Төртінші контейнерлерден құрылыс салу

Кіріспе

Модульдерді пайдаланып салынған ғимараттар, мысалы, жүк контейнерлері.

Жүк контейнерлері архитектурасы – болаттан жасалған интермодальды контейнерлерді (жүк контейнерлерін) негізгі құрылымдық элемент ретінде пайдаланатын архитектура түрі. Оны сондай-ақ "карго" және "архитектура" сөздерінің қосылуынан пайда болған cargotecture немесе arkitainer деп те атайды. Бұл архитектура түрі көбінесе шағын үйлер қозғалысымен және экологиялық тұрамырлық қозғалысымен байланысты. Контейнерлерді құрылыс материалы ретінде пайдалану олардың мықтылығы, кең таралғандығы, төмен құны және экологиялық қасиеттерінің арқасында күннен-күнге танымал болып келеді.

Артықшылықтар

Олардың пішіні мен материалына байланысты, жүк контейнерлерін әртүрлі жолдармен бейімдеуге болады және оларды әртүрлі мақсаттарға сәйкес өзгертуге болады. Стандартталған өлшемдері мен әртүрлі біріктіру механизмдері осы контейнерлерді модульді етеді, оларды модульдік дизайнды ұстанатын үлкен құрылымдарға оңай біріктіруге мүмкіндік береді. Бұл құрылысты кеңейтуді де жеңілдетеді, өйткені үлкен құрылымдарды құру үшін жаңа контейнерлерді оңай қосуға болады. Бос болған кезде жүк контейнерлерін 12 бірлікке дейін үйілуге болады. Жүк контейнерлері биік бағаналарға тігіліп, ауыр жүктерді тасымалдауға арналғандықтан, олар мықты және берік. Олар мұхит кемелеріндегідей қатал ортаға төтеп беру үшін жасалған. Жүк контейнерлері стандартты жүк тасымалы өлшемдеріне сәйкес келеді, бұл алдын ала дайындалған модульдерді кемемен, жүк көлігімен немесе темір жолмен оңай тасымалдауға мүмкіндік береді. Жүк контейнерлерін салу, металл жасау және дәнекерлеуді мамандандырылған еңбек деп санағанмен (бұл әдетте құрылыс шығындарын арттырады), дәстүрлі құрылысқа қарағанда әдетте арзан. Ағаш қаңқалы құрылыстан айырмашылығы, қосымша элементтерді сыртқы қабырғаға дәнекерлеу немесе бұрғылау қажет, бұл көбірек уақытты алады және жұмыс орнында басқа жабдықты талап етеді. Олардың кеңінен қолданылуының нәтижесінде жаңа және қолданылған жүк контейнерлері бүкіл әлемде қол жетімді. Бұл мүмкіндік шағын немесе контейнерлік үйлерді салуды қолжетімді етеді. Қажетті талаптарға және қолданылатын материалдарға байланысты контейнерлік үйдің құны дәстүрлі үйге қарағанда арзан болуы мүмкін.

Жүк контейнерлерін салу үшін аз ресурстар қажет, яғни дәстүрлі құрылыс материалдарының (мысалы, кірпіш пен цемент) қажетті мөлшері азаяды. Жүк контейнерлерін қайта өңдеу арқылы мыңдаған килограмм болат сақталады. Мысалы, ұзын жүк контейнерінің салмағы .

