2000 жылғы НБА финалдық сериясы

Кіріспе

2000 жылғы баскетбол чемпионаты сериясы

2000 жылғы НБА финалы – Ұлттық баскетбол қауымдастығының (NBA) 1999–2000 маусым чемпионатының және маусымдық плей-оффтың шешімі болды. Батыс конференциясының чемпионы «Лос-Анджелес Лейкерс» Шығыс конференциясының чемпионы «Индиана Пейсерс» командасын 4:2 есебімен жеңді. Серия жеті ойынның ең жақсысы принципі бойынша өтті, «Лейкерс» өз алаңында артықшылыққа ие болды. Серияда екі конференцияның да бірінші орын алған командалары қатысты. «Лейкерс» командасының орта шабуылшысы Шакил О’Нил серияның ең құнды ойыншысы (MVP) атанды, бұл оның үш жыл қатарына алған марапатының біріншісі болды. Оның көрсеткіштері (әр ойында 38.0 ұпай, 16.7 доптарды қайтару және 2.7 блок) тарихтағы ең жақсы НБА финалдарының бірі деп есептеледі.

Лос-Анджелес Лейкерс

Лейкерс өткен жылы НБА-дағы ең талантты командалардың бірі болғанымен, 1999 жылғы НБА плей-оффында Сан-Антонио Спёрс командасына қарсы бірде-бір ойын жеңе алмады. Лиганың болашақ чемпионынан 24 күн өткен соң, Лейкерс бас бапкер ретінде Фил Джексонға қол қойды. Майкл Джордан мен алты дүркін чемпион Чикаго Буллз командасын жаттықтырғандығымен танымал Джексон үшбұрышты шабуылды Шакил О’Нил мен Коби Брайантқа негіздеді. Бас менеджер Джерри Уэст О’Нил мен Брайантты Глен Райс, Рон Харпер (Джексонның 1996–1998 жылдардағы «Буллз» командасының құрамында үшбұрышты қастандықпен тәжірибе жинаған) және А. К. Грин (соңғы екі «Лейкерс» командасының мүшесі) сияқты тиімді рөлді ойыншылармен қоршады. Бұл стартерлермен бірге Лейкерс мықты орындыққа ие болды. Роберт Хорри Хьюстон Рокетс командасында чемпиондық тәжірибесімен ғана емес, сонымен қатар периметрде қауіпті және қорғаныс жұлдызы болды. Дерек Фишер қашықтан жақсы ату қабілеті бар қорғанысқа бағытталған ойыншы болды. Рик Фокс Бостон Селтикс командасынан босатылғаннан кейін сатып алынған, Лейкерстің алтыншы ойыншысы болды. Денсаулығы жақсы болғандықтан, Лейкерс тұрақты маусымда үстемдік құрды. Олар 40 ойыннан кейін 33–7 есебімен рекорд жасады, бұл франшиза тарихында 40 ойыннан кейін екінші ең жақсы көрсеткіш, тек 1971–72 жылдарғы Лейкерс 40 ойыннан кейін 37–3 есебімен рекорд жасады. Олар 11, 16 және 19 ойыннан жеңіс тізбесін жасап, 67–15 есебіне жетті, 1992 жылғы Чикаго Буллс және 1986 жылғы Бостон Селтикті НБА тұрақты маусым тарихындағы бесінші ең жақсы көрсеткіш ретінде теңестірді. Көптегендер Лейкерстің финалға жететінін күткенмен, жол қиын болды. Бірінші раундта Лейкерс Сакраменто Кінгс командасына қарсы алғашқы екі ойында жеңіске жетті, бірақ Сакраментода келесі екі ойында жеңіліске ұшырады. Содан кейін Лейкерс 5-ші ойында Сакраментоны 113–86 есебімен жеңіп, конференция жартылай финалында Феникс Санс командасымен кездесті. Лейкерс Санс командасын 4–1 есебімен жеңіп, 4-ші ойында жеңілді. Батыс конференциясының финалындағы 1-ші ойында Портленд Трейл Блейзерс командасына қарсы Рашид Уоллес екі техникалық қателік жасады және алаңнан қуылды; Лейкерс Уоллестің жоқтығынан пайдаланып жеңіске жетті. Трейл Блейзерс келесі ойында шабуылға шығып, Лейкерске осы маусымдағы ең нашар үйдегі жеңілісін 106–77 есебімен сыйлады. Бұл сәтсіздік Лос-Анджелеске әсер етпеді, өйткені олар Портлендте келесі екі ойында жеңіске жетіп, 3–1 есебімен серияны жетекке шығарды. Алайда Лейкерс Трейл Блейзерс командасын бағаламады. Бұрынғы Джексонның басты ойыншысы Скоти Пиппен бастаған Портленд командасы екі ойынды қатарынан жеңіп, шешуші 7-ші ойынға мәжбүр етті. Төреші Дик Баветтаның Трейл Блейзерс командасына қарсы бірнеше даулы қателіктерінен кейін, Портленд төртінші тоқсанда 75–60 есебімен басымдығын жоғалтты. 25–4 есебімен қайта оянған Лейкерс ойынды жеңіп, НБА финалына жолдама алды.

