Кіріспе

Кристофер Дюрангтың пьесасы, 1979 жылғы сахналық қойылым.

"Сестра Мария Игнатиус сізге бәрін түсіндіреді" – Кристофер Дюрангтың пьесасы.

Өндірістер

Сестра Мэри Игнатиус сізге бәрін түсіндіреді алғаш рет 1979 жылдың 14 желтоқсанында Нью-Йорктегі Ensemble Studio Theatre-да қойылды. Ол Дэвид Мамет, Марша Норман және Теннесси Уильямстың туындыларын қамтитын бір актілі пьесалар жинағымен бірге көрсетілді. Рим-католик дінінде тәрбиеленген Дуранг, сондай-ақ, сестр Мэри Игнатиус рөлінде ойнаған Элизабет Франц сияқты, Obie сыйлығына ие болды. 1981 жылы пьеса қайта қойылды, бұл жолы оны «Актердің қасіреті» атты Дурангтың жаңа бір актілі пьесасымен бірге көрсетті. Элизабет Франц сестр Мэри рөлін қайта ойнады, ал «Актердің қасіретінде» ол әсем Сара Сиддонс рөлінде болды. Джефф Брукс сол пьесада бухгалтер рөлін ойнады, ол театрға келіп, өзінің дублер екенін және сахнаға шығуы керектігін естіді; ал сестр Мэри пьесасында ол қиын жағдайдағы алкогольге тәуелді бұрынғы студент Алойзий рөлін сомдады. Кастқа Полли Дрейпер де кірді, ол сестрдің өміріне қауіп төндіретін, жарақат алған Диана рөлін ойнады, Мэри Кэтрин Райт – тұрмысқа шықпаған ана Филомена, Тимоти Лэндфилд – әдепті гей Гари және жас Марк Стефан – кішкентай Томас рөлінде. «Сестр Мэри» қосымшасымен көрсетілген екі пьеса Нью-Йорктегі Playwrights Horizons театрында қойылды және оны Джерри Закс режиссерлік етті. Ол сыншылар тарапынан жоғары бағаланды және Бродвейден тыс жерде екі жарым жыл бойы көрсетілді. Пьеса көрсетіліп жатқан кезде басқа актрисалар да сестр рөліне ие болды: Нэнси Марчан, Кэтлин Чалфант, Мэри Луиза Уилсон, Линн Редгрейв және Патрисия Гейдж. Лос-Анджелесте Элизабет Хаддл, содан кейін Линн Редгрейв сестр Мэри рөлін ойнады. Томас рөлін 7 жасар Чад Аллен мен 10 жасар Шейн Баттерворт кезекпен сомдады. Сан-Францискода сестр Мэри рөлін Клорис Личман, Линн Редгрейв және Пегги Касс ойнады. Томас рөлін сегіз жасар Ариэль Шафир мен сегіз жасар Соломон Шейфер ойнады. Лос-Анджелесте 2004 жылы пьеса Сьюзан Ли Джонсонның режиссерлігімен ARK Театр Компаниясында қайта қойылды.

Сюжет

Рождестволық лекция кезінде Мария Игнатиус есімді қарындас тыңдаушыларға католицизмнің негізгі қағидаларын түсіндіреді. Оған сүйікті шәкірті – жеті жасар Томас көмектеседі. Кейде ол оған катехизис сұрақтарын қояды және әр дұрыс жауап үшін печенье береді. Сөзінің ортасында оның бұрынғы студенттері – Гари Салливан, Дайан Саймондс, Филомена Ростович және Алойсиус Бенхайм кіріп келеді, олардың киімдері әйел қанағаттандырарлық: Гари – Әйел Мария, Дайан – Әйел Мария, ал қалған екеуі – түйенің екі жартысы. Төрт студент қарындасқа олардың бұрынғы сыныбында қойған спектакльді көрсетуге шақырғанын еске салады. Спектакльден кейін олардың төрт еуінің де қарындастың үйретуінен алыс кеткені анық болады: Дайан екі рет аборт жасаған (біріншісі 18 жасында зорлаудан), Филомена үйленбеген ана, Алойсиус әйелін ұрып-соғып, өзін-өзі өлтіруді ойлап жүрген алкоголик, ал Гари – гомосексуал. Олар шақырылмағанын, тек қарындасты ұялтқысы келгенін айтады. Олардың әрқайсысының оны жек көруіне өз себептері бар: Алойсиус жиі дәретханаға баруға рұқсат алмай, қазір несеп шығаруда қиындыққа тап болып отыр, Филомена нашар оқушы болғаны үшін қарындастан жазаланғанын еске алады, Гари оның досы Джеффтің атынан келген, ал Дайан анасы сүт безінен ісік ауруынан қайтыс болған күні зорланғанға дейін қарындасына сенген. Дайан қарындасты өлтіру үшін тапанша әкелгенін айтады, бұл туралы қалған үшеуі білмеді. Қарындас өзінің қорғануы үшін Дайанды атып өлтіреді. Ол сондай-ақ Гариді атып, ол күні тәубе еткендіктен, оны жұмаққа жібергенін жариялайды. Содан кейін ол тапаншаны дәретханаға баруы керек Алойсиусқа бағыттайды, содан кейін Томасқа ұйықтау үшін береді. Пьеса Томас Алойсиусқа тапаншаны сілтеп, Құдайдың кемелдігін түсіндіріп, Дайан мен Гаридің денелері еденде жатқанда, ал қарындас ұйықтап жатқанда аяқталады.

Қабылдау

The New York Times газетінің жазушысы Фрэнк Рич: «шынайы талант иесі ғана ең қаһарлы сәттерінде де күлкілі әрі бақыланатын ашулы пьеса жаза алады. «Мэри Игнатиус сестри» Кристофер Дюрангтың осындай жазушы екенін көрсетеді» деп жазды. Линн Треннинг Art Savant басылымында «сценарий католик доктринасы мен нақты өмір арасындағы ирониялық қайшылықтарды тамаша түсінеді» деп атап өтті, сондай-ақ Off Tryon Theatre Company-нің Бродвейдегі алғашқы қойылымын қарап шығып, басты рөлдегі актрисаның «өте тартымды мінез-құлқы мені балаларды бағынуға қорқытқан Мария Игнатиус екеніне көндіре алмады» деп мәлімдеді. Пьесадағы католик дініне жасалған өткір сын әрі қарай дау тудырды. Кейбір консервативті католиктер пьесадағы стереотиптерге наразылық білдірді, ал Сент-Луис және Бостон қалаларында пьесаға қарсы ірі наразылықтар өтті. Пьесаны қоюға тыйым салуға әрекеттер жасалды, бірақ олар Сент-Луис немесе Бостон қалаларында сәтті болмады. Сент-Луисте екі штат сенаторы театрларға қойылымдарды цензуралауға мүмкіндік беретін заң жобасын қабылдауға тырысты, бірақ көпшілікке жарияланғаннан кейін заң жобасы комитетте мақұлданбады. Фил Донахью ұлттық ток-шоуының бір бөлігін осы дауға арнады, назар Сент-Луисте пьесаны жабу әрекеттеріне аударылды. Бағдарлама барысында Лос-Анджелестегі қойылымнан видеоклиптер көрсетілді, содан кейін Нью-Йорк және Лос-Анджелестегі билет сатылымы күрт өсті.

Киноға бейімделу

Бұл пьеса 2001 жылы Showtime телеарнасы үшін "Сестра Мэри бәрін түсіндіреді" деген фильмге бейімделді. Басты рөлдерді Дайан Китон, Лора Сан Джакомо, Дженнифер Тилли және Уоллес Лэнгем сомдады.