Кіріспе

Селтик футбол клубы 1888 жылы ирланд иммигранттары үшін клуб құру мақсатымен құрылды. Селтик өз алаңындағы ойындарын «Селтик Парк» стадионында өткізеді, 1892 жылы алғашқы стадионынан осы жерге көшкен. Клуб Шотландиядағы футбол лигасының құрылысынан бері Шотландияның жоғары лигасында, қазіргі Шотландия Премьер-лигасында өнер көрсетіп келеді. Селтик Шотландия футболында үстемдікке тез қол жеткізіп, 20 ғасырдың басында алты рет тікелей лига титулын жеңіп алды. «Рейнджерс» клубымен қатысты қызыл бәсекелестік пайда болды, ал екі клуб «Ескі Фирма» деп аталды. 1967 жылы Жок Штайн бас бапкер болған кезде Селтик Еуропа кубогын жеңген алғашқы британдық команда атанды, осыған дейін бұл кубок итальяндық, португалдық және испандық клубтардың эксклюзивті құқығында болған. Селтик – өз елінен шыққан ойыншылардан ғана құралған командамен кубокты жеңіп алған екі клубтың бірі. Команданың барлық ойыншылары Глазгодағы «Селтик Парк» стадионынан 30 миль радиуста туған. Селтик 1966–1974 жылдар аралығында қатарынан тоғыз лига титулын жеңіп алды. Клуб 70-ші және 80-ші жылдарда «Абердин» және «Данди Юнайтед» клубтарының «Жаңа Фирма» деп аталатын өркендеуіне қарамастан, отандық жетістіктерді жалғастырды. Селтик 1988 жылы, өз мерейтой жылында лига мен кубокты бірдей жеңіп алды. 1990-шы жылдардың басында команданың жағдайы нашарлады, Селтиктің құрылғаннан бері басқарып келген отбасылық династиялары футболдың коммерциялануына қарсы тұруда қиындықтарға тап болды. 1994 жылдың наурыз айында канадалық кәсіпкер Фергус Макканн клубтың бақылауын өзіне алды. Бұл клуб ешқашан әкімшілікке кірген немесе таратылған емес.

Алғашқы жылдары (18871897)

Celtic Football Club 6 қараша 1887 жылы Глазгодағы Ирландиялық марист ағасы Уолфридтің бастамасымен, Глазгодағы Шығыс аяғындағы кедейлікті жеңілдету және Уолфрид құрған Кедей балаларға арналған асханаға қаржы жинау мақсатында, Сент-Мэри шіркеуінің залында (қазіргі Форбс көшесі) ресми түрде құрылды. Уолфридтің клубты қаржы жинау құралы ретінде құру шешімі, бірнеше жыл бұрын Эдинбургте иммигрант ирланд халқынан құрылған Hibernian клубының мысалынан туындады. Уолфридтің ұсынған "Celtic" атауы (әлі де "Селтик" деп айтылады, 19-шы ғасырда стандартты айтылуы), клубтың ирланд және шотланд тамырларын көрсетуі тиіс болды және сол кездесуде қабылданды. Клубтың ресми лақап аты – "The Bhoys". Алайда, Celtic баспасөз қызметінің мәліметінше, жаңадан құрылған клуб көпшілікке "батыл жігіттер" деп белгілі болды. 20-шы ғасырдың басындағы команданың суреті бар және "The Bould Bhoys" деп жазылған пошта карточкасы – бұл ерекше жазудың алғашқы белгілі мысалы. Қосымша 'h' әрпі, гель тілінің орфографиялық жүйесін еліктейді, онда B әрпі көбінесе H әрпімен бірге қолданылады. 1888 жылдың 28 мамырында Celtic өзінің алғашқы ресми матчын Rangers клубына қарсы өткізіп, 5:2 есебімен жеңіске жетті. Neil McCallum Celtic клубының тарихындағы алғашқы голды соқты. Екі қарсыластың арасындағы дерби "Old Firm" деген ұранмен тығыз байланысты болды. Бұл терминнің нақты шығу тегі белгісіз; кейбіреулер бұл, екі команданың алғашқы кездесуіндегі ойыншылардың жақсы қарым-қатынасы туралы газетте жазылған пікірге байланысты деп санайды, ал басқалары бұл екі клубтың бәсекелестікке ұшыраған сайын пайдаланған коммерциялық үлкен пайдасының нәтижесі деп есептейді. Celtic клубының алғашқы формасы – жасыл жағалы ақ жейде, қара шорты және зәңгір жасыл шұлықтардан тұрды. Бастапқы клубтың эмблемасы – қызыл овалды аяқтағы қарапайым жасыл крест болды. 1889 жылы клуб ақ және жасыл тік жолақты форманы қабылдады. Hibernian көптеген ойыншыларын жоғалтудың салдары ауыр болды. Олар бірден құлдырап, маусым соңында жұмысын тоқтатты, бірақ тез қайта құрылып, шотланд футболындағы өзінің орнын қайта иеленді. 1889 жылы Celtic Шотландия кубогының финалына жетті, бұл олардың бұл жарыстағы алғашқы маусымы болды, бірақ финалда Third Lanark клубына 2:1 есебімен ұтылып қалды. Олар Глазго Солтүстік-Шығыс кубогының финалына да жетіп, финалда Cowlairs клубын 6:1 есебімен жеңді. 1892 жылы Celtic Шотландия кубогының финалына қайта жетті, бірақ бұл жолы Rangers клубының стадионы Ibrox Park-та өткен финалда Queen's Park клубын 5:1 есебімен жеңіп, жеңіске жетті. Sandy McMahon және John Campbell екеуі де екі голдан соқты, бұл Celtic клубына алғашқы маңызды жеңіске қол жеткізуге көмектесті. Бірнеше айдан кейін клуб өзінің жаңа стадионы – Celtic Park-ке көшіп, келесі маусымда алғаш рет Шотландия футбол лигасының чемпионы атанды.

