18-19 ғасырдағы британ әскери шенеунігі және генерал Финеас Риалл

Кіріспе

18-19 ғасырдағы британдық армия офицері және отарлық шенеунік генерал сэр Финес Риалл, КХ (15 желтоқсан 1775 – 10 қараша 1850) 1812 жылғы соғыс кезінде Жоғарғы Канададағы Ниагара түбегінің басқарушы офицері лауазымына Джон Винсенттің орнын басты. 1816 жылы ол Гренаданың губернаторы болып тағайындалды.

Әскери мансап

Риалл Ирландияның Клонмель қаласында бай протестанттық жер иелері отбасында дүниеге келді. Ол Типперри графтығындағы Хейвудтың Финес Риаллдың (1737–1797) үшінші ұлы болды, оның әкесі Клонмельдегі Риалл банкін құрған еді. Оның анасы, Катерина, Дублиннің Чарльз Колдуэллдің қызы және адмирал сэр Бенджамин Колдуэллдің әпкесі болды. 1790 жылдан бастап ол Дублин графтығындағы Шанганаг сарайынан саяхатшы, автор және коллекционер генерал сэр Джордж Кокберннің туысы және жекжаттысы болды. Риалл 1794 жылы әскерге еншіксіз офицер болып кірді және сатып алынған шендер арқылы жылдам өрледі. Жеті жыл бойы жартылай жалақымен (яғни, полк немесе штабқа тағайындалмай) өткеніне қарамастан, ол 1805 жылы 15-ші жаяу полкінің майоры болды. Ол олармен бірге Батыс Индияға жүзіп барды және 1809 жылы Мартиниканы басып алу кезінде полкке қолбасшылық еткенде алғашқы маңызды шайқасқа қатысты. Келесі жылы ол Гваделупаны басып алуда бригадаға қолбасшылық етті. Осыдан кейін ол Англияға оралды. Келесі екі жылда ол полковник және генерал-майор шеніне көтерілді. Содан кейін ол Канадаға жіберілді, онда бастапқыда Монреаль округінің қолбасшысы болды, содан кейін генерал-лейтенант Драммондты Жоғарғы Канадаға ертіп барды. Драммонд Ниагара өзенінің американдық жағына шабуыл жасап, барлық кері шегінуді тоқтатты. Шабуылдың бір бөлігі ретінде Риалл 1813 жылдың 19 желтоқсанында Льюистон өзенінен жасақпен өтіп, оңтүстікке қарай жылды. Шабуылға күшті қарсылық болған жоқ, себебі американдықтар Монреальға шабуыл жасау үшін Ниагара майданындағы тұрақты әскерлерін алып кеткен еді. Алға жылжу американдықтардың он күн бұрын Ньюаркты өртеп жібергеніне жауап ретінде, дерлік барлық ауылдардың өртелуімен белгіленді. 30 желтоқсанда Риалл Ниагара өзенін оңтүстікке қарай қайтадан кесіп өтіп, Буффало мен Блэк-Рок қалаларындағы қасақана қиратуды қайталады, бірақ мұнда кеме жасаушылық және басқа да бірнеше маңызды әскери нысандар болды. 1814 жылдың 5 шілдесінде Риалл Ниагара өзенінің бойындағы Жоғарғы Канададағы британдық армияның «Оң дивизиясына» қолбасшылық етті. Чиппава шайқасында ол оларға Винфилд Скотттың американдық бригадасына шабуыл жасауға бұйрық берді. Нәтижесінде британдықтар ауыр жеңіліске ұшырады. Риаллдың тактикасы дұрыс болған шығар, егер ол американдық ополченниктермен кездессе, бірақ Скотттың жақсы жаттығудан өткен әскерлеріне қарсы сәтсіз аяқталды. 25 шілдеде Риаллдың әскерлері Ландидің жолында Скоттпен тағы да шайқасты. Риалл шайқастың басында қолына ауыр жарақат алды және артқа қайтып бара жатып, американдық жаяу әскері оны тұтқынға алды. Тұтқын болған кезде, оның бірге тұтқынға алынған әріптесі (канадтық милиция драгун офицері Уильям Гамильтон Мерит) оны «өте батыл, көзі нашар, бойы кішкентай, бірақ денелі» деп сипаттады. Ол желтоқсан айында шарт бойынша Англияға қайтуға рұқсат алды. 1816 жылдың 18 ақпанында ол Гренаданың губернаторы болып тағайындалды және 1823 жылға дейін осы лауазымда қызмет етті. Содан кейін ол 1833 жылы рыцарь атағын алды және 1841 жылдың 23 қарашасында толық генерал болды. Ол сонымен қатар 74-ші жаяу полкінің (1835–1846) және 15-ші (Йоркширдің шығыс бөлігі) жаяу полкінің (1846 – өліміне дейін) полковнигі болды.