Кемшіліктер

Адамдардың тұруына арналған контейнерлер, температураның күрт өзгеретін ортада, әдетте кірпіш, блок немесе ағаштан жасалған құрылымдарға қарағанда жақсырақ оқшаулануы тиіс, себебі болат жылуды өте жақсы өткізеді. Ылғал да болат конструкцияларға әсер етеді, сондықтан ылғалды ішкі ауа болатқа конденсацияланғанда, егер болат герметикалық жабылмаса және оқшауланбаса, ылғалданып, тоттана бастайды. Пайдалану кезінде контейнерлер үйкеліс, соқтығысу және кемелермен тасымалдау кезінде ауыр жүктердің әсерінен зақымдануы мүмкін. Сонымен қатар, контейнердің екі жағы өте мықты болса да, шатыры олай емес. Мысалы, 6 метрлік (20 фут) контейнердің шатыры, шатырдың ең әлсіз бөлігіндегі 61 см х 30,5 см (2 фут х 1 фут) ауданда қолданылатын жүктемеге төтеп беруге ғана есептелген және сынақтан өткізілген. Компаниялар контейнерлерді тексеріп, жарылған тіліктер, қисайған рамалар немесе кішкентай тесіктер сияқты ақаулар болған жағдайда оларды пайдалануға жарамсыз деп жасайды. Жүк контейнерлерін модульдік түрде жинап, кеңейтілген құрылымдарды жасауға болады. Дегенмен, стандартты өлшемдерден (әдетте 6 метрлік (20 фут) немесе 12 метрлік (40 фут) ұзындықтағы) ауытқу, уақыт және қаржы ресурстарын тиімсіз жұмсауға әкелуі мүмкін. 12 метрден асатын контейнерлерді тұрғын үйлердің жанынан өткізу қиындықтар тудыруы мүмкін. Жүк контейнерлерін тасымалдау және құрылыс жұмыстары олардың үлкен салмағы мен көлеміне байланысты қымбатқа түсуі мүмкін, көбінесе крандар немесе вилочный жүк көтергіштерді пайдалану қажет. Бұл кірпіш немесе ағаш сияқты дәстүрлі құрылыс материалдарынан өзгеше, оларды қолмен ұстап, тіпті биік қабаттарда да құрылыс жұмыстарына қолдануға болады. Жүк контейнерлерінен үй салуға рұқсат алу, әсіресе муниципалитеттер контейнерлік архитектурамен таныс емес аймақтарда қиын болуы мүмкін, себебі болат әдетте тұрғын үйлерді емес, өнеркәсіптік құрылыстарды салу үшін қолданылады. АҚШ-та кейбір жүк контейнерлерінен жасалған үйлер, құрылыс рұқсаты талап етілмейтін қалалық аймақтардан тыс жерлерде салынған.

Containers used for human occupancy in an environment with extreme temperature variations will normally have to be better insulated than most brick, block, or wood structures because steel conducts heat very well. Humidity can also affect steel structures, so when moist interior air condenses against the steel, it becomes humid and forms rust if the steel is not sealed and insulated. While in service, containers may be damaged by friction, handling collisions, and the force of heavy loads overhead during ship transits. Additionally, although the two ends of a container are extremely strong, the roof is not. In the case of a 20 feet (6 m) long container, the roof is built and tested only to withstand a load, applied to an area of 61 cm by 30.5 cm (2 ft by 1 ft) in the weakest part of the roof. Companies inspect containers, and condemn them if they present cracked welds, twisted frames, or pin holes, among other faults. Shipping containers possess the capacity to be organized into modular arrangements, thereby creating expansive structures. Nevertheless, deviating from the established standard dimensions, typically 20 feet (6 m) or 40 feet (12 m) in length, can engender inefficiencies in terms of both temporal and financial resources. Containers surpassing the 40 feet (12 m) length threshold may encounter challenges during navigation within residential vicinities. The transportation and construction of shipping container structures can be expensive due to size and weight, and often require the use of cranes or forklifts. This is in contrast to more traditional construction materials like brick or lumber, which can be handled manually and used for construction even at elevated heights. Obtaining building permits for shipping container homes can be troublesome in regions where municipalities are not familiar with shipping container architecture, because the use of steel for construction is usually for industrial rather than residential structures. In the United States, some shipping container homes have been built outside of various city zoning areas, where no building permits are required.

