Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кемеде бір экипаж мүшесімен жүзу
Sailing with one crew member on board
Жалғыз қолмен немесе жеке жүзу спорты – кемеде тек бір экипаж мүшесінің (яғни, кемеде бір адамның ғана) болуымен жүзеді. Бұл термин көбінесе мұхит және ұзақ қашықтыққа жүзуге қатысты қолданылады және жарысқа қатысатын желкендесушілер мен кеме саяхатшылары арасында жиі пайдаланылады.
The sport and practice of single handed sailing or solo sailing is sailing with only one crewmember (i. e., only one person on board the vessel). The term usually refers to ocean and long distance sailing and is used in competitive sailing and among Cruisers.
Терминология
Кемедегі "қол" – кеме экипажының мүшесі. Сондықтан "бір адаммен" дегеніміз – бір адамдық экипаж, яғни кемеде тек бір адам бар екенін білдіреді. "Single handed" термині ағылшын тілінде "басқалардың көмегісіз жасалған" немесе тура мағынасында "бір қолмен" жасалған дегенді білдіреді. Теңізшілік қауымдастығында "экипажды" (немесе кейде "толық экипажды") термині кемеде екі адамнан артық экипажбен жүзуді білдіреді, бұл үлкен экипаждарға рұқсат беретін шараларды, олардың бір адаммен жүзуге арналған шаралардан ажырату үшін қолданылады (жеке теңізші де кеме экипажы деп аталатын болса да). Мысалы, "Бруно Пейрон 80-жылдардан бері барлық үлкен экипаждық және бір адаммен жүзуге арналған жарыстарға қатысып келеді". Ал "қос қолды" термині кемеде екі адаммен жүзуді білдіреді. Мұхитты кесіп өту сияқты көптеген маңызды саяхаттар бір адаммен жасалған, сондай-ақ көптеген бір адаммен айналып келулер орындалды. "Бір адаммен" дегеніміз "үзіліссіз" дегенді білдірмейді, сондықтан бір адаммен айналып келу, тіпті тоқтаулармен жасалса да, солай есептеледі, мысалы Джошуа Слокумның саяхатындағыдай.
In sailing, a hand is a member of a ship's crew. "Single handed" therefore means with a crew of one, i. e., only one person on the vessel. The term "single handed" is also used more generally in English to mean "done without help from others" or, literally, "with one hand". In the sailing community, the term "crewed" (or sometimes "fully crewed") is used to mean sailing with a crew of more than one, in order to distinguish events permitting larger crews from their single handed equivalents (even though a solo sailor is also correctly referred to as a vessel's crew). Hence, for example, "Bruno Peyron has taken part in almost all the large crewed and single handed sailing events since the 80's." In contrast, the term "double handed" is used to refer to sailing with two persons on board. Many significant voyages, such as ocean passages, have been made single handed, and many single handed circumnavigations have been accomplished. "Single handed" does not imply "non stop", so a single handed circumnavigation counts as such even with stops, as in Joshua Slocum's voyage.
Жарыс көрінісі
Бір қолмен жүзу үлкен спорттық жарысқа айналды, және бірнеше көрнекті бір қолмен жүзу жарыстары бар. Single Handed Trans Atlantic Race (OSTAR) және Route du Rhum – Атлантика мұхитын бір қолмен кезедіп өту жарыстары. Бір қолды транспак (SHTP) Сан-Франциско шығанағындағы Тибуроннан басталып, Кауаи аралындағы Ханалей шығанағында аяқталады. Әлемді айнала жүзу жарысы «Sunday Times» газетінің «Алтын глобус» жарысымен басталды. Осы оқиғадан туындаған қазіргі заманғы әлемді айналып өту жарыстары: Velux 5 Oceans Race (Around Alone), ол бірнеше кезеңнен тұрады, және Vendée Globe – әлемді тоқтаусыз айналып өту жарысы, және бір қолмен жүзудің ең жоғары деңгейі саналады. Көптеген бір қолмен жүзу жарыстарында Open 50 және Open 60 қайықтары қолданылады. Бір қолмен жүзу жарыстары мен жылдамдық рекордтарына қатаң ережелер қойылады. Кез келген желкенді жарыс сияқты, саяхат тек желкенмен аяқталуы керек, ал қайық жел және бұлшық ет күшімен ғана жұмыс істеуі және қозғалуы керек (электрлік немесе гидравликалық винттерге рұқсат жоқ). Кейбір жарыстар кезең-кезеңмен өткізіледі, онда жөндеу және жабдықтау аралық порттарда жүргізілуі мүмкін; тоқтамайтын жарыстар мен рекордтық әрекеттерде сырттан көмекке рұқсат жоқ, ол сүйреп әкелу, жөндеу немесе жабдықтау түрінде болуы мүмкін. Дегенмен, өз күшімен жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін якорь тастауға рұқсат етіледі. Қауіпсіздік тұрғысынан алғанда, ірі жарыстарға қатысу үшін өте қатаң талаптар қойылады. Ұжымның бұрынғы тәжірибесі мен дайындығы талаптарға сай болуы керек, ал кеме мен жабдықтар белгіленген стандарттарға сәйкес болуы керек. Әлемді айнала жүзудегі бір қолмен жүзуде туындайтын мәселелердің бірі – бәсекелес шын мәнінде әлемді айнала жүзіп шыққанын растау. Іс жүзінде, мұндай сапарды жалғандау, барлық егжей-тегжейлі журналдармен бірге, аспандық навигациялық есептеулердің нәтижелерін, әртүрлі жерлердегі радио байланыс тіркемелерін және т.б. жасау іс жүзінде мүмкін емес; алайда, «Алтын глобус» жарысында бір бәсекелес мұны жасауға тырысты. Бүгінде ірі теңіз жарыстарында жарысқа қатысушылар GPS-пен жабдықталған Inmarsat C немесе Argos жүйесі сияқты орналасқан жерін анықтайтын құралдарды алып жүруге міндетті; бұл құралдар әр қайықтың орнын жарыс штаб-пәтеріне үздіксіз хабарлайды. Бұл, ең алдымен, қауіпсіздік үшін және күнделікті жарыс есебін дайындауға мүмкіндік беру үшін жасалады; алайда, бұл бәсекелестің бағытының расталған жазбасы бар дегенді білдіреді.
