Кіріспе

Португалиялық футболшы және менеджер (1959-2022) Фернандо Альбино де Соуза Чалана (fɨɾˈnɐ̃du ʃɐˈlɐnɐ; 10 ақпан 1959 10 тамыз 2022) - Португалиялық футболшы және менеджер. Португалия футболында өз дәуірінің ең үздік таланттарының бірі ретінде танылған сол жақ қанаттың басты байлығы оның доптарды басқару және дриблингтік қабілеті болды. Оның жарақаттармен ауырған мансабы негізінен Бенфикада өтті, кейін ол бас бапкер болып жұмыс істеді. Физикалық қиындықтарға тап болғаннан кейін ол Португалияға 1984 жылғы Еуропа чемпионатының жартылай финалына жетуге көмектесті.

Ойын мансабы

Сетубал ауданындағы Баррейро қаласында туған Чалана футбол карьерасын Ф. К. Баррейренседен бастады, содан кейін 1974 жылы Лиссабонның көршілері С. Л. Бенфикаға көшті, онда ол келесі сегіз жылда өзін нығайтты, басқа да марапаттармен қатар, бес Премьер Лига мен үш Португалия кубогын жеңуге көмектесті. Тек 17 жасында (бұрынғыдан төртінші жас), 1976 жылы 17 қарашада Чалана Португалия құрамасының құрамасында алғаш рет 1978 жылғы ФИФА әлем чемпионатының іріктеу кезеңінде Данияға қарсы ойнаған. Осы жасында ол "Бенфиканың" "Эстадио да Луз" стадионында гол соққан ең жас ойыншысы болды. Оның мансабының ең биік шағы халықаралық деңгейде, атап айтқанда, 1984 жылы Францияда өткен УЕФА чемпионатында болды. Онда Кішкентай дарынды команданың жетекші фигураларының бірі болды, ол турнир бойы дриблингте ерекше болды, әсіресе 32 жартылай финалдағы үй иелеріне қарсы жеңіліске ұшырап, Руи Жордао үшін екі гол соқты. Турнирден кейін сол елдің клубына, ФК Жирондин де Бордоға ауысқан Шалана үш маусым бойы әсер қалдыра алмады, негізінен тұрақты жарақаттарға байланысты. 1987 жылы ол "Бенфикаға" оралды, бірақ бұрынғы формасын қайта жасай алмады; оның соңғы халықаралық кездесуі 1988 жылы 12 қарашада Швециямен достық кездесуде болды, ол голсыз теңдестірілді. Шалана өзінің мансабын 33 жасында Лиссабонның C. F. Os Belenenses және C. F. Estrela da Amadora командаларымен аяқтады.

Жаттықтырушылық мансап

1999-2000 жылдары Чалана Бенфиканың юниорлар командасының жетекшісі болды, ол ұлттық чемпионатты жеңіп алды. 17 орынды иеленіп, бірінші лигадан төмен түсіп отыр. Келесі жылдары Чалана Бенфикада бірнеше менеджердің көмекшісі болды. Алайда 2008 жылдың наурыз айында ол испандықты жұмыстан босатып, Жозе Антонио Камачоның орнына ауысты. 2002 жылы ол уақытша ретінде бір ойын өткізді, ол босатылған Джесуальдо Феррейраның орнын толтырды. Дәл осы матчта Камачо келгенге дейін бірнеше күн бұрын; ол қанатты Мигельді оң жақ қақпашы етіп қойды, ол ақыр соңында бүкіл әлемде танылды. Тағы бір маусымнан кейін көмекші, қазір Кике Санчес Флореске, Чалана жасөспірімдер құрамына оралды.

Жеке өмір және өлім

Негізгі лақап атынан басқа, Чалананы Чаланик деп те атайтын (оның шашы комикстегі Астерикс кейіпкеріне ұқсағандықтан). 2022 жылы 10 тамызда 63 жасында дегенеративтік аурудан қайтыс болды.