Кіріспе

Канадалық саясаткер, канадалық өнер тарихшысы Марта Луиза Мунгер Блэк (Martha Louise Munger Black OBE; 1866 жылғы 24 ақпан – 1957 жылғы 31 қазан) – канадалық саясаткер. Блэк Канаданың Төменгі палатасына сайланған екінші әйел адам болды.

Өмірбаян

Марта 1866 жылдың 24 ақпанында Иллинойс штатының Чикаго қаласында Джордж пен Сюзан Мунгер отбасында дүниеге келді. Анасының төрт жыл ішінде туған бес баласы болды, олардың арасында тек Марта ғана тірі қалды. Одан кейін Джордж және Белл есімді екі кіші інісі дүниеге келді. Әкесі Чикагодағы Ұлы өртте кір жуу бизнесін жоғалтты, бірақ қайтадан табысқа жетіп, Блэкке жайлы, жоғары дәрежелі балалық шақ сыйлады. Ол Индиана штатындағы Сент-Мэри колледжінде білім алды, бұл мектепті қасиетті Крест әпкелері басқарды. Марта 1887 жылы Уилл Пурдиге тұрмысқа шықты. Олар Уоррен мен Дональд есімді екі ұлды тәрбиеледі. Марта мен Уилл 1899 жылы Клондайк алтын ірісіне қатысуды жоспарлады, бірақ Уилл бас тартып, Гавайиге кетті. Марта Уиллге Гавайиде қосылмады, керісінше 1898 жылы ағасымен бірге Клондайкқа сапар шегуді жөн көрді. 1898 жылы ол Чилкут асуынан өтіп, Канадаға кірді, мақсаты Клондайктегі алтын ірісіне қатысу еді. Ол әкесі қаржылаған және капитан Эдвард Спенсер басқарған топпен бірге саяхаттады. Топқа оның ағасы Джордж және туысы Гарри Пичи де кірді, олар 5 тамызда Доусон қаласына қайықпен жетті. Олар ағаш үй салып, онда 1899 жылдың 31 қаңтарында Марта мен Уиллдің үшінші ұлы Лайман дүниеге келді. Марта Чикагоға оралды, ал 1900 жылы Клондайкқа қайта оралды. Ол алтын кен орындарын іздеу арқылы, сондай-ақ ағаш кесу және алтын кенін ұсақтау зауытын басқару арқылы күнкөріс жасады. 1904 жылы ол Джордж Блэкке тұрмысқа шықты, ол кейіннен 1912-1916 жылдары Юконның комиссары болды. 1935 жылғы федералды сайлауда ол ауру күйеуінің орнын басып, Юкон округінен тәуелсіз консерватор ретінде сайланды. Ол Канаданың Парламентінің Төменгі палатасына сайланған екінші әйел болды. 1938 жылы «Менің жетпіс жылдығым» атты автобиографиясын жариялады. Бұл еңбек оның өмірінде «Менің тоқсан жылдығым» деп жаңартылып, қайта басылды, ал кейіннен оның өлімінен кейін 1998 жылы «Марта Блэк: Доусон алтын далаларынан Парламент залына дейінгі оқиғасы» деген атпен қайта басылды. Блэк 1957 жылдың 31 қазанында 91 жасында Уайтхорста қайтыс болды. Ол қаланың Пионерлер зиратына жерленді.

Құрметтер мен марапаттар

1917 жылы ол Ұлыбританияда оқыған Юкон туралы лекциялар сериясы үшін Корольдік географиялық қоғамның мүшесі атанды. 1946 жылы Юконның мәдени және әлеуметтік дамуына қосқан үлесі үшін Британ империясы орденінің офицері болды. 1986 жылы Канада жағалау күзетінің көп мақсатты, ұзаққа шыдайтын кемесі оның құрметіне "Марта Л. Блэк" деп аталды. Кеме Квебек аймағында теңіз жүзеді. 1997 жылы Канада почтасы оның құрметіне 0,45 долларлық марка шығарды. Юкон аймағындағы Марта Блэк тауы оның есімімен аталады.