Single handed sailing has become a major competitive sport, and there are a number of prominent single handed offshore races. The Single Handed Trans Atlantic Race (OSTAR) and the Route du Rhum are trans Atlantic single handed races. The single handed transpac (SHTP) starts off Tiburon in the San Francisco Bay, and ends in Hanalei Bay, Kauai. Round the world yacht racing began with the single handed Sunday Times Golden Globe Race. Two modern round the world races descended from this event are the Velux 5 Oceans Race (Around Alone), which is run in several stages with stops in between, and the Vendée Globe, a non stop race around the world and perhaps the ultimate event in single handed sailing. Many single handed races make use of Open 50 and Open 60 boats. Stringent rules apply to single handed races and speed records. As with any sailing race, the voyage must be completed under sail, and the boat must be operated and powered by wind and muscle power alone (no electric or hydraulic winches). Some races are carried out in stages, where repairs and resupply may be carried out at the intermediate ports of call; in non stop races and record attempts, no outside assistance is permitted, whether in the form of a tow, repairs, or supplies. However, anchoring to make repairs under one's own resources is generally permitted. In terms of safety, very stringent entry requirements apply to major races. The crew must meet requirements for both past experience and training, and the vessel and equipment must meet specified standards. One issue that arises with single handed round the world racing is that of verifying that the competitor has actually sailed around the world. In practice, faking such a voyage, along with all of the detailed logs, workings of celestial navigation sights, radio check ins at various places, and so on, would be virtually impossible; however, in the Golden Globe Race, one competitor did actually attempt this. Today, racers in major offshore races are required to carry location beacons, such as Inmarsat C with GPS, or the Argos System; these beacons report each boat's position continuously to race headquarters. This is primarily for safety, and to permit daily race reports; however, it also means there is a verifiable record of the competitor's route.
Талаптар
Жалғыз қолмен жұмыс істеу үшін кемеде жүзу және теңізшілік дағдыларын толық меңгеру, сондай-ақ өзін-өзі қамтамасыз етудің жоғары деңгейі қажет. Жеке жұмыс істеу үшін физикалық жарамдылық ерекше маңызды, себебі әдетте екі немесе одан көп адам орындайтын барлық жұмыстарды жалғыз теңізші атқаруға тиіс. Бұл көбінесе қиын желкенді түзетулерді және барлық ауа райында, оның ішінде қатты желді немесе дауылды ауа райында желкендерді ауыстыруды қамтиды. Бұл бәсекелес теңізшілер үшін одан да маңыздырақ; мысалы, Элен МакАртурдың 2000 жылғы Венде Глобусын аяқтаған «Кингфишер» моноқұралының желге қарсы желкендеу ауданы бар, ал консервативті демалыс үшін айналып өтетін «Westsail 32» яхтасының желкендеу ауданы бар, бұл екі қайықтың да шамамен бірдей сусыруына (салмағына) қарамастан. Барлық желкендерді басқару бір адамның бұлшық күшімен жасалғандықтан, осы үлкен желкендеу ауданы тікелей физикалық күш-жігерге айналады, ал салмаққа шаққандағы күштің жоғары арақатынасы қайықты басқаруды физикалық қиындыққа толы міндетке айналдырады. Сонымен қатар, демалыс кемесі жағдайлардың өзгеруіне біршама уақыт күтіп жауап беруі мүмкін, ал жарысқа қатысушылар желдің кез келген өзгеруіне желкенді түзету арқылы немесе ауыстыру арқылы дереу жауап береді, бұл жиі күш салуға әкеледі.
Complete competence with sailing and seamanship are required for single handing, as is a high degree of self sufficiency. Physical fitness is of particular importance for single handing, as all of the tasks which would ordinarily be handled by two or more persons must be accomplished by the single sailor. This includes often arduous sail adjustments and sail changes in all weathers, including heavy weather (very windy or stormy weather). This is true many times over for competitive sailors; for example, Ellen MacArthur's Kingfisher monohull, in which she completed the 2000 Vendée Globe, has an upwind sail area of , as compared to a conservative recreational round the world yacht such as a Westsail 32, which has a sail area of only , despite these two boats having virtually the same displacement (weight), at around With all sail handling being by the muscle power of one person, this huge sail area directly translates to physical effort, and the much greater power to weight ratio makes handling the boat a greater physical challenge. In addition, while a recreational sailor might wait for a while before reacting to a change in conditions, a racer will respond to every wind shift with a sail adjustment or change, resulting in much more frequent exertions.
