Асқазан-ішек жүйесінің қайта құсу синдромы және оның диагностикасы мен емделуі
Rumination syndrome
Рефлюкс синдромы (мeрыцизм) – асқазан-ішек трактының сирек кездесетін бұзылысы. Белгілері, себептері, ересектер мен балалардағы көрінісі туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Руминация синдромы немесе мерицизм – іштің айналасындағы бұлшық еттердің рефлекторлық жирылуынан туындап, тамақ ішкеннен кейін көптеген тағамдардың күш-жігерсіз қайта көтерілуімен сипатталатын созылмалы қозғалыс бұзылысы. Қайта көтерілумен қатар құсу, жүрек ауруы, қыжыл, иіс немесе асқазанның ауыруы байқаылмайды, әдеттегі құсуда болатындай, ал қайта көтерілген тағам толық қорытылмаған болады. Бұл синдром тарихи тұрғыдан тек нәрестелерге, кішкентай балаларға және когнитивтік бұзылыстары бар адамдарға ғана әсер ететіні құжатталған (различные психикалық бұзылыстары бар стационарлық емделушілердің арасында 10%-ға дейін кездеседі). Дегенмен, қазіргі кезде бұл синдром дені сау жасөспірімдер мен ересектерде де жиірек диагноздалады, бірақ дәрігерлердің, науқастардың және жалпы халықтың бұл жағдай туралы хабардарлығы жеткіліксіз. Руминация синдромы әртүрлі түрде көрінеді, әсіресе психикалық бұзылысы жоқ ересектер мен психикалық бұзылысы бар ересектер арасындағы айырмашылықтар айқын байқалады. Басқа асқазан-ішек бұзылыстары сияқты, руминация синдромы да адамның қалыпты өмірлік қызметіне және әлеуметтік өміріне кері әсер ете алады. Бұл синдром депрессиямен байланысты. Дені сау адамдардағы руминация синдромы туралы толыққанды мәліметтер аз, себебі көптеген адамдар өз ауруларын жасырады және симптомдардың көп болуы мен руминация синдромының басқа асқазан және қықырақ бұзылыстарымен (мысалы, гастропарез және нервтік анорексия) ұқсастығынан жиі дұрыс диагноз қойылмайды. Бұл симптомдарға қышқылдың қықырақ пен эмальды эрозиялауы, ауыз иісі, нашар тамақтану, салмақтың күрт төмендеуі және тоймас аштық кіреді. Адамдар тамақ ішкеннен кейін бір минут ішінде қайта көтерілуді бастауы мүмкін, ал тамақ ішу мен қайта көтерілудің толық циклы нервтік анорексияның шектен тыс тамақтану және тазарту кезеңдерін еске түсіруі мүмкін. Руминация синдромын диагностикалау инвазивті емес және науқастың анамнезіне негізделеді. Емдеу перспективалы, емдеуге 85%-дан астам адам жақсы жауап береді, оның ішінде нәрестелер мен психикалық бұзылысы бар адамдар да.
Rumination syndrome, or merycism, is a chronic motility disorder characterized by effortless regurgitation of most meals following consumption, due to the involuntary contraction of the muscles around the abdomen. There is no retching, nausea, heartburn, odour, or abdominal pain associated with the regurgitation as there is with typical vomiting, and the regurgitated food is undigested. The disorder has been historically documented as affecting only infants, young children, and people with cognitive disabilities (the prevalence is as high as 10% in institutionalized patients with various mental disabilities). It is increasingly being diagnosed in a greater number of otherwise healthy adolescents and adults, though there is a lack of awareness of the condition by doctors, patients, and the general public. Rumination syndrome presents itself in a variety of ways, with especially high contrast existing between the presentation of the typical adult patient without a mental disability and the presentation of an adult with a mental disability. Like related gastrointestinal disorders, rumination can adversely affect normal functioning and the social lives of individuals. It has been linked with depression. Little comprehensive data regarding rumination syndrome in otherwise healthy individuals exists because most people are private about their illness and are often misdiagnosed due to the number of symptoms and the clinical similarities between rumination syndrome and other disorders of the stomach and esophagus, such as gastroparesis and bulimia nervosa. These symptoms include the acid induced erosion of the esophagus and enamel, halitosis, malnutrition, severe weight loss and an unquenchable appetite. Individuals may begin regurgitating within a minute following ingestion, and the full cycle of ingestion and regurgitation can mimic the binging and purging of bulimia. Diagnosis of rumination syndrome is non invasive and based on a history of the individual. Treatment is promising, with upwards of 85% of individuals responding positively to treatment, including infants and mentally disabled people.
