Кіріспе

Бұрынғы Әскери-теңіз күштерінің (Navy SEAL) шағын суасты қайығы суасты кемелерінен жөнелтілді.

|

Құрғақ шайқас суасты қайығы (жоспарланған)
|Түрлері=
|Бағасы=885 миллион доллар (жалпы сомасы)

Миссия

ASDS арнайы операциялар күштерінің жасырын немесе құпия миссияларды орындау қажеттілігін қанағаттандыру үшін жасалды. Ол, су астында ұзақ уақыт бойы суыққа шыдай алмаудан ұрыс жүзушілерінің жауынгерлік қабілетін төмендетіп, операциялық радиусын шектеген және су астындағы навигация мүмкіндігін қиындатқан SEAL-дың ылғалды жеткізу құралын (SDV) алмастыру мақсатында жобаланды. SDV-нің қашықтығын шектеуші фактор отын немесе аккумуляторлар емес, судың температурасы, себебі теңіз пілтіктері тіпті гидрокостюм кигенімен де суық суда белгілі бір уақыттан артық қала алмайды.

Даму

ASDS-ті анықтау үшін алғашқы зерттеу 1983 жылы жүргізілді. 1980-жылдардың соңында бәсекелестік концептуалдық жобалар әзірленді, 1993 жылы ұсыныс сұрау хаты жарияланды, ал ASDS-ті жобалау және құрылысы бойынша алғашқы келісімшарт 1994 жылы жасалды. Ақырында, шығындар, техникалық және сенімділік мәселелері шешілмейтін болып шықты. Бастапқы жоспарланған 2000 жылы пайдалануға берілмей, сынақтар жалғасты және алғашқы қайық 2003 жылдың шілдесіне дейін жеткізілмеді. 2007 жылы жарияланған бағдарламаның тәуелсіз GAO аудиті шығындардың артуына негізгі мердігер Нортроп Грумманды, олардың уақыт және шығын бағалауларын орындамағаны үшін, сондай-ақ Әскери-теңіз күштерін ASDS-ті "қалай бар, солай" қабылдағаны және Нортроп Грумманды шығындардың артуы мен кешігулер үшін жауапкершілікке тартпағаны үшін кінәлі деп тапты. Қаржыландыру Конгресс арқылы Арнайы операциялар бас қолбасшылығына (SOCOM) бөлінді. Теңіз күштерінің терең суға түсу кеңсесі техникалық жобалау агенті және бағдарламалық кеңсе ретінде таңдалды. Техникалық көмек Флорида штатының Панама-Сити қаласындағы Теңіз күштерінің эксперименталдық суға түсу бөлімі, Коронадодағы Теңіз күштерінің арнайы операциялар бас қолбасшылығы, Норфолк, Вирджиния штатындағы 2-ші ТММ жеткізу тобы және Тампа қаласындағы Арнайы операциялар және сатып алу логистикасы (SOAL) бас қолбасшылығымен (SOCOM) қамтамасыз етілді. Ірі су асты кемелерінде қолданылатын қазіргі жүйелерге тым көп орын және қуат қажет болды. Кіші су асты кемелеріндегі қазіргі жүйелерде ұрысқа қажетті қуаттылық пен пайдаланудың қарапайымдығы жетіспеді. Ірі су асты кемелеріне қажет емес ішкі жылыту және салқындату жүйелері, судың бетіне жақын жылы немесе суық суларға енетін кіші су асты кемелері үшін қажет болды. Навигация – шабуылдық су асты кемелері үшін жасалған, бірақ жай су маневрлері үшін қажет болған сонар жүйелері үлкен, қуатты және шамадан тыс жылу шығарды. Құрылыс – жобалаушыларға толыққанды ядролық су асты кемесінің соққыға төзімділігі, корпусы және құбыр жүйелері талаптары қойылды, бұл үкіметтің алдыңғы кезеңдерде сұраған "жарғақты" жобалау тәсілдерін жоққа шығарды. Үлкен құбырларды және қалың корпусты орналастыру үшін басқа жүйелерді жеңілдету қажет болды. (GAO және RAND есептеріне сілтеме жасаңыз.) Қысым корпусы HY 80 қорытпа болаттан жасалды (ірі ядролық су асты кемелері сияқты), ал аккумуляторлар корпустың астына ілінген титан қорытпасынан жасалған 14 бөлек қысымды корпусқа орналастырылды. Сыртқы беттер, басқару беттері, мұрын және құйрық су асты кемесіне аэродинамикалық пішін беру үшін шыны талшық композитынан жасалды. Қысым корпусы үш бөлімнен тұрады: операциялық бөлім (алдыңғы жағы), онда су асты кемесі басқарылады және пилотталады; суға түсу камерасы (орталық бөлігі); және әскер тасымалы бөлімі (артқы жағы), онда арнайы операциялар жасаушылары мен олардың жабдықтары тасымалданады.

Күшін жою

2006 жылдың сәуірінде жаңа су асты кемелері бағдарламасы тоқтатылды және Northrop Grumman компаниясына тоқтату туралы хабарланды. Ағымдағы су асты кемесі 2008 жылдың қараша айында "ауыр өрт" кезінде зақымданғанға дейін әлі де әзірленуде және пайдаланылып келді. Өрттің себебі әлі анықталған жоқ. Өрт пен судың зақымдануының күшті болуын ескере отырып (шағын су асты кемесі алты сағат бойы жанып, екі апта бойы мөрленген күйде қалды), кемені құтқару өте қиын болды. Жөндеу жұмыстарына 237 миллион доллар жұмсалуы күтілуде.

Келесі бағдарламалар

Advanced SEAL Delivery System тоқтатылғаннан кейін, Әскери-теңіз күштері Бірлескен көп мақсатты суасты кемесін (Joint Multi Mission Submersible) іздестірді, бірақ бұл жоба 2010 жылы құнына байланысты тоқтатылды. Бұл тоқтатылған жобалар мен қазіргі уақытта қолданыстағы ТМД жеткізу құралы (SEAL Delivery Vehicle) Жағалау суларындағы жауынгерлік суасты кемесімен (Shallow Water Combat Submersible) алмастырылатын болады.

Қуаттары

Екі су асты кемесі ASDS-ті қолдану үшін өзгертілді, ал екіншісі мини-суасты кемесін қолдану қабілетімен салынды. Жоспарлаушылар бастапқыда ASDS-ті бір су асты кеме офицері және бір SEAL басқаруы тиіс деп ойлаған. Бұл алғашқы сынақтар мен операциялық бағалау кезінде орын алды. Суасты кемесі екі пилоттан басқа 16 SEAL-ды тасымалдауға арналған. STD (Суда жүзуші тасымалдау құрылғысы) сияқты кіші жүзу құралдары ішкі жағында (негізінен кіші скутерлер) тасымалдануы мүмкін, ал кішкентай шабуылдық резеңке қайықтары (CRRC) немесе кішкентай надуыналы қайықтар (IBS) ішкі сақталуы мүмкін. Дегенмен, су асты кемелеріндегі қауіпсіздік және кішкентай кеңістіктердегі отын мәселелеріне байланысты мұндай қайықтарда бензиндік қозғалтқыштар болмайды, сондықтан оларды ескекпен немесе кішкентай электр қозғалтқыштарымен жүргізуге тура келеді. ZODIAC сияқты жартылай қатаң, қатаң корпусты және қатаң корпусты надуыналы қайықтарға орналасу мүмкін емес.