Қауіптер
Теңізде жалғыз қолмен жүзу кезінде кемеден құлап кетудің өлімге әкелетіні сөзсіз, өйткені кемеден құлаған экипаж мүшесін қалпына келтіруге тырысатын ешкім жоқ. Дегенмен, автопилотпен кемеңіздің жүзіп кетуін көрудің қорқынышты сценарийі көптеген жалғыз қолды теңізшілерді өте сақтандырады. Қайықта қалу (қол тіреулерді, құтқару жіптерін және арқандарды мұқият және тиянақты пайдалану арқылы) кез келген теңізші үшін ең жақсы тәсіл, бірақ кейбір жалғыз қолды теңізшілер теңізге құлап кеткен жағдайда соңғы үміт ретінде арқанды артқа сүйреп алады. Қазіргі заманғы технологиялар бізге EPIRB, PLB, SART, Radar SART және AIS SART сияқты құрылғыларды сыйлады, олар адам суға түсіп кеткен жағдайда (MOB) зардап шеккендерді іздеуге көмектеседі. Сонымен қатар, ең заманауи автопилот жүйелері, мысалы, NKE Gyropilot, қайықтың кез келген жерінен автопилотты қашықтан басқаруға мүмкіндік беретін қашықтан басқару құрылғыларын қамтиды немесе қосымша опция ретінде орнатуға болады. Бұл құрылғылар, адам жүретін немесе киген кезде дабыл қағып, ескертеді және орнату түріне және таңдалған режимге байланысты, қайықты желге бұрады немесе рульді қарсы бағытта қатты бұрып, яхтаның тоқтауына/алға жылжуына себеп болады. Екі жағдайда да қайық жолын жалғастыруын тоқтатады және саналы MOB-ға қайта оралу мүмкіндігін береді. Жалғыз қолмен жүзу кезінде суға құлап кету басқа кемелер үшін де қауіп тудырады, өйткені бақылаусыз қалған кеме ұзақ уақыт бойы суда қалуы мүмкін. Жалғыз теңізшінің ең үлкен қиындықтарының бірі – ұйқы қажеттілігін басқару, өйткені теңізде жүргенде үнемі сергек болу қажет. Көптеген жалғыз қолды теңізшілер 15-20 минуттан тұратын қысқа ұйқыларға барады, ал оларды мезгіл-мезгіл қарап шығу үшін таймер көмегімен оятады. Желкенді қайықтың салыстырмалы түрде баяу жылдамдығымен, бұл көптеген қауіптерді уақытында көруге мүмкіндік береді. Жарысқа қатысушылар үшін бұл қиындық одан да артық, олардың жылдамдығы жоғары және белсенділігі күшті болғандықтан, кейбіреулері қысқа ұйқының максималды пайдасын алу үшін зерттеулер жүргізді. Әсіресе жарыстар үшін, көбінесе құрлықтан, жағалаудан және кемелер қозғалысы жоғары аймақтардан алыс бағыттар таңдалады. Оңтүстік мұхитында теңізшілер апталар бойы басқа кемелерді көрмейді. Демалыс үшін жүзетін теңізшілер әдетте тропикалық бағытты (Панама каналы арқылы) таңдайды, құрлыққа жақын болады және кемелерге жақсырақ қарау керек. Олар көбінесе порттарда демалу және көрікті жерлерді тамашалау үшін тоқтайды. Соңғы жылдары Автоматты идентификация жүйесі (AIS) коммерциялық емес кемелерге де қол жетімді болды, бұл соқтығысу қаупі туралы алдын ала ескертуді қамтамасыз етеді.
Falling overboard while single handed ocean sailing is almost certainly fatal, as there is no one to attempt to recover the crewmember who has fallen overboard. However, the nightmare scenario of floating in mid ocean while watching one's boat sail away under auto pilot makes many single handers very cautious. Staying on the boat (by careful and thorough use of handholds, lifelines, and tethers) is undoubtedly the best approach for any sailor, but some single handers tow a rope astern, as a last desperate chance if they should fall overboard. Modern technology has given us EPIRB, PLB, SART Radar SART and AIS SART devices which can help recover victims of a man overboard (MOB) incident. Additionally the most modern autopilot systems eg NKE Gyropilot have or can have added as a retro fit option remote control handsets which not only allows the autopilot to be remotely controlled from anywhere on the boat but also detects when an individual carrying/wearing one goes over board, sounding the alarm and, depending on type of installation and mode selected, either turning the boat into the wind or locking the rudder hard over on the opposite tack causing the yacht to stall/forereach, in both cases preventing the boat from continuing on its route and allowing a conscious MOB the possibility of getting back aboard. Falling overboard while single handed sailing also creates a hazard to navigation for all other vessels as the now uncontrolled vessel can remain afloat for an extended period. One of the greatest challenges facing a lone sailor is managing the need to sleep, since a good watch must be kept at all times while at sea. Many single handers use the technique of napping for 15 to 20 minutes at a time, using a timer to wake them up for periodic look arounds; with the relatively slow speed of a sailboat, this allows most hazards to be seen in time. Again the challenge is greater for racers, given their higher speeds and more intense activity, and some racers have carried out considerable research into getting the maximum benefit from short cat naps. Especially for racing, often routes are chosen that stay away from land, shallow areas and busy shipping routes. In the Southern Ocean sailors often do not see another boat for weeks. Recreational sailors usually choose a more tropical route (through the Panama Canal) closer to land and have to keep a better lookout for shipping. They often stop in ports en route for rest and sightseeing. In recent years the Automatic Identification System has become available to non commercial shipping, providing advance warning of collision risks.
Бастылар
