Кіріспе
Савас Димопулос (Savas Dimopoulos; 1952 жылы туған) – грек бөлшектер физигі, Стэнфорд университетінде қызмет етеді. 1994-1997 жылдары ЦЕРН-де (CERN) жұмыс істеген. Димопулос Стандартты модельден тыс теорияларды құрудағы жұмыстарымен әйгілі.
Savas Dimopoulos (/d//ɪ/'/m//ɒ//p//ə//l//ɒ//s/; Σάββας Δημόπουλος; born 1952) is a particle physicist at Stanford University. He worked at CERN from 1994 to 1997. Dimopoulos is well known for his work on constructing theories beyond the Standard Model.
Өмір
Ол Түркияның Стамбул қаласында грек ұлтынан туған, кейін 1950-1960 жылдары Түркиядағы этникалық қақтығыстарға байланысты Афинаға көшіп кеткен.
Білім және мансап
Димопулос Хьюстон университетінде бакалавр ретінде оқыды. Ол Чикаго университетіне барып, докторлық зерттеулерін Иоитиро Намбудан оқыды. 1979 жылы философия докторын қорғағаннан кейін, 1980 жылы Стэнфорд университетінде профессорлық қызметке тағайындалғанға дейін қысқа мерзімге Колумбия университетіне оқуға түсті. 1981 және 1982 жылдары ол Мичиган университетімен, Гарвард университетімен және Санта-Барбарадағы Калифорния университетімен де байланыста болды. 1994-1997 жылдары Стэнфорд университетінен демалыс алып, CERN-де жұмыс істеді. Димопулос Стандартты модельден асып түсетін теорияларды құру жөніндегі жұмысымен белгілі, және олар қазіргі уақытта CERN-дегі LHC сияқты бөлшектерді шашырату машиналарында және бүкіл әлемдегі эксперименттерде ізделіп, тексерілуде. Мысалы, 1981 жылы ол Говард Георгимен бірлесіп, SU(5) GUT моделін ұсынды, ол Минималды суперсимметриялық стандартты модельдің (MSSM) негізгі еңбектерінің бірі болып табылады. Ол сондай-ақ Нима Аркани Хамед пен Гиа Двалимен бірге үлкен қосымша өлшемдердің ADD моделін ұсынды.
Марапаттар
2006 жылы Америка физикалық қоғамы Димопулосқа «динамикалық симметрияның бұзылуы, суперсимметрия және қосымша кеңістік өлшемдері туралы шығармашылық идеялары үшін» Сакурай сыйлығын табыс етті, бұл идеялар TeV шкаласындағы физика бойынша теориялық зерттеулерді қалыптастырып, көптеген эксперименттерге ықпал етті. 2006 жылы ол Италияның Рим университетінде Катерина Томассони және Феличе Пьетро Чизези сыйлығының иегері атанды. «Бұл сыйлық физика саласындағы ерекше жетістіктерді мойындап, қолдайды. Димопулос Томассони комитеті тарапынан «теориялық бөлшектер физикасының маңызды тұлғаларының бірі» деп бағаланды. Оның суперсимметриялық стандартты модель ұсынысы жоғары энергиялық физика механизмдерін түсінуге көмектесті». Ол 2013 жылы Үлкен адрондық коллайдердің жұмысына арналған «Черешектер қызуы» атты деректі фильмінде пайда болды. Ол АҚШ Ұлттық ғылым академиясының мүшесі болып табылады.