Кіріспе

Клоундық көмек, сонымен қатар ауруханалық клоундық деп аталады, – денсаулық сақтау мекемелерінде арнайы дайындалған клоундардың келуін қамтитын бағдарлама. Көптеген елдерде тіркелген тауарлық белгі болып табылатын "клоун дәрігерлер" деп оларды бейресми түрде атайды. Ауруханаға жасалған осы визиттер науқастардың көңіл-күйін көтеруге, оларға үміт пен әзілдің күшімен көмектеседі деп дәлелденген. Бұл бағдарламаның пациенттердің туыстары мен медициналық персоналға да оң әсері бар.

Өмірбаян

Патч Адамс, алғашқы аурухана клоуны деп есептеледі, ол 1970 жылдары аурухана клоуны болуын бастады. 1998 жылы Робин Уильямс түсірген «Патч Адамс» фильмі аурухана клоундарына назар аударды. Кәсіби клоун-дәрігерлер 1986 жылы Майкл Кристенсен Нью-Йоркте бастаған «Big Apple Circus Clown Care Unit» бағдарламасы аясында ауруханаларда жұмыс істеуді бастады. Бүгінде клоун-дәрігерлер бағдарламасы Австралияның барлық штаттарында, Жаңа Зеландияда, АҚШ-та, Ұлыбританияда, Канадада, Израильде, Оңтүстік Африкада, Гонконгта, Бразилияда, Беларусьте, Тайванда, сондай-ақ Еуропаның барлық елдерінде және Үндістанның кейбір аймақтарында жұмыс істейді. Олар балалардың қоршаған ортаға бейімделуіне көмектесу үшін ауруханадағы күнделікті жағдайды пародизациялайды, сонымен қатар балаларды ауыр немесе қорқынышты процедуралардан алаңдатудан аулақ болып, олардың мәнін ашады. Көңіл көтеру мен күлкі балаларға ауру мен стресті бір сәт үшін ұмытуға көмектеседі. Клоун-дәрігерлер балаларды ауруханада бастан кешетін эмоциялармен күресуге көмектесетін қызықты дозалармен күшейту үшін сиқыр, музыка, әңгіме айту және басқа клоундық дағдыларды қолданады: қорқыныш, алаңдаушылық, жалғыздық, жалықу. Тан, Метсаля және Ханнуланың сөзін келтірсек, «Клоундық күтім оң эмоциялық жағдай жасайды, ата-ана мен бала арасындағы өзара әрекеттесуді нығайтады және жағымды ортаны қалыптастырады». Күлкінің физиологиялық пайдасы туралы зерттеулер ондаған жылдар бойы жүргізіліп келеді және халықаралық медициналық дәрігерлер оны жалғастыруда. Сондай-ақ күлкінің психологиялық пайдасын зерттейтін зерттеушілердің саны артып келеді, әсіресе клоун-дәрігерлердің жұмысы.