Кіріспе

"Relics" – американдық ғылыми фантастикалық телесериал "Жұлдыздар жолы: Келесі ұрпақ" сериясының 130-шы эпизоды, алтыншы маусымның төртінші эпизоды. Оқиғалар 24-ші ғасырда өтеді, және сериал Федерацияның USS Enterprise D ғарыш кемесінің оқиғаларын баяндайды. Бұл эпизодта, 75 жылдық Федерациялық тасымалдау кемесінің құлауын тергеу барысында, "Энтерпрайз" экипажы капитан Джеймс Т. Кёрктің бұрынғы бас инженері Монтгомери Скотты (Джеймс Духанды) транспортер буферінде тірі күйінде табады. Эпизодта 1959 жылы Фримен Дайсон ұсынған Дайсон сферасы концепциясының ғылыми фантастикалық бейнесі көрсетілген.

Сюжет

"Энтерпрайз" кемесі келемек шақыруына жауап беріп, жақын маңдағы Дайсон сферасын табады. Олар апаттық шақыруды 75 жылдан бері жоғалып кеткен Федерация көлік кемесі "USS Jenolan" кемесінен іздейді, оны сфераның сыртқы қабығына құлап түскенін анықтайды. Командир Уильям Райкер, бас инженер Георди Ла Фордж және лейтенант Ворф "Энтерпрайз" сфераны зерттеген кезде "Jenolan" кемесіне көшеді. Ла Фордж "Jenolan" телепортының екі тіршілік белгісін оның буферінде шексіз уақытқа сақтау үшін қайта жабдықталғанын біледі, бірақ біреуін қалпына келтіру мүмкін емес. Ла Фордж процесті кері қайтарады және қалған белгіні қалпына келтіреді, ол бұрынғы Жұлдыздық Флот офицері, капитан Монтгомери Скотт екенін анықтайды. "Энтерпрайз" бортына оралған Скотт зейнеткерлікте "Jenolan" кемесінде жолаушы болғанын, бірақ кеме Дайсон сферасының гравитациялық өрісіне түскенде, апаттан тек ол және бір офицер аман қалғанын, ал ол оларды құтқару кемесі келгенше "тірі" ұстауға тырысқанын түсіндіреді. Доктор Беверли Крашердің рұқсатымен Скотт кеменің қазіргі технологиясын көруге құштар, бірақ оның ескі білімі қазіргі деңгейден асып кеткенін және оның көмектесу әрекеттері қалыпты жұмыстың кедергісіне айналатынын тез түсінеді. Ла Форджтің бұйрығымен инженерлік бөлімнен кетуге мәжбүр болған Скотт "Ten Forward" бағытына беттейді, және Жұлдыздық Флот кемелерінде нақты алкоголь енді берілмейтінін, оның орнына Скотт ішпеуге шешім қабылдаған "синтехол" берілетінін білгенде қатты таңғалады. Лейтенант-коммандер Дата оған Гуинанның жеке қорындағы белгісіз, күшті жасыл сусынды ұсынады, ол оны өзінің ескі "Энтерпрайз" кемесінің көпірін қайта жасау үшін "Энтерпрайз" голодегінің біріне алып барады. Капитан Жан-Люк Пикард 24-ғасырға бейімделудегі қиындықтары туралы естігеннен кейін Скоттқа қолдау көрсету үшін қосылады, оған Скотт өзін өткеннің реликвиісі деп жариялайды. Пикард жасыл сусынның Гуинанға берген Альдебаран вискиі екенін айтады, екеуі мансаптары туралы әңгімелеседі. Келесі күні Пикардтың ұсынысымен Ла Фордж Скотттың көмегімен "Jenolan" жүйелерінен зерттеу деректерін қалпына келтіруге кіріседі, оның Жұлдыздық Флоттың бұрынғы технологиясы туралы білімін пайдаланады. Осы уақытта "Энтерпрайз" Дайсон сферасының жағында портты табады, бірақ олар жүйелермен байланыс орнатуға тырысқанда, кеме автоматты басқару арқылы Дайсон сферасына тартылады, бұл олардың жүйелерін уақытша тоқтатады. Олар кеме сфераның ішіндегі жұлдызға соқтығысудан бұрын бақылауды қалпына келтіре алса да, жұлдыздың тұрақсыз екенін және экипаж үшін қауіпті үлкен мөлшерде сәуле шығаратынын анықтайды, және сфераның жасаушылары оны ұзақ уақыт бұрын тастап кеткенін болжайды. "Энтерпрайз" сфераның ішінен шығудың жалғыз жолы олардың пайдаланған порты екенін тез түсінеді, бірақ оны өз жағынан қалай ашуға болатынын анықтай алмайды. Ла Фордж "Энтерпрайз" кемесімен байланыс орнатуға тырысқанда, ол жоғалып кеткенін біледі және "Jenolan" кемесінің ұшуға жарамды болуы үшін Скоттпен бірге жұмыс істейді. Олар "Энтерпрайз" тапқан портты табады және "Энтерпрайз" ондағы тұтқынға түсіп қалғанын болжайды. Ла Фордж пен Скотт портты ашып, "Jenolan" кемесін ашық портқа тығып, "Энтерпрайз" қашып кетуі үшін қалқандарын пайдаланады, екі инженерді "Jenolan" кемесінен құтқарып, оны фотондық торпедалармен жояды. "Энтерпрайз" өз миссиясына оралғанда, кеме экипажы Скоттқа "ұзартылған қарыз бойынша" шаттл ұсынады, ол зейнеткерлікке шығу үшін немесе галактиканы зерттеу үшін пайдалана алады. Скотт экипажға алғысын білдіріп, Ла Форджке "Энтерпрайз" кемесінің бас инженері ретінде уақытын барынша тиімді пайдалануды еске салады, содан кейін кемеден кетеді.