Химиялық заттар

Австралия үкіметі кеме тасымалының карантиндік талаптарын орындау үшін, контейнерлердің көпшілігі өндірілген кезде мыс (23–25%), хром (38–45%) және мырыш (30–37%) қосылған инсектицидтермен өңделеді. Хром мен мырыш белгілі канцерогендер. Егер контейнерлер адамдар тұруына бейімделсе, осы едендерді қауіпсіз түрде алып тастау, жою және жаңасымен ауыстыру қажет. Тасымалдау контейнерлері әртүрлі өнеркәсіптік жүктерді тасымалдай алатындықтан, контейнердің ішінде төгілу немесе ластану орын алуы мүмкін, сондықтан тұруға жарамды ету үшін оларды тазалау қажет. Адамдар тұруына дейін, идеалды жағдайда, барлық ішкі беттер металлға дейін абразивті тазартудан өткізіліп, уытсыз бояу жүйесімен боялуы керек. Бояудан бөлінетін еріткіштер және өндірісте қолданылатын герметиктер де адам денсаулығына зиян келтіруі мүмкін.

Мысалдар

Контейнерлерге негізделген құрылымдардың қолданылуы, мөлшері, орналасуы және сыртқы түрі кең ауқымды. Футуролог Стюарт Брэнд «Құрылыстар қалай үйренеді» атты кітабына материал жинау үшін орынға мұқтаж болғанда, 1990-шы жылдардың басында бір контейнерді кеңсе ретінде пайдаланды. Айналдыру процесінің өзі «Құрылыстар қалай үйренеді» кітабында сипатталған. 2000 жылы Urban Space Management фирмасы Лондонның Тринити Буй Уорф аймағында «Контейнерлік қала I» жобасын аяқтады. Фирма контейнерлік құрылыс жобаларын аяқтауды жалғастырып, қазіргі таңдағы бірнеше жобалар жұмыс істеп жатыр. 2006 жылы голланд компаниясы Tempohousing Амстердамда әлемдегі ең ірі контейнерлік ауылды аяқтады: Қытайдан әкелінген контейнерлерден жасалған 1000 студенттік жатақхана. 2002 жылы стандартты ISO контейнерлері жеке тұратын, жергілікті сарқынды суларды тазарту станциялары ретінде пайдалану үшін модификациялана бастады. Контейнерлерді пайдалану арзан, модульдік және бейімделетін, сарқынды суларды тазартуға тиімді шешім ұсынады, тазарту жүйесін орналастыру үшін жеке ғимарат салу қажеттілігін жояды. 2006 жылы Оңтүстік Калифорния сәулетшісі Питер ДеМария АҚШ-тағы алғашқы екі қабатты контейнерлік үйді жобалады, ол ұлттық деңгейде танылған Бірыңғай құрылыс кодексінің (UBC) қатаң талаптарына сәйкес келетін мақұлданған құрылымдық жүйе болды. «Redondo Beach House» деп аталған бұл үй Logical Homes компаниясының құрылуына түрткіс болды – контейнерлерге негізделген, жиналмалы үйлерді өндіретін компания. 2007 жылы Logical Homes компаниясы Лас-Вегаста, Невада штатында өткен Компьютерлік электроника көрмесі үшін «Эгей» атты флагмандық жобасын жасады. 2006 жылы Village Underground Лондонның Шордич аймағында коммерциялық емес суретшілердің жұмыс орындарынан бірнеше құрылыстарды салды. Концепцияны одан әрі дамыта отырып, Ауро Фокскрофт Лондон метрополитенінен шығарылған вагондарды қамтитын қайта өңделген контейнерлік архитектураны жасады. 2007 жылы кәсіпкер Брайан Маккарти Мексикадағы макиладора жұмысшылары үшін контейнерлік үйлердің прототиптерін жасады.

Тікелей эфирлік оқиғалар мен ойын-сауық индустриясындағы қолдану

2010 жылы неміс сәулетшісі және өндіріс дизайнері Стефан Биз алты ұзын контейнерді пайдаланып, Нью-Орлеандағы Voodoo Music Experience фестивалі үшін әдеттегі үлкен трибунаның орнына кең көру платформасы мен VIP лаунж аймағын құрды. Контейнерлер жыл бойы фестивальдің басқа да элементтерін сақтау үшін қосымша кеңістік қызметін атқарады. Екі жоғарғы контейнердің әр жағынан балконды екі кеңістік жасалған, олар ең қолайлы көрініс алаңдары болып табылады. Әрбір контейнерге "VOODOO" деген сөзбен ойықтар салынған. Ұлыбританияда құммен толтырылған контейнерлердің қабырғалары электр станцияларындағы керамикалық изоляторлардың жарылуынан ұшып келетін сынықтардан қорғану үшін үлкен құм қаптары ретінде қолданылды. 2013 жылдың қазан айында Google компаниясына тиесілі, контейнерлерден жасалған үстігі құрылымдары бар екі баржа, олардың мақсаты туралы әртүрлі болжамдарға орай, БАҚ назарына ілікті.