Although the Lakers were one of the more talented teams in the NBA the previous year, they failed to win a single game against the San Antonio Spurs in the 1999 NBA playoffs. Twenty four days after being swept by the eventual league champion, the Lakers signed Phil Jackson as head coach. Jackson, famous for coaching Michael Jordan and the six time champion Chicago Bulls, would build his triangle offense around Shaquille O'Neal and Kobe Bryant. General Manager Jerry West surrounded O'Neal and Bryant with effective role players such as Glen Rice, Ron Harper (who had experience with Jackson's triangle offense as part of the 1996–1998 Bulls), and A. C. Green (member of the last two Lakers championship teams). Along with these starters, the Lakers also possessed a strong bench. Robert Horry not only had championship experience with the Houston Rockets but also was a threat on the perimeter and a defensive star. Derek Fisher was a defensively minded point guard with the ability to shoot well from long range. Rick Fox, acquired after being released by the Boston Celtics, was the Lakers' sixth man. With a healthy O'Neal, the Lakers dominated the regular season. They posted a 33–7 record after 40 games, the second best record after 40 games in franchise history, trailing only the 1971 72 Lakers who posted a record of 37 3 after 40 games. They posted winning streaks of 11, 16, and 19 en route to a 67–15 record, tying the 1992 Chicago Bulls and 1986 Boston Celtics as the fifth best record in NBA regular season history. Although many expected the Lakers to reach the Finals, the road would be a rocky one. In the first round, the Lakers won the first two games against the Sacramento Kings, only to drop the next two games in Sacramento. The Lakers then defeated Sacramento in Game 5, 113–86, to face the Phoenix Suns in the conference semifinals. The Lakers clobbered the Suns, winning the series 4–1 (with their only loss coming in Game 4). In Game 1 of the Western Conference Finals against the Portland Trail Blazers, Rasheed Wallace earned two technical fouls and was ejected; the Lakers took advantage of Wallace's absence and secured victory. The Trail Blazers stormed back in the next game, giving the Lakers their worst home loss of the season in a 106–77 shellacking. This setback did not affect Los Angeles, as they assembled a 3–1 series lead by winning the next two games in Portland. The Lakers underestimated the Trail Blazers, however. Led by former Jackson linchpin Scottie Pippen, Portland won back to back elimination games and forced a series deciding Game 7. Amid several controversial foul calls by referee Dick Bavetta against members of the Trail Blazers, Portland relinquished a 75–60 fourth quarter lead. Rallying back with a 25–4 run, the Lakers won the game and secured a berth in the NBA Finals.

