Кіріспе
Американдық халық әншісі, әндерді бейімдеуші және банджошы (1938–2005)
Хедвиг Грейс "Хеди" Уэст (6 сәуір, 1938 – 3 шілде, 2005) – американдық халық әншісі және ән жазушы. Ол Джоан Баиз және Джуди Коллинз сияқты халық әндерін жаңғыртушылардың бір буынына жатты. Оның ең әйгілі "500 Miles" әні Американың ең танымал халық әндерінің бірі. Ағылшын халық музыканты А. Л. Ллойд Уэстті "халық әндерін жаңғырту кезеңіндегі американдық қыз әншілердің арасындағы ең үздік әнші" деп атады. Хеди Уэст гитара мен банджода ойнайтын. Банжода ол клаухаммер стилінде де, сондай-ақ блюграсс пен ескі уақыттан тыс, мысалы, блюз және джаз сияқты ықпалдарды көрсететін ерекше үш саусақты таңдау әдісімен де ойнады. Ол 2022 жылы Джорджияның Ең табысты әйелдерінің қатарына енді.
Балалық шағы және отбасылық әсері
Уэст 1938 жылы Солтүстік Джорджия тауларындағы Картерсвилл қаласында дүниеге келді. Ол Теннесси штатының Нью-Маркет қаласында «Хайлендр» халық мектебін құрған, кейін Батыс Вирджиния штатының Пипстем қаласындағы Аппалачи Оңтүстік фольклорлық орталығын басқарды. Уэсттің әкесінің ағасы Август Малки скрипкада ойнаған, ал әжесі Лили Малки Вест банджода ойнаған. Уэст жасөспірім кезінде жергілікті және көршілес штаттардағы халық фестивальдерінде ән айтқан. 1950-ші жылдардың ортасында ол Нешвиллде баллада орындағаны үшін жүлде алды. Оның көптеген әндері, соның ішінде «500 шақырым» әнінің бастапқы материалдары Лили Весттен келді, ол бала кезінде үйренген әндерін оған жеткізген. Ол әкесінің өлеңдерін «Жердегі ашу» сияқты бірнеше әндерінде пайдаланған.
Білім, мансап және кейінгі өмір
Хеди Уэст 1955 жылы Мерфи орта мектебін бітіріп, Батыс Каролина колледжінде оқыды. 1959 жылы ол Нью-Йоркке көшіп, Мэннс колледжінде музыка, ал Колумбия университетінде драма өнерін оқыды. Қалаға келген соң, «Халықтық қайта жандану» қозғалысын көрді де, солтүстіктегілер орындайтын музыканың өзі өскен кезінде күнде естіген музыка екенін түсінді. Ол өзінің «халықтық» жағын қабылдап, Нью-Йорк төңірегінде өнер көрсетуін бастады. Кейіннен ол әндеріне терең бойлау қабілетін актерлік шеберлігінің алғашқы жаттығуларымен байланыстырды. Оны Гринвич Виллидж фольклорлық ортасы құшақтап алды (көбінесе олар қайта жандандырып жатқан дәстүрдің өзінен шыққандықтан), ал Пит Сигер оны Карнеги залындағы концертте өзімен бірге ән салуға шақырды. 1961 жылғы 6 мамырда өткен Indian Neck Folk Festival фестивалінде өнер көрсеткеннен кейін, ол Мэнни Соломонмен Vanguard Records компаниясымен келісімшарт жасады. 1961 жылы Vanguard үшін шыққан New Folks жинақ альбомына енгеннен кейін, ол компания үшін есімді жеке альбомдар шығарды, олар сыншылардың жоғары бағасына ие болды. 1960 жылы Уэст Лос-Анджелеске көшіп, ән айтуын жалғастырды және әуе-ғарыш инженеры Карл Людлоффқа тұрмысқа шықты. Бірақ неке ұзаққа созылмады. Калифорнияда тұрғанда ол 1962 жылы Стэнфорд фольклорлық фестивалінде өнер көрсетті. 1964 жылы Ньюпорт фольклорлық фестивалінде өнер көрсетті. 