Нарықтар

Бос контейнерлер бұрынғы КСРО елдерінде базарлық орындар мен қоймалар ретінде жиі қолданылады. Еуропадағы ең ірі сауда орталығы немесе ұйымдастырылған базар Украинаның Одесса қаласындағы әуежай мен орталық бөлігі арасындағы жерде орналасқан, ол үйілген контейнерлерден құралған көшелерден тұрады. Халық арасында "Толчок" деп белгілі, ал ресми атауы "Жетінші километр" базары – онда 16 000 сатушы, 1200 күзетші және техникалық қызметкер жұмыс істейді. Орталық Азиядағы Қырғызстанның Бішкек қаласындағы Дордой базары негізінен екі қабаттап орнатылған контейнерлерден тұрады. Бұл базар Қазақстан мен Ресейден келетін саяхатшыларға арзан бағаларымен және көптеген көшірме брендтерімен танымал. 2011 жылы Жаңа Зеландияның Крайстчерч қаласындағы Кашел сауда орталығы қаланың орталық бизнес ауданын қиратқан жер сілкінісінен кейін бірнеше ай өткен соң контейнерлерден құралған жаңа нысанда қайта ашылды. Starbucks Coffee компаниясы да контейнерлерді пайдаланып дүкен салған. 2011 жылы Лондонның Шордич аймағында Boxpark атты уақытша сауда орталығы ашылды, одан кейін Ұлы Лондон аймағында басқа да орындар пайда болды. 2016 жылы Оңтүстік Кореяның Сеул қаласында Common Ground атты уақытша сауда орталығы құрылды.

Баламалы тұрғын үй және сәулет

Соңғы онжылдықта осы контейнерлердің көптігі мен салыстырмалы арзандығы соңғы екі онжылдықта Солтүстік Америкаға келетін өндірілген тауарлардың жетіспеуінен туындады. Бұл өнімдер Азиядан, аздап Еуропадан контейнерлерде Солтүстік Америкаға жеткізіледі, олар көбінесе бос немесе "қайта оралмайтын" болып, қымбатқа түседі. Азиядан жаңа контейнерлерді сатып алу, ескілерін қайтарудан арзан. Сондықтан Солтүстік Америкаға жеткізілген пайдаланылған контейнерлерді жаңа мақсаттарда пайдалану ізделіп жатыр. Контейнерлерді әртүрлі құрылыстар салу үшін, соның ішінде үйлер, кеңселер, пәтерлер, мектептер, жатақханалар, суретшілер студиялары және төтенше жағдайлардағы баспаналар үшін архитекторлар мен жеке тұлғалар пайдаланған. Сонымен қатар, контейнерлер бассейн ретінде және құрылыс алаңдарында және басқа да орындарда уақытша қауіпсіз кеңістік ретінде қолданылады. CONEX контейнерлерін Малком Маклин интермодальдық тасымалды стандарттау үшін әзірледі. CONEX контейнерлері жергілікті құрылыс нормаларының талаптарына сай келуі де, келмеуі де мүмкін. Олар өрісте құрастырылмағандықтан, тіркелген инженер немесе архитектор контейнерлердің құрылыс нормаларының талаптарына сәйкес екенін растауы керек. 2021 жылғы ICC кодексі CONEX контейнерлерін қарастыру үшін түзетілді. Филипп Кларк 1987 жылдың 23 қарашасында АҚШ-та "Бір немесе бірнеше болат контейнерлерді құрылыс алаңында тұрғын үйге айналдыру әдісі және оның нәтижесі" деген сипаттамамен патентке өтініш берді. Бұл патент 1989 жылдың 8 тамызында 4854094 нөмірімен тіркелді. Патенттік құжаттар кеме контейнерлерінен үйлер мен баспаналар салудың ең ертегі жоспарларын, негізгі архитектуралық ұғымдарды көрсетеді. Дегенмен, патент оның тіркелген кезде жаңа өнертабыс болмауы мүмкін. Пол Сойерс бұрын 1985 жылғы "Көрме планетасындағы ғарыш қаһары" фильмінің түсірілімінде пайдаланылған кең контейнерлік құрылыстарды сипаттаған. Контейнерлік архитектураның бұрынғы ұсыныстарының мысалы – 1977 жылғы "Жүк контейнерлері құрылымдық жүйелер ретінде" атты есеп, онда АҚШ әскері 20 футтық (6 м) жүк контейнерлерін құрылымдық элементтер ретінде пайдалану мүмкіндігін зерттеді. 1991 жылғы Перс шығанағы соғысы кезінде контейнерлер стандартты емес қолданыстарды кеңінен тапты, олар уақытша баспана ретінде ғана емес, сонымен қатар АҚШ сарбаздарын орналастыру үшін де пайдаланылды. Контейнерлер кондиционерлермен жабдықталған, баспанамен және артиллериялық оқтан қорғаумен қамтамасыз етілді. Кейбір контейнерлер ирактық әскери тұтқындарды тасымалдау үшін пайдаланылған, контейнерлерге желдету үшін тесіктер жасалған деген қауесет тарады. Контейнерлер әскери баспана ретінде қолданыла береді, көбінесе жақтау қабырғаларын құм қаптарымен нығайту арқылы, мысалы, граната тастағыштарға ("РПГ") қарсы қорғану үшін.