Индиана Пейсерлері

1997–1998 жылғы НБА маусымында «Чикаго Буллз» шығыс конференциясының финалында «Пейсерс» командасын 4:3 есебімен тікелей жеңді. 1998–1999 жылғы НБА маусымы лок-аутпен басталды, бірақ «Индиана» шығыс конференциясының финалына қайта оралды, онда «Нью-Йорк Никс» командасына есе жіберді. 1999–2000 жылғы НБА маусымы «Пейсерс» командасына бірнеше маңызды өзгерістер әкелді. Бұл олардың «Conseco Fieldhouse» аренасындағы алғашқы маусымы болды, сондай-ақ 1993 жылдан бері алғаш рет құрамында «Антонио Дэвис» центрі болмады, ол 1999 жылғы НБА драфтындағы 5-орынға ие болу құқығы үшін сатылды. «Джален Роуз» «Крис Муллин» орнына бастапқы құрамға енді, «НБА-ның ең жақсы жақсарған ойыншысы» сыйлығын жеңіп алды, ал «Остин Кросшер» оның орнына алтыншы ойыншы болды. «Пейсерс» маусымды 7:7 есебімен бастады, бірақ ақырында шығыс конференциясындағы ең жақсы көрсеткіш – 56:26 есебімен аяқтады, соның ішінде өз алаңындағы 25 ойынның үздік тізімі жасалды. «Пейсерс», «Лейкерс» сияқты, плей-оффта да қиындыққа тап болды. «Милуоки Бакс» командасын бес ойында жеңу үшін оларға «Трэвис Бест» ойыншысының шешуші үш ұпайлық лақтыруы қажет болды. «Индиана» екінші турда «Филадельфия 76ers» командасымен кездесіп, алты ойыннан кейін жеңіске жетіп, шығыс конференциясының финалына жолдама алды. «Пейсерс» өзінің қарсыласы «Никс» командасымен кездесіп, бұрынғы жылдардағы жағдайдың өзгеруімен еске қаларлық алты ойындық серияда жеңіске жетті. Осы жеңіспен «Индиана» франшиза тарихында алғаш рет НБА финалына өтті, бұл өткен маусымдағы «Спёрс» командасынан кейін екінші бұрынғы ABA командасы болды.

1-ойын

"Лейкерс" командасы ойынның басынан-ақ үстемдік етті. Бірінші кезеңде "Лейкерс" 20-дан 15 допты (75%) соқты, ал "Пейсерс" 20-дан 7 (35%) ғана соқты. Реджи Миллер бірінші ширектепте барлық талпыныстарын сәтсіз аяқтап, "Лейкерске" 15 ұпайдық басымдық берді. Остин Кросхер екінші ширектепте ойынға қосылып, "Пейсерс" командасын құтқаруға тырысты, 9 ұпай жинап, 4 допты қайтадан иеленді. "Пейсерс" екінші ширектепте қайта оралуға әрекеттенсе де, 12 ұпаймен қалып қойды. Үшінші ширектепте Марк Джексон "Пейсерс" командасын қайта оралуға бастап, "Лейкерстің" басымдығын 2 ұпайға дейін қысқартты. Реджи Миллер де үшінші ширектепте алғашқы ойындық голын соқты, бірақ ол оның соңғысы болды. "Лейкерс" соңғы ширектепте "Пейсерс" командасын 13:2 есебімен жеңіп, 17 ұпаймен жеңіске жетті. Шакил О'Нил 43 ұпай жинап, 19 допты қайтадан иеленді.

