Лахонтан кесілген трость – Невада штатының балықы, Солтүстік Американың ірі тұтқа балығы. Қазіргі кезде қорғауға алынған, көне Лахонтан көлінде дамыған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Балықтардың түршесі Лахотан қырағы алабұғасы (Oncorhynchus clarkii henshawi) – қырағы алабұғаның ең ірі түршесі және Невада штатының ресми балығы. Ол федералды түрде қорғауға алынған үш түршеден бірі.
Subspecies of fish
Lahontan cutthroat trout (Oncorhynchus clarkii henshawi) is the largest subspecies of cutthroat trout, and the state fish of Nevada. It is one of three subspecies of cutthroat trout that are listed as federally threatened.
Табиғат тарихы
Лахотандық қасарысқан Солтүстік Американың Ұлы алабындағы Трюки өзені, Гумбольдт өзені, Карсон өзені, Уокер өзені, Куинн өзені және бірнеше кіші өзендердің су жүйесінде таралған. Бұл өзендер ежелгі және үлкен Лахотан көлінің салалары болған, мұз дәуірінде көл 7000 жыл бұрын Пирамида көлі және Уокер көлі сияқты қалдықтарға дейін кішірейген. Алайда, Тахо көлі – Трюки өзені Пирамида көліне құятын – әлі де үлкен тау көлі болып табылады. Осы тұрғыдан алғанда, Лахотан қасарысқандары ішкі теңіз сияқты жағдайларда пайда болды. Бұл жерде Лахотан қасарысқандары ірі (1 метрге дейін немесе 39 дюйм) және орташа ұзақ өмір сүретін, шабақтарды және басқа да балықтарды жейтін жыртқышқа айналды. Көлемі үлкен қалдық көлдерде ол жыртқыш ретінде қалуға қабілетті болды, себебі ол жерде жемдік балықтар гүлдене берді, ал өзен ағысы жоғарыдағы популяциялар кішкентай балықтар мен жәндіктермен қоректенуге бейімделуге мәжбүр болды. Кейбір сарапшылар жоғары Гумбольдт өзеніндегі және оның салаларындағы O. c. henshawi түршесін жеке түрше деп санайды, оны O. clarkii humboldtensis немесе Гумбольдт қасарысқан балығы деп атайды, ол үлкен көлдерге емес, кішкентай өзендерде өмір сүруге бейімделген. Кез келген түрше арасындағы ең ірі қасарысқан балығы Пирамида көлінен ауланған Лахотан болды, бірақ одан да үлкен балықтардың әңгімелері мен фотосуреттері де бар.
The Lahontan cutthroat is native to the drainages of the Truckee River, Humboldt River, Carson River, Walker River, Quinn River and several smaller rivers in the Great Basin of North America. These were tributaries of ancient and massive Lake Lahontan during the ice ages until the lake shrank to remnants such as Pyramid Lake and Walker Lake about 7,000 years ago, although Lake Tahoe—from which the Truckee flows to Pyramid Lake—is still a large mountain lake. In this sense, Lahontan cutthroats essentially evolved in inland ocean like conditions. Here, Lahontan cutthroats became a large (up to 1 m or 39 in) and moderately long lived predator of chub suckers, and other fish as long as 30 or The trout was able to remain a predator in the larger remnant lakes where prey fish continued to flourish, but upstream populations were forced to adapt to eating smaller fish and insects. Some experts consider O. c. henshawi in the upper Humboldt River and tributaries to be a separate subspecies, O. clarkii humboldtensis or the Humboldt cutthroat trout, adapted to living in small streams rather than large lakes. The record size cutthroat trout of any subspecies was a Lahontan caught in Pyramid Lake weighing , although anecdotal and photographic evidence exists of even larger fish from this lake.
