Кіріспе

1999 жылғы видео ойын

Ace Combat 3: Electrosphere (エースコンバット3 エレクトロスフィア, Ēsu Konbatto Surī Erekutorosufia) – Namco компаниясы PlayStation платформасы үшін жасаған және жариялаған ұрыс ұшу симуляциясы. Ace Combat франшизасының үшінші ойыны, ол 1999 жылы Жапонияда, ал 2000 жылы Еуропа мен Солтүстік Америкада шықты. Ойыншылар ұшақты басқарып, жау эскадрильяларын жою немесе базаны жаудың шабуылынан қорғау сияқты түрлі миссияларды орындауы керек. Namco директорлары Такуя Ивасаки мен Ацуши Шиозава Electrosphere ойынын басқа ұрыс ұшу симуляторларынан визуалды жағынан ерекше етуді көздеді, ал ойын идеялары мен механикасы үшін Ace Combat 2 негіз ретінде пайдаланылды. Сюжеттік желі ойынның маңызды бөлігі ретінде қарастырылды және ойын барысына тікелей әсер ететіндей етіп жасалды. Electrosphere алдыңғы ойындардың қазіргі заманғы тақырыбынан өзгеше, футуристикалық ғылыми-фантастикалық әлем мен ландшафты ұсынады. Ойын жапондық және халықаралық нұсқаларындағы мазмұнның айқын айырмашылықтарымен белгілі; Namco жапондық нұсқаның екі дискілі кампаниясын және кеңейтілген сюжетін сақтап қалуды жоспарлаған, бірақ қаржылық шектеулерге байланысты Солтүстік Америка мен Еуропа үшін ойын қысқартылды. Шағын маркетингтік кампания мен жарнамаға қарамастан, Electrosphere бір миллионнан астам дана сатылды. Жапондық нұсқасы жағымды пікірлер алды және дизайнымен өршіл деп бағаланды. Халықаралық нұсқалары әртүрлі бағаланды, сыншылар мазмұнның жетіспеушілігі мен әсерсіз ойынға қатысты наразылық білдірді. Кері көріп қарағанда, Electrosphere жақсы қабылданды, сыншылар оның амбициясын, сюжетін және серияның ойындылығына енгізген өзгерістерін жоғары бағалады.

Ойын процесі

Ace Combat 3: Electrosphere – ұрыс ұшуын симуляциялайтын бейне ойын. Бұрынғы ойындар сияқты, ол басқа ұшу симуляторларына қарағанда аркадалық форматта ұсынылады. Ойыншылар төрт түрлі фракциядағы 23 түрлі ұшақтың бірін басқарады және өз фракциясына байланысты ойынның 52 миссиясының ішінде таңдаулыларын орындауы керек. Бұл миссиялар жау эскадрильяларын жоюдан бастап, базаны жаудың шабуылынан қорғауға дейін әртүрлі болады. Ойыншының өнері А-дан D-ға дейінгі шкала бойынша бағаланады және нәтижелері титул экранындағы кестеге тіркеледі. Electrosphere Ace Combat негізгі ойынына бірнеше жаңа механика қосады. Олардың бірі – ғарыш кемесін ұшыру мүмкіндігі, ал бір миссия Жер үстіндегі ғарыш кеңістігінде өтеді. Ойыншылар әр миссияның соңындағы ең сәтті жоюларын қайта көре алады. Алғашқы бірнеше миссияда шектеулі мөлшерде ұшақтар мен қарулар таңдауға болады, бірақ қалған ойын уақытында тек біреуін ғана пайдалануға рұқсат етіледі. Миссияларда ойыншының және қарсыластарының фракциялары арасындағы радио сөйлесулері де бар. Ойыншы өз истребителінің айналасында камераны 360 градусқа бұрып, артында не бар екенін көре алады немесе деңгейді жақсырақ тамашалай алады. Ойынның ең ерекше ерекшеліктерінің бірі – тармақталған кезеңдер. Ойынның белгілі бір бөлімдерінде ойыншының іс-әрекеттеріне байланысты сюжет өзгереді, нәтижесінде бес түрлі аяқталудың біріне жетіледі. Даму кезеңінде команда Electrosphere-ді басқа ұрыс ұшу симуляторларынан визуалды жағынан ерекшелендіру және жаңа технологиялық жетістіктер жасау үшін жұмыс істеді. Бұрын Ace Combat 2 үшін музыка жазған Тетсуказу Наканиши, Electrosphere-дің техно және электроника стиліндегі саундтрегінің жетекші композиторы және дыбыс режиссері болды. Алдыңғы ойындарда көбінесе фанк-рок сияқты көңілді мелодиялық музыка болған, ал бұл саундтректе дыбыс дизайны мелодиялық элементтерден гөрі басымдыққа ие, бұл Наканишидің ойынша, ойынның атмосферасына және дизайнына сәйкес келеді. Ойынның басқа да тректерін Кодзи Накагава, Канако Какино, Хироши Окубо және Го Шиина жазды, сондай-ақ Томоко Татсута да үлес қосты. Какино табиғатты және өмірді бейнелеу үшін әлемдік музыка элементтерін өз әндеріне енгізді, сонымен қатар дыбыс бағытына сәйкес болды. Шиина өз тректерінде арпеггиаторды кеңінен пайдаланды және оны пайдалану өте қызықты болды деп есептейді.

