Кіріспе
Американдық футболшы (1928–2000)
Тобин Корнелиус Роте (18 қаңтар 1928 – 27 маусым 2000) – американдық кәсіби футболшы, Ұлттық футбол лигасының (NFL) «Грин-Бэй Пэккерс» және «Детройт Лайонс», Канада футбол лигасының (CFL) «Торонто Аргонавтс» және Америка футбол лигасының (AFL) «Сан-Диего Чарджерс» және «Денвер Бронкос» командаларында ойыншы болған. Ол университетте «Райс Уолз» командасы үшін футбол ойнады.
Алғашқы жылдар
Сан-Антонио қаласында Уильям Пембертон Роте, кіші (1891–1950) және Аугуста Мари (Тиetschерт) Роте (1896–1969) отбасында дүниеге келді. Роте Сан-Антониодағы Харландейл орта мектебінде оқып, 1946 жылы бітірді. Сыныптастары оны "ең атқамінер ұл" деп таңдады. Ол бұрынғы «Нью-Йорк Джайентс» командасының қабылдаушысы және спорт комментаторы Кайл Ротенің туысы, олардың әкесінің әкесі мен анасы ортақ.
Колледж мансабы
Роте Хьюстон қаласындағы Райс институтында колледж футболында ойнады, бас жаттықтырушы Джесс Нилидің жетекшілігімен «Соулар» командасының қақпашысы болды. 1949 жылы аға курс студенті ретінде Роте «Соулар» командасын 10–1 есебімен маусымға бастап, 2 қаңтарда Далластағы «Cotton Bowl» аренасында «Солтүстік Каролина» командасын 27–13 есебімен жеңді. Маусымның төртінші ойынында, қазан айының ортасындағы қарсыласы «SMU» (онда туысы Кайл Роте де қатысты) командасына қарсы, ол «Соулар» командасын 14–0 есебімен ұтылып жатқан жағдайдан 41–27 есебімен жеңіске жеткізді. Келесі аптада Роте «Техас» командасына қарсы да жеңіске жетті, 9–0 есебімен төңкерілген есепті 17–15 есебімен Остинде өздерінің пайдасына шешті. Кемшіліксіз конференция көрсеткішімен «Соулар» командасы үшінші рет Оңтүстік-Батыс конференциясының абсолютті чемпионы атанды.
Грин-Бей Пэкерс
Грин-Бэй Пэкерс клубы 1950 жылғы НФЛ драфтының екінші турында Ротті жалпы есеп бойынша 17-ші нөмірмен таңдады. Ол Джин Ронзани және Лизл Блэкборн бас бапкерлердің жетекшілігімен Грин-Бэйде жеті маусым өткізді, нәтижесіз ойын көрсетіп жатқан «Пэкерс» командасының шабуылдық шебін басқарды, ал қорғаныс жыл сайын лигадағы ең нашарлардың қатарында болды. Паста беру міндеттерінен бөлек, Рот үш рет «Пэкерс» командасының жүгіру бойынша көрсеткіштерінде көш бастады және бес рет жүгіру арқылы тачдаун соқты. Грин-Бэйдегі карьерасы барысында Рот тачдаун пастарының саны бойынша НФЛ-де үшінші орынды иеленді, Бобби Лэйн мен Норм Ван Броклиндерден кейін қалды. Ол сондай-ақ лигадағы ойыншылар арасында шабуылшы ретінде жүгіру көрсеткіштері бойынша бірінші және тачдаун саны бойынша екінші орынды иеленді. 1974 жылы ол «Грин-Бэй Пэкерс» клубының Даңқ залына енгізілді.
1956 жылғы маусым
Ротедің 1956 жылғы маусымы НФЛ тарихындағы ең ұлы маусымдардың бірі саналады. 4-8 есебіндегі командада ол лиганы пастың ұзындығы (294 yard-қа артық) және пастың тачдаун саны (Тед Марчиброданың 12-сіне қарағанда 18) бойынша жетекке шықты. Сонымен қатар, оның 11 жүгіру тачдауны Чикаго Беарс клубының Рик Касарес ойыншысынан кейін лигада екінші орында тұрды. Оның 29 жалпы тачдауны – мансабындағы бір маусымдағы ең жоғары көрсеткіш және он екі ойындықты кесте дәуіріндегі ең жоғары көрсеткіш болды. Packers командасының Rote-ден басқа барлық ойыншылары тек бес тачдаунға ғана қол жеткізді. Квартербектер арасында ол пастың аяқталуы, пастың талпынысы, пастың ұзындығы, пастың тачдаун саны, жүгіру талпынысы, жүгіру ұзындығы және жүгіру тачдаун саны бойынша лигада көш бастады.