Вилли Мэйл жылдары (18971940)

1897 жылы клуб жеке шектеулі серіктестікке айналды, ал Уилли Мэйли алғашқы «секретарь-менеджер» болып тағайындалды. Бастапқыда тәжірибелі ойыншыларды сатып алуға тәуелді болған клуб, Мэйли негізінен жастар қатарынан жас таланттарды дамытуға көңіл бөлді. Бұл сәтті болды, өйткені «Селтик» 20 ғасырдың басында шотланд футболына үстемдік етті, 1905 және 1910 жылдар аралығында Шотландия лигасының чемпионатында алты рет қатарынан жеңіске жетті. 1907 және 1908 жылдары «Селтик» Шотландия кубогын да жеңіп алды, бұл шотланд клубының алғаш рет «Дабл» жеңгені болды. Осы кезеңде Алек МакНейр, Джимми Куинн, «Санни» Джим Янг, Питер Сомерс, Алек Беннетт, Дэви Хамильтон, Джимми МакМенеми және қақпашы Дейви Адамс «Селтик» командасының негізгі ойыншылары болды. Онжылдықтың соңында бірнеше маңызды ойыншылар зейнеткерлікке шықты немесе «Селтик» клубын тастап кетті. Бұл клубтың сәттілігінің аздап төмендеуімен сәйкес келді, өйткені «Рейнджерс» 1911 және 1913 жылдар аралығында үш рет қатарынан лига титулын жеңіп алды. Дегенмен, «Селтик» Шотландия кубогында табысқа жетіп, 1911 жылы финалда «Гамильтонды», 1912 жылы «Клайдты» және 1914 жылы «Гибернианды» жеңді. «Санни» Джим Янг өзінің ең жақсы күйінде болды және команданың капитаны болды, ал бойы кішкентай Пэтси Галлахер қанаттағы керемет шеберлігімен әлсіз сыртқы түрін жасырды. Галлахердің пайда болуымен қатар Питер Джонстон және Энди МакАти сияқты ойыншылар Янг, МакНейр және МакМенеми сияқты тәжірибелі ойыншыларды толықтырды. «Селтик» 1914 жылдың сәуір айының соңында лига чемпионатын қайтарып алып, үшінші лига және кубок «даблы»н аяқтады. «Ференцварос Вазесі» (Будапешт кубогы деп те аталады) «Селтик» 1914 жылы Еуропалық тур кезінде жеңіп алды. «Селтик» Будапештте «Бёрнлимен» ойнады, өйткені «Ференцварос» жеңімпазға кубок беруге келісті. Алайда, матч шиеленіскен және тең нәтижемен аяқталды, екі команда да қосымша уақыт ойнаудан бас тартты. «Селтик» Глазгоға қайтып келгендіктен, Будапештте матчты қайта ұйымдастыру мүмкін болмады. Монетаны лақтырып жеңгеннен кейін «Бёрнли» «Селтикке» қарсы матчты өткізді. Қонақтар 2:0 есебімен жеңіске жетті және билет сатудан түскен ақшаның бір бөлігі Венгрияның қайырымдылық қорына жіберілді, бірақ «Селтикке» соғысқа көмектесу үшін сатылған кубок табысталмады. 74 жыл өткен соң, 1988 жылы «Селтик» клубының 100 жылдығы тойланды және «Ференцварос» клубқа «қарызды» екенін еске алды. Түпнұсқалық кубок болмағандықтан, олар Глазгоға футбол кубогының дәстүрлі пішінде жасалған әшекейлі ақ фарфор вазасын әкелді. Ол 1988 жылдың сәуір айында «Дундиге» қарсы «Селтик» клубының 100 жылдық чемпионат жеңімпазы матчында табысталды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде «Селтик» лиганы төрт рет қатарынан жеңіп алды, бұл рекорд 2017 жылдың қарашасында «Селтик» клубының өзі бұзғанша сақталды. Дегенмен, «Селтик» клубының Бірінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі уақыты әртүрлі болды, бірақ олар алаңда үлкен жетістіктерге қол жеткізді. Футбол соншалықты маңызды болмады; қатысушылар азайды, ойыншылардың жалақысы төмендеді және ойын кестесін аяқтауға қысым артты. 