Қазіргі заманғы жалғыз қолмен жүзудің жазылған тарихы америкалық теңізші Жосия Шекфордпен басталады, ол Франциядан Оңтүстік Америкадағы Суринамға дейін жүзіп кеткен деп хабарланады, бірақ бұл сенімді түрде расталмаған. Тағы бір расталмаған саяхат – Салем қаласынан шыққан капитан Кливлендтің саяхаты, ол шамамен 1800 жылы 5 метрлік қайықта әлемді айналып шыққан дегенді айтады. Бұл оқиғаның орын алғандығы туралы көбірек мәліметтер Ж. М. Кренстонның жазғандарына сәйкес келеді, ол Нью-Бедфордтан (Массачусетс штаты) Сан-Францискоға дейін 12 метрлік қайықпен жүзіп барған (Хорн мүйісінен немесе Магеллан бұғазынан өтіпті – белгісіз). Бір қолмен жүзу 19 ғасырдың ортасында үлкен дамуға ие болды, оны үш британдық теңізші – Р.Т. МакМаллен, Джон МакГрегор және Фрэнк Каупер танымал етті. Екеуі де теңізде үлкен сапар жасаған жоқ, бірақ МакГрегор 1867 жылы Лондоннан Парижге дейін 6 метрлік желкенмен жүзіп, қайтып келгенімен атаққа ие болды. Оның "The Voyage Alone in the Yawl Rob Roy" кітабы, МакМалленнің 1869 жылы жарық көрген "Down Channel" кітабы және Фрэнк Каупердің "Sailing Tours" классикалық сериясы (1892–96) көптеген адамдарды круизге шақырды. Бірінші рет мұхитты жалғыз қолмен кесіп өтуді 1876 жылы 30 жасар балықшы Альфред "Сентенниал" Джонсон жасады. Джонсон Глостерден (Массачусетс штаты) Атлант мұхитын "Сентенниал" атты ашық қайықта кесіп өтуге аттанды. Оның сапары АҚШ-тың 100 жылдығын тойлауға арналған еді. Ол 1876 жылдың 15 маусымында жолға шықты, күніне шамамен 70 миль (113 км) жүріп, көптеген кемелермен байланысып, олардың навигаторларынан координаталарын алды. 1876 жылдың 12 тамызында кемесі қайнаған дауылда құлап түскенін бастан өткізіп, Уэльстегі Аберкаслға жетті. Глостерден тағы бір теңізші, Говард Блэкберн 1899 және 1901 жылдары Атлантиканы жалғыз өзі кесіп өтті. 1882 жылы Бернард Гилбой 19 фут (6 м) ұзындықтағы шхунаны өзі салған, Сан-Францискодан 7000 миль (11265 км) Тынық мұхит арқылы 162 күнде жүзіп, Австралияның Квинсленд жағалауынан шаршап, ашқан күйде құтқарылды, себебі қылыш балық корпусын тесіп, рульді жоғалтқан. Уильям Альберт Эндрюс, Беверли, Массачусетс, бірнеше маңызды жалғыз сапар жасады және бірінші жалғыз қолмен Атлантиканы кесіп өту жарысын ұйымдастырды. Эндрюс 1878 жылы ағасымен бірге 6 метрлік қайықта Атлантиканы кесіп өтті. Ол 1888 жылы жалғыз өзі кесіп өтуге әрекет жасады, ал 1891 жылы кез келген жалғыз теңізшіге 5000 доллар сыйлықпен теңізден жарысуға шақырды. Атақты кеме жасаушының ұлы Жосия Лаулор бұл шақыруды қабылдады, екеуі 5 метрлік қайықтар жасап, жарысқа қатысты. Олар Бостон маңындағы Крессент-Бичтен 1891 жылдың 21 маусымында жолға шықты. Эндрюс бірнеше рет құлап, ақырында булы кемемен құтқарылды, бірақ Лаулор 1891 жылдың 5 тамызында Корнуоллдағы Коверэкке жетті. 1895–1898 жылдары әлемді айналып келген Джошуа Слокумның әйгілі сапарынан кейін жалғыз қолмен ұзақ қашықтыққа жүзу спорты нығайды. Мұндай сапар мүмкін емес деген кең таралған пікірге қарамастан (сол кезде Панама каналы болған жоқ), зейнеткер теңіз капитаны Слокум 11 метрлік "Спрей" шлюпын қайта жасап, онымен әлемді айналдырды – әлемді жалғыз қолмен айналдырған алғашқы кеме. Оның "Дүние жүзіне жалғыз" атты кітабы әлі күнге дейін классикалық оқиға саналады және көптеген адамдарды теңізге шығуға ықпал етті. 1942 жылы аргентиналық теңізші Вито Дюма Оңтүстік мұхитты жалғыз қолмен айналып өтуге бел буды. Ол маусым айында Буэнос-Айрестен 9 метрлік кечпен "Лег II" кемесімен кетіп қалды. Оның тек ең негізгі және уақытша жабдықтары болды, радиосы болған жоқ, өйткені тыңшы ретінде атып өлтірілуінен қорықты және жылы болу үшін киімдерін газетпен толтыруға мәжбүр болды. Оның 20000 мильдік (32187 км) сапары шынайы айнала жүзу емес еді, өйткені ол оңтүстік жарты шарда болды, бірақ ол үш үлкен мүйістің бірінші жалғыз қолмен өтуін және шын мәнінде Хорн мүйісінің бірінші сәтті жалғыз қолмен өтуін жасады. Тек үш рет құрлыққа тоқтаған Вито Дюма өзінің саяхатын бір адам жасаған ең ұзақ сапар және жер бетіндегі ең қатал мұхиттарда жасалған сапар деп сипаттады. 1955 жылы Гавайиге көшіп келген филиппиндік Флорентино Дас Кивало бассейнінен туған қаласына, Филиппиннің Солтүстік Самар провинциясының Аллен қаласына 27 футтық үй салған қайықпен жолға шықты. Ол 12 ай бойы жалғыз өзі кемемен жүріп, Понапе, Трук аралы, Холл аралдары мен Яп аралын аралап шықты. Ол 1956 жылдың 25 сәуірінде Минданаоның солтүстігіндегі Сиаргао аралына келді.
The recorded history of modern single handed voyages begins with an American sailor, Josiah Shackford, who is reported to have sailed from France to Surinam, in South America, although this has not been reliably authenticated. Another unauthenticated voyage is that of Captain Cleveland of Salem, who was said to have sailed nearly around the world single handed in a 15 feet (5 m) boat around 1800. A more likely account is that of J. M. Crenston, who is reported to have sailed a 40 feet (12 m) boat from New Bedford, Massachusetts, to San Francisco (whether by Cape Horn or the Strait of Magellan is unknown). Single handed sailing received a great impetus in the middle of the 19th century, when it was popularised by three British sailors, R. T. McMullen, John MacGregor and Frank Cowper. Although neither man made a major single handed offshore passage, MacGregor achieved some fame for sailing a 21 feet (6 m) yawl from London to Paris and back in 1867. His book, The Voyage Alone in the Yawl Rob Roy; McMullen's book, Down Channel, published in 1869, and Frank Cowper's classic Sailing Tours series (1892–96) inspired many people to cruise. The first authenticated single handed ocean crossing was made in 1876 by a 30 year old fisherman named Alfred "Centennial" Johnson. Johnson sailed out of Gloucester, Massachusetts, to cross the Atlantic Ocean in an open dory named Centennial. His voyage was timed to celebrate the United States centennial. He set off on the crossing on June 15, 1876; he averaged about 70 mile (113 km) a day, and contacted many vessels along the way, getting positions from their navigators. After surviving a major gale that capsized the boat, he finally made landfall at Abercastle, Wales, on August 12, 1876. Another Gloucesterman, Howard Blackburn, made single handed Atlantic crossings in 1899 and 1901. In 1882, Bernard Gilboy sailed a 19 feet (6 m) schooner that he built himself from San Francisco 7000 mile (11265 km) across the Pacific in 162 days until he was picked up exhausted and starving off Queensland, Australia after a swordfish pierced his hull and he lost the rudder. William Albert Andrews, of Beverley, Massachusetts, made