Кіріспе
Фрэнсис Асбери Таркентон (3 ақпан 1940 жылы туған), "Скрамблер" деген лақап атымен белгілі, – американдық бұрынғы футболшы, Ұлттық футбол лигасында (NFL) 18 маусым бойы, негізінен Миннесота Викингтерінде ойнаған. Ол колледж футболында Джорджия Булдогс командасы үшін ойнады, онда ол екі рет All SEC бірінші командасы ретінде танылды және 1961 жылғы NFL драфтының үшінші раундында Викингтер таңдады. Футболдан зейнеткерлікке шыққаннан кейін ол медиа тұлғасы және компьютерлік бағдарламалық қамтамасыз ету саласындағы басшы болды. Таркентонның Викингтермен жұмысы үздіксіз емес, он үш маусымды құрады. Ол 1961 жылдан 1966 жылға дейін алты маусым бойы Миннесотада ойнады, содан кейін бес маусымға Нью-Йорк Гиантс клубына ауыстырылды, ал 1972 жылдан 1978 жылға дейін соңғы жеті маусымда қайтадан Миннесотаға оралды. Зейнеткерлікке шыққан кезде Таркентон көптеген квотербек бойынша рекордтарды иеленді. 1986 жылы Профутбол Даңқы залына, ал 1987 жылы Колледж Футболы Даңқы залына енгізілді. Футбол карьерасынан өзге, Таркентон "Дүйсенбі түнгі футбол" бағдарламасында комментатор болды және "That's Incredible!" бағдарламасын жүргізушілердің бірі болды. Ол сондай-ақ Tarkenton Software компьютерлік бағдарлама жасаушы компаниясын құрды және Nastec Corporation-ның Альберт Ф. Кейс-младшиймен бірге CASE (компьютерлік бағдарламалық жасақтаманы жобалау) жүйесін АҚШ бойынша насихаттап сапарлады. Tarkenton Software кейіннен KnowledgeWare компаниясымен бірікті (Таркентон президенті болып қызмет етті), 1994 жылы компания Sterling Software-ге сатылды.
the episode of Weeds named after this person
Francis Asbury Tarkenton (born February 3, 1940), nicknamed "the Scrambler", is an American former football quarterback who played in the National Football League (NFL) for 18 seasons, primarily with the Minnesota Vikings. He played college football for the Georgia Bulldogs, where he was recognized as a twice first team All SEC, and was selected by the Vikings in the third round of the 1961 NFL draft. After retiring from football, he became a media personality and computer software executive. Tarkenton's tenure with the Vikings spanned thirteen non consecutive seasons. He played for Minnesota six seasons from 1961 to 1966 when he was traded to the New York Giants for five seasons, and then traded back to Minnesota for his last seven seasons from 1972 to 1978. At the time of his retirement, Tarkenton owned many quarterback records. He was inducted into the Pro Football Hall of Fame in 1986 and the College Football Hall of Fame in 1987. In addition to his football career, Tarkenton served as a commentator on Monday Night Football and a co host of That's Incredible!. He also founded Tarkenton Software, a computer program generator company, and he toured the U. S. promoting CASE (computer aided software engineering) with Albert F. Case Jr. of Nastec Corporation. Tarkenton Software later merged with KnowledgeWare (with Tarkenton as president), until selling the company to Sterling Software in 1994.
Ерте өмір және білім
Фран Таркентон 1940 жылғы 3 ақпанда Вирджиния штатының Ричмонд қаласында дүниеге келген. Оның әкесі Даллас Таркентон – методист шіркеуінің пасторы болған. Таркентон Грузия штатының Афина қаласындағы Афина орта мектебінде оқыды, содан кейін Грузия университетіне түсті, онда ол «Булдогтар» футбол командасының квотербекі және «Сигма Альфа Эпсилон» студенттік қауымдастығының мүшесі болды. Бас жаттықтырушы Уолли Баттс басшылығымен және Таркентонның қатысуымен Грузия университеті 1959 жылы Оңтүстік-Шығыс конференциясының чемпионы атанды. Таркентон 1959 және 1960 жылдары SEC конференциясының бірінші құрама командасының құрамына енді.