Детройт Лайонс
1957 жылдың шілдесінің соңында Роте және қорғаушы Вал Джо Уокер төрт ойыншыға (жартылай қорғаушы Дон Макилхенни, шабуылдаушы Олли Спенсер мен Норм Мастерс және шабуылдаушы қорғаншы Джим Салсбери) айырбасталды және «Детройт Лайонс» командасына өтті. 1957 жылы Роте даңқ залының мүшесі Бобби Лейнмен ойын уақытын бөлісті, алайда Роте көбірек тачдаун пасын берді, аз перехват жасады, көбірек жүгіру ярдтарына ие болды, көбірек жүгіру тачдаундарын соқты және бастапқы ойыншы ретінде жақсы жеңіс-жеңіліс көрсеткішін көрсетті. Лейн 11-ші ойынның ортасында білезігін сындырып алды, ал Роте команданы НФЛ титулына жеткізуге тиіс болды. «Детройт» «Сан-Францискомен» бөлісті, нәтижесінде плей-офф ойыны өтті. Үшінші кезеңде 27–7 есебімен ұтылып тұрғанда, Роте «Арыстандарды» 31–27 есебімен жеңіске жеткізіп, «Кливленд Браунспен» кездесуге жол ашты. Плей-офф тарихындағы ең керемет ойындардың бірінде Роте «Детройтты» «Браунс» командасын 59–14 есебімен ойсырата жеңді. Ол 280 ярдқа және 4 тачдаунға 19 пастың 12-сін сәтті аяқтады және тағы бір тачдаунды жүгіріп енгізді. Ал 1957 жылғы «Грин-Бей Пэкерс» командасы, болашақ даңқ залының мүшелері Барт Старр мен Пол Хорнунгтың қосылуына қарамастан, алдыңғы жылмен салыстырғанда ойын барысындағы орташа ұпай саны төртке азайды. Төртінші жылғы бас бапкер Блэкборн 1958 жылы Скутер Маклинмен алмастырылды, бұл «Пэкерстің» ең нашар маусымы болды. Лейн 1958 жылғы маусымның екінші ойынынан кейін «Питтсбург Стиллерс» командасына ауыстырылды, ал Роте қартайып, жылдам құлдырап бара жатқан «Арыстандарға» жетекшілік етті. Роте команданы жүгіру көрсеткіштері бойынша бастап келеді, бұл оның мансабындағы төртінші рет болды (футболшылар арасындағы НФЛ рекорды). 1959 жылғы апатты маусымнан (3–8–1) кейін «Арыстандар» Ротеге босатылатынын хабарлады. Он жылдық тәжірибесі бар бұл ойыншы зейнеткерлікке шықпай, Канада футбол лигасының (CFL) «Торонто Аргонавтс» командасына қатысты.
Торонтолық аргонавттар
Роте Канада футбол лигасының Торонто "Аргонавтс" командасымен өткізген үш маусымы өте оқиғалы болды. Ол 1187 пастың 662-сін сәтті аяқтады, 9872 ярд және 62 тачдаун (TD) нәтижесін көрсетті. 1960 жылы оның 38 тачдаун пасы – КФЛ-дің барлық уақыттағы рекорды еді. Роте "Аргос" командасындағы алғашқы маусымында маусым ішінде 4000 ярдтан асып кеткен КФЛ-дің екінші квотербегі болды, ол 4247 ярд көрсетті. Сондай-ақ ол сол маусымда 38 тачдаун жасады, ол сол кездегі лига рекорды еді. Ротенің көшбасшылығының арқасында 1960 жылы 10-4 есебімен ойнаған "Аргонавтс" командасы 1937 жылдан бері жасамай келген нәрсені істеді: бірінші орынды иеленді. Дегенмен, олар конференция финалында "Оттава Раф Райдерс" командасына есе жіберіп, Грей Капын жеңіп алды. Роте 1961 жылы Джим Раунтриге жасаған 108 ярдтық пасы әлі күнге дейін команда рекорды болып табылады, ал 1960 жылы ол бір ойында екі рет жеті тачдаун пасын жасады, бұл сол кездегі КФЛ рекорды еді. 1962 жылғы маусымнан кейін "Аргонавтс" командасы болашақ даңқ залына енетін квотербек Джеки Паркерді сатып алды, ал Роте жаңа құрылған AFL-ге көшті.