Белгілері мен симптомдары
Симптомдардың саны мен ауырлығы адамдар арасында әртүрлі болғанымен, тамақ ішудің басталғаннан кейін сіңбеген тамақты қайта-қайта қайтару (қайыру деп аталады) әрқашан болады. Кейбір адамдарда қайтару аз мөлшерде болады, ол тамақтанғаннан кейін ұзақ уақыт бойы жүреді және оны қайта шайнап жұтуға болады. Ал басқаларында мөлшері көп, бірақ қысқа уақытқа созылады және оны шығарып тастау қажет. Кейбіреулерде белгілі бір тағамдардан кейін ғана симптомдар пайда болса, көпшілігі кез келген тамақтан кейін, тіпті бір тілімнен бастап, мол тамаққа дейін эпизодтарды бастан кешіреді. Дегенмен, кейбір ұзақ мерзімді науқастарда реакция тудырмайтын бірнеше тағам мен сусын түрлері табылуы мүмкін. Құсудан айырмашылығы, қайтару көбінесе күшсіз және ерікті емес деп сипатталады. Бірақ оның қайыру синдромына әсері белгісіз, сондай-ақ ауыздың жаман иісі де болуы мүмкін.
While the number and severity of symptoms vary among individuals, repetitive regurgitation of undigested food (known as rumination) after the start of a meal is always present. In some individuals, the regurgitation is small, occurring over a long period of time following ingestion, and can be rechewed and swallowed. In others, the amount can be bilious and short lasting, and must be expelled. While some only experience symptoms following some meals, most experience episodes following any ingestion, from a single bite to a large meal. However, some long term patients will find a select couple of food or drink items that do not trigger a response. Unlike typical vomiting, regurgitation is typically described as effortless and unforced. though its effects on rumination syndrome are unknown. as can halitosis (bad breath).
Себептер
Қазықпен қоректену синдромының себебі белгісіз. Дегенмен, зерттеулер болжамды себептер мен бұл аурумен ауырған пациенттердің анамнезі арасындағы байланысты көрсеткен. Сәбилерде және когнитивті қабілеті төмен адамдарда бұл ауруды әдетте ата-аналар мен күтушілердің шамадан тыс немесе жеткіліксіз стимуляциялауымен байланыстырады, бұл адамды сыртқы стимулдардың жетіспеуі немесе артық болуына байланысты өзін-өзі қанағаттандыруға және өзін-өзі стимуляциялауға итермелейді. Аурудың пайда болуына жиі науқастың өткір ауруы, жақындағы стрестік жағдайлар және дәрі-дәрмектерді өзгерту де себеп болады. Бұл түсіндірулердің бірі – үйренген ерікті босаңсу, ол булимиямен немесе бұрын болған адамдарда жиі кездеседі. Бұл босаңсу ерікті болуы мүмкін, бірақ жалпы қайталау процесі көбінесе ерікті емес. Ішкі құрылыс қысымына байланысты босаңсу – тағы бір ұсынылған түсінік, ол ішкі қысымды негізгі механизм етеді. Үшіншісі – ең көп сипатталатын механизм – ішек газын шығару рефлексіне бейімделу. Регургитацияға дейін бірден ауа жұту, ішек газын шығару рефлексін қоздырады, ол өңеш астындағы сфинктердің (LES) босаңсуына әкеледі. Пациенттер көбінесе қайталау алдында ішек газын шығаруды бастағандай сезімді сипаттайды.
The cause of rumination syndrome is unknown. However, studies have drawn a correlation between hypothesized causes and the history of patients with the disorder. In infants and the cognitively impaired, the disease has normally been attributed to overstimulation and under stimulation from parents and caregivers, causing the individual to seek self gratification and self stimulus due to the lack or abundance of external stimuli. The disorder has also commonly been attributed to a bout of illness, a period of stress in the individual's recent past, and to changes in medication. Among these explanations is that it is a learned voluntary relaxation, which is common in those with or having had bulimia. While this relaxation may be voluntary, the overall process of rumination is still generally involuntary. Relaxation due to intra abdominal pressure is another proposed explanation, which would make abdominal compression the primary mechanism. The third is an adaptation of the belch reflex, which is the most commonly described mechanism. The swallowing of air immediately prior to regurgitation causes the activation of the belching reflex that triggers the relaxation of the LES. Patients often describe a feeling similar to the onset of a belch preceding rumination.
Басқа жануарларда
Сиыр, ешкі, жираф сияқты жануарлардың шайнауы қалыпты мінез-құлық саналады. Бұл жануарлар қайта шайнаушылар деп аталады. Кенгуру сияқты макроподтар да тамақты қайтарады, қайта шайнайды және қайта жұтады, бірақ бұл мінез-құлық олардың қалыпты ас қорыту процесі үшін қажет емес, қайта шайнаушыларда байқалатындай үлгілі емес, сондықтан "нағыз қайта шайнауға" қарама-қарсы "мерицизм" деп аталды.
The chewing of cud by animals such as cows, goats, and giraffes is considered normal behavior. These animals are known as ruminants. Macropods such as kangaroos also regurgitate, re masticate, and re swallow food, but these behaviors are not essential to their normal digestive process, are not observed as predictably as the ruminants', and hence were termed "merycism" in contrast with "true rumination".