Адамзат тарихы
Пирамида және Уокер көлдерінің лахонтандық қырғыншылары Невада мен Калифорнияның Пайют тайпасы мен Уошо тайпасы үшін зор маңызға ие болды. Бұл форель, сондай-ақ қазір тек Пирамида көлінде ғана кездесетін cui ui (Chasmistes cujus) – бұл тамақтанудың негізгі көзі болды және аймақтағы басқа тайпалар да оны пайдаланды. 1844 жылғы 16 қаңтарда Джон С. Фремонт пен Кит Карсон Труки өзеніне көтерілгенде, Пирамида көлінен өзенге ұрық шығару үшін келетін алып лахонтандық қырғыншыларының құрметіне оны «Бөдене форель өзені» деп атады. Американың Ұлы Аңғарға қоныстануы осы түрдің дерлік жойылуына себеп болды. 19-шы және 20-шы ғасырлардың басында лахонтандық қырғыншылар көп мөлшерде ауланып, Батыс елдеріндегі қалалар мен кен орындарына жіберілді; бағалаулар бойынша 1860 жылдан 1920 жылға дейін жыл сайынғы аулау мөлшері өте жоғары болды. Мейсон аңғарындағы бөгет Уокер көлінен ұрық шығаруға келетін балықтардың жолын тосқауылдады. 1905 жылы Ренодан төмен орналасқан Труки өзеніндегі Дерби бөгеті Пирамида көлінің ұрық шығару жолына кедергі келтірді. 1907 жылы нашар салынған балық өткелі су ағынынан зардап шекті, ал Фаллон, Невада айманындағы шаруашылықтарға суды дұрыс емес уақытта бұру нәтижесінде бөгеттің астында ұрық шығаруға дайындалған балықтар мен жұмыртқалар қалды. 1943 жылға қарай Пирамида көліндегі қырғыншылар популяциясы жойылып кетті. Тахо көліндегі популяция 1930 жылға қарай бәсекелестік пен туысқа ішкі қосылудың салдарынан, сондай-ақ әкелінген көкжаңбырлы форельмен (cutbows) араласуынан, әкелінген көктей форельдің жыртқыштығынан және осы жат түрлермен бірге келген аурулардан жойылып кетті. Жоғарыдағы ағыстағы популяциялар нашар басқарылған мал жаюдан және суару үшін шамадан тыс су алудан оқшауланып, қырылды, сондай-ақ гибридтеу, бәсекелестік және жергілікті емес сальмонидтердің жыртқыштығы да әсер етті. Бұл маңызды, себебі лахонтандық қырғыншы форель көлдерде де, өзендерде де өмір сүре алады, бірақ олар міндетті түрде өзендерде ұрық шығарады.
The Lahontan cutthroats of Pyramid and Walker Lakes were of considerable importance to both the Paiute tribe and Washoe Tribe of Nevada and California. These trout, as well as cui ui (Chasmistes cujus), a sucker now found only in Pyramid Lake, were dietary mainstays and were used by other tribes in the area. When John C. Frémont and Kit Carson ascended the Truckee River on January 16, 1844, they called it the 'Salmon Trout River', after the huge Lahontan cutthroat trout that ran up the river from Pyramid Lake to spawn. American settlement in the Great Basin nearly extirpated this species. During the 19th and early 20th centuries, Lahontan cutthroats were caught in tremendous numbers and shipped to towns and mining camps throughout the West; estimates have ranged as high as annually between 1860 and 1920. A dam in Mason Valley blocked spawning runs from Walker Lake. By 1905, Derby Dam on the Truckee River below Reno interfered with Pyramid Lake's spawning runs. A poorly designed fish ladder washed away in 1907, then badly timed water diversions to farms in the Fallon, Nevada area stranded spawning fish and desiccated eggs below the dam. By 1943, Pyramid Lake's population was extinct. Lake Tahoe's population was extinct by 1930 from competition and inbreeding with introduced rainbow trout (creating cutbows), predation by introduced lake trout, and diseases introduced along with these exotic species. Upstream populations have been isolated and decimated by poorly managed grazing and excessive water withdrawals for irrigation, as well as by hybridization, competition, and predation by non native salmonids. This is important, as although Lahontan cutthroat trout can inhabit either lakes or streams, they are obligatory stream spawners.
Пирамида көлі мен Трукки өзенінің су сапасы
Пирамида көлі, АҚШ-тың батыс бөлігіндегі екінші ірі табиғи көл – Дерби бөгеті салынғанға дейін, көлден суды басқа бағытқа бұрып жібергенге дейін – бірнеше су сапасын зерттеулердің назарында болды, ең толыққандысы 1980 жылдардың ортасынан бастап жүргізілді. АҚШ Қоршаған ортаны қорғау агенттігінің басшылығымен, 3120 шаршы миль (8081 км²) аумақты қамтитын Трукки өзенінің бассейніндегі жерді пайдалану және сарқыма суларды басқару бойынша қабылданған шешімдердің әсерін талдау үшін кешенді динамикалық гидрологиялық тасымалдау моделі, Динамикалық ағын симуляциясы және бағалау моделі (DSSAM) қолданылды. Бұл талдаулар су алаптарын басқару және Трукки өзеніне құйылатын тазартылған сарқыма суларды басқару саласында тиімді шешімдер қабылдауға мүмкіндік берді.
Pyramid Lake, the second largest natural lake in the Western United States—prior to construction of the Derby Dam, which diverted water from the lake—has been the focus of several water quality investigations, the most detailed starting in the mid 1980s. Under direction of the U. S. Environmental Protection Agency a comprehensive dynamic hydrology transport model, the Dynamic Stream Simulation and Assessment Model (DSSAM), was applied to analyze impacts of a variety of land use and wastewater management decisions throughout the 3120 square miles (8,081 km2) Truckee River Basin. These analyses allowed more competent decisions to be made regarding the watersheds, as well as management of treated effluent discharged to the Truckee River.