Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Элизабет Коулман Уайт (5 қазан 1871 – 11 қараша 1954) – Нью-Джерси штатының ауыл шаруашылығы саласындағы маман, Фредерик Вернон Ковиллмен бірлесіп егілген мүккектерді (көкжидекті) дамыту және оларды коммерциялық өндірісқа енгізуде қызмет еткен.
Elizabeth Coleman White (October 5, 1871November 11, 1954) was a New Jersey agricultural specialist who collaborated with Frederick Vernon Coville to develop and commercialize a cultivated blueberry.
Өмірбаян
Уайт 1871 жылғы 5 қазанда Нью-Лиссабон қаласында дүниеге келді. Ол квакер ата-анасы Мэри А. Фенвик пен Джозеф Джозиа Уайттің төрт қызының үлкені болды. Элизабет 1887 жылы Филадельфиядағы "Достар" орталық мектебін бітірді. Уайт бірнеше ұйымға мүше болды, оның ішінде Америкалық кранберри қауымдастығының тұңғыш әйел мүшесі және Нью-Джерси штатының Ауыл шаруашылығы департаментінен алғашқы марапат алған әйел болды. 1927 жылы ол Нью-Джерси көкжиек кооперативтік қауымдастығын ұйымдастыруға көмектесті. Уайт АҚШ Ауыл шаруашылығы департаментінің ботанигі Фредерик Ковиллдің «Көкжидек өсірудегі тәжірибелер» атты жарияланымын оқығаннан кейін оған хабарласты. Ковиллге эксперимент жүргізу үшін отбасылық шаруашылығының бос жатқан жерін ұсынғаннан кейін ол Уайтқа көмектесуге келісті. Уайт жерді басқаруға және өсіруге жарамды жабайы көкжидек бұталарын табуға жауапты болды, ал Ковилл ғылыми өсімдіктер туралы білім берді. Қай жабайы көкжидектерді өсіру керектігін таңдау кезінде дәм, түс, пішіні және пісу уақыты сияқты көптеген факторлар ескерілді. Уайт бұталарды табуға көмектесу үшін жергілікті орманшыларды жалдады, оларға кемінде 5/8 дюймдік жидектері бар әрбір бұта үшін бір-үш доллар төледі. Бұталар таңбаланып, кейін Ковилл оларды тамырлап, егіп отырғызды. Олар жинаған 120 жабайы бұтаның тек екеуі ғана Уайт пен Ковиллдің стандарттарына сай келді; олардан мыңдаған гибридтік бұталар өсірілді, олар таңдап өсіру арқылы қазіргі кезде өсірілетін көкжидектерді шығарды. 1916 жылы Уайт пен Ковилл алғашқы көкжидек өнімін сәтті өсіріп, оны Tru Blu Berries деген атпен сатты. Уайт сондай-ақ, конфета қаптамасында қолданылған целлофанды көкжидектерді қаптау үшін пайдалану идеясын ойлап тапты.
White was born on October 5, 1871, in New Lisbon, New Jersey. She was the oldest of four daughters of Quaker parents, Mary A. Fenwick and Joseph Josiah White. Elizabeth graduated from the Friends' Central School in Philadelphia, Pennsylvania, in 1887. > White belonged to several organizations, including being the first woman to become member of the American Cranberry Association and the first woman to receive a citation from the New Jersey Department of Agriculture. In 1927 she helped organize the New Jersey Blueberry Cooperative Association. White contacted United States Department of Agriculture botanist Frederick Coville after reading his publication, “Experiments in Blueberry Culture." Coville was persuaded to help White after she offered her family farm's unused land for Coville to experiment. White was in charge of the land and finding wild blueberry bushes to cultivate while Coville provided scientific plant knowledge. Multiple factors were considered in the process of selecting which wild blueberries to cultivate, including taste, color, shape, and how long it took to ripen. White recruited local woodsmen to aid her in finding bushes deemed fit, paying them one to three dollars for every bush they found with berries that measured least 5/8 inches. The bushes were then tagged, and later uprooted and grafted by Coville. Of the 120 wild bushes they collected, only two met White and Coville's standards; from these they grew thousands of hybrid bushes, which they selectively bred to produce modern cultivated blueberries. In 1916, White and Coville successfully cultivated the first blueberry crop, selling it under the name Tru Blu Berries. White also came up with the idea to package blueberries in cellophane after seeing it used as a candy wrapper.
Бала еңбегі туралы дау
1910 жылы Ұлттық бала еңбегі комитетінің (NCLC) өкілі жусан өсірудегі бала еңбегі туралы есеп жариялағаннан кейін дау туды. Жемсәуір шаруашылықтарының үштен бірін Ж.Ж. White Inc. компаниясы өндіргендіктен, Элизабет Уайт әкесінің компаниясы мен саласын қорғап, есепке қарсы хаттар жазып, сөйледі. NCLC тергеушілері ата-аналардың 14 жасқа дейінгі балаларын күніне он сағат жұмыс істеуге тартып алатынын айтты. Уайт балалардың таза ауада ойнап, ата-аналарының тілегімен қуана жұмыс істейтінін жеткізді. Бұл дау төрт жылға созылды, содан кейін NCLC «The Trenton Times» газетінде есептен бас тартып, Уайттың бейбітшілікке атсалысқан еңбегін мойындады. Уайт сонымен қатар балалардың қыркүйек және қазан айларында егін жинау маусымында мектепке бармайтынын мойындады және осы себеппен мектептен қалғандарға бейресми білім беруді қолдады. Уайт Әйелдер үй миссиялық кеңесімен бірлесіп, кішкентай балаларға бала күтімі қызметін, ал үлкен балаларға бейресми білім беру және ойын-сауық бағдарламаларын ұйымдастырды.
In 1910, a controversy arose when an agent of the National Child Labor Committee (NCLC) issued a report of child labor in the cranberry industry. As one third of the cranberry farms was harvested by J. J. White Inc., Elizabeth White wrote letters and spoke out against the report, defending her father's company and industry. The argument of NCLC investigators was that parents recruited their children under the age of 14 to work ten hour shifts. White argued and reported that children played in the clean air and would gladly work at the request of parents. The controversy continued for four years until the NCLC printed a retraction in The Trenton Times and acknowledged White's efforts as peacemaker. White also conceded that children missed school between the months of September and October due to the harvest, and believed in an informal education for those who missed school due to this reason. White worked with the Women's Home Mission Council to provide babysitting services for younger children and informal educational and recreational programs for older ones.