Riall was born at Clonmel, Ireland, into a wealthy Protestant landowning family. He was the third son of Phineas Riall (1737–1797) of Heywood, County Tipperary, whose father had founded the Riall Bank of Clonmel. His mother, Catherine, was the daughter of Charles Caldwell of Dublin and a sister of Admiral Sir Benjamin Caldwell. He was a cousin and from 1790 the brother in law of the traveller, author and collector General Sir George Cockburn of Shanganagh Castle, County Dublin. Riall entered the army as an ensign in 1794 and rose rapidly through purchased commissions. Even though he spent seven years on half pay (i. e. without any regimental or staff appointment), he was a major in the 15th Regiment of Foot in 1805. He sailed with them to the West Indies, and seems to have first seen serious action when he commanded the regiment at the capture of Martinique in 1809. The next year, he commanded a brigade at the capture of Guadeloupe. After this, he returned to England. Over the next two years, he received promotion to colonel and major general through seniority. He was then posted to Canada, where initially he commanded the Montreal district, then accompanied Lieutenant General Drummond to Upper Canada. On arrival, Drummond immediately halted all withdrawals and mounted an attack on the American side of the Niagara River. As part of the attack, Riall led a detachment across the river at Lewiston on 19 December 1813 and advanced south. The attack was almost unopposed, as the Americans had stripped the Niagara front of regular soldiers to furnish an ill fated attack on Montreal. The advance was marked by the burning of almost every village, in reprisal for the American burning of Newark ten days earlier. On 30 December, Riall again crossed the Niagara River further south, and repeated the deliberate destruction at Buffalo and Black Rock, although here there were a Navy yard and several other legitimate military targets. On 5 July 1814, Riall commanded the "Right Division" of the British Army in Upper Canada, on the Niagara river. At the Battle of Chippawa, he ordered them to attack Winfield Scott's advancing American brigade. The result was a bloody defeat for the British. Riall's tactics might have been correct had he faced American militia, as he thought, but were disastrous against Scott's well trained regulars. On 25 July, Riall's troops once again engaged Scott at the Battle of Lundy's Lane. Riall was severely wounded in the arm early in the battle, and while riding to the rear, was captured by American infantry. While he was a prisoner, a fellow captive (Canadian militia dragoon officer William Hamilton Merritt) described him as "very brave, near sighted, rather short, but stout." He was allowed to sail for England on parole in December. On 18 February 1816, he was appointed Governor of Grenada, a post he held until 1823. Thereafter, he appears to have seen very little service, although he was knighted in 1833 and eventually became full general on 23 November 1841. He was also successively Colonel of the 74th Regiment of Foot (1835 –1846) and the 15th (Yorkshire East Riding) Regiment of Foot (1846 to his death)

1836 жылы ол Жамайкада босатылған құлдар үшін әйелінің атынан өтемақы алды. https://www.ucl.ac.uk/lbs/claim/view/19278

Ол 1850 жылы Парижде бейбіт түрде қайтыс болды.