1916 жылы бір рет, 62 матчта жеңіліссіз жүріп жатқан кезде, «Селтикке» бір күні «Рейт Роверс» және «Матервеллге» қарсы екі матч ойнауға тура келді және олар тиісінше 6:0 және 3:1 есебімен жеңіске жетті. Футбол матчтарында рекруттар жиналды, сондай-ақ «Селтик Паркте» траншеялық соғыс көрмесінің бір көрінісі өтті. Және жанкүйерлердің сүйіктісі Питер Джонстон, «Селтик» үшін 200-ден астам матч өткізген, 1917 жылы Аррас шайқасында қаза тапты. Соғыс кезінде Уолфрид бауырлас 1915 жылдың 17 сәуірінде 74 жасында қайтыс болды. Ол Дамфристегі маристік зиратта жерленген. Уолфрид бауырластың өлімі туралы акционерлерге жыл сайынғы есебінде айтып, ол «Селтик» клубының негізін қалаушылардың соңғысы» болғанын және «Селтик» клубындағы жұмысының «сүйіспеншілікпен жасалғанын» айтты. Ұлы соғыстан кейін және 1920 жылдары «Рейнджерс» шотланд футболында «Селтик» клубынан басымдық алды. 1920 жылдары «Рейнджерс» 8 лига титулын, «Селтик» 2 титулды жеңіп алды. Дегенмен, «Селтик» Шотландия кубогында табысқа жетіп, 20-шы жылдары оны үш рет жеңіп алды. 1925 жылы «Селтик» клубының Шотландия кубогын жеңгені ерекше есте қалады. Жартылай финалда 100 000-нан астам көрермен алдындағы Хэмпденде «Селтик» «Рейнджерсті» 5:0 есебімен жеңді. «Селтик» 1925 жылдың 11 сәуірінде финалда «Дундимен» кездесті. Ойын толық уақытқа таяп, «Дунди» 1:0 есебімен алда тұрғанда, Пэтси Галлахер «Дундидің» қақпасына қарай дриблингпен шабуылдады. «Дундидің» қорғаушысы Галлахерді қақпа аузына жақын жерде тоқтатып, Галлахер құлап, бірақ аяқтары арасында допты ұстап, қақпа сызығынан өтіп, қақпаның ішіне түсірді. Уилли Мэйли кейін Галлахердің голы «көруге болатын жағдайлардың бірі еді» деп мәлімдеді. «Селтик» тағы бір гол соғып, 2:1 есебімен жеңіске жетті. 1920 жылдардың ортасында Джимми МакГрори шотланд футболының тарихындағы ең нәтижелі гол соққан ойыншылардың бірі ретінде көзге түсті. Он алты жылдық ойын мансабында ол 550 гол соқты (1923–24 маусымында «Клайдбанк» үшін соққан 16 гол да бар), бұл бүгінгі күнге дейін британдық рекорд. 1926–27 маусымындағы лига және кубок голдарының саны 57 «Селтик» клубының рекорды болып табылады. 1928 жылы «Арсенал» МакГрориге қол қоюға күшті тырысты, ойыншы мен клубқа үлкен сомада (сол кездегі) ақша ұсынды. «Селтик» сатуға дайын болды, бірақ МакГрори «Селтик» клубын тастағысы келмеді және осылайша клубта қалды. Кейін МакГрори: «Арсеналдың МакГрорисі «Селтик» клубының МакГрорисінен жақсы емес» деді. Өзінің қысқа мансабында жас қақпашы әріптестері мен қарсыластарының құрметі мен сынына ие болды және елдегі ең жақсы қақпашылардың бірі саналды. 1967 жылы Хью Тейлордың «Шотландия футболының шеберлері» кітабында ол «Қақпашылардың ханзадасы» деп аталды, бұл атау бүгінгі күнге дейін сақталған. Томсонның Фиф қаласындағы Кардендендегі жерлеу рәсіміне шамамен 30 000 адам қатысты. Өзінің жас кезінде шотланд футболындағы жорыққа шыққан Сэм Инглиш апатқа ешқандай кінәлі емес еді, бірақ бір жылдан кейін Англияға көшіп, 1938 жылы, әлі 28 жасында карьерасын аяқтады. Инглиш Томсонның өлімінен кейін футболдық мансабын «құдайсыз жеті жылдық спорт» деп сипаттады. Мэйлидің кезеңінде үнді субконтинентінен шыққан алғашқы ойыншы 1936 жылы Мохаммед Абдул Салимге қол қойылғанда, еуропалық ірі клубқа келді. Жалаңаяқ ойнағанына қарамастан, Салим «Гамильтон