several significant single handed voyages, and instigated the first single handed trans Atlantic race. Andrews first crossed the Atlantic with his brother in a 19 feet (6 m) dory in 1878. He made an aborted attempt at a single handed crossing in 1888, and then in 1891 he issued a challenge to any single hander to race him across the ocean for a prize of $5,000. Josiah W. Lawlor, the son of a famous boat builder, took up the challenge, and the two men built 15 feet (5 m) boats for the race. They set off from Crescent Beach near Boston on June 21, 1891. Andrews, capsized several times and was finally picked up by a steamer; but Lawlor arrived at Coverack, Cornwall, on August 5, 1891. The sport of long distance single handed sailing was firmly established with the famous voyage of Joshua Slocum, who circumnavigated the world between 1895 and 1898. Despite widespread opinion that such a voyage was impossible (there was no Panama Canal then), Slocum, a retired sea captain, rebuilt a 37 feet (11 m) sloop, Spray, and sailed it around the world—the first single handed circumnavigation of the world. His book Sailing Alone Around the World is still considered a classic adventure, and it inspired many others to take to the seas. In 1942, the Argentine sailor Vito Dumas set out on a single handed circumnavigation of the Southern Ocean. He left Buenos Aires in June, sailing Lehg II, a 31 feet (9 m) ketch. He had only the most basic and makeshift gear; he had no radio, for fear of being shot as a spy, and was forced to stuff his clothes with newspaper to keep warm. His voyage of 20000 mile (32187 km) was not a true circumnavigation, as it was contained within the southern hemisphere; however, he made the first single handed passage of the three great capes, and indeed the first successful single handed passage of Cape Horn. With only three landfalls, Vito Dumas described the legs of his trip as the longest that had been made by a single hander, and in the most ferocious oceans on the Earth. In 1955, the Filipino immigrant to Hawaii, Florentino Das set out on a home built 27 footer from Kewalo Basin to his hometown of Allen, Northern Samar, Philippines. His solo sailing feat took him 12 months passing through Ponape, Truk Island, the Hall Islands, and Yap Island. He arrived in Siargao Island in northern Mindanao on April 25, 1956.
Қазіргі заман
Тіпті "алғашқы" жетістіктерге қол жеткізгеннен кейін де – бірінші рет жалғыз өзі әлемді айналып, бірінші рет тоқтамай – басқа да теңізшілер тарихқа өздерінің есімдерін жазуға бел буды. 1965 жылы, небәрі 16 жасында, Робин Ли Грэм Оңтүстік Калифорниядан өзінің 24 футтық (7 метр) қайығы Dove-де әлемді айналып өту үшін жолға шықты, ал 1970 жылы ол ең жас (16-21 жас аралығында) жалғыз өзі айналып өтуді сәтті аяқтады. Чичестердің ізімен 58 жастағы британдық азық-түлік дүкеншісі Алек Роуз 1967 жылы әлемді жалғыз өзі айнала бастады. Ол екі тоқталыстан кейін 1968 жылдың 4 шілдесінде сапарын аяқтады және келесі күні рыцарь атағына ие болды. Кейіннен ол өзінің сапары туралы "My Lively Lady" атты кітап жазды. "Алтын глобус" жарысында сәтсіздікке ұшырағанына қарамастан, Чей Блайт төзімділікпен жүзу өзіне арналған деп шешті және 1970-1971 жылдары ол Ұлы мыс арқылы, яғни қырықжылдықтың күркіреген желдеріне қарсы, тұңғыш рет батысқа қарай бір қолмен тоқтамай жүзіп өтті. Бір қолды жарыстар 1977 жылы Mini Transat-ты құрумен дамуын жалғастырды, ол кіші кемелерге арналған бір қолды трансатлантикалық жарыс. Бірінші басылым Ұлыбританияның Пензанс қаласында басталды; бүгінгі күні ол Францияның Дуарнез қаласынан Гваделупаға дейін жүреді. Әйелдер арасындағы маңызды жетістіктерге он жылдан астам уақыт ішінде қол жеткізілді. Польшалық Кристина Чожновска Лискевич 1976 жылы әлемді пассат желінің бағытымен айнала бастады және 1978 жылы Канар аралдарына оралғанда, тоқталыстармен жалғыз өзі айналып өтуді орындаған алғашқы әйел болды. Екі айдан аз уақыт өткен соң Наоми Джеймс әйелдің бірінші рет Хорн мүйісі арқылы 272 күнде жалғыз өзі айналып өтуін аяқтады. Ал 1988 жылы Кей Котти 189 күнде өзінің шлюпі First Lady-де тоқтамай-ақ айналып өтуді жүзеге асырған алғашқы әйел болды. Алайда, 2006 жылы ғана әйел – Ди Каффари батысқа қарай тоқтамай-ақ айналып өтті. Бір қолмен мұхит жарысында жалпы жеңімпаз атанған алғашқы әйел Флоренс Арто болды, ол 1990 жылы Рут-ду-Рум (Сен-Мало, Франция, Пуанте-а-Питр, Француз Кариб бассейні) жарысында жеңімпаз атанды. 1982 жылы "Алтын глобус" жарысынан бері әлемді айналып өтетін алғашқы бір қолды жарыс – BOC Challenge ашылды. Бұл жарыс екі-төрт аралық тоқталыспен, шығысқа қарай Ұлы мыс арқылы жүргізіледі және төрт жылда бір рет өткізіледі. Бірінші жарысты француз яхтшысы Филипп Жанто жеңіп алды, ол жарыстың төрт кезеңін де 159 күннен астам уақыт ішінде жеңіп алды. Спонсорлық өзгерістермен жарыс кейіннен "Around Alone" деп аталып, қазір Velux 5 Oceans Race болып табылады. BOC-тің табысымен жаңа тоқтаусыз жарысқа жол ашылды, ал 1989-1990 жылдары Vendée Globe жарысы алғаш рет өткізілді. Бұрынғы BOC Challenge жеңімпазы Филипп Жантоның бастамасымен құрылған бұл жарыс негізінен "Алтын глобус" жарысының мұрагері. Төрт жылда бір рет өткізілетін жарысты көптеген адамдар жалғыз өзі жүзудің ең үздік жарысы деп санайды. Алғашқы жарысты 109 күн, 8 сағат, 48 минут уақытпен француз Титуан Ламазу жеңіп алды. 2012 жылы Данияның Свендборг қаласында Silverrudder жарысы құрылды. Тезірек әлемдегі ең ірі бір қолды жарысқа айналды, қазіргі уақытта (2021) 450 қатысушы тіркелген. Барлық желкенді қайықтар қатыса алады. Жарыс 6 санатқа бөлінеді: кіші, орта, үлкен, аса үлкен кемелер және кіші және үлкен көп корпусты кемелер. Жарыс шәкірттің шыдамдылығын сынауға қарағанда, нақты жарысқа ұқсайды, өйткені қайықтар өте әртүрлі және ешқандай кемшілік ережелері жоқ. Алайда, жарыста жарысатын ұқсас қайықтар топтары бар. Бұл Seascape 18, 24 және 27, сондай-ақ X 79, X 99 және Mini Transat 6.50s.
