Кіріспе

Чарльз Фродшам (15 сәуір 1810 - 11 қаңтар 1871) – көрнекті ағылшын сағат шебері, әлемдегі хронометр жасаушылардың үздіксіз ең ұзақ сауда жасайтын «Чарльз Фродшам & Co» фирмасын құрған. 2018 жылдың қаңтар айында фирма он алты жылдық дамыту жобасынан кейін жаңа хронометрлі сағатты ұсынды. Бұл Джордж Дэниелстің екі импульстік тепе-теңдес механизмін қолданған тұңғыш сағат.

Ерте тарих

Фродшам Ньюгейттегі Bluecoat мектебінде білім алды, содан кейін әкесі Уильям Джеймс Фродшам FRS-қа шәкірт болып, оның жанында хронометр жасауды үйренді. Уильям Джеймс Фродшам – белгілі хронометр жасаушы және Parkinson & Frodsham компаниясының негізін қалаушылардың бірі еді. Чарльз 1830 жылы Гринвичте өткен сыйлықтарды сараптау сынақтарына екі хронометр ұсынды, олардың бірі 2-орынды жеңіп алды. 1836 жылы тоқтағанға дейін Чарльз жасаған тағы тоғыз хронометр осы сынақтарға қатыстырылды.

Кәсіпкерлікпен айналысу

Элизабет Миллге (1813–1879) үйленгеннен кейін көп ұзамай Фродшем No. 7 Финсбери тас жолында өз бизнесін құрды. Ол өте жылдам Лондонның жетекші хронометр жасаушысы ретінде танылды. Тағы бір маңызды хронометр жасаушы, Джон Роджер Арнольд (танымал Джон Арнольдтың ұлы) қайтыс болғаннан кейін, Чарльз 1843 жылы Арнольдтың бизнесін сатып алды және отбасымен бірге бизнес мекенжайын Лондонның 84-ші Стрэндке көшірді. "Арнольд және Фродшам, хронометр жасаушылар" деген сауда белгісімен қызмет көрсету 1858 жылға дейін жалғасты.

Техникалық шеберлік

Чарльз Фродшам – сағат жасау ғылымы туралы көптеген мақалалар жариялаған, өнімді және жоғары бағаланған жазушы болды. Ол Корольдік астроном Джордж Биделл Эйримен көп жылдар бойы хат алмасып тұрды, олардың көп бөлігі Кембридж университеті кітапханасында сақталған. Хаттарда орташа температура қатесі, Томас Эрншоу ұсынған жылдам механизмдер, Гринвич орташа уақыты және Эйридің ремонтуары сияқты тақырыптар талқыланды. 1871 жылы Фродшам "Теңіз хронометрінің тарихы" атты еңбегін жариялады, бұл тақырыптағы алғашқы ағылшын тіліндегі зерттеме болды.

Көрмелер, марапаттар мен медальдар

Фродшам 1847 жылы изохронизм заңдары туралы лекция оқығаны үшін Азаматтық инженерлер институтының Тельфорд алтын медалімен марапатталды. 1851 жылы Ұлы көрмеде ол өзінің уақыт өлшегіштері үшін бірінші дәрежелі медаль алды. Фирма он тоғызыншы ғасырдың соңына дейін өткен ірі халықаралық көрмелерде тағы он төрт медаль мен құрметті аталымдар жеңіп алды. 1862 жылғы Халықаралық көрмеде Фродшам өнімдерін көрмеге қойып қана қоймады, сонымен қатар төрешілердің қатарында болды және сағат жасау бөлімі бойынша толыққанды есеп дайындады.

Вуллиамияның мұрагері

Бенджамин Льюис Вуллиамидің (1780–1854) қайтыс болуымен Фродшам Вуллиами фирмасының жақсы беделін сатып алды, ал Эйридің ұсынысымен Вуллиамиден кейін «Баккингем сарайындағы Ұлыбритания патшайымының сағаттарын бақылаушы және сақтаушы» қызметіне тағайындалып, фирманың әлемдегі жетекші сағат жасаушылардың бірі екенін бекітті.