1966 жылы Пит Сигердің Rainbow Quest телесериалында Миссисипи Джон Хартқа арналған эпизодта пайда болды. Осы кезде ол Англияға жиі баратын болды. Содан кейін ол бірнеше жыл Лондонда тұрып, елдің фольклорлық клубтарында гастрольдеп, Кембридж фестивалі мен бірінші Кил фольклорлық фестиваліне қатысты, сондай-ақ Еуропаға, әсіресе Германияға үнемі сапар шекті. Ол Билл Лидер мен А. Л. Ллойд үшін Topic Records лейблында үш альбом жазды: Old Times and Hard Times (1965), Pretty Saro (1966) және Ballads (1967), сондай-ақ Fontana үшін Serves 'em Fine (1967) альбомын шығарды. 1962 жылы бірнеше ай бойы ол белгілі ғылыми-фантастика жазушысы Роджер Зелазнимен никелесті. 1968 жылы Лондонда ол BBC Radio 1 Late Night Extra бағдарламасының негізін қалаушыларының бірі, хабар таратушы Пит Майерске үйленді. Бұл нике әдемі болды, себебі Майерс гомосексуал болса, ал нике Уэстке Атлант мұхитының екі жағында қалаған уақытын өткізуге мүмкіндік берді. Кейін Уэст пен Майерс ажырасып кетті. Уэст сол кезде суретші Гертруда Дегенхардтпен тығыз қарым-қатынас жасады, ол Уэсттің әндерінің неміс тілінде жарияланған жинағын суреттеді. 1970 жылдың күзінде Уэст Ұлыбританиядан Батыс Германияға көшіп, неміс тілін үйреніп, тағы екі жазба жазды. Біріншісі, Getting Folk Out of the Country (1974), Лондонда америкалық Билл Клифтонмен бірге жазылған және FV Schallplatten шығарған. Екіншісі, Love, Hell and Biscuits (немесе Whores, Hell and Biscuits), 1976 жылы Bear Family Records шығарды. Германияда ол философия және психология профессоры Джозеф Кацпен (1920-88) танысты, ол 1980 жылы Нью-Йорк штатының Стони Брук қаласына көшіп келгенде оның үшінші күйеуі болды. Вест музыкалық естеліктерді іздеу үшін қарт ата-анасынан ақпарат жинады. Ол Стони Брук университетінде Дэвид Левинмен композицияны оқыды, күйеуімен бірге тұрып, Талита (1980 ж.т.) атты қызы болды. Ол Стони Брукте қосымша профессор болып жұмыс істеді, халық музыкасы бойынша екі курс оқыды. Оның шәкірттерінің бірі, әнші-сазгер Робин Гринштейн, Уэстпен бірге оның жазбалары мен таспалар жинағын каталогтады. Лонг-Айлендтен ол күйеуі мен қызымен бірге Нью-Джерси штатының Принстон қаласына көшіп келді. Содан кейін 1990 жылдардың басында, 1988 жылы Кац қайтыс болғаннан кейін, ол Филадельфия, Пенсильвания штатының маңындағы Төменгі Мерион қалашығына көшіп, соңғы жылдарының көп бөлігін өткізді. Оның соңғы өнер көрсетулерінің бірі 2004 жылы Нью-Йорктегі Политехникалық университетінде Халықтық музыка қоғамының демеушілігімен өткен Эстеддфод фестивалінде болды. Весттің ең танымал әні «500 Miles» болды, ол Джорджиядағы ағасы айтқан әуеннің үзінділерінен құралған. Ол осы әнді авторлық құқыққа тіркеді. «500 Miles» әнін Бобби Бере (1963 жылы Billboard Top 10 хиті), The Highwaymen, The Kingston Trio, Peter, Paul and Mary, Peter & Gordon, Rosanne Cash және тағы басқалар орындады. Ол жазған және авторлық құқығына ие болған (бірақ қазіргі дәстүрлі халықтық материалдан көп қарыз алған) тағы бір танымал ән – «Cotton Mill Girl». Өмірінің соңғы жылдары қатерлі ісік оның даусын жойды. Оның музыкалық мұрасы жарияланбаған жазбаларда сақталған, мысалы, 1978 жылғы Чикаго университетінің фольклорлық фестиваліндегі тікелей концерт, жергілікті радиостанция WFMT-нің The Midnight Special бағдарламасында естелік ретінде көрсетілді. Хеди Уэст 2005 жылдың 3 шілдесінде Филадельфиядағы ауруханада қатерлі ісіктен қайтыс болды.