2-ойын

Бірінші тоқсанда Лос-Анджелес пен Индиана командалары тең ойнады, екеуі де 28 ұпай жинады. Бірақ, Лос-Анджелес үшін үлкен қайғы болды, Коби Брайант бірінші тоқсанда білезігін бұрап, ойыннан шығып, қайта оралмады. Кейін Джейлен Роуз Коби шабуыл жасағанда, оны құлату үшін әдейі аяғын созып жібергенін мойындады. Брайанттың орнына Рон Харпер кіріп, бүкіл ойында 21 ұпай жинады. Жеңіске жетуге тырысып, Ларри Бёрд "Шақтың үстінен өту" стратегиясын қолданды. Шақ 39 еркін лақтыру жасады, оның тек 18-і дәл болды, бұл НБА тарихындағы ең көп еркін лақтыру жасалған рекорд. Бұл көрсеткіш төмен болғанына қарамастан, Шақ төртінші тоқсанда 16 лақтырудың 9-ын дәл орындап, Лейкерстің көшбасшылығын сақтап қалды. "Pacers" есепті 99–96-ға дейін қысқартып, Шақтың үстінен өтуге тырысты, бірақ Шақ допты алғанда Роберт Хорриге пас берді, ол немесе допты себетке енгізіп қана қоймай, сонымен қатар фол да алды, осылайша есепті 102–96-ға жеткізіп, 111–104 есебімен жеңіске жетті.

3-ойын

Коби Брайанттың бік жарақатын пайдаланып, Индиана ойынға біршама тепе-теңдік әкелді. Кобидің жоқтығы сезілді, себебі «Пейсерс» командасы бірінші ширектерде 11:2 есебімен жеңіліп, 8 ұпайға көш алды. Остин Кросхер екінші ширектерде тағы да өте жақсы ойнады, 8 ұпай жинады, ал «Пейсерс» командасы алаңнан 61% тиянақтылықпен ұпай салды. «Лейкерс» командасы ойынға қайта оралуға тырысты, бірақ сондай жасағанда, Индиана қатарынан 12 ұпай жинап, 17 ұпайға көш алды. «Лейкерс» командасы қиын жағдайда қалды және 3 ұпайға жақындау үшін тағы да ұпай жинауға тырысты, бірақ Реджи Миллер ойын соңындағы барлық айып тастауларын сәтті орындап, Индианаға 9 ұпаймен жеңіс сыйлады.

4-ойын

"Пейсерс" Рик Смитстің алғашқы төрт лақтыруын табысты орындауының арқасында 9-2 есебімен алға өтті. Коби Брайант ауырған білегімен ойнауға тырысты, бірақ бірінші жартылайда бар болғаны 6 ұпай ғана жинады. Брайант пен О'Нил бірінші жартылайда жеке бұзушылықтарға ұшырады (екінші тоқсанның соңына 5 минут қалғанда әрқайсысы үшінші бұзушылықты алды), бірақ Индиана осы мүмкіндікті пайдалана алмады және есепті арттыра алмады. Бұл мәселеге айналды, себебі Коби Брайант 10 ұпай жинады, ал "Лейкерс" Глен Райстың үш ұпайлық лақтыруының нәтижесінде 62-60 есебімен көшбасшылыққа шықты. Ойын төртінші тоқсанға дейін тартысты болды, онда О'Нил мен Реджи Миллер тиісінше 14 және 13 ұпай жинап, ойынды қосымша уақытқа жіберді. Қосымша уақыттың ортасында О'Нил алтыншы бұзушылық жасады, бірақ 21 жастағы Брайант үш маңызды лақтыру орындады, ал "Лейкерс" Джон Саллидің Смитсті тиімді қорғауға тырысуына қарамастан, жеңіске жетті. Смитс пен Миллер Индиананың қосымша уақыттағы барлық 14 ұпайын жинады, бірақ Миллердің соңғы секундтағы үш ұпайлық лақтыруы сәтті болмады, нәтижесінде "Лос-Анджелес" Индианаполисте жеңіске жетті. Шакил О'Нил – "Голден Стэйт Уорриорс" командасының Стивен Каррисі 2016 жылғы НБА финалдарының 6-ойынында бұзушылық жасағанша, НБА финалдарында бұзушылық жасаған алғашқы НБА-ның ең құнды ойыншысы атанды.

