Кіріспе

Омео (['/oʊ//m//iː//oʊ/ OHmee oh]) – Австралия, Виктория штатындағы, Ұлы Альпілік жолында, Хотем тауының шығысында, Шығыс Гиппленд аймағында орналасқан қала. 2016 жылғы халық санауы бойынша Омеоның халқы 406 адамды құрады. Атауы аборигендердің «таулар» немесе «төбелер» деген мағына беретін сөзінен шыққан. Омео «Альп қаласы» деп лақапталған, қалада көптеген тарихи ғимараттар сақталған. Қала Омео аймағының сауда орталығы болып табылады және Бенамбра, Кобунгра, Кассилис, Свифтс Крик және Энсай сияқты алыс маңайдағы елді мекендерге қызмет көрсетеді.

Тарих

Еуропалықтар аборигендер «Омео» деп атаған кең жазықты алғаш рет 1834 жылы Оңтүстік Альп тауларынан келген табиғатты зерттеуші Джон Лхотский көрген. Бұл аймаққа 1835 жылы малшылар келіп, мал өріп өткен. 1845 жылы Омео арқылы өтетін Ливингстон өзенінде алтын табылған, бұл халықтың өсуіне себеп болды және 1901 жылы Омео 9400 тұрғынымен ең гүлденген кезеңіне жетті. Ол кездер өте табысты болды. Басты көше, Дэй авенюі, әр кеште серуендеушілерге, дүкенге барушыларға және кешкі ауадан ләззат алушыларға толы болатын. Мекемелер мен кафелер кеншілердің көп шығындауынан жақсы табыс табады, ал бизнестер гүлденіп өсті. Кәсіпкерлер өздерін орнықтыра бастады. Банктер келді. 1889 жылы Австралия отарлық банкі, ал 1892 жылы Коммерциялық банк ашылды. Колонияның жетекші сәулетшілерінің бірі А. Дж. Макдональд пошта және телеграф кеңсесінің, сондай-ақ жаңа сот ғимаратының жобасын жасады. Олар 1891 және 1892 жылдары салынып аяқталды және осы күнге дейін әдемі архитектурасымен ерекшеленеді. Пошта кеңсесі қазіргі орналасқан жеріне жақын 1858 жылдың 1 қаңтарында ашылды. Дегенмен, 1851 және 1856-1857 жылдары Омео деп аталған екі кеңсе басқа жерлерде жұмыс істеген. 1885 және 1892 жылғы жер сілкіністері мен 1939 жылғы «Қара жұма» орман өрттері көптеген ғимараттарды қиратты, бірақ тарихи Омео банк үйі және 1879 жылы салынған Омео кофеханасы сақталды. Кофехана бір уақытта әдепкілікпен сауда жасайтын пансион және мейрамхана болып қызмет еткен. Ағаштан салынған бұл ғимарат 1990 жылы жарамсыз деп танылды, 1990 жылы қалпына келтіріліп, 25 жылдан кейін алғашқы қонақтарын қабылдаған 1995 жылы аяқталды. Қазір ол «Жылы дамыл мотель» деп аталады.

Алтын

1851 жылы белгілі геолог және дін қызметкері У. Б. Кларк алтынның экономикалық тұрғыдан пайдалы өндіріске ие болуға жеткілікті мөлшерде табылуына дәлел тапқанын хабарлады. Ливингстон сағасының салаларында алтынның аллювиалдық кен орындары табылды, ал 1854 жылдың соңына қарай оның жағалауында 200-ден астам адам алтын қазып, тіккен, оның көп бөлігі жер бетінен шамамен бір метрдей тереңдікте кездесті. Тек Ориенталдық аймағында ғана шамамен 58 000 унция алтын өндірілді. 1855 жылға қарай жер бетіне жақын аллювиалдық алтынның көп бөлігі қазылып алынды және Омео алтын кен орындарына гидрошлюйзинг процесі енгізілді. Тоғыз айға созылған операцияда тау беткейлерімен 19 шақырымға жуық су арнасы салынды. Су ағыны шатқалдар мен арықтарды кесіп өтіп, өзеннен шамамен 60 метр биіктікте аллювиалдық шөгінділерге жетті. Сумен қамтамасыз ететін барлық өзендерден арналар жасалды. Осы процесте су алтынды қамтитын қиыршық тасты шайып, шлам ағаштан жасалған шлюзды жәшіктерге құйылып, алтын кені жиналды. Тамбо өзені де жақсы форель балық аулауға мүмкіндік береді. Австралиялық триллер "Қызыл төбе" қаланың өзінде және оның айналасында түсірілді. "Қызыл төбе" қиял өлкесіндегі Қызыл төбе қаласы және оны соттауға көмектескендерден кек алу үшін қалаға оралған қашқан сотталғанның тарихын баяндайды.

