Кіріспе

1979 жылы эфирге шықпаған, кейін қайта өңделген телесериал.

«Шада» – британдық ғылыми-фантастикалық «Доктор Кто» телесериалының бір бөлігі. Сериалдың сценарий редакторы Дуглас Адамс жазған бұл туынды 1979–80 жылдарғы (17 маусым) маусымның соңғы эпизоды ретінде жоспарланған, бірақ студиялық түсірілім кезінде BBC-де болған ереуіл салдарынан толыққанды аяқталмады. 1979 жылы алты бөлімді (6 x 25 минуттық эпизодтар) оқиға ретінде өндіріске кірісіп, кейіннен 1980 жылы төрт бөлімді (4 x 25 минуттық эпизодтар) оқиға ретінде көрсету жоспары қарастырылды. Дегенмен, оқиға ешбір форматта толыққанды аяқталған жоқ. BBC 2017 жылы «Шада»ның толық нұсқасын жариялады, онда жоқ диалогтар түпнұсқа актерлермен қайта жазылды, ал бастапқы түсірілімдерде қолданылған дыбыс жабдықтары мен 1966 жылғы «Далектердің күші» сериалын қайта құрумен айналысқан команданың анимациясы пайдаланылды. Бұл нұсқа 2017 жылы DVD және Blu-ray форматында шығарылып, 2018 жылы «Шада» емес, «The Lost Episode» деген атаумен толық метражды телефильм ретінде көрсетілді. 2021 жылдың 20 желтоқсанында 17 маусымның Blu-ray жинағының бір бөлігі ретінде жаңа, жетілдірілген анимациясы бар және алты эпизодқа бөлінген нұсқасы жарық көрді. Бұрынғы тырыстықтарға BBC Video үшін жасалған көрнекі реконструкция, Big Finish Productions компаниясының жаңаша ойланған аудио-спектаклі (BBCi және Doctor Who веб-сайтында қарапайым Flash-суреттерімен бірге), сондай-ақ Гарет Робертстің авторлық қосымдарымен жазылған, соңғы түсірілім сценарийлеріне негізделген романы кірді. Бұл туындылар 2013 жылдың 7 қаңтарында «The Legacy Collection» (Ұлыбритания) немесе жай ғана «Шада» (Солтүстік Америка) деген атпен бірге DVD-де қайта шығарылды.

2017 жылы анимациялық қалпына келтіру

2017 жылдың 24 қарашасында түпнұсқа актерлердің жаңадан жазылған диалогтарын (сериалдың бастапқы жаздыру инженері мен дыбыс жабдықтарын пайдалану) және жоғалған бөлімдерді толықтыру үшін жаңа анимациялық кадрлар қолданылып, сериалды ресми түрде аяқтауға жасалған жұмыс цифрлық жүктеу ретінде жарияланды; DVD және Blu-ray нұсқалары сол жылдың 4 желтоқсанында 2-аймақта шықты. Жаңа түсірілімдерді 1966 жылғы «Далектердің күші» сериалының 2016 жылғы анимациялық нұсқасын жасаған команда анимациялады.

Екі дискілік 1-аймақтық DVD нұсқасының шығуы бастапқыда 2018 жылдың 9 қаңтарына жоспарланған; бірақ ол АҚШ және Канадада сол жылдың 4 қыркүйегіне кейінге шегерілді. Сериал 2018 жылдың 10 қаңтарында 4-аймақта жарық көрді. Аяқталған түпнұсқа АҚШ-та 2018 жылдың 19 шілдесінде BBC America арнасында тұңғыш рет көрсетілді, бағдарлама туралы мәліметтерде эпизодтың атауы «Шада» емес, «The Lost Episode» деп көрсетілді.

2021 жылы анимациялық қалпына келтіру

Доктор Худың 17-ші маусымы 2021 жылдың 20 желтоқсанында Blu-ray форматында «Коллекция» сериясының бір бөлігі ретінде шығарылды, соның ішінде жаңа анимациясы бар Shada-ның жаңа нұсқасы да бар. 2017 жылғы нұсқа тек топтама түрінде қолжетімді болса, жаңа нұсқа алты жеке эпизодтан тұратын болып ұсынылды. Том Бейкер Доктор рөлінен кетті.

Аудиокітап

AudioGo Робертстің романдауын толық көлемде аудиокітап түрінде 2012 жылдың 15 наурызында жариялады. Лалла Уорд баяндаған, ал K9 даусын Джон Лисон сомдаған, аудиокітаптың ұзақтығы 11 сағат 30 минутты құрайды. Оны жүктеп алуға немесе 10 дискіде (CD, жүктеу) алуға болады. Ванесса Бишоп Doctor Who Magazine журналында оны жақсы бағалап, Саймон Э. Пауэрдің дыбыс дизайнын ерекше атап өтті.

Пікірлер

Пол Корнелл, Мартин Дей және Кит Топпинг сериалды (сол кезде 1992 жылғы VHS қайта құрастыру түрінде) «The Discontinuity Guide» (1995) журналында аралас пікір білдірді. cquote|«Негізі, қазір кез келген нәрсені жариялай береді екен». Аяқталмағандықтан, көп уақыт бойы «Шада» он жетінші маусымның ең жарқын бөлімі болар деген пікір қалыптасқан. Бірақ түсірілген материал мұндай оң көзқарасқа сендірмейді. Бұл өте төмен деңгейдегі, арзан көрінетін оқиға, сондай-ақ көптеген нашар каламбурлар мен көңіл көтермейтін комедия бар, оның ішінде «Бір кесе немесе екі? /Қант?» әзілінің үш нұсқасы бар. Дегенмен, негізгі сюжеті қызықты – көбінесе алты бөлімді ақтауға лайық, бұл сирек кездеседі, – және Кембридждегі сахналар, сәл қимылсыз болғанымен, жақсы орындалған. Бұл өте кемшіліктері бар, бірақ осы жобасы ереуіл салдарынан тоқтатылып, «Құдықтағы аң» тоқтатылмағаны өкінішті.