Аккис» клубына қарсы өткен 5:1 есебімен жеңіске жеткен матчта бір гол соқты және «Гальстонға» қарсы өткен 7:1 есебімен жеңіске жеткен матчта басқа «Селтик» ойыншылары үшін үш гол жасады. Салим екі матчта (екі жолдас матч) «Селтик» сапындағы өнер көрсеткені үшін БАҚ-тан мақтау алды. Осылайша ол еуропалық клуб үшін ойнаған үнді субконтинентінен шыққан алғашқы ойыншы атанды. Бірнеше ай Шотландияда болғаннан кейін және ешқандай ресми матчтарда ойнамағаннан кейін Салим Үндістанға оралды, онда ол футболдық мансабын аяқтады. «Селтик» 1936 жылы лига титулын жеңіп алды, 1926 жылдан бергі алғашқы чемпионат, және «Иброкс» және «Матервеллдің» «Фир Парк» стадиондарында алғаш рет жеңіске жетті. МакГрори сол маусымда клубтың рекорды болған 50 лигалық гол соқты. Келесі жылы «Селтик» 1937 жылғы Шотландия кубогының финалында «Абердинмен» ойнады, бұл матчты Хэмпден паркінде 146 433 көрермен тамашалады. «Селтик» 2:1 есебімен жеңіске жетті және бұл көрсеткіш еуропалық клубтар арасындағы рекорд болып табылады. «Селтик» клубының дәстүрлі Жаңа жылдық лига матчы «Рейнджерске» қарсы 1938 жылдың 1 қаңтарында «Селтик Паркте» 83 500 жанкүйер алдында өтті, бұл стадиондағы рекордтық көрсеткіш. «Селтик» 3:0 есебімен жеңіске жетті, бұл 10 жылдағы алғашқы Жаңа жылдық дерби жеңісі болды. 1938 жылдың 10 маусымында «Селтик» Англияның «Эвертон» клубын «Иброкс Паркте» 1:0 есебімен жеңіп, «Империялық көрме кубогын» жеңіп алды, голды Джонни Крам соқты. 1940 жылдың қаңтарында Уилли Мэйлидің зейнетке шығуы жарияланды. Ол 71 жаста болды және клубқа шамамен 52 жыл бойы түрлі лауазымдарда қызмет етті, бастапқыда ойыншы ретінде, содан кейін хатшы-менеджер ретінде.

Екінші дүниежүзілік соғыс (19391945)

1940 жылы ақпанда бұрынғы ойыншы Джимми МакСтей клубтың бас жаттықтырысы болды. Ол осы қызметте бес жылдан астам уақыт өткізді, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ресми бәсекелестік лига футбол өткізілмеді. Көптеген футболшылар соғысқа қатысуға тіркелді, нәтижесінде көптеген командалар әлсіреп, олардың орнына шақырылған ойыншылар алаңға шығарылды. Шотландия футбол лигасы мен Шотландия кубогы тоқтатылды және олардың орнына аймақтық лига жарыстары ұйымдастырылды. Селтик соғыс жылдарында айқын жетістікке жете алмады, себебі олар шақырылған ойыншыларды алаңға шығаруға құлшынбады. Олар 1941 жылы Глазго кубогын және 1943 жылы Глазго қайырымдылық кубогын жеңіп алды. Соғыс кезінде Селтикте бірнеше жас да перспективті ойыншылар пайда болды: қақпашы Уилли Миллер, шабуылшы Джон МакФайл және оң жартылай Бобби Эванс. «Еуропадағы Жеңіс кубогы» – 1945 жылдың 9 мамырында Селтик жеңген бір реттік футбол турнирі. 1945 жылы Еуропадағы Жеңіс күнін тойлау үшін Глазго қайырымдылық кубогы комитеті қайырымдылық кубогының жеңімпаздарына табыс етілетін «Еуропадағы Жеңіс кубогын» ұсынды. «Рейнджерс» қатысуға шақырылды, бірақ «Матервеллге» қарсы жақын арадағы кубок ойыны болғандықтан бас тартты. Бұл «Куинс Паркке» келіп, Селтикпен ойнауға мүмкіндік берді. Ойын 0:0 есебімен аяқталды және Селтик бұрыштан соққы арқылы ғана жеңіске жетті. 1945 жылдың шілдесінде МакСтейді Селтик басқармасы отставкаға кетуге шақырды, ол дағдысыз келісті. Бірақ кейіннен ол Селтикке бас скаут ретінде қайта оралды.

