Кіріспе

Моррис округіне қарасты аудан, Нью-Джерси штаты, АҚШ

Уортон – АҚШ-тың Нью-Джерси штатындағы Моррис округіне қарасты аудан. 2020 жылғы АҚШ халық санағы бойынша аудан халқы 7 241 адамды құрады.

Уортон алғаш рет 1895 жылғы 26 маусымда Нью-Джерси штаты заң шығарушы органының шешімімен Порт Орам болып құрылған. Ол Рэндольф және Рокауэй қалашықтарының аймақтарынан бөлініп шықты, бұл бір күн бұрын өткен референдум нәтижелеріне байланысты болды. 1902 жылғы 16 сәуірде сол күні өткен референдум мен 1902 жылғы 27 наурызда қабылданған заңға сәйкес ауданның аты Уортонға өзгертілді. Аудан Уортон болат компаниясының иесі Джозеф Уортонның құрметіне аталған.

Тарих

1831 жылы Моррис каналы Ньюарктан Филлипсбургке дейін, Нью-Джерси штатында, Делавэр өзенінің арғы жағында Лехай каналының соңғы нүктесіне дейін салынды. Саяхаты барысында ол Бунтон, Довер және Порт-Орам қалаларынан өтті. Бұл бағытта ол Моррис округінің кен орындарымен байланысты, кен мен қорытпа темірді тасымалдауға мүмкіндік берді. Дегенмен, оның басты мақсаты – Пенсильвания шахталарынан теңіз жағалауына антрацит көмірін жеткізу үшін Лехай каналын ұзарту болды. Жергілікті тасымалдар антрацит пен темір кенін тасымалдауға көмектесті, ал оның өнімдері жақын арада маңызды кіріс көзіне айналды. Канал бойында кемежайлар мен өнеркәсіп орналасқан жерлер таңдалды, оның ішінде темір зауыттары да бар. 1895 жылғы 28 маусымда Порт-Орам, Ирондейл, Люксембург, Мэривилл және Маунт-Плезант елді мекендерінің сайлаушылары 143-ке 51 дауыспен Порт-Орам борондысы ретінде бірігуге келісті. Бұл аймақтағы ең ірі қауымдастық, ол Довердің батысында 2,25 шаршы миль (6 км²) жерді алып жатыр. Жаңа боронды басқару үшін мэр, алты кеңесші, бағалаушы және жинаушы сайланды. Бұл боронды Моррис каналындағы кен тиеу порты ретінде өмірге келді. Осы сайланған лауазымды тұлғалар (кен басшылары, дүкен иелері, теміржол басшысы және мектеп мұғалімі) темір кенін өндіріп, балқытып, тасымалдайтын елді мекендердің көшбасшыларын білдірді. Ол қыста Филадельфиядағы Мартин Ханс Бойе зертханасында химияны оқыды. Мырыш пен никель өндіруді бастады және біртіндеп Бейтлехем темір зауытының бақылау үлесін сатып алды. Оның бизнес мүдделері кеңейген сайын, ол көмір және темір саудасына қатысқан бірнеше теміржолдың үлесін сатып алды, сондай-ақ Порт-Орамның жанындағы темір кендерін және домендік пештерді сатып алды. 1901 жылы Бейтлехем темір зауытындағы үлесін және 1902 жылы CVRD Inco компаниясына никель зауытын сатқаннан кейін, ол 1909 жылғы қаңтарда қайтыс болғанға дейін Уортонда темір балқытуды қамтитын, ірі және әртүрлі бизнес империясын сатып алып, басқаруын жалғастырды. Уортон сонымен қатар Пенсильвания университетінің Уортон бизнес мектебіне де қаржылай көмек көрсетті. Қала 1902 жылы өткен референдумда оның құрметіне аталды. Уортон 1984 жылы Синди Лоупердің "Time After Time" музыкалық бейнесінің түсірілім алаңының бірі болды.

