Кіріспе

1+1 өлшемді өріс теорияларындағы механизм. Теориялық конденсирленген зат физикасы мен кванттық өріс теориясында, бозондау – (1+1) өлшемдегі өзара әрекеттесетін фермиондар жүйесін массасыз, өзара әрекеттеспейтін бозондар жүйесіне түрлендіретін математикалық процедура. Бозондау әдісін бөлшектер физиктері Сидни Кольман мен Стэнли Мандельштам, сондай-ақ конденсирленген зат физиктері Дэниел К. Мэттис пен Алан Лютер 1975 жылы тәуелсіз түрде ойлап тапты. Wess–Zumino–Witten моделімен салыстырыңыз. Бозондаудың негізгі физикалық идеясы – бөлшек-тесік қоздыруларының бозондық сипатқа ие болуы. Алайда, Томонага 1950 жылы бұл принциптің тек бір өлшемді жүйелерде ғана қолданылатынын көрсетті. Бозондау – төмен энергиялық қоздыруларға бағытталған тиімді өріс теориясы.

Бөлшектер физикасында

Бөлшектер физикасындағы (1+1) өлшемдегі Дирак өрісі үшін стандартты мысал – массивті Тиринг моделі (MTM) мен кванттық Сине-Гордон моделі арасындағы теңдестік. Сидни Коулман Тиринг моделінің Сине-Гордон моделіне S-дуалы екенін көрсетті. Тиринг моделінің негізгі фермиондары Сине-Гордон моделінің солитондыларына (бозондарына) сәйкес келеді.

Конденсацияланған заттарда

Томонага ұсынған және Дж. М. Латтингер қайта тұжырымдаған Латтингер сұйық моделі, екінші реттік өзара әрекеттесулердегі бір өлшемді электр өткізгіштердегі электрондарды сипаттайды. Эллиот Х. Лейб 1965 жылы электрондарды бозондық өзара әрекеттесулер арқылы модельдеуге болатынын дәлелдеді. Электрондық тығыздықтың сыртқы бұзылыстарға жауабы плазмондық толқындар ретінде қарастырылуы мүмкін. Бұл модель спин-зарядтың бөлінуін болжайды.