Кәсіби футбол карьерасы
Таркентонды 1961 жылғы NFL драфтының үшінші раундында (29-шы жалпы) таңдады, ал оны AFL драфтының бесінші раундында Бостон Патриотс таңдады. Ол «Викингтермен» келісімшартқа отырды. 21 жастағы Таркентон өзінің алғашқы NFL ойынын (және «Викингтердің» алғашқы ойынын) 17 қыркүйекте Чикаго Беарсқа қарсы ойнады. Ол орындықтан шығып, «Викингтерді» 250 ярдқа және төрт тачдаунға өткізіп, тағы бір рет жүгіріп, жеңіске жетті. Ол NFL тарихында өзінің алғашқы матчында төрт тачдаунға өткізген жалғыз ойыншы болды, бұл жетістікті Маркус Мариота 2015 жылы «Теннесси Титанс» командасының «Тампа Бей Буканерс» командасына қарсы ойында қайталады. Футболдан төрт гол соққан келесі ойыншы да «Титан» болады. Уилл Левис 2023 жылы NFL дебюті кезінде «Атланта Фалконс» командасына қарсы төрт тачдаун салды. Ол 1961 жылдан 1966 жылға дейін «Викингтер» үшін ойнады. Оның командадағы алғашқы жылдары жаңадан құрылған команда үшін күтілетін қиындықтармен күресті, «Викингтер» алғашқы үш маусымда барлығы 10 ойын жеңіп, Таркентон олардың сегізін жеңіп алды. Ол өзінің алғашқы маусымында 1997 ярд үшін 18 тачдаун және 17 ұстап алу өткізді. Ол 56 рет 308 ярдқа жүгіріп, бес рет тачдаун жасады. Келесі жылы ол 22 тачдаун соқты және 25 рет ұстап алды. Ол 41 рет 361 ярдқа жүгіріп, екі тачдаунға қол жеткізді. Таркентон 1967 жылы наурыз айында «Нью-Йорк Джайентс» командасына үш драфт таңдауы (содан кейін аталатын ойыншы) үшін ауыстырылды, сол кезде ол Нью-Йорк штатының Нью-Рошель қалашығына көшіп барды. 1969 жылғы маусымның алғашқы ойында «Джайентс» «Викингтермен» ойнады. Төртінші тоқсанда 23:10 есебімен артта қалған Таркентон екі тачдаунға пас жіберіп, бұрынғы командасына 24:23 есебімен жеңіске жетті. «Миннесотаның» қорғанысы 24 ұпай жіберді, бұл команда үшін ең нашар маусымдық көрсеткіш болды, бұл «Викингтердің» қаңтар айында «Канзас Сити Чифс» командасына қарсы өткен Super Bowl IV ойынында жеңіліске ұшырағаннан бір ұпай көп. Таркентон өзінің ең жақсы маусымын 1970 жылы «Джайентс» командасымен өткізді. Олар 0-3-тен басталған келесі он ойында тоғыз жеңіске жетіп, 14-ші аптада NFC Шығыс дивизионының чемпионы атанды. Алайда «Нью-Йорк» командасы «Янки стадионында» «Лос-Анджелес Рамс» командасынан 31-3 есебімен жеңіліп, 9-5 есебімен аяқтады, бұл дивизион чемпионы «Даллас Каубойынан» және жабайы карта иесі «Детройт Лайондарынан» бір ойынға артта қалды. 1970 жылғы маусым - бұл «Джайентс» командасының плей-оффқа ең жақын болған 17 жылдық құрғақшылық кезінде, 1964 жылдан 1980 жылға дейін. 1972 жылы 27 қаңтарда Таркентон «Викингтерге» Норм Снид, Боб Грим, Винс Клементс, 1972 жылы бірінші раундта (жалпы 24-ші) және 1973 жылы екінші раундта (жалпы 40-шы) Брэд Ван Пелт, қорғаушы) ауыстырылды. Таркентон «Викингтерді» Ұлттық футбол конференциясының үш чемпионатына жеткізді, бірақ «Викингтер» келесі Super Bowl ойындарының әрқайсысында жеңіліске ұшырады. 1974 жылы Super Bowl ойынында «Миннесота» Хьюстонда «Майами Дельфинс» командасына 24:7 есебімен жеңілді. Олар 1975 жылы Super Bowl ойынында «Нью-Орлеанда» «Питтсбург Стиллерс» командасына 16:6 есебімен жеңіліп, 1977 жылы Super Bowl ойынында Калифорния штатының Пасадена қаласындағы «Роуз-боулда» «Оукленд Рейдерс» командасына 32:14 есебімен жеңіліп қалды. Таркентонның 18 NFL маусымында 3686 пас аяқтады, 6467 пасқа 47003 ярд және 342 тачдаун, 266 ұстап алу жасады, барлығы оның зейнеткерлікке шығу кезінде NFL рекордтары болды. Таркентонның 47003 карьералық пасы ярдтары оны барлық уақыттарда он төртінші орынға қойса, ал 342 карьералық пасы тачдаундары NFL тарихында он бірінші орында. Ол сондай-ақ тұрақты маусымдағы барлық уақыт жеңістер тізімінде сегізінші орында, 124 жеңіспен. Ол өзінің әсерлі шапшаңдық қабілетін пайдаланып, 675 рет 3674 ярдқа жүгіріп, 32 тачдаун жасады. Карьерасы барысында Таркентон 15 түрлі маусымда тачдаунға ұшты, бұл NFL-де квотербектер арасындағы рекорд. Ол карьералық жүгіру ярдтары бойынша Рэндалл Каннингхэм, Ламар Джексон, Стив Янг, Майкл Вик, Кэм Ньютон және Рассел Уилсоннан кейінгі жетінші орында. Ол сонымен қатар жеті түрлі маусымда кем дегенде 300 ярдқа жүгірген төрт NFL квотербектерінің бірі; басқалары - Кэм Ньютон, Майкл Вик және Тобин Рот. Ол зейнеткерлікке шыққан кезде, Таркентон NFL карьералық рекордтарын өткізді, аяқтады, ярд, тачдаун, жүгіру ярдтары және бастаушы квотербекпен жеңістер. 