География

АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, бұл ауданның жалпы аумағы 2,13 шаршы миль (5,51 км2) құрайды, оның ішінде 2,07 шаршы миль (5,37 км2) құрлық және 0,06 шаршы миль (0,14 км2) су (2,63%). Ауданға кіретін, қала құрамына енбеген елді мекендерге Айрондейл, Люксембург, Мэривилл, Маунт-Плезант және Порт-Орам жатады.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы АҚШ халық санағы бойынша бұл ауданда 6,522 адам, 2,304 шаруашылық және 1,590 отбасы тіркелді. Халық тығыздығы бір шаршы мильге 3,039.0 адам (1,173.4/км²) шамасында болды. 2,426 тұрғын үй болды, олардың орташа тығыздығы бір шаршы мильге 1,130.4 (436.4/км²) құрады. Халықтың этникалық құрамы: 75.85% (4,947) ақ нәсілді, 4.57% (298) қара немесе афроамерикалық, 0.18% (12) жергілікті американдықтар, 5.67% (370) азиялық, 0.06% (4) Тынық мұхиты аралдарынан, 9.61% (627) басқа нәсілдер және 4.05% (264) екі немесе одан көп нәсілдің өкілдері. Кез келген нәсілге жататын испандықтар мен латын американдықтары халықтың 40.33% (2,630) құрады.

Жергілікті билік

Уортон Нью-Джерси штатындағы 564 муниципалитеттен 218-і қолданатын муниципалитет формасы бойынша басқарылады, бұл Нью-Джерсидегі ең көп таралған үкімет түрі болып табылады. Басқарушы орган қала әкімі мен кенттік кеңестен тұрады, барлық лауазымдар қарашадағы жалпы сайлаудың бөлігі ретінде партиялық негізде сайланады. Қала әкімі төрт жылдық мерзімге сайлаушылармен тікелей сайланады. Кенттік кеңеске үш жылдық мерзімге кезең-кезеңімен сайланатын алты мүше кіреді, әр жыл сайын үш жылдық цикл бойынша екі орын сайлауға ұсынылады. Уортон қолданатын билік формасы – «әлсіз әкім / күшті кеңес» үкіметі, онда кеңес мүшелері заң шығарушы орган ретінде әрекет етеді, ал әкім отырыстарды жүргізеді және дауыстар тең болған жағдайда ғана дауыс береді. Әкім кеңестің үштен екісінің көпшілік дауысымен қабылданбаған жарлықтарға вето қою құқығына ие. Әкім кеңес мүшелеріне комитеттерді және байланыс мәселелерін жүктеді, ал көптеген тағайындауларды әкім кеңестің кеңесі мен келісімімен жасайды. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, Уортон қаласының әкімі – республикашыл Уильям Дж. Чегвиден, оның өкілеттігі 2026 жылдың 31 желтоқсанында аяқталады. Кенттік кеңестің мүшелері: Кеңес төрағасы Винсент Бинкоски (R, 2023), Сандра Л. Хейс (R, 2023), Роберт Нортон (R, 2025), Паола Васкес (R, 2025), Томас С. Йегер (R, 2024) және Николь Викенхайсер (R, 2024). Довер Уортон қаласымен және көршілес Mine Hill Township, Mount Arlington және Victory Gardens муниципалитеттерін қамтитын бірлескен муниципалдық сотты басқаратын жетекші агенттік болып табылады. 2009 жылы құрылған бірлескен қалалық сот, келісімнің 10 жылдық мерзімі ішінде жыл сайын 250 000 доллардан астам үнемдеуге мүмкіндік береді деп күтілуде.

Федералды, штаттық және округтік өкілдіктер

Уортон 7-ші округтік округте орналасқан және Нью-Джерси штатының 25-ші заң шығару округінің құрамына кіреді.

