Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
"Коншетаның артында" – британдық попмәдениеттегі фраза. Телевизия бағдарламасының қорқынышты тұстарын көруден қашу үшін диванның артына тығылуды білдіретін қорқыныш реакциясын сипаттайды. Диван экрандағы қауіптен қорғаныш ретінде жасырынуға мүмкіндік береді, сонымен бірге бағдарламаның қалған бөлігін көру үшін бөлмеде қалуға деген ниетті көрсетеді. Бұл фраза ең көп Doctor Who сериалымен байланыстырылады. Фраза кейде маңызды жағдайларда қолданылса да, көбінесе оны әзілдеу немесе өткенге сағыну мақсатында пайдаланады.
"Behind the sofa" is a British pop culture phrase describing the fearful reaction of hiding behind a sofa to avoid seeing frightening parts of a television programme, the sofa offering a place to hide from the on screen threat, with the implication that one wants to remain in the room to watch the rest of the programme. The phrase is most commonly associated with Doctor Who. Although the phrase is sometimes employed in a serious context, its use is usually intended to be humorous or nostalgic.
Doctor Who-дан шыққан
Бұл тіркес кең таралған БАҚ-та балалардың BBC-дің «Doctor Who» ғылыми-фантастикалық телесериалының эпизодтарынан қорқуы туралы айтылғанда пайда болды, әсіресе 1960-1980 жылдары. Бағдарламаны толығымен жіберіп алмау үшін, әсіресе қорқынышты көріністер мен монстрлар көрсетілген кезде кішкентай балалар жиһаздың артына жасырынып отыратын, бұл идея 1973 жылдан бері бұқаралық ақпарат құралдарында да таралды. Бұл фраза Ұлыбританияда «Doctor Who» сериалымен тығыз байланысты, сондықтан 1991 жылы Лондондағы Қозғалыстағы Бейне Мұражайы бағдарламаны тойлайтын көрмесін «Диванның артында» деп атады. «Барлығы диванның артына жасырынуды есіне алады», - деп жазды журналист Синклер Маккей 1993 жылы, бағдарламаның отыз жылдық мерейтойында. ««Doctor Who» теледидардан шыққан сайын диванның артына жасырынғаныңызды есіңізде ме?» - деп сұрады «Daily Mirror» газеті екі жылдан кейін жариялаған мақаласында. 2006 жылы «Sky News» телеарнасына берген сұхбатында Йорк герцогы Эндрю принці бала кезінде «Doctor Who» сериалын көру кезінде Виндзор сарайындағы диванның артына жасырғанын айтты. «The Economist» журналы «Даллақтар пайда болған кезде диванның артына жасырынуды» Бовриль мен шай ішумен бірдей британдық мәдени құбылыс ретінде қарастырды; сонымен қатар, бұл тіркес 2016 жылғы Дональд Трамптың президенттік науқаны туралы BBC репортажында түсіндірмесіз пайда болды. «Doctor Who» ғылымының авторы Пол Парсонс диванның артына жасырудың себебін миндальдағы қорқыныш реакциясының белсенділігімен және мидың алдыңғы бөлігінен келетін қауіпсіздік сезімімен түсіндіреді. «Doctor Who Collection» Blu-ray дискілерінде «Behind the Sofa» атты бөлім бар, онда актерлер мен «Doctor Who» сериалымен байланысты адамдар классикалық эпизодтарды тамашалап, талқылайды.
The expression originated from popular media commentary on young children being frightened by episodes of the BBC science fiction television series Doctor Who, particularly during the 1960s to the 1980s. The idea that young children would hide behind furniture when especially frightening scenes and monsters were being shown, as they were unwilling to miss the programme altogether, was also popularised in the media as early as 1973. The phrase is strongly associated with Doctor Who in the United Kingdom, so much so that in 1991 the Museum of the Moving Image in London named its exhibition celebrating the programme "Behind the Sofa". "Everyone remembers hiding behind the sofa," journalist Sinclair McKay wrote of the programme during its thirtieth anniversary year of 1993. "Remember hiding behind the sofa every time Doctor Who came on the television?" the Daily Mirror newspaper asked its readers in a feature article two years later. In a 2006 interview with Sky News, Prince Andrew, Duke of York said that he hid from Daleks behind a Windsor Castle settee while watching Doctor Who as a child. The Economist has presented "hiding behind the sofa whenever the Daleks appear" as a British cultural institution on a par with Bovril and tea time; furthermore, it appeared (without any explanation of the idiom) in BBC reportage of the 2016 Donald Trump presidential campaign. Paul Parsons, author of The Science of Doctor Who, explains the appeal of hiding behind the sofa as the activation of the fear response in the amygdala in conjunction with reassurances of safety from the brain's frontal lobe. A feature in the Doctor Who Collection Blu Rays is called Behind the Sofa, featuring actors and other people related to Doctor Who, watching and discussing Classic Series episodes.
Басқа да танымал мәдениеттерде
"Доктор Кто" сериасымен тығыз байланысты болғанымен, бұл фраза Ұлыбританияда қорқыныш немесе үрейде болуды білдіретін әзілді немесе сатирикалық метафора ретінде де кеңінен қолданыла бастады. Мысалы, 2002 жылы жеке өміріне қатысты мәлімдемелерден кейін "Have I Got News for You" комедиялық бағдарламасының жүргізушісі қызметінен босатылған Ангус Дейтон баспасөз хабарламасында: "Шоуға болашақта сәттілік тілеймін және осы жұмадағы бөлімді диванның артынан тамашалауға асығамын" деді. Тағы бір мысал – спорт жаңалықтарынан алынған. Guardian Unlimited сайтында 2005 жылғы Ashes сериясының крикет матчына жасалған тікелей мәтіндік түсіндірмеде журналист Роб Смит ойынның бір сәті туралы былай деп жазды: "Уорн кеткен соң, Гилло диванның артынан шығуы қауіпсіз: оның екінші добы Гиллеспидің орта саусамен Хоггардтың қатесіне қарсы ұшып келді". Сценарийлік бағдарламаларда 2001 жылы BBC комедиялық сериалының бір эпизодында диванның пайдалылығын мақтап тұрған Стив атты басты кейіпкер, оның Далектерден қорғаудағы тиімділігін айтты. "Coupling" сериалының авторы Стивен Моффат кейіннен қайта жаңғыртылған "Доктор Кто" сериалының сценаристі және атқарушы продюсері болды.
Despite the phrase being so closely associated with Doctor Who, it has also found more general usage in the UK as a humorous or satirical metaphor for being in a state of fear or terror. For example, after he was sacked as the presenter of the comedy programme Have I Got News for You in 2002 due to revelations about his private life, Angus Deayton released a press statement which concluded: "I sincerely wish the show well in the future and look forward to watching this Friday's episode – from behind the sofa." Another example comes from sports coverage; in a live text commentary on a cricket match in the 2005 Ashes series for the Guardian Unlimited website, journalist Rob Smyth wrote of one moment during the game: "Now that Warne's gone, it's safe for Gilo to come out from behind the sofa: his second ball is chipped tantalisingly over the blundering Hoggard at mid off by Gillespie." In scripted programming, a reference occurred in a 2001 episode of the BBC sitcom Coupling, where the central character Steve, while extolling the virtues of a sofa, remarks on its usefulness in avoiding Daleks. Coupling writer Steven Moffat went on to write for and then become executive producer of the revived series of Doctor Who.