Кіріспе

Густав Мора сағаттары – Швецияның Даларна провинциясындағы Мора қаласында жасалған және сол қаланың атын алған ұзын қабырға сағаттары. Олардың өндірісі 18 ғасырдың соңында басталып, 19 ғасырдың көп бөлігінде жалғасты, бірақ жаңа үлгілер мен арзан жаппай өндіріс әдістерінің күшейген бәсекесіне көніп, тоқтатылды.

Тарих

Мора сағаттарының беттерінде көбінесе "A A S Mora" деген жазу кездеседі – бұл Мора ауданындағы алғашқы сағатшы ретінде танылған Эстнордан шыққан Кранг Андерс Андерссонның (1727-1799) әріптері. 1792 жылғы сағат механизмінде оның әріптерінің табылуы, сол кезде сағат өндірісінің гүлденгенін көрсетеді. Морадағы осы кооперативтік сағат жасау, ауыл шаруашылығы жағынан қиын аймақтағы шаруа отбасыларына қосымша табыс әкелді. Әр отбасы қажетті бөліктердің бірін немесе бірнешеуін жасаумен "мамандасатын" еді. Дайын сағат көбінесе корпуссыз сатылатын, ал сатып алушы оны жасауды тапсыратын, көбінесе жергілікті шеберлерге. Осының нәтижесінде сағат корпустарының әртүрлілігі пайда болды. Швеция ішінде Мора сағаттарының стиліне қатысты аймақтық ерекшеліктер бар. Солтүстік Швецияда жасалған Мора сағаттарының стилі, негізгі пішіні бір болғанымен, Оңтүстік Швецияда жасалған сағаттардан айқын ерекшеленді. Гуннар Пиппингтің есебуынша, 19 ғасырда 50 000-нан астам Мора сағаттарының механизмдері жасалған. Өндірістің ең жоғары шағында жылына 1000-ға жуық сағат шығарылды. Бірақ 80 жылдың ішінде арзан неміс және американдық сағаттармен бәсекелестік осы қолөнер кәсібінің тоқтауына себеп болды. Осы кезеңде жасалған Мора сағаттарының стилінде де аймақтық айырмашылықтар болды.

Механизм

Сағаттар сегіз күндік механизмге ие және сағат механизмінің үстіне орнатылған екі қоңыраумен немесе спиральды сымдан жасалған гонгпен сағатты хабарлайды. Салмақтары құйма темірден жасалған.