Саясат

2011 жылдың наурызында Уортон округінде жалпы саны 3258 тіркелген сайлаушы болды, оның ішінде 923-і (28,3%) – демократтар, 935-і (28,7%) – республикашылар, ал 1397-сі (42,9%) – партиялық емес сайлаушылар ретінде тіркелген. Үш сайлаушы либералдық немесе «Жасылдар» партиясының мүшесі ретінде тіркелген. 2012 жылғы президенттік сайлауда демократ Барак Обама 56,0% дауыс (1310 дауыс) алып, республикалық Митт Ромни 43,0% (1006 дауыс) дауысқа ие болды, ал басқа кандидаттар 1,0% (24 дауыс) алды. Округтің 3455 тіркелген сайлаушысы берген 2359 бюллетеньнің ішінде (19 бюллетень жарамсыз деп танылды), сайлауға қатысу деңгейі 68,3% құрады. 2008 жылғы президенттік сайлауда демократ Барак Обама 51,8% дауыс (1326 дауыс) алып, республикалық Джон Маккейн 47,0% (1202 дауыс) дауысқа ие болды, ал басқа кандидаттар 0,7% (19 дауыс) алды. Округтің 3432 тіркелген сайлаушысының 2559 бюллетені салынды, сайлауға қатысу деңгейі 74,6% болды. 2004 жылғы президенттік сайлауда республикашыл Джордж Буш 54,4% дауыс (1334 дауыс) алып, демократ Джон Керри 44,6% (1092 дауыс) дауысқа ие болды, ал басқа кандидаттар 0,5% (16 дауыс) алды. Округтің 3510 тіркелген сайлаушысының 2451 бюллетені салынды, сайлауға қатысу деңгейі 69,8% құрады. 2013 жылғы губернаторлық сайлауда республикашыл Крис Кристи 65,9% дауыс (892 дауыс) алып, демократ Барбара Буоно 32,1% (434 дауыс) дауысқа ие болды, ал басқа кандидаттар 2,0% (27 дауыс) алды. Округтің 3449 тіркелген сайлаушысының 1381 бюллетені салынды (28 бюллетень жарамсыз деп танылды), сайлауға қатысу деңгейі 40,0% құрады. 2009 жылғы губернаторлық сайлауда республикашыл Крис Кристи 52,9% дауыс (848 дауыс) алып, демократ Джон Корзин 36,6% (586 дауыс) дауысқа ие болды, тәуелсіз кандидат Крис Даггет 8,6% (137 дауыс) және басқа кандидаттар 1,1% (17 дауыс) алды. Округтің 3357 тіркелген сайлаушысының 1602 бюллетені салынды, сайлауға қатысу деңгейі 47,7% құрады.

Білім

Уортон ауданының мектептерінде балабақшадан сегізінші сыныпқа дейінгі мемлекеттік мектеп оқушылары білім алады. 2018–19 оқу жылының мәліметтері бойынша, екі мектептен тұратын ауданда 738 оқушы және 73,7 сынып мұғалімі (толық жұмыс күні есебімен) жұмыс істейді, оқушы-мұғалім арақатынасы 10,0:1-ге тең. Аудан мектептері (Білім беру статистикасы ұлттық орталығының 2018–19 оқу жылындағы мәліметтері бойынша) – Мари В. Даффи бастауыш мектебінде K–5 сыныптарда 462 оқушы және Альфред С. Маккиннон орта мектебінде 6–8 сыныптарда 271 оқушы білім алады. 9-дан 12-сыныпқа дейінгі мемлекеттік мектеп оқушылары Рокавей ауданында орналасқан Моррис Хиллс жоғары мектебінде оқиды, ол сондай-ақ Рокавей ауданының және Рокавей қалашығының бір бөлігіне қызмет көрсетеді. 2018–19 оқу жылының мәліметтері бойынша, жоғары мектепте 1279 оқушы және 118,4 сынып мұғалімі (толық жұмыс күні есебімен) жұмыс істейді, оқушы-мұғалім арақатынасы 10,8:1-ге тең. Жоғары мектеп Моррис Хиллс аймақтық жоғары мектеп округінің құрамына кіреді, оған Денвилл қалашығынан келген оқушылар да қатысады, олар Рокавей билігінің және Рокавей қалашығының кейбір бөліктерінен келген оқушылармен бірге Моррис Ноллс жоғары мектебінде білім алады.

Жолдар мен автомобиль жолдары

2010 жылы ауданда барлығы 22,12 миль (36 км) жол желісі болды, оның ішінде 16,67 миль (27 км) муниципалитет тарапынан, 3,31 миль (5 км) Моррис округі тарапынан және 2,14 миль (3 км) Нью-Джерси көлік департаменті тарапынан күтілді. Interstate 80 шамамен 1,1 миль (2 км) қашықтыққа шығыстан батысқа қарай, ал Нью-Джерсидің 15-жолы 0,9 миль (1 км) қашықтыққа солтүстіктен оңтүстікке қарай өтеді.

Қоғамдық көліктер

NJ Transit 880 бағыты бойынша жергілікті автобус қызметін ұсынады, бұл бағыт негізінен бұрынғы MCM10 бағытын ауыстырды.