nassau (the suffix name "Dietz" was dropped of the combined name Orange Nassau Dietz). The Revolutionary and Napoleonic era was a tumultuous episode of the history of both the Ottonian and Walramian branches of the House of Nassau. France's dominance of the international order severely strained the House of Nassau's traditional strategy of international conflict resolution, which was to maintain links with all serious power brokers through a dynastic network in the hope of playing one off against the other. Despite that both branches of the House of Nassau reinvigorated the dynastic network in the years of liberation, 1812–1814, the post Napoleonic European order saw both branches set on different historical paths. After the post Napoleonic reorganization of Europe, the head of House of Orange Nassau became "King/Queen of the Netherlands".

Оранж-Нассау әулеті

1544–1584: Вильгельм I, сонымен қатар Катценельнбоген, Вианден, Диц, Бурен және Леердам графтары, Ийссельштейннің иесі, Бреда бароны және т.б. Голландия, Зеландия және Утрехт штадхольдері және т.б. 1584–1618: Филипп Вильгельм, сонымен қатар Нассау-Дилленбург, Вианден, Бурен және Леердам графтары, Ийссельштейннің лорды, Бреда бароны және т.б. 1618–1625: Морис, сонымен қатар Нассау-Дилленбург графы, Вианден, Бурен және Леердам графтары, Ийссельштейннің лорды, Бреда бароны және т.б. Голландия, Зеландия және Утрехт штадхольдері және т.б., Нидерланд Республикасы әскерлерінің генерал-капитаны. 1625–1647: Фредерик Генрих, сонымен қатар Нассау-Дилленбург графы, Вианден, Бурен және Леердам графтары, Ийссельштейннің лорды, Бреда бароны және т.б. Голландия, Зеландия және Утрехт штадхольдері және т.б., Нидерланд Республикасы әскерлерінің генерал-капитаны. 1647–1650: Вильгельм II, сонымен қатар Нассау-Дилленбург графы, Вианден, Бурен және Леердам графтары, Ийссельштейннің лорды, Бреда бароны және т.б., Голландия, Зеландия және Утрехт штадхольдері және т.б., Нидерланд Республикасы әскерлерінің генерал-капитаны. 1650–1702: Вильгельм III, сонымен қатар Нассау-Дилленбург графы, Вианден, Бурен және Леердам графтары, Ийссельштейннің лорды, Бреда бароны және т.б., Голландия, Зеландия және Утрехт штадхольдері және т.б., Нидерланд Республикасы әскерлерінің генерал-капитаны және (1689 жылдан бастап) Англия, Шотландия және Ирландия королі.

1702 жылы Оранж-Нассау әулеті король Вильгельм III-мен аяқталды. Ол Нидерланды мен Оранж княздығын мұрагер етіп өзінің туысы Джон Вильгельм Фризоны Нассау-Дицтен тағайындады, Бранденбург/Пруссия Гогенцоллерндерінің талаптарын елемеді.

Насаудың Оттон әулетінің жас ұрпақтары, 16, 17 және 18 ғасырлар

Уильям Үнсіз Нассау және Оранж княздігінің жерлерін мұраға алғанда, Нассау графтығындағы неміс жерлері оның кіші ағасы Ян VI-ға берілді, төменде көрсетілгендей, және 1606 жылы оның қалған ұлдары арасында бөлістірілді. Олардың көптегені Голландия Республикасымен байланыста болды және Голландия мемлекеттік армиясында штадхольдерлер мен офицерлер болып қызмет етті.

Насау-Дилленбург графтары, жалғасы

Диленбургтегі Нассау графтары Отон графтарының бас желісінің жалғасы болды, бірақ Голландия Нассау / Оранж-Нассау үйінен кейін екінші ең көне тармақ еді. Иоанн VI "үлкен" деп аталады, бірақ бұл оның үлкен ағасы Уильямға емес, оның ұлы Иоанн VII "орташа" және немересі Иоанн VIII "кішіге" қатысты. Еркек желісі бойынша Нидерланд патшалары Иоанн VI-дан бастап, 1948 жылы Вильгельмина патшайымы тақтан бас тарғанға дейін тамыр тартады. Иоанн VI Голландия төңкерісі кезінде жетекші рөл атқарды: ол Голландия Республикасының конституциясы болған Утрехт одағының негізгі авторы еді. Ол сондай-ақ испандықтардан қайта басып алынған Утрехт және Гелдерланд штаттарының штадхольдері болды. Оның үлкен ұлы Уильям Луи "Us Heit" (Батыс фриз тілінде "әкеміз") Фризеланд, Гронинген және Дренте штаттарының штадхольдері, Голландия штаттары армиясының генералы және оның туысы Нассау князі Мориске әскери стратегия мен ұйымдастырудағы жаңалықтарында, шайқастағы жеңістерінде және Голландия Республикасын басқаруда бас лейтенант болды.

Насау-Дицтің екінші үйі

Насау-Диц графтары (кейін 1650 жылы князьдар) Голландия Республикасына қызмет етуді жалғастырды. Вильгельм Луи қайтыс болғаннан кейін (Нассау-Дилленбург екінші үйіне қараңыз) олар Фризеланд, Гронинген және Дренте штаттарының штатгалдері болып сайланды. Олар сонымен қатар Голландия мемлекеттік армиясында жоғары генералдар болып қызмет етті. Вильгельм III өсиетімен Джон Вильгельм Фризоны Нидерландыдағы мұрагері (оның иеліктері заң бойынша оның тілегімен шешілетін мүліктері болды) және Оранж княздығының мұрагері етіп тағайындады. Княздық тәуелсіз мемлекет болғандықтан, оның өзінен кейінгіні тағайындау құқығы болды. Бұл құқыққа Пруссия патшалары Гогенцоллерндер әулеті дау салған, және мәселе 18 ғасырдың ортасына дейін толық шешілмеді. Дегенмен, мұрагерлік тек атаққа қатысты болды, себебі Франция королі Людовик XIV нақты аумақты басып алған еді.

Насау-Хадамардың екінші үйі

1620 жылы Нассау Хадамардың кіші тармағы Нассау Дилленбургтен бөлініп шықты, төменде көрсетілгендей. Бірінші граф Джон Луи – дипломат болған және өз графтығын Отыз жылдық соғыстың зардаптарынан қорғауға тырысқан. 1647 жылы Испания мен Нидерланды арасындағы бейбітшілікке қол жеткізгені үшін Испания королі Филипп IV оны Алтын жүн орденінің рыцары атағымен марапаттады. Бұған қоса, Вестфалия бейбітшілігін орнатудағы рөлі үшін ерекше алғыс ретінде 1650 жылы император Фердинанд III оны князь дәрежесіне көтерді. Ол католицизмге ауысып, содан кейін Хадамар католик мемлекетіне айналды.