Кіріспе

Пошталау түрі

Пакет поштасы – қалыпты хат поштасымен жіберуге тым ауыр жүктерді тасымалдауға арналған пошта қызметі. Ол әдетте хат поштасынан баяу болады. Пакет поштасының дамуы теміржол желісінің дамуымен тікелей байланысты, бұл жүктерді үлкен көлемде, белгілі бір кесте бойынша және экономикалық бағамен тасымалдауға мүмкіндік берді. Бүгінде көптеген посылкалар автомобильдермен де тасымалданады, ал халықаралық жіберілгендер теңіз немесе әуе поштасымен жіберіледі.

Ішкі пошталық пошталардың дамуы

Пошта арқылы посылка жіберу идеясы Германияға жатқызылуы мүмкін, онда теміржолдардың дамуы 1857 жылы Германия мен Австрияда бірыңғай пошта тарифтерін енгізді. Дегенмен, поштамен посылкаларды жіберу тәжірибесі Австрияда он жетінші ғасырдан бері қолданылып келген, ал кейбір неміс мемлекеттерінде оның тарихы он бесінші ғасырға дейін жетеді деп есептеледі. Германияда ішкі посылкалық пошта құрылғаннан кейінгі алғашқы жылда (1874) 38 862 654 посылка тасымалданды, ал 1881 жылы бұл көрсеткіш 62 946 100-ге жетті.

1881: Дүниежүзілік пошта одағы туралы келісім

Бір елден екінші елге пошта арқылы жіберілетін пакеттер мен жұмсақ орамдарды алдын ала белгіленген тарифтер бойынша реттелген түрде тасымалдауға мүмкіндік беретін халықаралық посылка қызметі 1881 жылғы 1 қазанда (Ұлыбритания, Үндістан, Нидерланды және Персия – 1882 жылғы 1 сәуірде) Дүниежүзілік пошта одағы тарапынан құрылды. Бұл қызметті енгізу қиын болды, себебі бірнеше елде посылкаларды тасымалдау теміржол компанияларының монополиясында болды, ал Мысыр, Ұлыбритания, Үндістан, Канада және Италия бастапқыда өз елдерінде посылка қызметінің жоқ екенін мәлімдеді.

Ұлыбритания мен Британдық одақ

Британдық ішкі пошталық жөнелтілімдер қызметі 1883 жылдың 1 тамызында құрылды. Сонымен қатар, Достастық және шетелдік жөнелтілімдер қызметтері де құрылды. Сегіз Австралиялық колония (Оңтүстік Австралия, Батыс Австралия, Жаңа Оңтүстік Уэльс, Квинсленд, Виктория, Тасмания, Жаңа Зеландия, Британдық Жаңа Гвинея және Фиджи) және колониялардың басқа да жеке пошта қызметтері 1891 жылы UPU-ға қосылды. 1909-10 жылдары Ұлыбританияда жылына 118 миллионнан астам жөнелтілім тасымалданды, оның шамамен 2,5% халықаралық болды. Бірақ 1913 жылға дейін ішкі қызметтерді енгізбеді. АҚШ поштасының мұрагері USPS, 120 жылдық қызметтен кейін 2007 жылдың мамырында халықаралық жөнелтілімдер қызметін ресми түрде тоқтатты. Халықаралық жөнелтілімдер қызметі төрт фунтқа дейінгі жөнелтілімдер үшін Бірінші сыныпты халықаралық пошта қызметімен алмастырылды. Салмағы ауыр жөнелтілімдер және/немесе баспа материалдары үшін Priority Mail International, Priority Mail International Flat Rate, Express Mail International, Airmail M Bags және Global Express кепілді қызметтері шетелдік елдерге осы типтегі поштаны жеткізуге мүмкіндік береді. USPS Domestic Parcel Post – АҚШ-тың құрлық көлігі арқылы жетпіс фунтқа дейін салмағы бар және максималды ұзындығы мен ені жүз отыз дюймді құрайтын үлкен жөнелтілімдерді жіберудің қолжетімді әдісі. 2013 жылдың 27 қаңтарынан бастап USPS өзінің жөнелтілімдер қызметін "Parcel Post" атауынан "Standard Post" деп өзгертті. 2016 жылдың 17 қаңтарынан бастап USPS қызметін тағы да "Standard Post" атауынан "USPS Retail Ground" деп өзгертті, бұл атау UPS Ground және FedEx Ground сияқты бәсекелес қызметтердің атауларына ұқсас болуы тиіс. Коммерциялық жөнелтілімдер қызметі енді "Parcel Select" атауымен жүзеге асырылады.

Жеке курьерлер

Жеке курьерлер тауарды бір жерден екінші жерге тасымалдау қажет болған кезден бері бар. Мемлекеттік пошта қызметтері дамығанға дейін көптеген атты пошта және теміржол компаниялары табысты жөнелту қызметтерін ұсынды, ал жеке компаниялар бүгінге дейін FedEx Express немесе DHL Express сияқты фирмалар арқылы өздерінің жеткізу желілерін пайдалануда, тіпті алыс қашықтыққа тасымалдау үшін өздеріне тиесілі ұшақтарды да ұстап тұрады. Сан алуан шағын фирмалар ішкі және халықаралық курьерлік қызметтерді ұсынады.

Жол көлігі қызметі

Темір жол желісінің дамуына дейін жүк көлігінің басты түрі жол көлігі болды. Темір жол дәуірінде де автобус, трамвай және троллейбус арқылы жолмен жүзеге асырылатын қызметтер гүлдене берді.

Өлшеміне шектеулер

Оның мөлшері стандартты почта жөнелтілімнен бастап, жіберілген нәрсені қорғауға жеткілікті үлкен қорапқа дейін, тіпті дөңгелек арбамен тасымалдауға мүмкіндік беретіндей өлшемге дейін өзгеруі мүмкін.

Трекерлеу

Пакеттерде көбінесе штрихкод болады, осылайша оларды соңғы алушыға жеткенше барлық сатыларда қадағалауға болады.