1975 жылғы маусымды «Викингс» NFC-нің ең жақсы 12-2 есебімен аяқтады және Таркентон NFL ең құнды ойыншы сыйлығын және NFL Жылдың шабуылдаушы ойыншысы сыйлығын жеңіп алды. Ол сондай-ақ 1973 жылы екінші команданың All Pro болды және 1972 және 1976 жылдары NFC барлық таңдауларын алды. Ол 1970 және 1974 жылдары NFC екінші командасының мүшесі атанды. Таркентон тоғыз рет «Про Боул» ойынына қатысқан. Таркентон өзінің соңғы жеті жылдық ойыншы карьерасында зейнеткерлікке шығу туралы шешім қабылдамады. Супер кубок жеңмегеніне қарамастан, ол алты плей-офф ойынында жеңіске жетті, ал 1999 жылы The Sporting News тізіміндегі 100 ең ұлы футболшылар тізімінде #59 орын алды. Таркентон 1977 жылы «Джорджия спорт залына», 1986 жылы «Про футбол залына» және 2000 жылы «Афины, Джорджия атлетика залына» енгізілді.
Кәсіпкерлік кәсіпорындар мен инвестициялар
1971 жылы «Нью-Йорк» журналында жазылғандай, Марк МакКормак Таркентонға инвестиция салуға көмектесіп, оны «қаласа, осы аптада зейнетке шығуға» жететіндей бай етті. Таркентон компьютерлік бағдарламалық жасақтама саласындағы пионер және «Tarkenton Software» бағдарлама генераторы компаниясының негізін қалаушы болды. Ол Nastec Corporation компаниясының Альберт Ф. Кейс, кіші, және Джеймс Мартинмен бірге АҚШ бойынша CASE, яки «компьютерлік көмекпен бағдарламалық жасақтаманы жасау» жүйесін насихаттап гастрольдік сапарлар жасады, бірақ ақырында өзінің бағдарламалық жасақтама фирмасын Джеймс Мартиннің «KnowledgeWare» компаниясымен біріктірді. Таркентон 1994 жылы компанияны «Sterling Software» компаниясына сатқанға дейін оның президенті болды. 1999 жылы Таркентонға бағалы қағаздармен жасалған алаяқтыққа қатысты федералды реттеушілер айыппұл салды. «L.A. Times» газетінің мәліметінше, «Таркентонның жағдайында, Даңқ залына енген футболшы және оның компьютерлік бағдарламалық қамтамасыз ету және консалтингтік фирмасы «KnowledgeWare Inc.» компаниясының тағы 10 бұрынғы басшысы компанияның 1994 жылғы 30 маусымда аяқталған қаржы жылына жасалған есептерінде табысын миллиондаған долларға көтеріп көрсеткені айыпталды. Бұрынғы «Миннесота Викингтері» командасының қақпашысы 100 мың доллар айып төлеуге және 54 187 доллар өтемақы төлеуге келісті. Ол өзінің ешқандай қылмыстық әрекет жасағанын мойындаған жоқ». Осыдан бері Таркентон түрлі өнімдер мен қызметтерді, соның ішінде Тони Роббинсті және «1 800 BAR NONE» қызметін насихаттап келеді. Ол сонымен қатар шағын бизнеске кеңес беретін «GoSmallBiz» веб-сайтын құрды. Сондай-ақ, ол «Tarkenton Financial» атты аннуитеттерді насихаттау фирмасын басқарады.
Саясат
2016 жылғы Республикалық Ұлттық Конвенцияда Таркентон республикалық президенттік үміткер Дональд Трампты қолдау туралы сөз сөйледі.
Жеке өмір
Таркентон екі рет үйленген және төрт баласы бар. Оның алғашқы некесі Анна Элейн Мерреллмен, Джорджия штатының Декатур қаласында болған. Олар 1960 жылдың 22 желтоқсанында Декатурдағы Бірінші баптист шіркеуінде үйленді және 1982 жылдың наурыз айында ажырасты. Олардың үш баласы болды: қызы Анжела (1964 жылы туған), ұлы Мэтью (1968 жылы туған) және қызы Мелисса (1969 жылы туған). Таркентон 1980-жылдардың ортасында екінші әйелі Линда Себастьянға үйленді. Олардың бір қызы бар, Хейли Грей Таркентон (1988 жылы туған), ол ән жазатын және орындайтын әнші.