Кіріспе

Краншафт секциясы, онда поршеньдік сақиналар бекітіледі.

Краншафт пальцы немесе краншафт пальцы, сондай-ақ, подшипник мойыны деп те аталады, – бұл қозғалтқыштағы механикалық құрылғы, ол әр цилиндрдің краншафтын поршеньдік сақинасына жалғайды. Оның цилиндрлік беті бар, бұл краншафт пальцының поршеньдік сақинаның "үлкен ұшына" қатысты айналуына мүмкіндік береді. Көбінесе, бір краншафт пальцы бір цилиндрге арналған. Дегенмен, көптеген V тәрізді қозғалтқыштарда әрбір екі цилиндр бір краншафт пальцымен бөліседі.

Дизайн

Кранкпиль әр цилиндрдің жалғаушы таяғының үлкен ұшына қосылады. Жалғаушы таяқтың бұл ұшы "үлкен ұшы" деп аталады, ал пистонның сақиналық білігіне (колтығаз/шүмерек білігіне) қосылатын ұшы "кіші ұшы" деп аталады. Кранкпильдің өсін айналдыруға мүмкіндік беретін подшипник "таяқша подшипнігі" деп аталады. Автомобиль қозғалтқыштарында таяқша подшипнігінің ең көп таралған түрі – тегіс подшипник, алайда кейбір қозғалтқыштарда гильзалар немесе ролик подшипниктері де қолданылады.

Конфигурациялар

Бір цилиндрлі, тік немесе жалпақ қозғалтқышта әр кранкпиль әдетте бір цилиндрге қызмет етеді. Бұл салыстырмалы түрде қарапайым конструкцияны қамтамасыз етеді, оның өндірілуі ең арзан. Кейбір V-тәрізді қос цилиндрлі қозғалтқыштарда әр кранкпильге бір цилиндрден орналастырылады. Көптеген V-тәрізді қозғалтқыштарда цилиндрлердің әр жұбы бір кранкпильді бөліседі. Бұл әдетте әр қатардағы цилиндрлер арасында ығысуды талап етеді, нәтижесінде қарапайым біліктік таяқшасының дизайны пайда болады. Егер цилиндр ығысуы қолданылмаса, онда біліктік таяқшалары үлкен ұшында буынды немесе тірелмелі болуы керек. Тірелмелі біліктік таяқшалары көбінесе V-тәрізді екі цилиндрлі мотоцикл қозғалтқыштарында қолданылады, бірақ бұрын олар автомобильдер мен авиациялық қозғалтқыштардың бірнеше моделінде де кездесетін, мысалы, Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңіндегі Rolls Royce Merlin авиациялық қозғалтқышында. Буынды біліктік таяқшалары "бас" таяқшадан тұрады, ол кранкпильге бекітіледі, ал "құл" таяқшасы бас таяқшаның үлкен ұшына қосылады. Бұл конструкция ескі немесе экзотикалық V-тәрізді қозғалтқыштарда қолданылған. Радиалды қозғалтқыштар буынды біліктік таяқшаларының күрделірек нұсқасын қолданады, онда бір "бас" біліктік таяқшасы бір кранкпильге (көп қатарлы конструкцияларда әр қатар үшін біреу) бекітіледі, ал бас таяқшаның үлкен ұшына әрбір цилиндрге арналған кішігірім подшипниктер орнатылады. Бу локомотивтерінің жетек дөңгелектеріне цилиндрлі кранкпильдер орнатылған. Олар цилиндрден дөңгелекке қуатты жеткізетін жетек біліктік таяқшаларымен байланысқан. Кранкпиль әдетте жоғары сапалы болаттан жасалған, өйткені ол жоғары күштерге төтеп беруі керек. Локомотивтің кранкпилі басқа крандық жетектердегі кранвалдың ығысуына сәйкес келеді. Кранкпилінің ортасынан дөңгелектің ортасына дейінгі арақашықтық та ығысу деп аталады және ол поршеньнің жүрісінің жартысына тең.