Джимми МакГрори жылдары (19451965)

Бұрынғы ойыншы Джимми МакГрори 1945 жылы жазда «Селтикке» менеджер ретінде оралды. 1931 жылдан бері клубтың директоры және кәсіп бойынша қор брокері болған Роберт Келли 1947 жылдың наурыз айында «Селтик» клубының жаңа төрағасы болды. «Селтик» соғыстан кейінгі алғашқы жылдары МакГроримен жұмыс істеді және 1948 жылы құлдыраудан қиындықпен сақталды. Оған жауап ретінде «Селтик» жазғы маусымда Джимми Хоганды бапкер етіп тағайындады. Ол бұрын Еуропаның барлық аймақтарында, әсіресе Венгрияда жұмыс істеген және алты жыл Англия Футбол қауымдастығының бапкері болған. Хоган «Паркхедте» екі жыл ғана өткізді, бірақ 1950-ші жылдардың басында «Селтик» футболының жақсаруына үлкен үлес қосты, сондай-ақ оның бапкерлік идеялары кейін Джок Стайнға шабыт берген деп есептеледі. 1951 жылдың сәуір айында Джон МакФайлдың голы «Селтикке» Шотландия кубогының финалында «Мазервеллді» 1:0 есебімен жеңіп, соғыстан кейінгі алғашқы маңызды кубокты жеңіп алуға көмектесті. Екі жылдан кейін «Селтик» «Арсенал», «Манчестер Юнайтед» және «Хиберниан» командаларын жеңіп, 1953 жылдың мамыр айында Елизавета II-нің тәж киюіне арналған «Коронация кубогы» турнирін жеңіп алды. 1954 жылы «Селтик» қырық жыл ішіндегі алғашқы лига және кубок дублетін жеңіп алды, ал 1938 жылдан бергі алғашқы лига титулын жеңіп алды. Ортаңғы қорғаушы Джок Стайн, «Лланеллиден» шамалы сомаға алынған, 1952 жылы Шон Фэллонның жарақаттануына байланысты уақытша капитан болып тағайындалды. Стайн Фэллонның жарақаттан оралғаннан кейін де команда капитаны лауазымын сақтап, командада бұрын болмаған мақсатты сезімді күшейтті. «Селтик» лигада «Хартстың» алдында бес ұпаймен аяқтады және дивизиондағы ең жақсы қорғаныс көрсеткішіне ие болды (барлығы 29 гол жіберді). Шотландия кубогының финалы «Селтик» және «Абердин» командалары арасында өтті. Ұсынылған матчты Шон Фэллонның голы жеңіске жеткізді, ал Вилли Фернидің тамаша ойынына ризашылық білдірілді. 1950-ші жылдарда бірнеше ойыншылар «Селтик» командасының негізгі тірегіне айналды: Бобби Эванс, Берти Пикок, Бобби Коллинз және, әсіресе есте қаларлық, Чарли Талли. Талли – өте тартымды, батыл дриблингпен, әбден шоумен және өткір әзіл-қалжыңмен үйлестірілген ойыншы. 1953 жылы «Фолкерктегі» Шотландия кубогы матчында Талли бұрыштан тікелей гол соқты. Төреші «голдың» дұрыс еместігін мәлімдеді, себебі доп дуалдан сәл шығып кеткен. Талли бұрышты қайтадан орындады және допты қайтадан торға жіберді. Талли «Селтик» жанкүйерлері арасында өте танымал болды, ал «Туллимания» нәтижесінде Глазгодағы кафелер «Тулли мұздағы» жемістерін, барлар «Тулли коктейльдерін» және дүкендер «Тулли галстуктерін» сата бастады. Керісінше, Бобби Коллинз – қатал, келісімге келмейтін ойыншы болды, бірақ бәрібір өте шығармашылық жартылай қорғаушы. Ол 18 жасында дебют жасады және 1950-ші жылдарда «Селтик» командасының тұрақты ойыншысы болды, 1951 жылы Шотландия кубогын жеңген командада ойнады. 