Көлік

Брайт пен Бэрнсдейлден автобус бағыттары бар. Бэрнсдейл автобусы апта ішінде, екі бағытта бір рет қатынайды, ал Брайт автобусының (Alps Link) кестесі жазда сирек, ал шаңғы маусымында қосымша рейстер іске қосылады. Alps Link – Австралиядағы ең биік орналасқан қоғамдық автобус. Қала Омео тас жолы мен Ұлы Альпілік жолдың тоғысқан жерінде орналасқан.

Климат

Оңтүстік ендіктегі, ішкі аңғарда орналасқандықтан, Омеода салқын мұхиттық климат (Cfb) басым, төрт айқын маусым және жылдың көп бөлігінде күндізгі температураның жоғары айырмашылығы, сонымен қатар жыл бойы суық түндер болады. Жазда мұнда жиі аяз болады – бұл солтүстік жарты шарда осындай төмен биіктікте және шамалы ендікте естілмеген құбылыс. Мамырдан қазанға дейін қар жиі жауады, бірақ көбінесе жеңіл және қысқа болады, себебі шағын фён эффектісі бар. Виктория штатындағы ең төмен температура Омеода (1970 жылдың шілдесінде Фоллс Крикпен бірге) тіркелді; 15 маусымда 1965 жылы өлшенген. Қала шығыс Викторияның стандарттары бойынша ерекше құрғақ, өйткені барлық жағынан биік таулармен қоршалған. Құрғақтығына қарамастан, қалада жылына 62,4 күн ашық, ал 128,4 күн бұлтты болады, себебі қала Басс бұғазынан келетін суық фронттарға ұшырайды.

Білім

Омео бастауыш мектебі (No 831) – аймақтағы ең көне мектеп, ол 1866 жылы құрылған және 2016 жылы 150 жылдығын тойлады. 1977 жылға дейін мектеп 100-ге жуық оқушысы бар бастауыш және жоғары бастауыш мектеп болып келді. Бұрын қалада 80 оқушысы бар католик мектебі де болған. Бүгінде мектепте шамамен 50 оқушы оқиды және ауданға сапалы білім беруде. Мектеп аумағы әдемі әрі кең, оқушылардың сыртта демалуы үшін жеткілікті кеңістік бар. Мектеп студенттері үшін жыл сайынғы шаңғы бағдарламасын ұсынады, бұл қарлы аймақтарға жақын орналасқан мектептерге тән ерекшелік.

Спорт және демалыс

Қалада Омео және округтік футбол лигасысында (ODFL) өнер көрсететін Австралиялық футбол командасы, сондай-ақ оған байланысты нетбол жарысында қатысатын нетбол командасы бар. Олар ересектер және жастар футбол командаларын, ересектер, жастар және кішкентай нетбол командаларын құрды, ал клуб түстері – бордо және ақ болды. 2007 жылы футбол және нетбол клубтары көршілес Бенамбра қаласымен бірігіп, Омео Бенамбра (Альпілік таулар) клубын құрды. Жаңа клубтың түстері көк, бирюза және ақ, логотипі мен формаларында бирюза қарлы таулар көк өзенмен бөлініп, көк аспан астында бейнеленген. Омеода жыл сайынғы бір ат жарысы – Хинномунжие кубогы жарысы жақын орналасқан Хинномунжиде наурыз айында өткізіледі. Омеода Стенли драйвінде орналасқан, қала орталығынан 5 минуттық жердегі тартымды 9 тесікті жасыл гольф алаңы бар. Омеода теннис және нетбол корттары, футбол алаңы және іс-шаралар залы мен коммерциялық асханасы бар демалыс аймағымен жабдықталған, жаңа және жаңартылған спорттық жақсы мүмкіндіктер бар. Сенбі және жексенбі күндері қалаға жақсы ауа-райын пайдаланып, Ұлы Альпілік жолымен жүретін мотоциклшілер көптеп келеді. Еңбек партиясының үкіметі қазір Омеоны әлемдік деңгейдегі тау велосипедіне арналған орталыққа айналдыру үшін 121 шақырымдық тау велосипеді жолдарын салуды жоспарлап отыр. Жұмыс 2023 жылдың наурыз айында аяқталуға тиіс.