Even after the main "firsts" had been achieved—first solo circumnavigation, first non stop—other sailors set out to make their mark on history. In 1965, at the age of just 16, Robin Lee Graham set out from southern California to sail around the world in his 24 feet (7 m) sailboat Dove, and in 1970 he successfully completed the youngest (at age 16–21) solo circumnavigation. Following in Chichester's wake, Alec Rose, a 58 year old British grocer, set off in 1967 to sail solo around the world. He completed his voyage on July 4, 1968, after two stops, and was knighted the following day. He subsequently wrote a book, My Lively Lady, about his voyage. Despite his failure in the Golden Globe, Chay Blyth had decided that endurance sailing was for him, and in 1970–1971 he made the first westabout single handed non stop circumnavigation via the great capes, i. e., against the prevailing winds of the roaring forties. Single handed racing continued to develop with the creation in 1977 of the Mini Transat, a single handed transatlantic race for boats smaller than The first edition started from Penzance, UK; today it runs from Douarnenez, France, to Guadeloupe. The major women's firsts were achieved in just over ten years. Poland's Krystyna Chojnowska Liskiewicz set off to sail around the world by the trade wind route in 1976 and on her return to the Canary Islands in 1978 became the first woman to perform a single handed circumnavigation (with stops). Less than two months later, Naomi James completed the first single handed circumnavigation (with stops) by a woman via Cape Horn, in just 272 days, and in 1988, Kay Cottee became the first woman to perform a solo non stop circumnavigation in her sloop First Lady, taking 189 days. It was not until 2006, however, that a woman—Dee Caffari—completed a non stop westabout circumnavigation. The first woman to win overall a single handed ocean race was Florence Arthaud, who won the Route du Rhum (Saint Malo, France, to Pointe à Pitre, French Caribbean) in 1990. In 1982, the first single handed round the world race since the Golden Globe, the BOC Challenge, was inaugurated. This event is raced in stages, with between two and four intermediate stops, going eastabout by way of the great capes, and is run every four years. The first edition was won by French yachtsman Philippe Jeantot, who won all four legs of the race with an overall elapsed time of just over 159 days. With changes in sponsorship the race later became known as the Around Alone, and is now the Velux 5 Oceans Race. With the success of the BOC, the stage was set for a new non stop race, and 1989–1990 saw the first running of the Vendée Globe, a single handed, non stop, round the world yacht race, by way of the great capes. Founded by former BOC Challenge winner Philippe Jeantot, this is essentially the successor to the Golden Globe race. The race, which takes place every four years, is regarded by many as the ultimate event in single handed sailing. The inaugural event was won by Titouan Lamazou of France, in Ecureuil d'Aquitaine II, with a time of 109 days, 8 hours, 48 minutes. In 2012 the Silverrudder race was established in Svendborg, Denmark. Quickly it grew to become the largest single handed race in the World with currently (2021) 450 participants signed up. All sailboats can participate. The race is divided into 6 classes: Small, Medium, Large, Extra large keelboats and Small and Large multi hulls. The race is more an endurance test for the skipper than a real race since the boats are so different and no handicap rule is in place. However there are some quite big groups of similar boats who has a race in the race. This being the Seascape 18, 24 and 27 as well as the X 79, X 99 and the Mini Transat 6.50s.
Бір қолмен жасалған жазбалар
Әрбір бағыттың теориялық қашықтығы көрсетілген, және салыстыру үшін әрбір нәтижеде осы теориялық қашықтық негізінде есептелген орташа жылдамдық көрсетіледі. Дегенмен, нақты жүзілген қашықтық теориялық қашықтықтан жоғары болады, әсіресе желге қарсы және әлемді айналатын бағыттарда; демек, нақты орташа жылдамдық та көрсетілгеннен артық болады.
The theoretical distance for each course is shown, and the average speed based on this theoretical distance is shown for each record for comparison purposes. Note, however, that the actual distance sailed will be more than the theoretical distance, particularly on upwind and round the world courses; the actual average speed will therefore also be higher than that shown.