1957 жылдың 19 қазанында «Селтик» Гласгодағы «Хэмпден Паркте» Шотландия лигасының финалында «Рейнджерсті» рекордтық 7:1 есебімен жеңіп, өткен жылы алғаш рет жеңген кубокты сақтап қалды. Бұл Ұлыбританияның ішкі кубогының финалындағы рекордтық жеңіс. Жеңіс әлі күнге дейін жанкүйерлер әндейді – Гарри Белафонттың «Island in the Sun» әнінің әуенімен «Хэмпденде күн». Билли МакФайл Сэмми Уилсон мен Нейли Мокан «Селтикті» 2:0 есебімен алға шығарғаннан кейін хет-трик соқты. Мокан екінші кезеңде өз есебіне қосымша ұпай қосты, содан кейін Вилли Ферни соңында пенальти соқты. Келесі жылдары «Селтик» күреске түсті және Билли МакНилл, Пэдди Крэран, Берти Олд және Джимми Джонстон сияқты өте үміткер ойыншылардың пайда болуына қарамастан, МакГроридің басшылығымен тағы бір кубок жеңіп алмады. 1950-ші жылдардың соңында бір жылдан астам уақыт ішінде Джок Стайн мен Шон Фэллон екеуі де жарақаттан кейін ойыннан кетуге мәжбүр болды. Екеуі де резервтік команданы баптауға қатысты, ал Стайн 1960 жылы «Селтиктен» кетіп, «Дунфермлин Атлетик» клубының менеджері болды. Фэллон «Селтикте» қалды және МакГроридің басшылығымен бас бапкер болды. Бұл уақытта басқа да маңызды ойыншылар «Селтиктен» кетіп қалды: Джон МакФайл 1956 жылы зейнеткерлікке шықты, Бобби Коллинз 1958 жылы «Эвертонға» сатылды. Соғыстан кейінгі кезеңде нөмірленген футболкалар бүкіл Шотландияда баяу қолданыла бастады, ал 1960 жылы міндетті болды. Бұл уақытта «Селтик» командалық формадағы нөмірлерді қолдануды қабылдаған Ұлыбританиядағы соңғы клуб болды. Салт-дәстүрлі және идеалистік «Селтик» төрағасы Роберт Келли атақты жасыл және ақ шеңберлердің бұзылуы перспективасына қарсы болды, сондықтан «Селтик» ойыншылардың шорттарында нөмірлерді киді.

Билли МакНилл және Дэви Хей (1978-1991)

Билли МакНилл (лақап аты "Сезар") – 1978 жылғы тамызда "Лиссабон Лайнз" клубының бұрынғы ойыншысы және капитаны бас тренер болып тағайындалды. Дэнни Макгрейннің жарақаттан айығуы және қанат шегіндегі Дэви Прован мен жартылай қорғаушы Мурдо МакЛеод сияқты ойыншыларды тартып алу МакНиллге өткен маусымда лигада бесінші орын алған "Селтик" құрамын нығайтуға көмектесті. 1979 жылғы мамыр айында "Селтик" лигадағы соңғы матчын Паркхедте "Рейнджерс" клубына қарсы өткізді. Жеңіс "Селтикке" 1978–1979 жылғы лига титулын әкелер еді, бірақ қандай да бір басқа нәтиже "Рейнджерсті" екі қосымша ойын бар екендігіне байланысты лигадағы басты үміткер ретінде қалдырар еді. "Селтик" ойынның басынан шабуылға шықты, бірақ бірінші таймда "Рейнджерс" сапындағы Алекс Макдональдтың голынан кейін 1:0 есебімен артта қалды. Екінші таймда Джонни Дойл алаңнан қуылды, соның салдарынан "Селтик" бір ойыншы кем және бір голдан қалып қойды. Келесі маусымда "Селтик" Еуропа кубогының ширек финалына жетті. "Селтик" "Реал Мадридпен" тең түсті, ал Джордж МакКласки мен Джонни Дойлдың голдары "Селтиктің" Паркхедте өткен бірінші ойында 2:0 есебімен жеңіске жеткізді. Екі аптадан кейін Бернабеу стадионында "Селтик" 3:0 есебімен жеңіліп, жалпы есеп бойынша турнирден шықты. "Селтик" Шотландия кубогын жеңіп алды, Джордж Маккласкидің голы "Селтиктің" 1980 жылғы мамырда "Рейнджерс" клубына қарсы өткен тартысты ойында қосымша уақытта 1:0 есебімен жеңіске жеткізді. Алайда, ойыннан кейінгі жағдай сол күні қарсыластар арасында болған төңкеріс үшін танымал болды. "Селтик" жанкүйерлерінің көпшілігі жеңіске қуаныштан алаңға шапты. "Рейнджерс" жанкүйерлерінің бір бөлігі жауап ретінде алаңға кіріп, "Селтик" жанкүйерлерімен қақтығысты. Екі топтың жанкүйерлері арасында қақтығыс болды, нәтижесінде