Кіріспе

Жедел сырғанау (ұзақ трасса) жеке рекордтарға негізделген рейтингі.
Адель календары – сырғанаудағы ұзақ трассалы жылдам сырғанау бойынша рейтинг, ол сырғанаушылардың белгілі бір қашықтықтардағы барлық уақыттағы жеке рекордтарына негізделген. Самалг жарыстарындағыдай, сырғанаушының уақыты (секундтармен өлшенетін) әр қашықтық үшін 500 метрлік орташа есептеледі, 3 ондық таңбаға дейін уақыты қысқартылады (дөңгеленбейді) және нәтижелер қосылады – қосындысы неғұрлым төмен болса, соғұрлым жақсы. Самалг жүйесі 1928 жылы Норвегияда енгізілді, ол дәстүрлі 4 қашықтықтан тұратын чемпионаттардағы рейтингтік ұпайларды алмастырды, сонымен қатар самалг жүйесі ойлап табылғанға дейін орнатылған жеке рекордтар негізінде де есептеуге болады. Классикалық Адель календарының қашықтықтары:
Ерлер: 500 м 1500 м 5000 м 10,000 м
Әйелдер: 500 м 1500 м 3000 м 5000 м

Көптеген басқа да комбинациялардағы ұқсас рейтингтерді энтузиастер жүргізеді және олар интернетте қолжетімді.

Қақпақтар

Адель календарындағы ұпай бір турнир үшін емес, конькимен сырғанаушының бүкіл мансабы бойынша есептеледі. Теориялық тұрғыдан алғанда, бұл конькимен сырғанаушыға 4 қашықтықтан самалдық рекорд орнатуды, тіпті осындай турнирде жеңіске жетуді немесе қатысуды көздеместен, Адель календарын басқаруға мүмкіндік береді. Жылдамдықпен сырғанау рекордтары жылдар бойы үлкен қатысу, кәсібиліктің енгізілуі, жаттығу мен іріктеудегі жақсартулар, әсіресе, техникалық даму, уақыт өте келе сырғанаушылардың салыстырмалы жетістіктерін бұрмалау арқылы күрт жақсарды. Салыстыру үшін, 1900 жылдың 1 қаңтарындағы рейтингтің көшбасшысы (Яап Эден) 202.226 ұпай жинады, "орташа" жылдамдығы 35,6 км/сағ болды. 1925 жылы Оскар Матисен 192.860 (37,3 км/сағ), 1950 жылы Аке Сейффарт 188.678 (38,2 км/сағ), 1975 жылы Ард Шенк 166.241 (43,3 км/сағ), ал 2000 жылы Ринтье Ритсма 150.720 (47,8 км/сағ) жылдамдықпен көш бастады. Негізгі техникалық жетістіктердің бірі – 400 метрлік жасанды (мұздатылған) трассаларды енгізу болды, алғашқысы 1958 жылы Гетеборгта ашылды, 1976 жылы Франц Криенбюльдің аэродинамикалық костюмдері, 1986 жылы жабық, климатты бақылаумен жабдықталған трассалар және 1996 жылы «clap skate» конькилері. Тіпті бір мезгілде жарысқа қатысатын конькимен сырғанаушылардың рейтингтік ұпайларына жылдам трассаларда жаттығу және бәсекеге түсу мүмкіндігі зор әсер етеді. Мысалы, 1960 жылдарға дейін конькимен сырғанаушылар ұзақ мерзімді қыраудауға тәуелді болды, бұл оңтүстік ендіктерінде сирек кездесетін жағдай. Биік таулық трассаларына қол жеткізудің әсері 1973 жылдан 1986 жылға дейін ерекше байқалды, осы кезеңде әлемдік рекордтардың көп бөлігі Қазақстандағы Медеоде орнатылды. Бұл трасса теңіз деңгейінен 1691 метр биіктікте орналасқан, сонымен қатар барлық бағытта қолайлы жел соғып тұратын, бірақ кеңес емес конькишілерге сирек қол жетімді болды. 1977–1978 жылдары Адель календарының алдыңғы 10-дығы

Ерлер

Бұл кесте 2024 жылғы 10 наурызға сәйкес дұрыс. Ерекшеленген уақыттар – сол қашықтықтағы қазіргі әлемдік рекордтар. Салыстыру үшін: әлемдік рекордтық үлкен комбинация (ерлердің Аделькалендеріне ұқсас, бірақ бір демалыс күніндегі көрсеткіштер үшін) – 144.740, Иордан Стольц 2024 жылғы 9-10 наурызда көрсеткен нәтижесі. Орын Аты Елі 500 м 1500 м 5000 м 10000 м Самалог 1 Патрик Рост NED 35.74 1:42.56 6:02.98 12:35.20 143.984 2 Джордан Стольц АҚШ 33.69 1:40.87 6:14.76 13:04.76 144.027 3 Шени Дэвис АҚШ 34.78 1:41.04 6:10.49 13:05.94 144.806 4 Свен Крамер NED 36.17 1:43.54 6:03.32 12:38.89 144.959 5 Чад Хедрик АҚШ 35.52 1:42.14 6:09.68 12:55.11 145.289 6 Сверре Лунде Педерсен NOR 35.85 1:42.39 6:07.16 12:56.91 145.541 7 Ховард Бёкко NOR 35.75 1:42.67 6:09.94 12:53.89 145.661 8 Тед Ян Бломен CAN 36.87 1:44.91 6:01.86 12:33.75 145.713 9 Денис Юсуков RUS 35.42 1:41.02 6:11.79 13:12.49 145.896 10 Коен Вервей NED 35.64 1:41.63 6:09.51 13:08.97 145.915

Әйелдер

Бұл кесте 2024 жылғы 10 наурызға сәйкес дұрыс. Осы қашықтықтағы қазіргі әлемдік рекордтар жазылған. Салыстыру үшін: әлемдегі ең кішкентай комбинация рекорды (әйелдердің Аделькалендеріне ұқсас, бірақ тек бір демалыс күніндегі көрсеткіштер) – 154.580, Синди Классенге (18/19 наурыз, 2006 жыл).

| Поз. | Аты | Елі | 500 м | 1500 м | 3000 м | 5000 м | Самалог |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Синди Классен | CAN | 37.51 | 1:51.79 | 3:53.34 | 6:48.97 | 154.560 |
| 2 | Михо Такаги | JPN | 37.12 | 1:49.83 | 3:55.45 | 7:00.08 | 154.979 |
| 3 | Ирен Схоутен | NED | 39.24 | 1:52.12 | 3:52.89 | 6:41.25 | 155.553 |
| 4 | Мартина Сабликова | CZE | 39.23 | 1:53.44 | 3:52.02 | 6:41.18 | 155.831 |
| 5 | Иванье Блондин | CAN | 38.51 | 1:51.76 | 3:56.88 | 6:48.98 | 156.141 |
| 6 | Джой Бёне | NED | 38.69 | 1:52.23 | 3:55.72 | 6:47.72 | 156.158 |
| 7 | Антуанетта Рипма де Йонг | NED | 38.22 | 1:51.72 | 3:55.19 | 6:56.26 | 156.284 |
| 8 | Ирен Вюст | NED | 38.44 | 1:50.70 | 3:58.01 | 6:54.28 | 156.436 |
| 9 | Франческа Лолобриджида | ITA | 39.06 | 1:52.23 | 3:54.43 | 6:51.76 | 156.717 |
| 10 | Марике Грёневуд | NED | 38.57 | 1:53.17 | 3:56.27 | 6:50.77 | 156.748 |