Кіріспе
Бұл мақала американдық жылқы жарысы туралы. Австралиялық жылқы жарысы туралы Matriarch Stakes (Австралия) бетіне қараңыз. Матриарх Стакс – бұл I санаттағы американдық тазақанды жылқы жарысы, үш жасқа толған немесе одан үлкен биелер мен тайыншалар арасында, бір миль (8 фурлонг) қашықтықта, жыл сайын қараша айының соңында Калифорния штатының Дель-Мар қаласындағы Дель-Мар ат жарыс жолында өткізіледі. Бұл жарыстың жүлде қоры қазіргі таңда 300 000 АҚШ долларын құрайды.
Тарих
Іс-шараның тұңғыш жарысы 1981 жылғы 22 қарашада Голливуд паркі жарыс алаңында бір және бір сегізінші миль қашықтықта өтті. Жеңімпаз – ирландтық импорттық Килижаро, оны АҚШ Даңқ залының жокеюі Лаффит Пинкей атпен басқарды және АҚШ Даңқ залының жаттықтырушысы Чарльз Э. Уитингэм дайындады. Килижаро 1980 жылғы АҚШ чемпионатындағы ең үздік әйел жылқысы – Glorious Song-ты 2 1/2 қашықтыққа жеңіп, 1:47 уақытта мәреге жетті. Бұл Килижаро үшін соңғы жарыс болды, себебі ол зейнеткерлікке шықты. 1983 жылы, іс-шараның үшінші рет өткізілуімен, American Graded Stakes Committee оны I дәрежелі ең жоғары дәрежеге жатқызды, және ол дәреже бүгінгі күнге дейін сақталып келеді. 1992 жылғы АҚШ чемпионатындағы ең үздік әйел шөпті жылқысы Flawlessly 1993 жылы осы жарыста үшінші рет жеңіске жетіп, АҚШ чемпионатындағы ең үздік әйел шөпті жылқы атанын тағы бір жыл сақтап қалды. 2013 жылы Голливуд паркі жарыс алаңы жабылуына байланысты жарыс Дел Мар жарыс алаңына көшірілді. Іс-шара Breeders' Cup жарысынан кейін өткенімен, көптеген жақсы биелер мен тайыншалар жеңіске жетті. Олардың ішінде 1984 жылғы жеңімпаз, ирландтық Royal Heroine бар, ол Breeders' Cup Mile-дың тұңғыш жеңімпазы атанды және АҚШ чемпионатындағы ең үздік әйел шөпті жылқысы деп танылды. Ryafan үш жасында жарыста жеңіске жетіп, 1997 жылы АҚШ чемпионатындағы ең үздік әйел шөпті жылқы атанын иеленді. Француздық Starine 2001 жылы жарыста жеңіске жетіп, келесі жылы Breeders' Cup Filly & Mare Turf жарысын жеңіп алды. Британдық Intercontinental 2004 жылы жарыста жеңіске жетіп, келесі жылы Breeders' Cup Filly & Mare Turf жарысын жеңіп, АҚШ чемпионатындағы ең үздік әйел шөпті жылқы атанын алды. Осы жарыстың ең соңғы жеңімпазы, Breeders' Cup жарысын жеңіп алған және 2019 жылғы АҚШ чемпионатындағы ең үздік әйел шөпті жылқысы деп танылған британдық бие Uni болды.
US Hall of Fame trainer Charles E. Whittingham defeating the 1980 United States Champion Older Female Horse Glorious Song by 2 1/2 lengths in a time of 1:47 flat. The event would be Kilijaro's last as she would be retired. In 1983, for the third running of the event, American Graded Stakes Committee classified the event with the highest status of Grade I, a classification which the event holds today. The 1992 US Champion Female Turf Horse Flawlessly won this event for the third time in 1993 and retaining her crown for another year as the US Champion Female Turf Horse. With the closure of Hollywood Park Racetrack in 2013 the event was moved to Del Mar Racetrack. Although the event is programmed after the Breeders' Cup many fine fillies and mares have won race. Including 1984 winner Irish bred Royal Heroine who won the inaugural Breeders' Cup Mile and was crowned US Champion Female Turf Horse. Ryafan won the event as a three year old and was awarded US Champion Female Turf Horse in 1997. French bred Starine won the event in 2001 and would win the Breeders' Cup Filly & Mare Turf the following year. British bred Intercontinental won the event in 2004 and would also win the Breeders' Cup Filly & Mare Turf the following year and become US Champion Female Turf Horse. The most recent winner of this event to win a Breeders' Cup event was British bred mare Uni who won the Breeders' Cup Mile and was also voted as US Champion Female Turf Horse for 2019.