CFL Карьералық өту статистикасы
Маусым AttCompComp %YdsYds/CompTDINT 196045025656.94,24716.63825 196138922056.63,09314.11616 196234818753.72,53213.51217
Сан-Диего Шаржерс
1963 жылы жас Джон Хэдл дамып келе жатқанда, команданы жетектеуге квотербек іздеген Америка Футбол Лигасының (AFL) «Сан-Диего Чарджерс» клубы шақырды. Роте 35 жасында кәсіби өмірінің 14-ші маусымын өткізіп жатқан болатын, бірақ «Чарджерсті» 11–3 есебімен және Батыс дивизионының чемпионы атандырды. Лиганың ең тиімді шабуылына жетекшілік еткені үшін Роте All-AFL құрамына еніп, Associated Press жылдың ойыншысы сыйлығын жеңіп алды. 1957 жылғы НФЛ титулын жеңісінің кездейсоқ емес екенін дәлелдеп, ол «Чарджерсті» 1963 жылғы AFL чемпионатында «Бостон Патриотс» клубын 51–10 есебімен жеңіске жеткізді. Ол жеке өзі 10/15 пастың 173 ярды мен 2 тачдаунға, сондай-ақ 15 ярд жүгіріп, тағы бір тачдаун жасады. 1964 жылы Хэдлге ойын уақыты көбейтіле бастады. «Чарджерс» тағы да Батысты жеңді, бірақ есеп 8–5–1 болды, ал шабуыл AFL-де бірінші орыннан төртінші орынға түсті; және тұрақты маусымды аяқтауға үш ойында жеңіліске ұшырады. Роте AFL чемпионатында «Баффало Биллс» клубына қарсы сыртқы алаңдағы ойында бастапқы құрамда шықты, бірақ ол да, Хэдл де, атақты қабылдаушы Лэнс Алворт (тізе буынының гиперэкстензиясы) және бірінші кезеңде жарақат алған Кейт Линкольнсіз қарсыластың мықты қорғанысына қарсы көп нәрсе жасай алмады. «Баффало» 20–7 есебімен жеңіске жетті, ал Роте зейнетке шығуын жариялады.
Денвер Бронкос
1966 жылы Роте қысқа мерзімге зейнеттен шығып, «Денвер Бронкос» командасы үшін ойнады. Жеңіссіз «Бронкос» үшінші ойында жеңіліске ұшырағаннан кейін қыркүйектің соңында оған қол қойылды, ол үш ойында барлығы бес минут қатысып, сегіз пастың үшеуін аяқтады; қазан айының ортасында үш ойыннан кейін команда оны құрамынан шығарды.
Карьералық кезеңдер
Роте – командасын NFL және AFL чемпионаттарына жеткізген жалғыз квотербек. Ол зейнетке шыққан кезде, NFL тарихындағы барлық квотербектерден көп жүгіру ярдтарына ие болды. Қазіргі таңда ол барлық уақытта жетінші орында тұр. Ротенің 21.0 ярд/ойынға шапқан орташа көрсеткіші, кем дегенде 2000 пастың авторы болған квотербектердің арасында барлық уақытта жетінші орында. Роте карьерасында 37 жүгіру тачдауны жасап, квотербектер арасында алтыншы орынды иеленді. Роте – командасының жүгіру бойынша төрт мәрте көшбасшысы болған екі квотербектің бірі. 2005 жылы ол Кәсіби футбол зерттеушілер қауымдастығының үшінші HOVG класындағы «Өте жақсылар залына» енгізілді.
Өлім
Роте 2000 жылдың 27 маусымында Мичиган штатының Сагинау қаласында 72 жасында жүрек талмасынан қайтыс болды. Соңғы 18 айда оған ашық жүрек және арқаға операция жасалған еді. Оны жұбайы Джули, бұрынғы жұбайы Бетси Тодд және балалары Тобин кіші, Робин, Тони және Рок есінде қалды.