Сағат жасау қоғамдары

Фродшам Ұлыбританиялық сағат жасау институтының негізін қалаушы мүшесі және кейін вице-президенті болды, сондай-ақ ол 1855 және 1862 жылдары бас шебер ретінде қызмет еткен Сағат жасаушылар құрметті компаниясының мүшесі (ливерьі) болды.

Мұрагерлік және мұрагерлік

Фродшам 1871 жылы бауыр ауруынан қайтыс болды және Лондонның Хайгейт зиратының батыс жағында жерленді. Оның некрологында былай делінген: "Ұзақ және құрметті мансабы кезінде ол сағат жасау ғылымына деген адалдығымен ерекшеленді, осы ғылымды орасан дамытты, ал осы тақырыптағы зерделі еңбектері саладағы мамандар тарапынан беделді деп есептеледі". Чарльздың ұлы Харрисон Милл Фродшам (1849–1922) фирманы басқарды, әкесінің жолын жалғастырып, өзінің сағат жасау туралы теориялық материалдарын жариялады, соның ішінде "Ремонтерлер туралы шолуға материалдар" атты маңызды мақалалар сериясы жарық көрді. Фирма Гринвич сынақтарына теңіз хронометрлерін жеткізуді жалғастырды, осы іс-шарада үлкен жетістіктерге қол жеткізді. 1831 және 1920 жылдар аралығында Адмиралтейство алпыс Чарльз Фродшам теңіз хронометрін, сондай-ақ бірнеше қалта хронометрін және палубалық сағаттарды сатып алды, ең танымалдары – Гринвич уақытының ханымы Рут Белвилл қолданған сағат, қазір Белмонттағы Лорд Харрис коллекциясында сақталуда.

Дәл уақытты есептеу

ХІХ ғасырдың екінші жартысында фирма жаңадан салынып жатқан әлемдік обсерваторияларды, атап айтқанда Австралиядағы Сидней мен Мельбурндағы; Италиядағы Падуа, Палермо және Неапольдегі; сондай-ақ АҚШ-тағы Гарвард пен Ликтегі обсерваториялармен жұлдыздық реттегіштермен қамтамасыз етті. Стандартты, жоғары сапалы қалта сағаттары мен үй сағаттарын өндіруден бөлек, фирма Tourbillon және Karrusel сағаттары сияқты күрделі сағаттарды жасауға маманданған, олардың көптегені обсерваторияларда сынақтан өтті және көбінесе жоғары бағаланды. Чарльз Фродшамның турбильоны No 09182 (қазір Белмонттағы Лорд Харрис коллекциясында сақталады) Киу обсерваториясында сынақтан өткен ағылшын сағаттары арасындағы ең жоғары көрсеткіш – 93,9 баллды иеленеді. Мұндай сағаттар AD және Фмз әріптерімен белгіленген. Бұл 1850 жылғы Anno Domini жылының шифры, «Frodsham» сөзіндегі әріптердің сандық тізбегінен және нөлді білдіретін Z әрпінен тұрады. Фирма осы күннен бастап бірінші сапаны көрсету үшін осы әдісті қолданды.

Корпоративтік тарихы

1884 жылдан бастап фирма Чарльз Фродшам және Ко. атымен сауда жасады, 1893 жылы тіркелді және 1895 жылы 115 Нью-Бонд көшесіндегі жаңа ғимаратына көшті. 1911 жылы жақын орналасқан Деринг көшесінде жылдамдық көрсеткіштері мен автомобильдерге арналған сағаттарды сату үшін жаңа филиал ашылды. 1914 жылы фирманың негізгі қызметі Лондонның Оңтүстік Молтон көшесі, 27-ға көшірілді, ол 1941 жылы болған әуе шабуылынан келген ауыр зақым салдарынан 62 Beauchamp Place-ке көшкенше сол жерде қалды. 1940-жылдардың соңынан 1970-жылдарға дейін фирма 173 Бромптон-роудта орналасып, камин және көлік сағаттарын жасауға баса назар аударды. 1997 жылы компания 32 Bury Street, St. James-тегі жаңа сауда орындарына көшіп, Шығыс Сассексте өндіріс және қалпына келтіру шеберханасын ашты, ол бүгінге дейін ағылшын сағат жасау өнеріндегі дәлдік сағаттарға маманданған қызметін жалғастыруда.