Шығару

Namco 1998 жылдың тамызында Ace Combat 3: Electrosphere ойынын жариялады. Ойыннан алынған қысқа видео Ridge Racer Type 4 ойынының жапондық нұсқасымен бірге шығарылған бонус дискіде көрсетілді. Famitsu журналы 1999 жылдың қаңтарында ойынның шамамен 80% дайын болғанын хабарлады. Бірнеше ай бойы сақталған құпиялылықтан кейін, Namco 1999 жылғы Токио ойын көрмесінде Electrosphere-ді World Stadium 3, Dragon Valor және Soulcalibur ойынының Dreamcast нұсқасымен бірге таныстырды, бұл Namco стендінің көп бөлігін құрады. Ace Combat 3: Electrosphere ойыны 1999 жылдың 27 мамырында Namco Inc баспасынан Жапонияда жарық көрді. 26 беттік нұсқаулықпен қатар, ойындағы кейіпкерлер, ұшақтар, сюжет және ойдан шығарылған әлем туралы ақпаратты қамтитын 30 беттік жарнамалық буклет – Ace Combat 3 Electrosphere Portfolio Photosphere де қоса берілді. 2000 жылдың 7 желтоқсанында ойын Жапонияда PlayStation The Best бюджеттік жинағы аясында қайта шығарылды, ал Солтүстік Америкада 7 наурызда. Namco 1999 жылғы Electronic Entertainment Expo (E3) көрмесінде ойынды көрсетіп, көбінесе жағымды пікірлер алды. Аудармаға қаржы тоқтатылғанға дейін, Namco ойынның байланысты сюжеттік желісін жарнамалауды бастаған еді. 2009 жылы барлық 52 миссияға арналған мәтіндік ағылшын тіліндегі аударма жұмысы басталды және 2010 жылы аяқталды. 2016 жылдың желтоқсан айында команда ойынның сюжетін аударған жаңартуларды жариялады. Сол команданың тағы бір жаңартуы 2023 жылдың 13 шілдесінде жарияланды. 2021 жылдың желтоқсан айында "Load Word Team" деп аталатын локализация тобы ойынды итальян тіліне аударды. Кейін, 2023 жылдың 27 мамырында сол команда ағылшын және испан тілдеріне аударма жұмыстарын аяқтады.

Қабылдау

Жапон нұсқасы көбінесе жағымды пікірлер алды. Famitsu қызметкерлері ойынның "керемет" графикасы мен тереңдеген сюжеті, сондай-ақ реализмін жоғары бағалады. Алғашқы шолу кезінде GameSpot-тан Джеймс Миелке ойынның Ace Combat 2 сияқты көңілді болмағанын, бірақ R4: Ridge Racer Type 4 сияқты амбициялық дизайнға ие екенін, жеке тұлғалық кескіндер, әдемі жауынгер ұшақтарының дизайны және егжей-тегжейлі графикасы бар екенін атап өтті. Edge қызметкерлері тармақталған сюжетіне назар салды, бұл ойынды алдыңғы бөлімдерінен гөрі тартымды және сыйлы етеді. Барлық сыншылар ойынды сынаған жоқ; IGN-нің Сэм Бишоп және GamePro-ның доктор Зомби екеуі де ойынның берік және күшті екенін мақтады, Бишоп әсіресе "бұл сіздер сериядан күткендей, қарқынды әуе шайқасының тәжірибесін ұсынады және оны ешқашан артық болмайтын, бірегей стильмен және тартымдылықпен жеткізеді" деді. Сыншылар Electrosphere-дің көптеген егжей-тегжейлі "керемет" графикасын ұсынғанына келісті. Коммерциялық тұрғыдан ойын үміттенгендей сәтті болмады, Namco күткендей үлкен жетістікке жете алмады. Солтүстік Америкада коммерциялық сәтсіздікке ұшырады және бұрынғы ойындарға қарағанда аз сатылым көрсетті. Ойын IGN-нің 2000 жылғы жақсыларының редакторлар таңдауы және оқырмандар таңдауындағы "Шутер" номинациясында жеңіс алды.

Ретроспективті кері байланыс

Ace Combat 3 кейіннен жақсы пікірлер алды, сыншылар оның амбициялық дизайны мен оқиғасын атап өтті. 2019 жылы ойынның 20 жылдығын тойлауға арналған Game*Spark Electrosphere-дің күрделі сюжетін Final Fantasy VII және Ridge Racer Type 4 сюжеттерімен салыстырды, оның тармақталған жол жүйесі сюжетке мағыналы және қызықты әсер ететіні үшін жоғары бағалады. Оларға ойынның футуристикалық атмосферасы мен тақырыбы да ұнады, бұл басқа Ace Combat ойындарынан едәуір ерекшеленді. Game*Spark Electrosphere-ді сериядағы ең жақсы және ең бірегей ойындардың бірі деп атады, сонымен қатар PlayStation Network сияқты платформаларда заманауи цифрлық нұсқасының болмауына өкініш білдірді. "Player.it" журналының авторы Себастьяно Пецциле, Ace Combat 7: Skies Unknown ойынының шығуына орай 2019 жылы ойынды қарап шықты. Ол оның сюжеті мен визуальдік стилін Neon Genesis Evangelion және Ghost in the Shell-мен салыстырды, ал оның кеңейтілген сюжеті бұрынғы ойындарға қарағанда әлдеқайда қараңғы болғанын атап өтті. Пазилль Wipeout-тан әсер алған саундтректі мақтады, бірақ халықаралық нұсқаның мазмұны Air Combat және Ace Combat 2-ге қарағанда нашар екенін сынға алды. GameRevolution үшін жазған Тайлер Трийз де ойынның халықаралық нұсқасына көңілі толмады, оны видео ойындарды оқшаулаудың ең нашар әрекеттерінің бірі деп санайды.