Кіріспе

Тәуекел факторлары мен күрделілігіне байланысты апаттардың болуы мүмкін жағдайда, апаттарды болдырмауға сәтті қол жеткізген ұйым – жоғары сенімділік ұйымы (HRO) деп аталады. HRO зерттеулеріндегі маңызды мысалдарға апаттар (мысалы, Үш Майл аралы ядролық оқиғасы, «Челленджер» және «Колумбия» апаттары, Бхопалдағы химиялық ағып кету, Чернобыль апаты, Тенерифедегі әуе апаты, Манн Гулч орман өрті, Ирактағы «Black Hawk» достық өрт оқиғасы) және әуе қозғалысын басқару жүйесі, әскери-теңіз кемелері, ядролық энергетика саласындағы операциялар сияқты HRO-лар кіреді.

Сипаттамалары

Жоғары тәуекелді салалардағы табысты ұйымдар өздерін үнемі "қайта жаңартуда". Мысалы, оқиға басқару тобы гараждағы өрт деп ойлаған оқиғаның қауіпті материалдармен байланысты оқиғаға айналғандығын білгенде, жауап беру ұйымын толыққанды қайта құруға кіріседі. Жоғары сенімді ұйымдардың (HRO) бес қасиеті анықталды, олар күтпеген жағдайларға тап болғанда тиімді жұмыс істеуін қамтамасыз ететін "сақ болу" үшін жауапты. Көңілдің аууын тудыратын нәрсеге ден қою HRO аномалияларды жүйедегі проблеманың белгілері ретінде қарастырады. Ұйымдық әлсіздіктердің кішігірім қателерге әсер етуі үлкен проблемаларға да себеп болуы мүмкін, сондықтан қателер дереу хабарланады, проблемалар анықталып, түзетіледі. Түсіндіруді оңайлатуға қарсылық HRO жұмыс ортасын және нақты жағдайды жан-жақты түсіну үшін қасады түрде шаралар қолданады. Олар жұмыс ортасының өте күрделі екенін түсінеді, сондықтан проблемалардың басталуын және аяқталуын анықтау үшін жүйе шекарасынан асып, тәжірибе мен пікірлердің алуан түрлілігін бағалайды. Операцияларға сезімталдық HRO күтпеген өзгерістерге үнемі сезімтал. Олар жүйелердің қауіпсіздігі мен қауіпсіздік кедергілерін және бақылауларын қадағалайды, олардың орнында қалуын және дұрыс жұмыс істеуін қамтамасыз етеді. Жағдайды бағалау HRO үшін өте маңызды. Төзімділікке ұмтылу HRO қателерді анықтау, оларды шектеу және олардан қалпына келу қабілетін дамытады. Қателер бола береді, бірақ HRO оларға тойтарыс береді. Сарапшылыққа құрмет көрсету HRO әдеттегі операциялар кезінде стандартты коммуникациялық иерархияны сақтайды, бірақ қиын жағдайларда мәселені шешу үшін тәжірибелі адамға басымдық береді. Дағдарыс кезінде шешімдер алдыңғы қатарда қабылданады және билік проблеманы шеше алатын адамға ауысады, олардың лауазымына қарамастан. Алғашқы зерттеулер мен HRO теориясын тәжірибеде қолдану жоғары тәуекелді салаларда жүргізілгенімен, зерттеулер әртүрлі салалар мен жағдайларды қамтиды. Денсаулық сақтау соңғы жылдары ең көп қолданылатын сала болып табылады. Экипаж ресурстарын басқарудың қолданылуы HRO басшылары үшін құзыретті мінез-құлық жүйелерін бағалау және түзетуді қажет ететін маңызды сала болып табылады. Орман өрттері әлемде жыл сайын күрделі және өте динамикалық дағдарыстық жағдайларды тудырады. АҚШ-тың орман өрт сөндірушілері, көбінесе Инцидент басқару жүйесін пайдаланып, агенттіктер аралық икемді инциденттерді басқару топтарына біріктіріледі, бүгінгі мега өрттерде "қаосты реттеуге" ғана емес, сонымен қатар дауылдар, су тасқыны және жер сілкінісі сияқты "барлық қауіпті оқиғаларға" да шақырылады. АҚШ-тың Орман өртінен алынған сабақтар орталығы 2002 жылдан бері орман өрті қауымдастығына жоғары сенімділік туралы білім мен оқытуды ұсынып келеді. HRO мінез-құлқы алдын ала сезіну және төзімділік сияқты жоғары тиімді дағдыларға айналуы мүмкін. Жоспарлай алатын нәрселерде жоғары өнімділікке ұмтылатын ұйымдар HRO-ға айналуы мүмкін, олар анықтамасы бойынша жоспарлана алмайтын күтпеген оқиғаларды тиімді басқара алады.