Әлемдік рекордтар
Әлемді айналып шығу (21,760 миль) Түрі Уақыт Күні Теңізші Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Абсолюттік Jan 2008 57к 13с 34м IDEC 2 15.75 Джойон бір қолмен, тоқтамай әлемді айналып өтудің жаңа әлемдік рекордын орнатты, соның ішінде 24 сағатта 614 миль (25,9 түйін) мерзімді рекорд. Түрі Уақыт Күні Теңізші Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Әйелдер 2005 71к 14с 18м 33с Tri B&Q 15.9 Бұл сол кездегі абсолюттік рекорд болды. Түрі Уақыт Күні Теңізші Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Монокорпус Әйелдер Feb 2021 87к 02с 24м 25с IMOCA 60 Banque Populaire X 2020-2021 жылғы Vendée Globe кезінде орнатылды. Монокорпус Әйелдер Feb 2001 94к 04с 25м IMOCA 60 Kingfisher 9.6 2000-2001 жылғы Vendée Globe кезінде орнатылды. Монокорпус Әйелдер 1996 140к 04с 38м IMOCA 60 Whirlpool Europe 2 1996-1997 жылғы Vendée Globe кезінде орнатылды. Монокорпус Әйелдер 1978 06 07 272 күн Әлемді айналып өту (21,760 миль) Түрі Күні Уақыт Теңізші Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Абсолюттік Наурыз 2004 122к 14с 04м Jean Luc Van Den Heede Adrien 7.4 Ван ден Heede Adrien монокорпусын жел мен ағымға қарсы айдап, әлемді айналып өтудің жаңа рекордын орнатты. Әйелдер 178к 17с 55м Challenge 72 Aviva
Round the world eastabout (21,760 miles) Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Outright Jan 2008 57d 13h 34m IDEC 2 15.75 Joyon set a new world record for a single handed non stop circumnavigation, covering , including a short lived record 614 mi in 24 hours (25.9 knots). Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Outright Female 2005 71d 14h 18m 33s Tri B&Q 15.9 this at the time was also the outright record Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Monohull Feb 2009 78d 02h 16m Macif 11.52 Gabart won the 2012 2013 edition of the Vendée Globe, taking the world record for a single handed, non stop, monohull circumnavigation from his mentor Michel Desjoyeaux. Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Monohull Female Feb 2021 87d 02h 24m 25s IMOCA 60 Banque Populaire X Set during the 2020 2021 Vendée Globe Monohull Female Feb 2001 94d 04h 25m IMOCA 60 Kingfisher 9.6 Set during the 2000 2001 Vendée Globe Monohull Female 1996 140d 04h 38m IMOCA 60 Whirlpool Europe 2 Set during the 1996 1997 Vendée Globe Monohull Female 1978 06 07 272 days Round the world westabout (21,760 miles) Type Date Time Sailor Boat Speed Comments Ref Outright March 2004 122d 14h 04m Jean Luc Van Den Heede Adrien 7.4 Van den Heede sailed the monohull Adrien around the world westabout, against the winds and currents, to set the record for a single handed westabout circumnavigation. Female 178d 17h 55m Challenge 72 Aviva
Басқа жазбалар
Тип Уақыты Күні Саяхатшы Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Транстихоокеандық батыстан шығысқа (4,525 миль) Тип Уақыты Күні Саяхатшы Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Көпқұбырлы 20 д 9 с 53 м 1996 тамыз Лакота 9.2 Фоссетт көпқұбырлы рекорд орнату үшін Йокогамадан Сан-Францискоға дейінгі аз даулы желге қарсы бағытты жүзіп өтті. Кадис Сан-Сальвадор (3,884 миль) Тип Уақыты Күні Саяхатшы Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Көпқұбырлы 9 д 20 с 35 м 2008 жылғы қараша IDEC 2 18.94 Трансатлантикалық, батыстан шығысқа (2,925 миль) Тип Уақыты Күні Саяхатшы Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Жалпы 5 д 19 с 30 м 2008 жылғы шілде Sodebo 20.97 Томас Ковилл бұрынғы рекорд иесі Фрэнсис Джойонды 8 сағаттан астам уақытқа жеңіп, Амброуз Лайттан Лизард Пойнтқа дейінгі батыстан шығысқа дейінгі көпқұбырлы жаңа рекорд орнатты. Көпқұбырлы әйел 7 д 3 с 50 м 2004 жылғы маусым B&Q/Castorama 17.0 Макартур өзінің тримаран B&Q/Castorama-мен Амброуз Лайттан Лизард Пойнтқа дейін жүзіп, әйелдер үшін Атлантиканы кесіп өту бойынша жаңа әлемдік рекорд орнатты, бұрынғы экипаждық рекордты, сондай-ақ жалғыз адаммен жасалған рекордты да жеңді. Трансатлантикалық, шығыстан батысқа (2,800 миль) Тип Уақыты Күні Саяхатшы Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Жалпы 9 д 23 с 55 м 2000 жылғы маусым Eure et Loir 11.7 Джойонның тримаранмен Плимуттан Ньюпортқа дейінгі сапары шығыстан батысқа (желге қарсы) трансатлантикалық өтудің жалпы рекордын құрады. Монокорпус, әйел кез келген кеме 14 д 23 с 11 м 2000 жылғы маусым Kingfisher 7.8 Макартур сол бағытпен шығыстан батысқа бір қолмен монокорпуспен өту рекордын, сондай-ақ кез келген кемеде әйел үшін рекордты орнатты. Ұлыбритания мен Ирландия айналымы, барлық аралдар (1,787 миль) Тип Уақыты Күні Саяхатшы Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Монокорпус 7 д 08 с 47 м 2005 жылғы мамыр Жан Люк Ван Ден Хиде Адриен 10.1 Майами Нью-Йорк (947 миль) Тип Уақыты Күні Саяхатшы Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Көпқұбырлы 3 д 5 с 0 м 2005 жылғы шілде Томас Ковилл Sodeb'O 12.3 Ньюпорт Бермуд (635 миль) Тип Уақыты Күні Саяхатшы Қайық Жылдамдығы Түсініктемелер Ref Көпқұбырлы 1 д 16 с 52 м 1999 жылғы маусым Стив Фоссетт Лакота 15.5
Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Transpacific west to east (4,525 miles) Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Multihull 20 d 9 h 53 m Aug 1996 Lakota 9.2 Fossett sailed the little contested downwind course from Yokohoma to San Francisco to set a multihull record. Cadiz San Salvador (3,884 miles) Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Multihull 9 d 20 h 35 m November 2008 IDEC 2 18.94 Transatlantic, west to east (2,925 miles) Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Overall 5d 19h 30m July 2008 Sodebo 20.97 Thomas Coville beat the previous holder Francis Joyon by more than 8 hours to set a new west to east multihull record from Ambrose Light to Lizard Point. Multihull woman 7 d 3 h 50 m June 2004 B&Q/Castorama 17.0 MacArthur sailed her trimaran B&Q/Castorama from Ambrose Light to Lizard Point to set a new world record for a transatlantic crossing by women, beating the previous crewed record as well as the singlehanded version. Transatlantic, east to west (2,800 miles) Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Overall 9 d 23 h 55 m June 2000 Eure et Loir 11.7 Joyon's voyage in his trimaran from Plymouth to Newport set the overall record for an east to west (upwind) transatlantic passage. Monohull, woman any vessel 14d 23h 11 m June 2000 Kingfisher 7.8 MacArthur sailed the same route to take the record for a single handed monohull east to west passage, and also the record for a woman in any vessel. Round Britain and Ireland, all islands (1,787 miles) Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Monohull 7d 08h 47m May 2005 Jean Luc Van Den Heede Adrien 10.1 Miami New York (947 miles) Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Multihull 3 d 5 h 0 m July 2005 Thomas Coville Sodeb'O 12.3 Newport Bermuda (635 miles) Type Time Date Sailor Boat Speed Comments Ref Multihull 1 d 16 h 52 m June 1999 Steve Fossett Lakota 15.5