Өндіріс

Скоттидің «Энтерпрайз» кемесін қайта құруындағы бастапқы кадрлар «Жәннәттің осы жағы» эпизодынан алынған, ол көк экран арқылы осы эпизодқа енгізілген. Скотти мен Пикардтың әңгімелесетін көпір бөлігі жаңадан салынған; командалық кресло мен руль консолін бастапқыда «Жұлдызды жол» конвенцияларында пайдалану үшін жасаған жанкүйер Стив Хорч ұсынған. Бұл модельді Industrial Light & Magic жасады, ал бұл шаттл «Жұлдызды жол: Deep Space Nine» (1993–1999) телехикаясында көрсетілген Runabout ғарыш шаттлының негізі болды. 2016 жылы «Жұлдызды жол» франшизасының алғашқы эпизодының 50 жылдығын мерекелеу аясында «Relics» франшизаның сол кездегі алты телесериалының эпизодтары ішінде жоғары танымалдылыққа ие болды. The Hollywood Reporter оны франшизаның алғашқы 50 жылындағы ең жақсы 62-ші «Жұлдызды жол» телеэпизоды деп атады, Рональд Д. Мурдың «тамаша сценарийі» және Джеймс Духан мен Левар Бертон актерлерінің жақсы ойынына жоғары баға берді. Сол кезде, франшиза тарихындағы 13 фильмді қоса алғанда, Radio Times Скоттидің USS Enterprise (NCC 1701) холодегі сахнасын (Скотти айтқандай, «қандай да бір A, B, C немесе D жоқ») барлық «Жұлдызды жол» сахналарының 18-і ретінде бағалады, Духан «Скоттиді өзінің қажеттілігінен айырылып қалды деп қорқатын адам ретінде керемет ойнады» делінген. 2017 жылы Variety бұл эпизодты «Жұлдызды жол: Келесі буын» телесериалының ең жақсы 14-ші эпизоды деп атады. 2019 жылы The Hollywood Reporter осы эпизодты «Жұлдызды жол: Келесі буын» сериалдарының ең жақсы 25 эпизодының қатарына енгізді. 2019 жылы Den of Geek осы эпизодты (Star Trek: Short Treks 1-ші маусымның «Қашқыш суретші» эпизоды бойынша) эпизодтар саны бойынша франшизаның төртінші үздік моральдық пьесасы деп бағалады. 2022 жылғы сұхбатында Дж. Д. Пэйн мен Патрик МакКей Скоттиді қоршаған «Relics» эпизодының құпия сюжетінің Ж. Дж. Абрамстың қайта жаңартылған «Жұлдызды жол» фильмдер сериясының төртінші фильмі үшін олар ойлап тапқан оқиғаға бастама бергенін мәлімдеді.

Шығарылымдар

Эпизод 2002 жылдың 3 желтоқсанында АҚШ-та "Жұлдызды жол: Келесі ұрпақ" телесериалының алтыншы маусымдық DVD жинағының бір бөлігі ретінде жарық көрді. 2009 жылдың 17 қарашасында АҚШ-та "Жұлдызды жол: Келесі ұрпақтың ең жақсысы" – 2-томдық DVD жинағының құрамында "Тапестри", "Себеп және салдар" және "Ішкі жарық" эпизодтарымен бірге тағы бір DVD шығарылымы болды. 2014 жылдың 24 маусымында Blu-ray оптикалық дискіде қайта жаңартылған HD нұсқасы жарық көрді.

Новелизация

Автор Майкл Ян Фридманның эпизодты романға айналдыруында ол голодек көрінісін кеңейтіп, «Оригиналды серия» экипажының жастық шағын қайта жасайды, бұл бастапқыда эпизод сценарийінде болған, бірақ түсіру өте қымбат болғандықтан соңғы өндірістен алынып тасталған. Ол сонымен қатар Скоттінің тасымалдау кемесімен саяхатына түсінік қосып, Скотті мен Франклин арасындағы әрекеттесуді көрсетеді, Франклин – Дайсон сферасына құлауға дейін телепортта тұтқындалған экипаж мүшесі. Ол сондай-ақ Дайсон сферасының бастапқыда «қоныстануға жарамды» ішкі бетіне шалғайтын команданың телепорттауын көрсететін қосалқы сюжет желісін қосады. Фридманның аудиокітапқа бейімдеуінде голодек көрінісі телеэпизодтағыдай болады және «Энтерпрайз» экипажының алғашқы құрамы пайда болмайды. Бұл эпизодтың романдық нұсқасы Pocket Books баспасында жарық көрді; ол «Жаңа буын» эпизодтарының «Фарпойнттағы кездесу», «Бірігу», «Төмен түсу» және «Барлық жақсы нәрселер» сияқты бес романдық бейімдеуінің бірі болды.

Қадағалау

Жұлдыздар жолы: Келесі ұрпақ романы, Джордж Зебровски мен Чарльз Р. Пеллегриноның «Дайсон сферасы», 1999 жылдың сәуір айында жарық көрді. Ол эпизодқа жалғас болып табылады.