екі клубқа да 20 000 фунт стерлинг айыппұл салынды. Осы голдардың ішінде Еуропа кубогында "Аяксқа" қарсы 2:1 есебімен жеңіске жеткен керемет гол және 1982 жылғы желтоқсанда "Рейнджерске" қарсы 2:1 есебімен Лига кубогының финалындағы "Селтик" сапындағы алғашқы гол бар еді. Николастың өте жақсы формасы бірнеше атақты ағылшын клубтарының назарын аударды, және маусым соңында ол 750 000 фунт стерлингтік келісім бойынша "Арсеналға" көшті. Пол МакСтей 17 жасында лигадағы дебютін жасады, 1982 жылғы 30 қаңтарда "Абердинге" қарсы өткен 3:1 есебімен жеңіске жеткен ойында гол соқты. МакСтей отбасы "Селтикте" күшті өкілдікке ие болды; Полдың әжелері Уилли мен Джимми МакСтей екеуі де соғыс аралық жылдары "Селтиктің" капитаны болды, ал Джимми Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде "Селтикті" басқарды. МакНилл осы кезде әр маусымда жаттықтырушы ретінде кубок жеңіп алды, 1980 жылдары "Абердин" мен "Данди Юнайтедтің" "Жаңа фирмасының" өркендеуіне қарамастан. Алайда, сол кездегі төраға Десмонд Уайтпен келіспеушілік және Чарли Николасты "Арсеналға" сатудан түскен трансферлік қаражат туралы дау менеджер мен "Селтик" кеңесінің арасындағы қарым-қатынастың нашарлауына әкелді. Мәселелер МакНиллдің келісімшарт пен жалақыны көтеру туралы келіссөздер жүргізген кезде шықты. Бұл талап ақылға қонымсыз болған жоқ, өйткені МакНиллдің жалақысы Джим Маклин ("Данди Юнайтед"), Алекс Фергюсон ("Абердин") және Джон Грейг ("Рейнджерс") -тен төмен болды, Десмонд Уайт баспасөз хабарламасында "Мекнилдің келісімшарт пен жалақыны көтеру туралы өтініші "Селтик" директорлар кеңесімен бірауыздан қабылданбады" деп мәлімдеді. Бірақ ол бас тренер ретіндегі бірінші маусымында барлық ішкі турнирлерде екінші орынды иеленді; лигада "Абердинге" екінші орынды, Лига кубогында "Рейнджерске" екінші орынды және ашулы Шотландия кубогының финалында "Абердинге" қосымша уақытта 1:2 есебімен жеңіліп, "Селтик" сапындағы Рой Эйткен алаңнан қуылды. Кубоктардың жоқтығына қарамастан, 1983 жылдың жазында "Матервеллден" келген жаңа шабуылшы Брайан МакКлэр 32 гол соқты. Келесі жыл "Селтик" үшін одан да көп стресс болды, өйткені олар Еуропа кубогының жеңімпаздары кубогында "Рапид Венаға" қарсы айтыс-тартысқа толы кездесулерге ұшырады. "Селтик" бірінші таймда Австрияда 1:3 есебімен жеңілді, бірақ австриялықтардың қатал тактикасына қарамастан, тек "Селтик" сапындағы Алан МакИннали ғана қызыл карточканы алды. Паркхедте өткен қайта ойында "Селтик" "Рапид Венаның" бұзылған ойынына қарамастан 3:0 есебімен алға шықты. Ойын соңына таман Томи Бернсті "Рапид Вена" ойыншысы ұрып жібергенде, ойын басталды. Кейінгі хаоста "Селтик" жанкүйерлері алаңға монеталар мен кем дегенде бір бөтелке тастады. Ешқайсысы да ешкімге тимеген сияқты, бірақ "Рапид Вена" футболшыларының бірі басын бинтпен орап алып, алаңнан шығарылды. Ойын 3 - 0 есебімен аяқталды, "Селтик" жалпы есеп бойынша 4 - 3 есебімен жеңіске жетті. Алайда "Рапид Вена" ойыншысының жарақаттануына байланысты шағымданды. Алғашқы шағымды УЕФА қабылдамады, бірақ "Рапид Венаның" екінші шағымдары қабылданды және қайталау Гласгоудан 150 километрден (90 миль) кем емес қашықтықта өткізілуі керек болды. "Селтик" кеңесі бұл шешімге келісті, тіпті "Селтик" турнирден принцип