5-ойын

Реджи Миллер және "Пейсерс" ойынның басынан бастап үстемдік құрды, бұл Ларри Бердтің Индиана штатындағы жаттықтырушы ретіндегі соңғы ойыны болды. Реджи Миллер ойынға шығып, қатарынан 5 гол соқты, соның ішінде 4 ұпайлық ойын көрсетті. "Пейсерс" ойынның алғашқы 6 үш ұпайлық лақтыруын тигізді. Екінші тоқсанда "Пейсерс" 20 ұпайға жетекке шықты және ақырында 33 ұпаймен жеңіске жетті. Бұл "Лейкерс" үшін 1985 жылғы НБА финалында Бостонға 148:114 есебімен жеңілгеннен бергі ең үлкен жеңіліс болды, бұл "Мемориалдық күннің қырғыны" деп белгілі. 5-ші ойында жеңілгеннен кейін, "Лейкерс" командасы 2000 жылғы НБА плей-оффындағы соңғы ойындардағы көрсеткішін 3-6 есебіне дейін төмендетті (қалған жеңілістер Сакраментоға қарсы бірінші раундтың 3 және 4-ші ойындарында, Финикске қарсы серияның 4-ші ойынында және Портлендке қарсы 5 және 6-шы ойындарында тіркелді). Осының нәтижесінде, серия Калифорнияға қайта оралды.

6-ойын

Екі команда бірінші тоқсанда бір-бірімен соққы алмасып тұрғаннан кейін, Марк Джексон ойын соңында жартылай алаңнан допты лақтырып, қоңырау соққанда Пейсерс командасына 26-24 есебімен үстемдік берді. Олар төртінші тоқсанға дейін алда болуын сақтап қалды. Бірінші жартылайда Пейсерс 12 ұпайға дейін көшбасшылықты сақтап тұрды. Бірақ Лейкерс командасы айырмашылықты қысқартып, 56-53 есебімен үзіліске шықты. Индиана өз артықшылығына тағы екі ұпай қосып, шешуші жетінші ойынға қадам басқандай жағдайға келді. Төртінші тоқсанда ойынның бағыты өзгерді. Лейкерс Дерек Фишер, Роберт Хорри және Рик Фокстан уақтылы үш ұпайдан алып, қарқынға келді. Ойынның шешуші сәті Брайан Шоудың Джейлен Роузден допты ұрлап алуымен болды, одан кейін Шакил О'Нил тепе-теңдікті жоғалтып, Лейкерске көшбасшылықты сыйлады. Пейсерс осыдан кейін ешқашан алға шыға алмады. Лейкерс жеті ұпайға басымдыққа ие болды, бірақ Пейсерс қайта оянып, есепті 103-103 теңестірді. Ұзақ үзілістен кейін Лейкерс бес ұпай қатарынан алып, бақылауды қайта қолға алды. Пейсерс соңғы күшін жинап бақты, бірақ бұл әрекеттері сәтсіз аяқталды, ал Лейкерс 12 жылдан кейін алғашқы чемпиондық титулын жеңіп алды. Шакил О'Нил 41 ұпай жинап, 12 допты қайтарып алды. Ол финалдың ең құнды ойыншысы деп танылды.

Хабар тарату

2000 жылғы НБА финалы АҚШ-та NBC телеарнасында Боб Костас ойынды тікелей баяндап, ал Дуг Коллинз түсіндірме берді. Марв Альберт 1999 жылы оның танымал жыныстық скандалынан кейін NBC Sports-қа қайта жұмысқа алынғанына қарамастан, NBC жағымсыз жарнамадан сақтану үшін Костасты басты баяндаушы ретінде қалдыруды жөн көрді. Алберт кейін келесі маусымда басты рөлге қайта тағайындалды. Ханна Сторм студиялық жүргізуші, ал Исаи Томас, Билл Уолтон және Стив "Снаппер" Джонс студиялық сарапшылар болды. Ахмад Рашад пен Джим Грей жағажайдағы тілшілер болып жұмыс істеді.

