Кіріспе

Интернетте бір ғана тышқан шертуімен сатып алу

1 Клик, сондай-ақ бір шерту немесе бір рет басу арқылы сатып алу деп аталатын бұл әдіс, клиенттерге бұрын енгізілген төлем ақпаратын пайдаланып сатып алуды жасауға мүмкіндік береді. Атап айтқанда, бұл интернет-базарды пайдаланатын онлайн сатып алушыға тауарды себет бағдарламасын қолданбай-ақ сатып алуға мүмкіндік береді. Сатып алу үшін төлем және жеткізу туралы ақпаратты қолмен енгізудің орнына, пайдаланушы бір немесе бірнеше тауарды сатып алу үшін алдын ала сақталған мекенжай мен кредиттік карта нөмірін пайдаланып бір рет басу арқылы сатып алуды қолдана алады. Amazon патентінің мерзімі біткеннен кейін, ShopPay, Simpler, PeachPay, Zplit және Bolt сияқты, бір рет басу арқылы төлемді ұсынатын төлемді тексеру платформалары пайда болды.

Патент

АҚШ-тың патенттік және сауда белгілері кеңсесі (USPTO) 1999 жылдың қыркүйек айында Amazon.com компаниясына осы техникаға патент берді. Amazon.com сондай-ақ "1 Click" сауда белгісінің иесі болып табылады. 2006 жылдың 12 мамырында USPTO Питер Калвелидің өтініші негізінде "Бір клик" патентін қайта қарауға бұйрық берді. Калвели бұрынғы электрондық коммерция патентін және Digicash электрондық ақша жүйесін бұрынғы өнертабыс ретінде келтірді. 2007 жылдың 9 қазанында USPTO патенттің 6-дан 10-ға дейінгі талаптарының патентке жарамдылығы расталған қайта қарау бойынша кеңсе шешімін шығарды. Алайда, патенттік сарапшы 1-ден 5-ке дейін және 11-ден 26-ға дейін талаптарды қабылдамады. Amazon компаниясы сарапшының қарауына жүздеген сілтемелерді ұсынды. 2010 жылдың наурыз айында қайта қаралып, өзгертілген патент мақұлданды. Amazon-ның АҚШ-тағы патенты 2017 жылдың 11 қыркүйегінде мерзімі бітті. Еуропада "1 Click" арқылы тапсырыс беру бойынша патенттік өтінім Еуропалық патенттік кеңсеге (EPO) берілді, бірақ 2007 жылы EPO оны айқындық себептерімен қабылдамады; бұл шешім 2011 жылы күшінде қалды. 2003 жылы сыйлық тапсыруға қатысты патент берілді, бірақ 2007 жылы наразылық білдіргеннен кейін күштен шығарылды. Канаданың Федералды соты "Бір клик" патенты физикалық әсерге ие болғандықтан, оны таза бизнес-әдіс ретінде қабылдамауға болады деп шешті. Сот өтінішті қайта қарау үшін Канаданың патенттік кеңсесіне қайтарды.

Apple Inc. компаниясы

Amazon.com компаниясы 2000 жылы Apple Computer (қазіргі Apple Inc.) компаниясына өзінің онлайн-дүкенінде пайдалану үшін 1-Click тапсырысын лицензиялады. Apple кейіннен iTunes Store және iPhoto-ға 1-Click тапсырысын қосты. Apple компаниясы патентті лицензиялау үшін 1 миллион доллар төледі.

Барнс және Нобель

1999 жылдың қазан айында Amazon компаниясы Barnes & Noble компаниясының "Экспресс-жолақ" деп аталатын 1 рет басу арқылы тапсырыс беру мүмкіндігіне жауап ретінде патентті бұзу туралы сотқа шағым түсірді. Дәлелдерді қарастырғаннан кейін судья Barnes & Noble компаниясына іс шешілгенге дейін "Экспресс-жолақ" қызметін тоқтату туралы алдын ала шешім шығарды. Barnes & Noble компаниясы сатып алушылардан сатып алуды растау үшін қосымша рет басуды талап ету арқылы патенттің айқын бұзушылығын болдырмаудың жолын тапты. Сот ісі 2002 жылы келісіммен аяқталды. Келісім шарттары, соның ішінде Barnes & Noble компаниясы патентке лицензия алды ма, әлде Amazon компаниясына ақша төледі ме, жарияланбады. Сотқа жауап ретінде Free Software Foundation Amazon.com компаниясын бойкоттауға шақырды. Бойкот 2002 жылдың қыркүйегінде GNU тарапынан алынып тасталды.