бойынша шығуы керек деген пікірлерге қарамастан. Осылайша, Паркхедте өткен матч күшін жойды және үшінші матч Манчестерде "Олд Траффордта" өтті. "Селтик" 0:1 есебімен жеңіліп, екі "Селтик" жанкүйері "Рапид Вена" ойыншыларына шабуыл жасады. УЕФА "Селтикті" айыппұл салып, келесі үй Еуропа матчын есіктердің жабық болуымен өткізуге бұйрық берді. Бұл оқиға УЕФАның сыбайлас жемқорлығын және нәтижесіз "Селтик" кеңесінің нашарлығын көрсетті. Осы маусымда "Селтик" алғаш рет жересесіне клубтық логотипін орналастырды, Fife негізіндегі екі қабаттама шыны компаниясы CR Smith команданың жересесіндегі логотипін орналастырды. Жаңа спонсорлық жереселер алғаш рет 1984 жылғы 29 қыркүйекте "Дандиге" қарсы өткен сыртқы лига матчында киілді. 1985 жылғы мамырда Дэвид Хэй бас тренер ретінде алғашқы кубогын жеңіп алды, "Селтик" Шотландия кубогының жүз жылдық финалында "Данди Юнайтедті" 2:1 есебімен жеңді. "Данди Юнайтедке" есебімен қалып қойған Хэй екінші таймда Рой Эйткенді орталық қорғаудан жартылай қорғауға жылдырды. Бұл шешім сәтті болды, өйткені Эйткеннің жартылай қорғаудағы қатысуы "Селтикті" жандандырды. 77-ші минутта Дэви Прованның керемет бос соққысы "Данди Юнайтедтің" Стюарт Бидидің алғашқы голымен теңесті, Шотландия кубогының финалында тікелей бос соққыдан гол соққан үшінші жағдай. Ойын соңына бес минут қалғанда, Эйткеннің оң жақтан жасаған шабуылы мен пасынан кейін Фрэнк МакГарви басымен гол соқты және "Селтикке" жеңіс сыйлады. Келесі жылы "Селтик" маусымның соңғы күні ең қиын жағдайларда лига титулын жеңіп алды. Титул жеңіп алу үшін "Селтикке" "Сент-Мирренге" қарсы "Лов-стритте" өткен соңғы ойында үш голдан көп соққымен жеңіске жетуі және "Дендиге" қарсы "Хартстың" жеңіліске ұшырауы қажет болды. "Селтик" бірінші таймда 4:0 есебімен алға шықты, ал "Дендидегі" ойын голсыз тең аяқталды. "Селтик" екінші таймда ерте гол соқты. 83-ші минутта Альберт Кидд "Денди" сапынан "Хартсқа" қарсы гол соқты. "Селтик" жанкүйерлері "Лов-стритте" қатты қуанды, бірақ "Хартстың" теңестіру голы титулды Tynecastle-ге әкелуі мүмкін еді. Алайда, бес минуттан кейін Кидд "Дендиге" екінші голды соқты, "Хартстың" 2:0 есебімен жеңіліске ұшырауына себеп болды, ал "Селтик" 5:0 есебімен жеңіске жетіп, гол айырмасы бойынша лига чемпионатын жеңіп алды. Келесі маусымда "Рейнджерс" жаңа ойыншы-бас тренер Грэм Сунесс басшылығымен көп ақша жұмсады. "Селтик" маусымды жақсы бастады, бірақ тез арада жеті ұпайлық үстемдігін жоғалтты, "Рейнджерс" 1978 жылдан бері алғаш рет титулды жеңіп алды. "Селтик" Лига кубогының финалында "Рейнджерске" 1:2 есебімен жеңілді, ал бас тренер Дэви Хэй "Рейнджерс" үшін жеңіске жеткен даулы пенальтиге осылай түсіндірді: "Егер менің қолымда болса, "Селтик" ертең Англия лигасына қосылуға өтініш берер едім". "Селтик" 1987 жылғы ақпанда "Хартс" клубынан Шотландия кубогынан шығарылды, және шабуылшы Брайан МакКлэрдің 41 гол соққан керемет маусымына қарамастан, "Селтик" маусымды кубоксыз аяқтады. Дэви Хэй 1987 жылғы 28 мамырда қызметтен босатылды, ал Билли МакНилл бас тренер ретінде қайта келді. Билли МакНилл 1987 жылы клубты басқаруға оралғанда, ол жазда ойыншы құрамында маңызды өзгерістер жасады. Шабуылшылар Брайан МакКлэр, Мо Джонстон және Алан МакИннали клубтан кетті, ал...