Кіріспе

Өңдеу қабілеті – артық су ағысып кеткеннен және төмен қарай қозғалу жылдамдығы азайғаннан кейін топырақтағы ылғалдың немесе судың мөлшері. Бұл әдетте біртекті құрылымы мен текстурасы бар, су өткізгіш топырақта жаңбырдан немесе суарудан кейін 2–3 күн өткен соң орын алады. Өңдеу қабілетінің физикалық анықтамасы (θfc символымен белгіленеді) – гидравликалық бас немесе сору қысымы -33 кПа (немесе -0,33 бар) болатын топырақта сақталатын судың көлемі. Бұл термин Израильсен мен Уэст, сондай-ақ Франк Веймейер мен Артур Хендрикссон есімдерімен байланысты. Веймейер мен Хендрикссон бұл өлшеудің шектеулерін түсіндірді және оның көптеген факторларға тәуелді екенін, демек, нақты тұрақты емес (нақты бір топырақ үшін) екенін атап өтті, бірақ бұл топырақтың су ұстау қабілетін бағалаудың практикалық тәсілі болып табылады. Өңдеу қабілеті Лайман Бриггстің ылғал тепе-теңдігі тұжырымдамасын жетілдіреді. Веймейер мен Хендрикссон 1949 жылы Калифорниядағы фермерлер үшін су пайдалану тиімділігін арттыру мақсатында осы тұжырымдаманы ұсынды. Өңдеу қабілетін анықтау үшін топырақ профилін ылғалданғаннан кейін судың мөлшерін өлшеу, оны жабу (булануды болдырмау үшін) және профильдегі топырақ ылғалдығының өзгеруін бақылау қажет. Өзгеріс жылдамдығы салыстырмалы түрде төмен болған кездегі су мөлшері дренаж тоқтағанын көрсетеді және осыған байланысты далалық қабілет деп аталады, сондай-ақ дренаждың жоғарғы шегі (DUL) деп те аталады. Лоренцо А. Ричардс пен Уивер топырақтағы судың мөлшері -33 кПа (немесе -0,33 бар) потенциалында сақталатынының, далалық қабілетпен (құмды топырақтар үшін -10 кПа) тығыз байланысты екенін анықтады.

Сын

Бұл тұжырымдамаға қарсы пікірлер де бар; далалық сыйымдылық – статикалық өлшем: далада ол бастапқы су мөлшеріне, судың қайта таралуы басталар алдындағы ылғалдану тереңдігіне және уақыт өте су мөлшерінің өзгеру қарқынына байланысты. Бұл жағдайлар нақты бір топыраққа ғана тән емес.