Шекті заңдылық
Теңіздегі соқтығыстардың алдын алу жөніндегі халықаралық ережелер (COLREGS) – БҰҰ-ға мүше 168 ел арасындағы келісім, ол кемелер мен басқа да су көліктері теңізде сақтауы тиіс «жол ережелерін» анықтайды. Осы келісімге қол қойған елдің азаматы халықаралық суларда жүрген кезде осы ережелерге міндетті. Жалғыз қолмен жүзуге қатысты:
The International Regulations for Preventing Collisions at Sea (COLREGS) is the international agreement between 168 UN member nations forming the 'rules of the road' to be followed by ships and other vessels at sea. Any citizen of a signing nation is bound by these rules when in international waters. As they pertain to single handed sailing:
1-қағида (a) Осы ережелер ашық теңізде және теңіз кемелері жүзе алатын оған қосылатын барлық сулардағы барлық кемелерге қолданылады. 5-ереже: Әрбір кеме кез келген уақытта соқтығысу қаупінің болуын бағалау үшін көзбен, есту арқылы және барлық қолданылатын құралдармен тиісті қарауды сақтауы керек. Бір қолмен ұзақ қашықтыққа жүзуші теңізшінің белгілі бір уақытта ұйықтауы қажет болғандықтан, бұл әрекет халықаралық заңды бұзуы мүмкін. Қазіргі уақытта коммерциялық емес кемелерде қарау ережесін белсенді түрде сақтауды қамтамасыз ететін органдар туралы ешқандай мәлімет жоқ. Дегенмен, теңізде оқиға болған жағдайда, егер кеме капитаны COLREGS ережелерінің бірін немесе бірнешеуін бұзған деп табылса, ол құтқару жұмыстарының, мүліктік зиянның немесе жоғалтудың, кірістің жоғалтылуының, құтқару шығындарының, қоршаған ортаны тазалау шығындарының және т.б. толық өтеуін жүктелуі мүмкін. Адам өміріне келген залал жағдайында, ауыр кінәлілік бойынша қылмыстық жауапкершілікке тартылуы мүмкін. Көрсетілген жағдайларда кейбір теңізшілер қорғаныш ретінде:
Rule #1(a) These Rules shall apply to all vessels upon the high seas and in all waters connected therewith navigable by seagoing vessels. Rule #5 Every vessel must at all times keep a proper look out by sight, hearing, and all available means in order to judge if risk of collision exists. Since a single handed, long distance sailor will need to sleep at some point, the activity may be in violation of international law. Currently there is no evidence of authorities pro actively enforcing the look out rule on non commercial craft. However, in the event of an incident at sea, if the master of a vessel is found to have violated one or more COLREGS, they may be found completely liable for the costs of rescue efforts, property damages or loss, loss of income, salvage costs, environmental cleanup costs, and so on. In the event of loss of life, criminal gross negligence charges are possible. As a defence, some sailors mention:
18-қағида – қозғалтқышты кеме: ( ), желкенді кемеге ( ) жол беруі керек.
Rule #18—A power driven vessel must give way to: ( ), a sailing vessel ( )
COLREG ережелерін осыған сәйкес түсіндіруге болады: кемені «басқару мүмкіндігі жоқ» күйіне қоюға және оның жарығын тиісті түрде көрсетуге болады, соның арқасында басқа кемелерге бір қолмен жүзуші кеменің экипажы ұйықтағандықтан, қауіпсіздік маневрлерін орындай алмайтыны туралы хабарлауға болады. Мұндай тәсілдің заңдылығын анықтау үшін сотқа берілген іс әзірге жоқ, себебі жалғыз қолмен жүзу сирек кездеседі және жалғыз қолмен жүзу салдарынан болған соқтығысу оқиғаларын табу қиын. Соңында, сенсорлық технология жетілді және электрондық құрылғылар арқылы қарауды ұйымдастыру мүмкін болды, ол адамдарды ескертеді. Шындығында, COLREGS кемеде радар сияқты технологиялар болған жағдайда электрондық қарауды талап етеді. Адамсыз теңіз дрондары қазірдің өзінде бар және келесі онжылдықтарда кең таралған, ал осы қарау технологиялары жалғыз қолмен жүзуші теңізшілерге адамның үнемі қарауын сақтамаудан туындаған құқықтық мәселелерді шешуге көмектеседі.
It is also a reasonable interpretation of the COLREGs to place the boat "not under command" and to make no way, displaying proper lighting for such, to inform other vessels that a single handed boat is not able to perform avoidance maneuvers because the crew is asleep. No legal cases have arisen to date to adjudicate whether or not such an approach is legal, because single handed sailing is rare and examples of collisions caused by single handed sailing are difficult to find. Finally, sensor technology has reached the point where a proper watch can be maintained by electronics that alert humans. In fact the COLREGs require electronic watch keeping if technologies such as radar are aboard the vessel. Unmanned ocean going drones already exist and will become routine within the next few decades, and those watch keeping technologies will become available to single handed sailors to ameliorate legal issues arising from the failure to maintain a constant human watch.
Басқа
Жасөспірімдердің жалғыз өзі әлемді айналып жүзудегі жас рекордтысын жаңаруға талпынулары жиілеген кезде, олардың ата-аналары балаларына мұндай қауіпті әрекеттерге рұқсат бергені үшін сынға ұшырап, заңдық шараларға тартылуда. Бұл 2010 жылы Аби Сандерлендті құтқару операциясының жоғары құнымен айқын болды, Австралия үкіметі оған 200 000 доллардан астам қаржы жұмсады.
With a spate of teenagers attempting to break the age record for sailing singlehanded around the world, their parents have come under criticism and legal challenges for allowing their offspring to engage in such potentially dangerous activity. This was highlighted by the expensive rescue of Abby Sunderland in 2010, over $200,000, paid for by the Australian government.