The abundance and relative cheapness of these containers during the last decade comes from the deficit in manufactured goods coming from North America in the last two decades. These manufactured goods come to North America from Asia and, to a lesser extent, Europe, in containers that often have to be shipped back empty, or "deadhead", at considerable expense. It is often cheaper to buy new containers in Asia than to ship old ones back. Therefore, new applications are sought for the used containers that have reached their North American destination. Containers have been utilized by architects and individuals to build diverse structures, including homes, offices, apartments, schools, dormitories, artists studios, and emergency shelters. Additionally, containers have found use as swimming pools and temporary secure spaces on construction sites and other venues. CONEX containers were developed by Malcom McLean to standardize the intermodal shipping unit. CONEX containers may or may not meet the requirements of local building codes. As they are not field erected, a registered engineer or architect must verify that the containers comply with the structural requirements of the building code. The 2021 ICC code was amended to address CONEX containers. Phillip C. Clark filed for a United States patent on November 23, 1987, described as "Method for converting one or more steel shipping containers into a habitable building at a building site and the product thereof". This patent was granted August 8, 1989 as patent 4854094. The patent documentation shows what are possibly the earliest recorded plans for constructing shipping container housing and shelters by laying out some very basic architectural concepts. Regardless, the patent may not have represented novel invention at its time of filing. Paul Sawyers previously described extensive shipping container buildings used on the set of the 1985 film Space Rage Breakout on Prison Planet. Other examples of earlier container architecture concepts include a 1977 report entitled "Shipping Containers as Structural Systems", investigating the feasibility of using 20 feet (6 m) shipping containers as structural elements by the US military. During the 1991 Gulf War, containers saw considerable nonstandard uses, not only as makeshift shelters, but also for housing of US soldiers. The shipping containers were equipped with air conditioning units and provided shelter as well as protection from artillery shelling. It has been rumored that some shipping containers were used for transportation of Iraqi prisoners of war, with holes cut in the containers to allow for ventilation. Containers continue to be used for military shelters, often additionally fortified by adding sandbags to the side walls, to protect against weapons such as rocket propelled grenades ("RPGs").

Медиа

Кеме контейнерлерінен жасалған архитектура "Containables" (DIY) және "Container Homes" (HGTV) реалити-шоуларына шабыт берді, сондай-ақ "Grand Designs" (Channel 4) және "Amazing Interiors" (Netflix) бағдарламаларында көрсетілді.