Салдары

Бұл Лейкерс үшін 1988 жылдан бері алғашқы НБА чемпионаты болды. Бұл сонымен қатар Лос-Анджелес қаласының алғашқы ірі кәсіби спорттық чемпионаты болды, сол жылы Доджерс 1988 жылғы әлем сериясін жеңіп алды. Бұл чемпионат «Лейкерс» командасының жаңа аренасы – «Стейплс» орталығында өткен алғашқы жылы өтті. 2000 жылдың 21 маусымында «Лейкерс» командасы жеңіс шеруін өткізді. «Лейкерс» командасы «үш торфты» (үш рет қатарынан) жеңіп алды, олар НБА чемпионатын және жылы жеңіп алды, осылайша үш рет қатарынан НБА чемпионатымен жаңа аренаны ашқан алғашқы команда атанды. Алайда, «Лейкерс» командасы соңғы екі плей-офф кезеңінде өз алаңындағы басымдыққа ие бола алмады, оны «Сан-Антонио Спёрс» және «Сакраменто Кингс» командаларына жол берді. Сонымен қатар, «Лейкерс» командасы осы екі команданы да конференция финалында жеңіп шықты. Олар «Филадельфия 76ers» және «Нью-Джерси Нетс» командаларын жеңіп, чемпион атанды. [[2022–23 Индиана Пейсерс маусымы]] бойынша, бұл серия «Пейсерс» командасының НБА финалындағы жалғыз қатысуы болып табылады. Келесі маусымда «Пейсерс» командасы қайта құрылды. Зейнеткерлікке кеткен орталық Рик Смитстің орнына болашақ НБА All-Star ойыншысы Джермен О'Нил келді, ол Дейл Дэвис үшін жасалған келісім бойынша «Портлендтен» сатып алынды. Марк Джексон мен Крис Муллин екеуі де еркін агенттер ретінде клубты тастап кетті. Ларри Бёрд бас бапкер лауазымынан кетті, бірақ кейін «Пейсерс» баскетбол операцияларының президенті ретінде қайта жұмыс істеді. «Пейсерс» командасы Реджи Миллер зейнеткерлікке шыққаннан кейінгі 2006 жылға дейін әр маусымда плей-оффқа қатысты. «Лейкерс» пен «Пейсерс» командалары 23 жылдан кейін тағы да кездесті, бұл бірінші НБА маусымдық турнирінің чемпионаттық ойыны болды, онда «Лейкерс» 123:109 есебімен жеңіске жетті.

Көтерілістер

18 маусымда "Лейкерс" жеңіске жеткен кезде 6000-нан астам жанкүйер "Стейплс орталығының" сыртында жиналып, ойынды тамашалады және кейін жеңісті тойлады. Бірақ жеңіс күні кешкі сағаттарда жанкүйерлердің саны артып, тәртіпсіздік туды, мерекелік шаралар дүрлікке айналды. Жанкүйерлер көшеде көптеген от жақты немесе жақын тұрған көліктерді өртеп жіберді, жағдай тез нашарлап, вандалдар айналасындағы ғимараттарды тонауға және қиратуға кірісті. LAPD зақым келгеннен кейін бірнеше сағаттан соң ғана ден қойғандары үшін сынға ілікті, жалпы зиянның сомасы жарияланбады, бірақ 70 көлік және жергілікті автосалон қирады. Жеңістен кейін болған бұзушылықты көргеннен кейін, иесі доктор Джерри Басс және Мэджик Джонсон вандализмді қатаң айыптап, жанкүйерлерді аймақтан кетуге және бейбіт түрде тойлауға шақырды. LAPD сол сайлау жылы Демократтардың ұлттық конвенциясы үшін қауіпсіздік жоспарларын қайта қарауға мәжбүр болды.